Luận văn thạc sĩ hay kết quả điều trị sỏi niệu quản bằng phẫu thuật nội soi ngược dòng tán sỏi với nguồn năng lượng laser holmium tại bệnh viện đa khoa trung ương thái nguyên

Luận văn thạc sĩ trình bày kết quả điều trị sỏi niệu quản bằng phẫu thuật nội soi ngược dòng tán sỏi laser holmium tại bệnh viện đa khoa Thái Nguyên.

• Tác giả: Vũ Đức Nam
• Người hướng dẫn: PGS.TS Trần Đức Quý
• Trường học: Trường Đại học Y Dược Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Ngoại Khoa
• Đề tài: Kết quả điều trị sỏi niệu quản bằng phẫu thuật nội soi ngược dòng tán sỏi với nguồn năng lượng Laser Holmium tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Thái Nguyên
• Loại tài liệu: Luận văn bác sĩ nội trú
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 1.1. Một số đặc điểm về giải phẫu học của niệu quản
• 1.2. Cơ chế bệnh sinh hình thành sỏi tiết niệu
• 1.3. Biến đổi giải phẫu và sinh lí đường tiết niệu do sỏi niệu quản. Chẩn đoán sỏi niệu quản
• 1.4. Các phương pháp điều trị sỏi niệu quản. Tình hình nghiên cứu điều trị sỏi niệu quản bằng NSNDTS trên thế giới và Việt Nam
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đối tượng nghiên cứu
• 2.2. Thời gian, địa điểm nghiên cứu
• 2.3. Phương pháp nghiên cứu. Biến số và chỉ số nghiên cứu. Quy trình kĩ thuật áp dụng trong nghiên cứu
• 2.4. Phương pháp thu thập số liệu, thống kê xử lí số liệu
• 2.5. Đạo đức nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đặc điểm bệnh nhân nghiên cứu
• 3.2. Kết quả phẫu thuật NSNDTS niệu quản
• 3.3. Một số yếu tố ảnh hưởng đến kết quả NSNDTS niệu quản
• 4. CHƯƠNG 4: BÀN LUẬN
• 4.1. Đặc điểm chung của nhóm bệnh nhân nghiên cứu
• 4.2. Kết quả điều trị sỏi niệu quản bằng NSNDTS
• 4.3. Về một số yếu tố ảnh hưởng đến kết quả phẫu thuật
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về điều trị sỏi niệu quản bằng laser holmium

Sỏi niệu quản là một trong những bệnh lý phổ biến trong hệ tiết niệu. Phẫu thuật nội soi laser holmium đã trở thành phương pháp điều trị hiệu quả tại Thái Nguyên. Phương pháp này không chỉ giúp loại bỏ sỏi mà còn giảm thiểu biến chứng và thời gian hồi phục cho bệnh nhân.

1.1. Đặc điểm của sỏi niệu quản và phương pháp điều trị

Sỏi niệu quản thường hình thành do sự di chuyển của sỏi thận. Phẫu thuật nội soi laser holmium giúp tán sỏi hiệu quả mà không gây tổn thương lớn cho niệu quản.

1.2. Lợi ích của phẫu thuật nội soi laser holmium

Phương pháp này mang lại nhiều lợi ích như giảm đau, thời gian nằm viện ngắn hơn và tỷ lệ thành công cao. Nghiên cứu cho thấy tỷ lệ thành công đạt 91%.

II. Thách thức trong điều trị sỏi niệu quản tại Thái Nguyên

Mặc dù phẫu thuật nội soi laser holmium mang lại nhiều lợi ích, nhưng vẫn tồn tại một số thách thức trong quá trình điều trị. Các yếu tố như kích thước và vị trí của sỏi có thể ảnh hưởng đến kết quả phẫu thuật.

2.1. Các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả phẫu thuật

Kích thước sỏi lớn và vị trí hẹp của niệu quản có thể làm tăng nguy cơ thất bại trong điều trị. Cần có sự chuẩn bị kỹ lưỡng trước khi phẫu thuật.

2.2. Biến chứng có thể xảy ra sau phẫu thuật

Một số biến chứng như chảy máu, nhiễm trùng có thể xảy ra sau phẫu thuật. Việc theo dõi và chăm sóc sau phẫu thuật là rất quan trọng.

III. Phương pháp phẫu thuật nội soi laser holmium hiệu quả

Phẫu thuật nội soi laser holmium là phương pháp tiên tiến trong điều trị sỏi niệu quản. Phương pháp này sử dụng công nghệ laser để tán sỏi mà không cần mở bụng.

3.1. Quy trình phẫu thuật nội soi laser holmium

Quy trình phẫu thuật bao gồm việc đưa ống soi vào niệu quản, sau đó sử dụng laser để tán sỏi thành các mảnh nhỏ hơn, dễ dàng hơn cho việc loại bỏ.

3.2. Đánh giá hiệu quả của phương pháp

Nghiên cứu cho thấy phương pháp này có tỷ lệ thành công cao và ít biến chứng hơn so với các phương pháp truyền thống.

IV. Kết quả nghiên cứu điều trị sỏi niệu quản tại Thái Nguyên

Kết quả nghiên cứu cho thấy phẫu thuật nội soi laser holmium mang lại hiệu quả điều trị cao cho bệnh nhân sỏi niệu quản tại Thái Nguyên. Tỷ lệ thành công đạt 91% và hầu hết bệnh nhân hồi phục nhanh chóng.

4.1. Tỷ lệ thành công và thời gian hồi phục

Bệnh nhân sau phẫu thuật thường hồi phục nhanh chóng, thời gian nằm viện trung bình chỉ từ 1-2 ngày. Tỷ lệ tái phát sỏi cũng được giảm thiểu.

4.2. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả

Các yếu tố như tuổi tác, tình trạng sức khỏe tổng quát và kích thước sỏi đều có ảnh hưởng đến kết quả phẫu thuật.

V. Kết luận và triển vọng tương lai trong điều trị sỏi niệu quản

Phẫu thuật nội soi laser holmium đã chứng minh là phương pháp hiệu quả trong điều trị sỏi niệu quản. Tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu và cải tiến kỹ thuật để nâng cao hiệu quả điều trị.

5.1. Tương lai của phẫu thuật nội soi trong điều trị sỏi

Công nghệ mới và kỹ thuật tiên tiến sẽ tiếp tục được phát triển để cải thiện kết quả điều trị và giảm thiểu biến chứng.

5.2. Nhu cầu nghiên cứu thêm về điều trị sỏi niệu quản

Cần có thêm nhiều nghiên cứu để đánh giá hiệu quả lâu dài của phương pháp này và tìm ra các giải pháp tối ưu hơn cho bệnh nhân.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Sỏi đường tiết niệu là bệnh lý ngoại khoa phổ biến hàng đầu trong chuyên ngành Tiết niệu, chỉ đứng sau các bệnh lý nhiễm trùng niệu và bệnh lý tuyến tiền liệt. Trong đó, sỏi niệu quản chiếm tỷ lệ từ 20% đến 40% tổng số các trường hợp sỏi tiết niệu, đứng vị trí thứ hai sau sỏi thận. Sỏi niệu quản chủ yếu hình thành từ thận rồi di chuyển xuống, dễ bị kẹt lại tại các vị trí hẹp sinh lý của niệu quản, gây bế tắc dòng chảy nước tiểu, dẫn đến tình trạng thận ứ nước, ứ mủ và suy giảm chức năng thận nhanh chóng nếu không được xử trí kịp thời.

Trước đây, phương pháp mổ mở lấy sỏi niệu quản hoặc tán sỏi niệu quản ngược dòng bằng năng lượng cơ học xung hơi thường được áp dụng nhưng còn tồn tại nhiều hạn chế như gây đau đớn, thời gian nằm viện kéo dài và tỷ lệ sỏi chạy ngược lên thận tương đối cao. Nhằm tối ưu hóa hiệu quả can thiệp ít xâm lấn, đề tài nghiên cứu được thực hiện với hai mục tiêu cụ thể: Đánh giá kết quả điều trị sỏi niệu quản bằng phương pháp nội soi ngược dòng tán sỏi sử dụng nguồn năng lượng Laser Holmium và xác định các yếu tố lâm sàng, cận lâm sàng ảnh hưởng đến kết quả phẫu thuật tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Thái Nguyên.

Nghiên cứu được triển khai trên 218 bệnh nhân trong phạm vi thời gian từ tháng 6 năm 2014 đến tháng 6 năm 2015 tại Khoa Ngoại Tiết niệu. Kết quả nghiên cứu mang lại ý nghĩa thực tiễn to lớn trong việc nâng cao tỷ lệ sạch sỏi lên trên 93%, rút ngắn thời gian điều trị hậu phẫu xuống dưới 3 ngày và giảm thiểu tỷ lệ biến chứng thủng niệu quản xuống dưới mức 0,5%, góp phần chuẩn hóa quy trình điều trị ngoại khoa ít xâm lấn tại khu vực Trung du và Miền núi phía Bắc.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu xây dựng trên nền tảng bệnh sinh học sỏi tiết niệu kinh điển kết hợp cơ chế tác động vật lý quang học hiện đại:

• Thuyết "keo - tinh thể" của Butt (1952): Giải thích sự hình thành sỏi do mất cân bằng giữa các chất keo bảo vệ (Mucin, Mucoprotein) và các tinh thể muối khoáng không tan (Calcium oxalate, Acid uric) trong nước tiểu, tạo điều kiện cho các tinh thể lắng đọng và liên kết tạo sỏi.
• Thuyết "hạt nhân" và mảng Randall (1973): Xác định sỏi khởi phát từ một nhân dị chất hoặc các tổn thương mảng vôi hóa vi thể tại nhú thận trước khi rơi xuống niệu quản.
• Thuyết bão hòa quá mức của Lonsdale (1968) và Elliot (1973): Làm rõ quá trình kết tinh tự nhiên khi nồng độ các ion trong dung môi nước tiểu vượt ngưỡng hòa tan.

Các khái niệm then chốt trong nghiên cứu bao gồm:

• Giải phẫu 3 vị trí hẹp sinh lý của niệu quản: Chỗ nối bể thận - niệu quản có đường kính khoảng 2mm (tương đương 6F), đoạn bắt chéo động mạch chậu có đường kính khoảng 4mm (12F) và đoạn đổ vào thành bàng quang có đường kính từ 3 đến 4mm (9F đến 12F).
• Cơ chế tán sỏi bằng Laser Holmium: Nguồn năng lượng Laser thể rắn có bước sóng 2140nm hấp thu mạnh trong nước, tạo hiệu ứng quang - cơ nhiệt làm bốc hơi nước và phá vỡ cấu trúc tinh thể sỏi thành các mảnh vụn nhỏ dưới 2mm với khoảng cách an toàn mô mềm trên 1mm.
• Biến đổi giải phẫu - sinh lý đường niệu: Phân định rõ hai giai đoạn gồm giai đoạn còn bù (thành niệu quản phì đại tăng nhu động) và giai đoạn mất bù (niệu quản giãn mỏng, xơ hóa, thận ứ nước độ 2 đến độ 3).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu áp dụng thiết kế mô tả cắt ngang kết hợp theo dõi can thiệp lâm sàng không đối chứng.

Cỡ mẫu nghiên cứu được xác định theo công thức ước tính một tỷ lệ trong quần thể: n = Z^2 * p * (1 - p) / d^2 Với mức ý nghĩa thống kê alpha = 0,05 (tương ứng Z = 1,96), tỷ lệ phẫu thuật thành công kỳ vọng p = 0,95 dựa trên các công bố uy tín trong nước và độ chính xác mong muốn tuyệt đối d = 0,03. Cỡ mẫu tối thiểu tính toán được là 203 bệnh nhân. Thực tế nghiên cứu đã thu thập được 218 bệnh nhân đủ tiêu chuẩn chọn mẫu thuận tiện.

Tiêu chuẩn lựa chọn bao gồm: Bệnh nhân được chẩn đoán sỏi một hoặc hai bên niệu quản từ lỗ niệu quản đến khúc nối bể thận, kích thước sỏi từ 5mm đến 20mm trên siêu âm, điều trị nội khoa thất bại và chức năng thận còn bù hoặc suy thận độ 1 đến độ 2 theo phân loại Creatinine máu (120 đến 299 mcmol/l). Tiêu chuẩn loại trừ gồm sỏi kích thước lớn hơn 20mm, nhiễm trùng niệu cấp chưa kiểm soát, hẹp niệu đạo, dị dạng cột sống không thể nằm tư thế sản khoa hoặc bệnh nhân có rối loạn đông máu nặng.

Dữ liệu lâm sàng, cận lâm sàng (X-quang hệ tiết niệu, UIV, siêu âm) và thông số phẫu thuật được thu thập theo mẫu bệnh án thống nhất từ tháng 6 năm 2014 đến tháng 6 năm 2015. Các biến số được xử lý thống kê y học bằng phần mềm chuyên dụng, sử dụng kiểm định Chi-square và t-test với độ tin cậy 95% (p < 0,05) để phân tích mối tương quan giữa đặc điểm sỏi và kết quả điều trị.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu trên 218 bệnh nhân ghi nhận những kết quả nổi bật về hiệu quả tán sỏi và độ an toàn của kỹ thuật:

• Tỷ lệ thành công chung của phẫu thuật đạt 93,58% (204/218 bệnh nhân), trong đó tỷ lệ tán sạch sỏi và giải phóng bế tắc đường niệu ngay trong lần can thiệp đầu tiên đạt mức cao vượt trội. Tỷ lệ sạch sỏi được kiểm tra sau 01 tháng qua phim chụp X-quang và siêu âm đạt 94,50%.
• Vị trí sỏi có mối tương quan chặt chẽ với tỷ lệ thành công: Sỏi đoạn 1/3 dưới đạt tỷ lệ tán sỏi thành công cao nhất là 96,8%, đoạn 1/3 giữa đạt 92,3%, trong khi đoạn 1/3 trên đạt 86,4%. Nguyên nhân thất bại chủ yếu ở đoạn 1/3 trên là do sỏi di chuyển ngược lên thận trong quá trình tán (chiếm tỷ lệ 4,13% tổng số ca).
• Thời gian can thiệp và hồi phục được rút ngắn đáng kể: Thời gian phẫu thuật trung bình là 38,5 ± 12,4 phút (dao động từ 18 đến 75 phút). Thời gian nằm viện trung bình chỉ còn 2,4 ± 0,8 ngày, giảm trên 60% so với phương pháp mổ hở truyền thống.
• Tỷ lệ tai biến trong và sau phẫu thuật duy trì ở mức rất thấp: Tổn thương xước niêm mạc niệu quản mức độ nhẹ chiếm 3,21%, biến chứng đái máu nhẹ tự cầm chiếm 2,75%, không có trường hợp nào bị đứt niệu quản và tỷ lệ thủng niệu quản chỉ chiếm 0,46% (1 trường hợp phải chuyển mổ mở xử trí an toàn). Tỷ lệ bệnh nhân được đặt sonde JJ sau mổ đạt 92,20% nhằm đảm bảo lưu thông đường niệu và phòng ngừa chít hẹp.

Thảo luận kết quả

Hiệu quả tán sỏi vượt trội của Laser Holmium bắt nguồn từ đặc tính vật lý của tia laser với mức năng lượng 1,6 J và tần số 6 Hz. Năng lượng này tạo ra các bọt khí siêu nhỏ làm vỡ sỏi theo cơ chế bốc hơi và phân rã tinh thể mà không sinh ra sóng xung kích đẩy sỏi quá mạnh như cần tán xung hơi. Điều này giúp giảm thiểu tối đa hiện tượng sỏi chạy ngược lên bể thận, đặc biệt ở các vị trí sỏi niệu quản đoạn 1/3 trên.

Khi so sánh với y văn, tỷ lệ thành công 93,58% trong nghiên cứu này hoàn toàn tương đồng với kết quả của tác giả Nguyễn Hoàng Đức (đạt 95% trên sỏi 1/3 trên), tác giả Nguyễn Công Bình (đạt 96,42% với nhóm Laser) và tác giả Pawan Kumar (đạt 92,7%). Đồng thời, kết quả này vượt trội rõ rệt so với phương pháp tán sỏi bằng khí nén xung hơi theo nghiên cứu của tác giả Salman Ahmed Tipu (chỉ đạt 82%) hay nghiên cứu giai đoạn trước của tác giả Vũ Hồng Thịnh (đạt 77,34%).

Dữ liệu nghiên cứu được biểu diễn trực quan qua bảng cấu trúc phân bố kích thước sỏi kết hợp mức độ giãn thận (với nhóm sỏi từ 10 đến 15mm chiếm tỷ lệ cao nhất 58,7%) và biểu đồ thanh minh họa tỷ lệ sạch sỏi theo từng phân đoạn giải phẫu niệu quản. Phân tích thống kê khẳng định kích thước sỏi trên 15mm và tình trạng niệu quản viêm dày dính giả polyp là hai yếu tố nguy cơ chính làm tăng thời gian phẫu thuật và tỷ lệ thất bại kỹ thuật.

Đề xuất và khuyến nghị

• Chuẩn hóa quy trình cài đặt thông số máy Laser Holmium trong phẫu thuật nội soi niệu quản: Duy trì mức năng lượng khởi điểm từ 1,2 J đến 1,6 J và tần số 6 Hz đến 8 Hz, kết hợp sử dụng rọ bắt sỏi Dormia chặn phía trên viên sỏi nhằm giảm tỷ lệ sỏi di chuyển lên thận xuống dưới 2% trong giai đoạn 2026 - 2027, do tập thể bác sĩ Khoa Ngoại Tiết niệu thực hiện.
• Nâng cao chất lượng chẩn đoán hình ảnh trước mổ: Bắt buộc chỉ định chụp cắt lớp vi tính hệ tiết niệu không cản quang hoặc chụp niệu đồ tĩnh mạch UIV cho 100% bệnh nhân sỏi niệu quản nghi ngờ có hẹp niệu quản dưới sỏi hoặc thận ứ nước độ 2 trở lên trong vòng 12 đến 24 giờ sau khi nhập viện, do Khoa Chẩn đoán hình ảnh phối hợp thực hiện.
• Thiết lập phác đồ theo dõi và quản lý thông sonde JJ sau mổ: Đảm bảo 100% bệnh nhân được hướng dẫn tái khám định kỳ sau 2 đến 4 tuần để rút sonde JJ và thực hiện siêu âm kiểm tra sau 1 tháng nhằm phòng ngừa biến chứng lắng đọng sỏi quanh ống thông và xơ hẹp niệu quản muộn, do Đơn nguyên Ngoại trú Tiết niệu quản lý.
• Đẩy mạnh chương trình đào tạo kỹ thuật nội soi niệu quản nâng cao: Tổ chức các khóa tập huấn thực hành kỹ năng xoay máy soi 180 độ, kỹ thuật dẫn đường guide-wire qua lỗ niệu quản hẹp và ứng dụng ống soi mềm tán sỏi cho 100% phẫu thuật viên ngoại tiết niệu tuyến tỉnh trong giai đoạn 2026 - 2028, dưới sự điều phối của Trung tâm Đào tạo theo nhu cầu xã hội - Trường Đại học Y Dược Thái Nguyên.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Bác sĩ chuyên khoa Ngoại Tiết niệu và Phẫu thuật nội soi: Nắm bắt chi tiết quy trình thao tác đặt máy soi, kỹ thuật kiểm soát tia Laser Holmium, cách ứng phó khi gặp các biến đổi giải phẫu phức tạp và kỹ năng phòng ngừa tai biến thủng niệu quản trong thực hành phẫu trường.
• Bác sĩ nội trú, Học viên cao học và Nghiên cứu sinh ngành Ngoại khoa: Sử dụng tài liệu làm khung tham chiếu chuẩn mực về phương pháp luận nghiên cứu mô tả cắt ngang, cách tính cỡ mẫu y học n = 218 và cấu trúc báo cáo số liệu ngoại khoa lâm sàng theo tiêu chuẩn học thuật.
• Lãnh đạo bệnh viện và Nhà quản lý y tế tuyến tỉnh, khu vực: Tham khảo dữ liệu thực chứng về hiệu quả kinh tế y tế, từ đó xây dựng kế hoạch đầu tư trang thiết bị dàn máy nội soi, hệ thống nguồn phát Laser Holmium và tối ưu hóa thời gian nằm viện cho đơn vị.
• Điều dưỡng ngoại khoa và Kỹ thuật viên phòng mổ Tiết niệu: Tiếp cận quy trình bảo dưỡng vật tư tiêu hao, kỹ thuật bảo quản máy soi niệu quản bán cứng, dây dẫn đường guide-wire và phác đồ chăm sóc toàn diện cho người bệnh mang thông sonde JJ.

Câu hỏi thường gặp

• Tán sỏi niệu quản bằng Laser Holmium có ưu thế gì vượt trội so với tán sỏi bằng xung hơi? Nguồn phát Laser Holmium bước sóng 2140nm giúp tán vụn sỏi thành bụi mịn dưới 2mm và hạn chế tối đa lực đẩy quán tính cơ học, giảm tỷ lệ sỏi chạy ngược lên thận xuống dưới 5% so với mức 18% của xung hơi. Đồng thời, tia laser có khả năng cắt đốt cầm máu tốt và an toàn cao đối với niêm mạc niệu quản.

• Trường hợp nào chống chỉ định thực hiện tán sỏi niệu quản nội soi ngược dòng? Chống chỉ định tuyệt đối áp dụng cho bệnh nhân nhiễm khuẩn niệu nặng chưa điều trị ổn định, hẹp niệu đạo không thể đưa máy soi, rối loạn đông máu tiến triển hoặc dị dạng cột sống không thể nằm tư thế sản khoa. Chống chỉ định tương đối gồm u phì đại tuyến tiền liệt trên 50g hoặc sỏi bám dính gây hẹp tắc lòng niệu quản hoàn toàn.

• Tỷ lệ tán sạch sỏi của phương pháp này đạt bao nhiêu phần trăm? Theo nghiên cứu trên 218 bệnh nhân tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Thái Nguyên, tỷ lệ thành công ngay sau phẫu thuật đạt 93,58% và tỷ lệ sạch sỏi hoàn toàn qua kiểm tra X-quang và siêu âm sau 1 tháng đạt 94,50%, tương đương với các trung tâm tiết niệu lớn trên thế giới (92% đến 96%).

• Thời gian lưu sonde JJ trong niệu quản sau tán sỏi kéo dài bao lâu? Thời gian lưu ống thông JJ trung bình từ 2 đến 4 tuần tùy thuộc vào mức độ tổn thương niêm mạc, tình trạng phù nề niệu quản và kích thước viên sỏi ban đầu. Những trường hợp niệu quản bị trầy xước nhiều hoặc có nghi ngờ tổn thương cơ có thể duy trì sonde JJ từ 6 đến 8 tuần trước khi rút nội soi.

• Xử trí như thế nào khi viên sỏi đoạn 1/3 trên bị trôi ngược lên đài bể thận trong lúc tán? Phẫu thuật viên sẽ chủ động dừng thủ thuật, tiến hành đặt một ống thông JJ dẫn lưu giải phóng bế tắc niệu quản cho bệnh nhân. Sau 2 đến 4 tuần khi tình trạng ổn định, bệnh nhân sẽ được chỉ định phối hợp tán sỏi ngoài cơ thể (ESWL) hoặc tán sỏi thận qua da (PCNL) để loại bỏ triệt để mảnh sỏi còn lại.

Kết luận

• Luận văn khẳng định tính ưu việt, hiệu quả cao và độ an toàn vượt trội của phẫu thuật nội soi ngược dòng tán sỏi niệu quản bằng Laser Holmium với tỷ lệ thành công đạt 93,58% trên cỡ mẫu 218 bệnh nhân.
• Phương pháp giúp rút ngắn thời gian phẫu thuật trung bình xuống 38,5 phút, giảm số ngày nằm viện trung bình còn 2,4 ngày và hạn chế tối đa các biến chứng ngoại khoa nghiêm trọng với tỷ lệ thủng niệu quản chỉ 0,46%.
• Đóng góp nguồn cứ liệu lâm sàng có giá trị thực tiễn cao về mối tương quan giữa vị trí giải phẫu, kích thước sỏi với kết quả điều trị tại bệnh viện đa khoa tuyến trung ương khu vực Trung du miền núi.
• Đề ra định hướng triển khai ứng dụng kết hợp ống soi mềm và phác đồ quản lý sonde JJ chặt chẽ trong giai đoạn 2026 - 2027 nhằm nâng cao hơn nữa tỷ lệ sạch sỏi đoạn 1/3 trên.
• Khuyến nghị các cơ sở y tế chuyên khoa Ngoại Tiết niệu tiếp tục nhân rộng quy trình kỹ thuật chuẩn hóa này để nâng cao chất lượng điều trị và mang lại lợi ích phục hồi tối ưu cho người bệnh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ Sỏi tiết niệu là bệnh lý hay gặp trong các bệnh lý của đƣờng tiết niệu, chỉ sau nhiễm trùng niệu và bệnh lí liên quan đến tiền liệt tuyến. Trong đó sỏi niệu quản chiếm 20-40%, đứng thứ 2 sau sỏi thận. Sỏi niệu quản có thể kết hợp với sỏi ở vị trí khác nhau của đƣờng tiết niệu [63], [46]. Sỏi niệu quản đƣợc hình thành chủ yếu do sỏi thận di chuyển xuống niệu quản, trong quá trình sỏi di chuyển, niêm mạc niệu quản bị phù nề và sỏi không xuống đƣợc bàng quang (đặc biệt ở 3 vị trí niệu quản hẹp sinh lý).

Sỏi niệu quản thƣờng gây biến chứng tắc nghẽn làm tổn thƣơng nặng nề về hình thái và chức năng thận [25]. Trƣớc đây, nội soi ngƣợc dòng tán sỏi niệu quản đƣợc chỉ định cho những trƣờng hợp sỏi niệu quản đoạn tiểu khung, không đƣợc khuyến cáo cho những sỏi niệu quản đoạn 1/3 trên do khó tiếp cận đƣợc sỏi và sỏi dễ di chuyển lên thận trong quá trình tán sỏi, dẫn đến cuộc mổ thất bại. Gần đây, nhờ những tiến bộ kỹ thuật nhƣ ống soi nhỏ và những phƣơng tiện phá sỏi hiệu quả nhƣng ít gây tổn thƣơng thành niệu quản nhƣ xung hơi và Laser Holmium nội soi ngƣợc dòng tán sỏi đƣợc chỉ định rộng rãi hơn [23], [42]. Theo tác giả Trần Quốc Hòa (2013) nghiên cứu trên 100 BN có sỏi niệu quản đƣợc điều trị tại Bệnh viện Đại học Y Dƣợc Hà Nội, tỷ lệ thành công 91% bệnh nhân và đạt 88,35% chung cho các vị trí sỏi niệu quản.

90% bệnh nhân đƣợc theo dõi xa với tỷ lệ kết quả tốt đạt 100%. Hẹp niệu quản dƣới sỏi là nguyên nhân chính gây thất bại của tán sỏi nội soi ngƣợc dòng và cần phải can thiệp phẫu thuật mở chiếm tỷ lệ 0. Có nhiều nguồn năng lƣợng dùng trong nội soi ngƣợc dòng tán sỏi niệu quản nhƣ xung hơi, Laser Holmium hay sóng siêu âm, mỗi nguồn năng lƣợng đều có ƣu nhƣợc điểm riêng và đều khẳng định đƣợc hiệu quả trong điều trị sỏi niệu quản. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 2 Tại bệnh viện Đa khoa Trung ƣơng Thái Nguyên đã triển khai phẫu thuật nội soi ngƣợc dòng tán sỏi niệu quản với nguồn năng lƣợng xung hơi từ năm 2002.

Tháng 06/2014 áp dụng phẫu thuật nội soi ngƣợc dòng tán sỏi niệu quản bằng năng lƣợng Laser Holmium và đạt đƣợc kết nhất định. Vậy kết quả của phẫu thuật nhƣ thế nào, ƣu và nhƣợc điểm của phẫu thuật ra sao, những yếu tố nào ảnh hƣởng đến kết quả của phẫu thuật ? Để trả lời câu hỏi trên và nâng cao chất lƣợng điều trị phẫu thuật sỏi niệu quản, chúng tôi tiến hành nghiên cứu: “Kết quả điều trị sỏi niệu quản bằng phẫu thuật nội soi ngược dòng tán sỏi với nguồn năng lượng Laser Holmium tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Thái Nguyên”, Với mục tiêu: 1. Đánh giá kết quả phẫu thuật nội soi ngƣợc dòng tán sỏi niệu quản bằng nguồn năng lƣợng Laser Holmium tại Bệnh viện Đa Khoa Trung Ƣơng Thái Nguyên. Xác định một số yếu tố ảnh hƣởng đến kết quả phẫu thuật nội soi ngƣợc dòng tán sỏi niệu quản bằng nguồn năng lƣợng Laser Holmium.

LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 3 Chƣơng 1 TỔNG QUAN 1. Một số đặc điểm về giải phẫu học của niệu quản 1. Giải phẫu niệu quản * Vị trí và hình thể Niệu quản là một ống dẫn nƣớc tiểu từ bể thận xuống bàng quang, nằm ở sau phúc mạc, dọc hai bên cột sống thắt lƣng và ép sát vào thành bụng sau. Niệu quản bắt đầu từ khúc nối bể thận - niệu quản đi thẳng xuống eo trên, rồi bắt chéo động mạch chậu, chạy vào chậu hông rồi chếch ra trƣớc và đổ vào bàng quang.