Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý đội ngũ giáo viên trường Trung học phổ thông ngoài công lập. Chương 2: Thực trạng quản lý đội ngũ giáo viên các trường Trung học phổ thông ngoài công lập Thành phố Hà Nội trong bối cảnh hiện nay. Chương 3: Biện pháp quản lý đội ngũ giáo viên các trường Trung học phổ thông ngoài công lập thành phố Hà Nội trong bối cảnh hiện nay. 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1.
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG NGOÀI CÔNG LẬP 1. Tổng quan lịch sử nghiên cứu vấn đề Cuộc cách mạng khoa học - công nghệ những năm đầu của thể kỷ XXI với những bước tiến nhảy vọt đưa thế giới chuyển mình từ nền văn minh công nghiệp sang nền văn minh trí thức; Hội nhập kinh tế quốc tế và quá trình toàn cầu hóa là xu thế tất yếu có ảnh hưởng lớn đến sự phát triển của tất cả các quốc gia trên thế giới và nền kinh tế toàn cầu hướng tới một giai đoạn mới, giai đoạn của nền kinh tế tri thức. Hơn bao giờ hết giáo dục đang bước ra khỏi vị trí truyền thống đóng vai trò quan trọng trong tư duy phát triển của mỗi quốc gia. Giáo dục vừa là động lực cho việc thực hiện kinh tế tri thức, vừa là hạ tầng xã hội cho việc hình thành xã hội tri thức.
Do đó trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội vai trò của giáo dục không ngừng được củng cố và tăng cường. Giáo dục đóng vai trò hết sức quan trọng trong chiến lược phát triển ở mọi đất nước thậm chí nó còn được đặt ở vị trí hàng đầu. Đây thực sự là cuộc cách mạng trong các quan niệm, các cách tiếp cận, nó đòi hỏi con người phải đổi mới cách nghĩ, cách làm để thích nghi và làm chủ sự phát triển. Với tầm quan trọng của giáo dục trong nền kinh tế tri thức nhiều quốc gia trên thế giới đã nhạy bén tiến hành nghiên cứu cải cách giáo dục, đặc biệt là giáo dục phổ thông.
Đối với Việt Nam trong công cuộc đổi mới xây dựng và phát triển đất nước, chúng ta đã xây dựng một hệ thống giáo dục liên thông và hoàn chỉnh từ giáo dục mầm non đến giáo dục đại học nhằm đáp ứng một cách tích cực nhu cầu nâng cao dân trí, nhu cầu nhân lực và nhân tài cho xã hội. Trong suốt tiến trình ấy, hệ thống giáo dục Việt Nam không ngừng xây dựng và phát triển đội ngũ giáo viên với quan điểm: Chất lượng đội ngũ giáo viên là nhân tố quan trọng quyết định chất lượng giáo dục. Nói đến giáo dục, Đảng, Nhà 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com nước và Chủ Tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm, đặc biệt đề cao vai trò của đội ngũ giáo viên. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nói: "Nhiệm vụ giáo dục rất quan trọng và vẻ vang, vì nếu không có thầy giáo thì không có giáo dục Bác còn căn dặn các cô các chú đã thấy trách nhiệm to lớn của mình, đồng thời cũng thấy khả năng của mình cần được nâng cao thêm lên mãi mới làm tròn nhiệm vụ".
Các nghị quyết của Đảng, Luật Giáo dục Chiến được phát triển giáo dục và các chủ trương chính sách của Nhà nước ta đều nhất quán đặt đội ngũ giáo viên vào vị trí trung tâm được xã hội tôn vinh và có vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển của nền giáo dục Việt Nam Chăm lo xây dựng và phát triển đội ngũ giáo viên để họ đáp ứng yêu cầu và theo kịp với sự thay đổi phát triển của giáo dục là trách nhiệm của các cấp quản lý giáo dục, của bản thân cá nhân giáo viên và của toàn xã hội. Đội ngũ giáo viên là bộ phận quan trọng của nguồn lực xã hội là nhân tố cơ bản của ngành GD-ĐT của một nhà trường và hiển nhiên được thừa hưởng tất cả những ưu tiên của quốc gia về phát triển nguồn nhân lực và cần phải được nghiên cứu đổi mới kịp thời đáp ứng sự thay đổi và phát triển của nền giáo dục. Chỉ thị 40-CT/TW ngày 5/6/2004 của Ban Bí thư Trung ương Đảng và Quyết định số 09/2005/QĐ-TTg ngày 1 1/01/2005 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt đề án: "Xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục giai đoạn 2005-2010" [7]. Nghiên cứu về đội ngũ giáo viên, Điều 80 luật Giáo dục 2005 quy định: Nhà nước có chính sách bồi dưỡng nhà giáo về chuyên môn nghiệp vụ để nâng cao trình độ và chuẩn hóa nhà giáo.
Nhà giáo được cử đi học nâng cao trình độ bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ được hưởng lương phụ cấp theo quy định của Chính phủ" [10]. Dự thảo Chiến lược phát triển Giáo dục 2009-2010 của Bộ Giáo dục- Đào tạo đưa ra 11 giải pháp trong đó giải pháp "Xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục được coi là 1 trong 2 giải pháp có tính đột phá. 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Giải pháp nêu rõ: "Tổ chức các chương trình đào tạo đa dạng nhằm nâng cao chuẩn trình độ đao tạo cho đội ngũ nhà giáo. Tăng cường các khóa bồi dưỡng nâng cao năng lực cho đội ngũ giáo viên theo các chương trình tiên tiến các chương trình hợp tác với nước ngoài để đáp ứng được nhiệm vụ nhà giáo trong tình hình mới " [1, tr.20] Nhiều hội thảo khoa học về xây dựng và phát triển đội ngũ giáo viên dưới góc độ quản lý giáo dục theo ngành học bậc học đã được thực hiện.
Có thể kể đến một số nghiên cứu của các tác giả như tác giả Đặng Quốc Bảo - Nguyễn Đắc Hưng [14], Trần Bá Hoành [23], Nguyễn Thị Mỹ Lộc [27],. Nghiên cứu đề tài về phát triển đội ngũ giáo viên gần đây được rất nhiều tác giả quan tâm và được thể hiện trong nhiều Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý giáo dục. Các tác giả nghiên cứu về vấn đề phát triển đội ngũ giáo viên theo bậc học, ngành học trong đó chủ yếu đề cập đến đội ngũ giáo viên của các trường đại học, cao đẳng và trung học chuyên nghiệp: Nghiên cứu của tác giả Bùi Anh Tuấn về "Quy hoạch phát triển đội ngũ giáo viên THCS huyện Từ Liêm Hà Nội đến năn 2015"; Tác giả Đinh Thái Thiện với đề tài "Các biện pháp xây dựng đội ngũ giáo viên đạt chuẩn ở các trường THPT huyện Châu Thành tỉnh Trà Vinh đến năm 2010"; Nhưng đề tài nghiên cứu quản lý đội ngũ giáo viên các trường THPT thì chưa nhiều và đặc biệt đó là quản lý đội ngũ giáo viên các trường THPT NCL cũng chưa nhiều. Tổng quan về lịch sử nghiên cứu vấn đê trên, có thể rút ra một số nhận xét như sau; Nghiên cứu về sự quản lý đội ngũ giáo viên được triển khai ở nhiều cấp độ khác nhau đặc biệt dưới góc độ quản lý giáo dục: - Các nghiên cứu về vấn đề quản lý đội ngũ giáo viên chưa tập trung vào hai phần chính: nghiên cứu quản lý đội ngũ giáo viên theo cấp học ngành học; nghiên cứu quản lý đội ngũ giáo viên cho từng loại hình công lập, NCL (Dân lập, Tư thục) 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com - Việc nghiên cứu quản lý đội ngũ giáo viên THPT NCL hầu như chưa được nghiên cứu một cách đầy đủ có hệ thống.
Một số khái niệm 1. Đội ngũ, đội ngũ giáo viên 1. Đội ngũ Trong từ điển Tiếng Việt đội ngũ được định nghĩa: "Đội ngũ là tập hợp một số đông người cùng chức năng hoặc nghề nghiệp thành một lực lượng". Ngoài ra, khái niệm đội ngũ còn được sử dụng rộng rãi trong rất nhiều lĩnh vực khác nhau, ví dụ như trong các nhà máy xí nghiệp có đội ngũ công nhân hay đội ngũ y bác sĩ trong ngành y tế .Trong lĩnh vực giáo dục, thuật ngữ đội ngũ được dùng để chỉ những tập hợp người được phân biệt với nhau về chức năng trong hệ thống giáo dục, chẳng hạn như: đội ngũ giáo viên, đội ngũ cán bộ quản lý trường học… 1.Đội ngũ giáo viên Đội ngũ giáo viên dùng để chỉ một tập hợp người bao gồm cán bộ quản lý, giáo viên.
Từ điển giáo dục học đã đưa ra định nghĩa: "Đội ngũ giáo viên là tập họp những người đảm nhận công tác giáo dục và dạy học có đủ tiêu chuẩn đạo đức chuyên môn và nghiệp vụ quy định" [30, tr95]. Khi nghiên cứu về giáo dục người ta quan niệm đội ngũ giáo viên ở Việt Nam so với thế giới có những điểm phân biệt. Trên thế giới, đội ngũ giáo viên là những chuyên gia trong lĩnh vực giáo dục, họ nắm vững tri thức hiểu biết dạy học và giáo dục như thế nào, có khả năng cống hiến toàn bộ sức lực và tài năng của mình đối với giáo dục. Còn ở Việt Nam đội ngũ giáo viên trong ngành giáo dục được quan niệm là một tập thể người bao gồm các cán bộ quản lý giáo viên và nhân viên nếu chỉ đề cập đến đặc điểm của ngành thì đội ngũ đó chủ yếu là đội ngũ giáo viên và đội ngũ quản lý giáo dục.
Từ những cách hiểu khác nhau đó, có thể kết luận là: Đội ngũ giáo viên là tập hợp những người làm công tác giáo dục và dạy học ở một trường học 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com hay một cấp học, ngành học nhằm thực hiện các mục tiêu giáo dục đã đề ra cho tổ chức đó. Quản lý, quản lý đội ngũ giáo viên, biện pháp quản lý đội ngũ giáo viên 1. Quản lý Có nhiều cách định nghĩa về quản lý, trong đó có một cách đầy đủ định nghĩa là: Quản lý là quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động (chức năng) kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo) và kiểm tra [16, tr. Trong thực tế thì quản lý là thực hiện những công việc có tác dụng định hướng, điều tiết, phối hợp các hoạt động của cấp dưới, của những người dưới quyền.
Biểu hiện cụ thể qua việc, lập kế hoạch hoạt động, đảm bảo tổ chức, điều phối, kiểm tra, kiểm soát. Hướng được sự chú ý của mọi người vào một hoạt động nào đó; điều tiết được nguồn nhân lực, phối hợp được các hoạt động bộ phận. Như vậy quản lý phải là một quá trình hoạt động có các bước thực hiện mà có thể coi là không thể thay đổi.