phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo, các phụ lục; luận văn đƣợc tổ chức thành ba chƣơng sau: Chƣơng 1. Cơ sở lí luận về QL hoạt động NCKH của SV các trƣờng ĐH Chƣơng 2. Thực trạng công tác NCKH của SV và QL hoạt động NCKH của SV Trƣờng ĐHSP TPHCM Chƣơng 3. Biê ̣n pháp QL hoạt động NCKH của SV Trƣờng ĐHSP TPHCM.
5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CỦA SINH VIÊN CÁC TRƢỜNG ĐẠI HỌC 1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề Trong công tác đào tạo ĐH ở nƣớc ta hiện nay, NCKH đƣợc xem là một trong những yếu tố quan trọng trong việc nâng cao chất lƣợng đào tạo, tạo ra nguồn nhân lực đáp ứng đƣợc nhu cầu ngày càng cao của xã hội. Việc tìm ra các biện pháp QL nhằm nâng cao chất lƣợng NCKH trong các trƣờng ĐH là một trong những vấn đề đƣợc quan tâm của rất nhiều chuyên gia, nhà khoa học có tâm huyết trong và ngoài nƣớc. Ở nước ngoài Giáo dục ĐH Liên Xô cũ rất coi trọng các hình thức tổ chức NCKH cho SV, trong đó tổ chức cho SV làm khóa luận, luận văn tốt nghiệp đƣợc coi là quan trọng nhất.Prikhodko (1972), trong tác phẩm Tổ chức và phương pháp công tác NCKH [29] đã giới thiệu những nét đặc trƣng cơ bản của hoạt động NCKH của SV.
Tác giả đánh giá tầm quan trọng của việc tổ chức cho SV làm niên luận, khóa luận tốt nghiệp, coi đây là những hình thức tập dƣợt NCKH, nhờ đó mà SV có khả năng tự học suốt đời. Ở Mĩ, nghiên cứu đƣợc quan niệm là một quá trình học tập tích cực hình thành nên tƣ duy phê phán và kĩ năng giải quyết vấn đề, tác giả Gary Anderson (New York) (1990), trong tác phẩm Fundamentals of educational research [40], tác giả chú trọng đến việc tìm tòi các nguyên tắc, phƣơng pháp cũng nhƣ công cụ, kĩ thuật NCKH để huấn luyện cho SV. Năm 1983 tại Singapore, hai tác giả Keith Howard và John A.Sharp đã biên soạn tài liệu The management of a student research project [41] nhằm giúp SV biết cách QL kế hoạch nghiên cứu. Các tác giả đã trình bày những vấn đề về chọn lựa đề tài, xây dựng kế hoạch nghiên cứu, tập hợp, phân tích, xử lí và đánh giá kết quả NCKH.
Brian Allison (1996), trong cuốn Research skills for students - National institute of education [39] đã giúp cho SV những lí thuyết về NCKH, cung cấp kĩ 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com năng tiến hành một cuộc điều tra, thiết kế một bảng hỏi và những kĩ thuật khi sử dụng phƣơng pháp phỏng vấn. Nhƣ vậy ở nƣớc ngoài, công tác NCKH đã đƣợc đặc biệt quan tâm, các tác giả quan tâm không chỉ về phƣơng diện phƣơng pháp luận mà còn chú trọng đến các vấn đề về tổ chức và các kĩ năng NCKH cụ thể cần đƣợc huấn luyện, trang bị cho SV. Ở trong nước Nhận thức đƣợc vai trò quan trọng của hoạt động NCKH, trong giáo dục ĐH nói riêng và trong giáo dục Việt Nam nói chung, đã có nhiều công trình nghiên cứu về công tác này, tiêu biểu nhƣ: Năm 2005, Lê Thị Thanh Chung [12] trong luận án Biện pháp nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học giáo dục của SV đại học sư phạm đã góp phần bổ sung đánh giá thực trạng và giải pháp nâng cao chất lƣợng NCKH giáo dục của SV các trƣờng ĐHSP hiện nay. Luâ ̣n án Tiế n sĩ QLGD Quản lí nghiên cứu khoa học ở các trường Đại học Sư phạm của tác giả Hoàng Thị Nhị Hà (2009) [20], Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam.
Nô ̣i dung luâ ̣n án đề câ ̣p đế n các g iải pháp nâng cao chất lƣợng NCKH trong các trƣờng ĐHSP. Luâ ̣n văn Tha ̣c sĩ QLGD Quản lí hoạt động nghiên cứu khoa học của sinh viên Học viện An ninh nhân dân của tác giả Vƣơng Th ị Ngọc Huệ (2008) [22], Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam. Luâ ̣n văn đã đề xuất một số biện pháp QL hoạt đô ̣ng NCKH của SV tại Học viên An ninh nhân dân. Luâ ̣n văn Tha ̣c sĩ QLGD Các biện pháp quản lí nhằm tăng cường hoạt động nghiên cứu khoa học của sinh viên Trường Đại học Sư phạm-Đại học Thái Nguyên của tác giả Nguyễn Vân Anh (2008) [1], Trƣờng Đại học Sƣ phạm-Đại học Thái Nguyên.
Luâ ̣n văn đã đề xuấ t mô ̣t số biê ̣n pháp QL nhằm tăng cƣờng hoa ̣t đô ̣ng NCKH của SV Trƣờng ĐHSP-Đại học Thái Nguyên. Luâ ̣n văn Tha ̣c sĩ QLGD Một số giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động NCKH ở Trường Đại học Văn hóa TP Hồ Chí Minh của tác giả Trần Hồ Thảo (2006) [31], Trƣờng Đại học Sƣ phạm TPHCM. Luâ ̣n văn đƣa đƣơ ̣c mô ̣t số giải 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com pháp nâng cao hiệu quả chất lƣợng công tác NCKH tại Trƣờng ĐH Văn hóa khu vƣ̣c phía Nam. Luâ ̣n văn Tha ̣c sĩ QLGD Công tác quản lí hoạt động học tập và nghiên cứu khoa học của sinh viên Đại học Quốc gia TPHCM của tác giả Đinh Ái Linh (2006) [25], Trƣờng ĐHSP TPHCM.
Luâ ̣n văn đã đƣa ra đƣơ ̣c mô ̣t số biện pháp QL hoạt đô ̣ng ho ̣c tâp̣ và NCKH của SV tại ĐHQG TPHCM. Bên cạnh đó, còn có các đề tài khoa học và sách nghiên cứu về hoạt động NCKH, có thể kể đến nhƣ: Đề tài cấ p Bô ̣ trọng điểm B2000.02TĐ, Xây dựng hê ̣ thố ng thông tin quản lí các hoạt động KHCN của Bộ GD&ĐT của tác giả Quách Tuấn Ngọc, Trƣờng Đại học Tây Nguyên. [27] Báo cáo tổng kết đề tài nghiên cứu khoa học: Góp phần tìm hiểu thế giới quan của sinh viên (lí luận, thực trạng, một số giải pháp hình thành thế giới quan khoa học trong sinh viên Trường Đại học Sư phạm TPHCM. Chủ nhiệm đề tài: Nguyễn Thị Minh Hƣơng (2004).
[23] Báo cáo tổng kết đề tài: Thực trạng và giải pháp cải tiến công tác quản lí hoạt động nghiên cứu khoa học của sinh viên trong các trường đại học. Chủ nhiệm đề tài: Trần Thị Ninh Giang (2006). [19] Năm 1992, giáo trình Phương pháp luận và các phương pháp nghiên cứu khoa học giáo dục của tác giả Đặng Vũ Hoạt và Hà Thị Đức [21] đã đƣa ra những khái niệm chung về phƣơng pháp luận khoa học giáo dục, những nguyên tắc phƣơng pháp luận và những giai đoạn nghiên cứu một đề tài khoa học để trang bị cho SV những kĩ năng cần thiết về NCKH. Tác giả Lê Tử Thành (1995), trong giáo trình Logic học và phương pháp luận nghiên cứu khoa học, đã giải đáp những yêu cầu của SV, học viên cao học về kiến thức và cách tiến hành NCKH hiệu quả.
Tác giả Nguyễn Văn Lê trong tài liệu Phương pháp luận nghiên cứu khoa học [33] đã hƣớng dẫn SV cách chọn đề tài, chuẩn bị nghiên cứu và có kiến thức về các phƣơng pháp NCKH. Trong tác phẩm Phương pháp và kĩ thuật trong nghiên cứu xã hội của tác giả Nguyễn Xuân Nghĩa 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com chú trọng giới thiệu SV các phƣơng pháp và kĩ thuật trong nghiên cứu định tính và nghiên cứu định lƣợng. Năm 1996-1997, giáo trình Phương pháp nghiên cứu khoa học giáo dục [38] của Phạm Viết Vƣợng đã cung cấp cho SV, học viên cao học và nghiên cứu sinh những phƣơng pháp luận, cấu trúc công trình NCKH, các giai đoạn tiến hành một đề tài NCKH để hỗ trợ họ thành công trong việc thực hiện các công trình NCKH. Năm 2006, trong giáo trình Hoạt động nghiên cứu khoa học giáo dục của SV sư phạm của Phạm Hồng Quang [30] đã giới thiệu hiện trạng hoạt động NCKH của SV, cung cấp các thông tin bổ ích và hƣớng dẫn cách tiến hành NCKH nhằm đạt hiệu quả cao, ứng dụng thực tiễn đạt chất lƣợng.
Chúng ta cũng có thể tiếp tục đề cập mô ̣t số bài báo viế t về công tác này nhƣ sau : Nguyễn Hƣ̃u Châu (2004), “NCKH giáo du ̣c trong giai đoa ̣n tới ”, Tạp chí Giáo dục. [11] Nguyễn Tấ n Phát (1999), “Công tác NCKH với viê ̣c nâng cao chấ t lƣơ ̣ng đào tạo”, Tạp chí Nghiên cứu Giáo dục, số 5. [28] Đã có nhiều văn bản đƣợc ban hành, nhƣ: Bộ GD&ĐT đã ra Quyết định số 08/2000/QD ngày 30/03/2000 [10] về việc ban hành Quy chế về NCKH của SV các trƣờng ĐH trong cả nƣớc. Quy chế có 4 chƣơng và 14 điều, gồm những quy định chung vấn đề QL NCKH của SV, trách nhiệm, quyền lợi của SV tham gia NCKH và cán bộ hƣớng dẫn, các điều khoản thi hành về NCKH của SV.
Công văn số 4567/KHCN ngày 03/6/2003 của Bộ GD&ĐT về việc xét tặng giải thƣởng Sinh viên nghiên cứu khoa học, hƣớng dẫn các trƣờng ĐH và học viện triển khai công tác xét tặng Giải thưởng Sinh viên nghiên cứu khoa học. Bộ GD&ĐT đã ban hành Thông tƣ số 19/2012/TT-BGDĐT, ngày 01/6/2012, Quy định về hoạt động NCKH của SV trong các cơ sở giáo dục ĐH. Trong những năm gần đây, có khá nhiều bài viết về hoạt động KHCN của trƣờng ĐH đƣợc đăng trên các tạp chí đều đề cập các giải pháp, biện pháp nâng cao chất lƣợng KHCN với đào tạo và thực tiễn kinh tế xã hội trong việc thực hiện các 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com mục tiêu của các trƣờng ĐH. Tóm lại, các công trình nghiên cứu trong và ngoài nƣớc, các đề tài, các giáo trình, bài báo… có tên trên đƣợc tiến hành nghiên cứu và thấy đƣợc các tác giả rất quan tâm tới các vấn đề phƣơng pháp luận và phƣơng pháp tổ chức QL NCKH của SV cũng nhƣ những kĩ thuật và quy trình tổ chức cho SV NCKH.
Những kết quả nghiên cứu trên đã góp phần to lớn vào việc nâng cao chất lƣợng NCKH của SV trong các trƣờng ĐH. Tuy nhiên, để công tác QL hoạt động NCKH của SV đƣợc nâng cao hơn nữa, chúng ta cần tăng cƣờng nghiên cứu các biện pháp cụ thể phù hợp với thực tế đào tạo của Trƣờng ĐHSP TPHCM trong giai đoạn hiện nay. Một số khái niệm cơ bản 1. Khái niệm Quản lí, Quản lí giáo dục 1.
Quản lí Nghiên cứu về QL có rất nhiều quan niệm khác nhau. Các quan niệm này phản ánh những mặt, những chức năng cơ bản của quá trình QL, song về cơ bản các quan niệm đều khẳng định đến chủ thể, đối tƣợng QL, nội dung phƣơng thức và mục đích của quá trình QL. Mác: “QL là lao động điều khiển lao động”. Mác – Ăngghen: Toàn tập, tập 25, phần II, tr.