BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI ĐẶNG KIM LAN PHÂN TÍCH TƯƠNG TÁC THUỐC BẤT LỢI CẦN CHÚ Ý TRONG THỰC HÀNH LÂM SÀNG TRÊN BỆNH NHÂN ĐIỀU TRỊ NỘI TRÚ TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA HUYỆN BỐ TRẠCH, TỈNH QUẢNG BÌNH LUẬN VĂN DƯỢC SĨ CHUYÊN KHOA CẤP I CHUYÊN NGÀNH: DƯỢC LÝ - DƯỢC LÂM SÀNG MÃ SỐ: CK 60720405 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Phạm Thị Thúy Vân Nơi thực hiện: Trường Đại học Dược Hà Nội Bệnh viện đa khoa huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình HÀ NỘI 2022 LỜI CẢM ƠN Lời đầu tiên, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc của tôi tới cô giáo PGS. Phạm Thị Thúy Vân - giảng viên cao cấp bộ môn Dược lâm sàng, Trường Đại học Dược Hà Nội là người đã trực tiếp hướng dẫn, tận tình chỉ bảo cho tôi trong suốt quá trình thực hiện luận văn này. Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành đến thầy giáo PGS. Nguyễn Thành Hải - giảng viên cao cấp bộ môn Dược lâm sàng, Trường Đại học Dược Hà Nội đã nhiệt tình quan tâm, hết lòng giúp đỡ, hỗ trợ tôi trong suốt quá trình thực hiện luận văn này. Đồng thời, tôi xin gửi lời cảm ơn tới Ban giám hiệu nhà trường, phòng đào tạo sau đại học cùng toàn thể thầy cô Trường Đại học Dược Hà Nội, những người thầy nhiệt huyết, yêu nghề, luôn tận tâm với học viên đã giúp tôi lĩnh hội được những kiến thức quý giá và mới mẻ về ngành Dược trong suốt thời gian học tập và nghiên cứu tại trường. Tôi xin chân thành cảm ơn Ban lãnh đạo, tập thể khoa Dược, tập thể các khoa phòng bệnh viện đa khoa huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình đã tạo điều kiện cho tôi học tập, thu thập số liệu và hoàn thành luận văn này. Cuối cùng tôi vô cùng cảm ơn và lòng biết ơn vô hạn đến những người thân trong gia đình, bạn bè và đồng nghiệp là người luôn động viên, quan tâm, cổ vũ cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận văn này. Hà Nội, ngày 15 tháng 4 năm 2022 Học viên Đặng Kim Lan MỤC LỤC DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CHỮ VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC HÌNH ĐẶT VẤN ĐỀ . Tổng quan về tương tác thuốc . Khái niệm tương tác thuốc . Phân loại tương tác thuốc . Các yếu tố nguy cơ gây tương tác thuốc . Dịch tễ học của tương tác thuốc . Ý nghĩa của tương tác thuốc trong thực hành lâm sàng . Quản lý tương tác thuốc trong thực hành lâm sàng . Phát hiện tương tác thuốc . Phân tích - biện giải TTT và xử trí quản lý tương tác thuốc. Giới thiệu về bệnh viện đa khoa huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình . ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . Mục tiêu 1: Xây dựng danh mục tương tác thuốc bất lợi theo lý thuyết từ danh mục thuốc tại bệnh viện đa khoa huyện Bố Trạch . Đối tượng nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . Mục tiêu 2: Phân tích tương tác thuốc bất lợi cần chú ý trong kê đơn và quan điểm của bác sĩ trong việc quản lý tương tác thuốc trên bệnh nhân điều trị nội trú tại bệnh viện đa khoa huyện Bố Trạch. Xác định tần suất các cặp TTT bất lợi trên bệnh án nội trú thông qua phần mềm phân tích dữ liệu Navicat ® tích hợp các cặp TTT bất lợi đã xây dựng . Xác định mức độ đồng thuận của bác sĩ điều trị tại bệnh viện đa khoa huyện Bố Trạch……………………………………………………………………. Xử lý số liệu . KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU . Xây dựng danh mục TTT bất lợi theo lý thuyết từ danh mục thuốc tại bệnh viện đa khoa huyện Bố Trạch . Xây dựng danh mục TTT bất lợi từ danh mục thuốc bệnh viện phiên bản 1 (tháng 11 năm 2021) . Xây dựng danh mục TTT bất lợi từ danh mục thuốc bệnh viện phiên bản 2 (tháng 2 năm 2022) . Phân tích tương tác thuốc bất lợi cần chú ý trong kê đơn và quan điểm của bác sĩ trong việc quản lý tương tác thuốc trên bệnh nhân điều trị nội trú . Xác định tần suất các cặp TTT bất lợi trên bệnh án nội trú thông qua phần mềm phân tích dữ liệu Navicat ® tích hợp các cặp TTT bất lợi đã xây dựng . Đặc điểm bệnh nhân xác định thực trạng tương tác thuốc…………………. Xác định mức độ đồng thuận các cặp TTT của bác sĩ điều trị tại bệnh viện đa khoa huyện Bố Trạch . Xây dựng danh mục tương tác thuốc bất lợi theo lý thuyết từ danh mục thuốc tại bệnh viện đa khoa huyện Bố Trạch . Phân tích tương tác thuốc bất lợi cần chú ý trong kê đơn và quan điểm của bác sĩ trong việc quản lý tương tác thuốc trên bệnh nhân điều trị nội trú tại bệnh viện đa khoa huyện Bố Trạch . Xác định tần suất các cặp tương tác thuốc bất lợi trên bệnh án nội trú thông qua phần mềm phân tích dữ liệu Navicat ® tích hợp các cặp TTT bất lợi đã xây dựng . Đặc điểm của bệnh nhân có tương tác thuốc . Xác định mức độ đồng thuận của bác sĩ điều trị tại bệnh viện đa khoa huyện Bố Trạch . Ưu điểm và hạn chế của nghiên cứu . 58 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ . 61 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CHỮ VIẾT TẮT ACE Thuốc ức chế men chuyển ADR Phản ứng có hại của thuốc (Adverse Drug Reaction) AT1 Thuốc chẹn thụ thể AT1 BHYT Bảo hiểm y tế BMA Phương pháp Bayesian Model Average BN Bệnh nhân BNF British National Formulary BYT Bộ Y tế CCĐ Chống chỉ định CSDL Cơ sở dữ liệu DIF Drug Interaction Facts DMT Danh mục thuốc DUGPKD Dạng uống giải phóng kéo dài DSLS Dược sĩ lâm sàng eMC Compendium Electronic Medicines GĐ Giai đoạn HDSD Hướng dẫn sử dụng HĐT&ĐT Hội đồng thuốc và điều trị IV Tiêm tĩnh mạch MM Drug interaction – Micromedex Solutions NSAIDs Thuốc chống viêm không steroid (non-steroidal anti-inflammatory drugs) NT Nghiêm trọng PPI Thuốc ức chế bơm proton H+ (proton pump inhibitor) QĐ Quyết định STT Số thứ tự TMH, RHM Tai mũi họng, răng hàm mặt TTT Tương tác thuốc DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng Tên bảng Trang Bảng 1.1 Một số cơ sở dữ liệu tra cứu tương tác thuốc thường dùng 10 Bảng 1.2 Bảng phân loại mức độ nặng của tương tác trong MM 12 Bảng 1.3 Bảng phân loại mức độ y văn ghi nhận về TTT trong MM 12 Bảng 1.4 Bảng phân loại mức độ nặng của tương tác trong DIF 13 Các cặp TTT bất lợi cần chú ý trên thực hành lâm sàng tại Bảng 1.5 16 bệnh viện đa khoa Hợp Lực, Thanh Hóa Bảng 2.6 Bảng đồng thuận mức độ nặng TTT giữa MM và DIF 22 Bảng đồng thuận mức độ TTT giữa danh mục TTT phiên bản Bảng 2.7 23 1 với quyết định 5948/QĐ-BYT Bảng 3.8 Tỷ lệ các cặp tương tác thuốc cần chú ý theo lý thuyết từ MM 29 Bảng 3.9 Tỷ lệ đồng thuận cặp TTT giữa MM và DIF 29 Bảng 3.10 Danh mục TTT tại bệnh viện phiên bản 1 (tháng 11/2021) 30 Tỷ lệ đồng thuận cặp tương tác thuốc CCĐ giữa các tài danh Bảng 3.11 33 mục TTT phiên bản 1 với QĐ 5948/QĐ-BYT Bảng 3.12 Danh mục TTT tại bệnh viện phiên bản 2 (tháng 02/2022) 35 Bảng 3.13 Tần suất phát hiện các cặp TTT chống chỉ định có điều kiện 38 Tỷ lệ các cặp TTT chống chỉ định có điều kiện bị đánh giá vi Bảng 3.14 39 phạm vào mục chống chỉ định Bảng 3.15 Tỷ lệ phát hiện cặp TTT CCĐ có điều kiện theo khoa điều trị 40 Bảng 3.16 Tần suất phát hiện các cặp tương tác thuốc nghiêm trọng 41 Bảng 3.17 Tỷ lệ phát hiện các cặp TTT nghiêm trọng theo khoa điều trị 42 Bảng 3.18 Đặc điểm của bệnh nhân có tương tác thuốc 43 Bảng 3.19 Tỷ lệ các nhóm tuổi của bệnh nhân có tương tác thuốc 43 Bảng 3.20 Các cặp TTT bị đánh giá vi phạm vào mục CCĐ 44 Bảng 3.21 Kết quả mức độ đồng thuận của bác sĩ qua trao đổi cùng DSLS 45 DANH MỤC CÁC HÌNH Hình Tên hình Trang Hình 1.1 Giao diện phần mềm phân tích dữ liệu TTT Navicat ® 17 Hình 2.2 Sơ đồ tóm tắt quá trình thực hiện mục tiêu 2 26 Hình 3.3 Quá trình xây dựng danh mục TTT bất lợi theo lý thuyết 28 ĐẶT VẤN ĐỀ Tương tác thuốc (TTT) bất lợi là vấn đề thường gặp trong thực hành lâm sàng và là một trong những nguyên nhân gây ra các biến cố bất lợi của thuốc, bao gồm giảm hiệu quả điều trị, xuất hiện độc tính hoặc phản ứng có hại trong quá trình sử dụng, thất bại điều trị, thậm chí có thể gây tử vong cho bệnh nhân [1], [2], [3], [12]. Nhận thức được tầm quan trọng đó nên tương tác thuốc luôn là vấn đề được quan tâm trong điều trị. Tương tác thuốc bất lợi là yếu tố quan trọng làm tăng khả năng xuất hiện ADR ở các mức độ, nó gây ra những thiệt hại về mặt kinh tế cho cả bệnh nhân và uy tín của các nhà lâm sàng. Là một trong các nguyên nhân làm tăng chi phí điều trị và kéo dài thời gian nằm viện của bệnh nhân [31], [33]. Trong thực hành lâm sàng, việc phát hiện, đánh giá, xử trí và kiểm soát nguy cơ tương tác thuốc đóng vai trò quan trọng trong việc hạn chế tối đa nguy cơ tương tác thuốc tiềm tàng. Hiện nay với sự phát triển của khoa học và y học, các cơ sở dữ liệu (CSDL) tra cứu tương tác thuốc ngày càng đa dạng, phong phú, bao gồm cả sách chuyên khảo lẫn phần mềm duyệt tương tác trực tuyến tạo điều kiện thuận lợi cho các cán bộ và nhân viên y tế tiếp cận các nguồn CSDL khác nhau. Song thực tế đó cũng đặt ra nhiều thách thức trong việc lựa chọn và xử lý nguồn thông tin từ các CSDL khi có sự chênh lệch trong nhận định và đánh giá tương tác giữa các tài liệu này bắt buộc người kê đơn phải tìm ra được sự đồng thuận giữa các cơ sở dữ liệu [14]. Bệnh viện đa khoa huyện Bố Trạch là bệnh viện đa khoa hạng II, hàng ngày phải tiếp nhận số lượng bệnh nhân tương đối lớn với nhiều loại bệnh lý mắc kèm cộng với tình trạng bệnh lý phức tạp đòi hỏi phải dùng phác đồ điều trị có kết hợp nhiều loại thuốc trong cùng một đơn thuốc. Điều đó khiến tương tác thuốc khó có thể không xảy ra trong điều trị và luôn là vấn đề được quan tâm.
Đặng Kim Lan: Phân Tích Tương Tác Thuốc Bất Lợi Trong Thực Hành Lâm Sàng Tại Bệnh Viện Đa Khoa ...
Phân tích tương tác thuốc bất lợi trong điều trị nội trú tại Bệnh viện Đa khoa huyện Bố Trạch, Quảng Bình từ góc nhìn dược sĩ chuyên khoa.
Trường đại học
Trường Đại Học Dược Hà NộiChuyên ngành
Dược Lý - Dược Lâm SàngNgười đăng
Ẩn danhThể loại
Luận Văn Dược Sĩ Chuyên Khoa Cấp IPhí lưu trữ
35 PointMục lục chi tiết
THÔNG TIN CHI TIẾT
Tác giả: Đặng Kim Lan
Người hướng dẫn: Phạm Thị Thúy Vân
Trường học: Trường Đại Học Dược Hà Nội
Chuyên ngành: Dược Lý - Dược Lâm Sàng
Đề tài: Phân Tích Tương Tác Thuốc Bất Lợi Cần Chú Ý Trong Thực Hành Lâm Sàng Trên Bệnh Nhân Điều Trị Nội Trú Tại Bệnh Viện Đa Khoa Huyện Bố Trạch
Loại tài liệu: Luận Văn Dược Sĩ Chuyên Khoa Cấp I
Năm xuất bản: 2022
Địa điểm: Hà Nội
Trích đoạn nội dung tài liệu
Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ