Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VỀ QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ RÈN LUYỆN CỦA SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC 1.Những nghiên cứu ở nước ngoài về đánh giá và quản lý hoạt động đánh giá tại các trường đại học 1.Những nghiên cứu ở nước ngoài về đánh giá và đánh giá giáo dục tại các trường đại học Bàn về vấn đề đánh giá và quản lý đánh giá tại các trường đại học được nhiều nhà nghiên cứu ở nước ngoài quan tâm. Trong đó, các nghiên cứu trên thế giới tập trung nhiều vào việc nghiên cứu đánh giá 3 chủ thể chính trong nhà trường đại học đó là: Đánh giá sinh viên, đánh giá giảng viên, đánh giá chủ thể quản lý. Các nghiên cứu theo hướng đánh giá về sinh viên thường chú trọng hơn vào việc nghiên cứu về đánh giá kết quả học tập của sinh viên tại các trường đại học, những nghiên cứu về đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên các trường đại học cho đến nay khi tổng quan một số tài liệu về vấn đề này chúng tôi nhận thấy chưa thật nhiều, việc nghiên cứu đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học được lồng ghép vào trong các nghiên cứu cụ thể về đánh giá sinh viên nói chung hoặc đánh giá kết quả học tập của sinh viên nói riêng. Dưới đây chúng tôi sẽ nêu ra một số hướng nghiên cứu chính về vấn đề này như sau: -Hướng nghiên cứu chung về kiểm tra – đánh giá trong giáo dục Tác giả C.A Paloma và cộng sự của mình đã có công trình nghiên cứu lý thuyết chung về kiểm tra – đánh giá trong lớp học, đó là tác phẩm: “Assessing student competence in Accredited Disciplines – Pioneering approaches to Assessment in Higher Education, (Đánh giá năng lực học sinh được công nhận kỷ luật –phương pháp tiên phong để đánh giá trong giáo dục đại học).
Trong tác phẩm của mình, tác giả và cộng sự đã bàn đến các phương pháp tiếp cận để đánh giá được thực hiện bởi các chương trình chuyên nghiệp theo định hướng tham gia kiểm định chuyên ngành. Các tác giả cũng bàn tới những nội dung như: Làm thế nào để kiểm định khuyến khích sự quan tâm đến việc đánh giá học tập của học sinh? Làm thế nào để giảng trên trường đáp ứng với những hành động của kiểm định? Những gì chúng ta có thể học hỏi từ các môn được công nhận về việc xác định kết quả học tập, thúc đẩy chu đáo lên kế hoạch cho việc đánh giá và nâng cao năng lực sinh viên trường? Trong cuốn sách này, các tác giả đã xem xét các khái niệm về thẩm quyền của sinh viên và đánh giá các bối cảnh lịch sử và chính trị trong đó đánh giá diễn ra. Xem xét việc thực hiện đánh giá, bao gồm vai trò quan trọng giảng viên và khả năng lãnh đạo của 6 chủ thể quản lý hoạt động này. Bên cạnh đó, các tác giả cũng bàn tới việc sử dụng các đánh giá xác thực trong một số môn học trên một khuôn viên trường đại học duy nhất, và một chương riêng về chất lượng của Anh trong phong trào đảm bảo chất lượng [85].
Bên cạnh nghiên cứu nêu trên của tác giả C.A Paloma và cộng sự của mình chúng tôi còn nhận thấy một số nhà nghiên cứu cũng quan tâm tới vấn đề này. Trong số đó tác giả Robert L. Ebel đã xuất bản rất nhiều cuốn sách về đo lường thành tích trong giáo dục. Vào năm 1965, tác giả đã xuất bản cuốn sách “Measuring Educational Achievement” (Đo lường thành tích giáo dục) của Robert L.
Trong cuốn sách này tác giả đã mô tả rất chi tiết các phương pháp đo lường đánh giá định lượng kết quả học tập của học sinh. Tác giả cho rằng, để đánh giá chính xác kết quả học tập của học sinh cần phải nắm được các phương pháp đo lường định lượng kết quả học tập của học sinh một cách chính xác và khoa học. Nhiều trường học đã áp dụng thành công các phương pháp đo lường đánh giá định lượng kết quả học tập của học sinh theo hướng dẫn của tác giả được viết trong sách này. Tiếp đến năm 1972, tác giả cũng đã xuất bản cuốn sách: “Essentials of educational measurement (Prentice-Hall education series”, (Những vấn đề cốt yếu của đo lường trong giáo dục).
Như vậy, vấn đề đo lường trong giáo dục đã được tác giả nghiên cứu trong nhiều năm liền, các chỉ báo để đo lường, cách thức đo lường, nội dung đo lường đều được tác giả bàn đến rất nhiều [69]. Bên cạnh 2 cuốn sách về đo lường trong giáo dục nêu trên, đi theo xu hướng nghiên cứu này tác giả cuốn sách “A teacher’s guide to Assessment” (Hướng dẫn giáo viên đánh giá) là 2 nhà nghiên cứu D. Nội dung cuốn sách đã viết rất cụ thể, chuyên sâu về những vấn đề lý luận cơ bản của đánh giá trong lớp học, cách lập kế hoạch đánh giá, cách đánh giá, cho điểm của giáo viên, … Cuốn sách này được xem như là cẩm nang trong đánh giá của giáo viên, được nhiều giáo viên sử dụng trong việc đánh giá học sinh của họ [73]. Nghiên cứu xu hướng đánh giá kết quả học tập như cuốn tài liệu thể hiện xu hướng đánh giá hiện đại đang thịnh hành của Anthony J.
Nitko, Đại học Arizona (Mỹ) mang tên “Educational Assessment of Student” (đánh giá học sinh) đề cập đến rất nhiều nội của đánh giá kết quả học tập, bao gồm: phát triển các kế hoạch giảng dạy kết hợp với đánh giá; các đánh giá về mục tiêu, hiệu quả; đánh giá học sinh [dẫn theo 53]. Nghiên cứu về vai trò, tác động của đánh giá trong giáo dục và giáo dục đại học như các nghiên cứu của Dun, K.W (2009) “A Critical Review of 7 Research on Formative Assessment: The Limited Scientific Evidence of the Impact of Forrmative Assessment in Education”; Tarasa, M. (2009) “Summative Assessment: The Missing Link for Formative Assessment”; Fook, C. -Hướng nghiên cứu về các kỹ thuật kiểm tra, đánh giá hoạt động giáo dục Đại diện cho hướng nghiên cứu này có công trình nghiên cứu của các nhà khoa học như: Thomas A.Patricia Cross; Rick Stiggins; Rick Stiggins, Judith Arter, Jan Chappuis, Steve Chappuis,… Hai nhà khoa học Thomas A.Patricia Cross, đã xuất bản cuốn sách “Classroom Assessment – Techiniques”, (Kỹ thuật đánh giá trên lớp học).
Trong cuốn sách này các tác giả đã trình bày kết quả nghiên cứu của mình về việc giáo viên ứng dụng các kỹ thuật kiểm tra, đánh giá trên lớp học trên cơ sở đó chỉ ra các phương pháp cụ thể mà giáo viên có thể sử dụng để đánh giá trên lớp học và việc ra các quyết định khi sử dụng các kết quả đánh giá của mình [100]. Có thể nói, tác giả đã có nhiều đóng góp trong việc nghiên cứu và chỉ ra những vấn đề lí luận và thực tiễn về đánh giá kết quả học tập của học sinh, sinh viên trên lớp học. Trong đó, việc chỉ ra các phương pháp đánh giá cụ thể khách quan đã là cẩm nang cho chính giáo viên, học sinh, sinh viên trong các trường đại học tham khảo để đánh giá quá trình học tập trên lớp của họ [93]. Shirley Fletcher (1995) với “Competence – Based Assessment Techniques”, (Kĩ thuật đánh giá theo năng lực), đã xác định một số nguyên tắc cơ bản, gợi ý về các phương pháp cũng như lợi ích của kĩ thuật đánh giá theo năng lực; đưa ra một số hướng dẫn cho những người làm công tác đào tạo hướng tới việc đánh giá dựa trên công việc.
Kĩ thuật đánh giá theo năng lực của tác giả đã được ứng dụng rộng dãi tại 8 các trường đại học, kỹ thuật này cũng cho thấy tính hiệu quả nhất định trong quá trình đánh giá [71].Linn và Norman E. Trong tác phẩm này, các tác giả đã đưa ra những khái niệm cơ bản về kiểm tra, đánh giá và đo lường trong dạy học; các hình thức, phương pháp và công cụ đánh giá theo mục tiêu; kĩ thuật đưa thông tin phản hồi và phân tích, xử lý kết quả kiểm tra đánh giá người học để cải tiến việc dạy và học [81]. Phil Race, Sally Brown và Brenda Smith (2006), trong tác phẩm: “500 Tips on Assessment”, (500 lời khuyên về đánh giá), đã đưa ra những chỉ dẫn cụ thể để đánh giá trong giáo dục đạt hiệu quả. Trong đó, tác giả cũng đã rất tập trung vào việc giới thiệu những hình thức đánh giá, cách đưa thông tin phản hồi và giám sát chất lượng đánh giá kết quả học tập của sinh viên đại học và cao đẳng [90].
Một số tài liệu gần đây của Bộ Giáo dục Úc trình bày những kinh nghiệm điển hình của nước này về hướng dẫn đánh giá theo năng lực, về thiết kế công cụ đánh giá áp dụng cho mô hình gói đào tạo và các cơ sở đào tạo đã được kiểm định công nhận. Mặc dù mục đích của các tài liệu này chỉ nhằm cung cấp thông tin về cách chính sách và quy trình đánh giá cho các nhà thực hành và các bên liên quan trong giáo dục và đào tạo nghề ở bang Tây Úc nhưng đã giới thiệu sử dụng công cụ đánh giá năng lực rất hữu ích [66]. Trong tác phẩm này tác giả đã phân biệt sự khác nhau giữa hai thuật ngữ “năng lực – competency” và “competence” bằng các so sánh về định nghĩa, phạm vi trọng tâm, kết quả và áp dụng. Tác giả cũng đã mô tả hai mô hình competency và competence dựa trên kinh nghiệm của mình trong quá trình tư vấn tại Hiệp hội Quốc tế về Cải thiện hiệu suất làm việc [99].
Martin Johnson (2008), với bài viết đăng trên tạp chí có nhan đề: “Grading in competence – based qualifications – is it desirable and how might it affect validity?, đã giới thiệu và phân tích quan điểm của một số chuyên gia về xếp hạng trong đánh giá theo năng lực. Nghiên cứu chỉ ra rằng, việc đánh giá xếp hạng phải chăng chỉ là đề xuất thay đổi hệ thống nhị nguyên (có năng lực hoặc không có năng lực) và có thể làm ảnh hưởng tới tính toàn vẹn của kết luận đánh giá về năng lực. Đồng thời cách phân hạng thành tích học tập cũng dễ gây nên những tác động tiêu cực đối với nhóm có kết quả thấp [78]. Những nghiên cứu ở nước ngoài về quản lý hoạt động đánh giá trong giáo dục đại học -Hướng nghiên cứu chung về quản lý hoạt động đánh giá trong giáo dục đại học: Tiếp cận hướng nghiên cứu này đã có nhiều nhà khoa học với nhiều công trình nghiên cứu và bài báo khoa học bàn về quản lý hoạt động đánh giá trong giáo dục nói chung và giáo dục đại học nói riêng.
Dưới đây chúng tôi sẽ nêu dẫn cụ thể một số nghiên cứu về vấn đề này.