I. Tổng quan phân tích cơ cấu thuốc tại Bệnh viện YHCT Điện Biên
Phân tích cơ cấu thuốc là hoạt động then chốt trong quản lý dược bệnh viện. Nghiên cứu được thực hiện tại Bệnh viện Y học cổ truyền tỉnh Điện Biên năm 2019 nhằm đánh giá toàn diện danh mục thuốc sử dụng. Bệnh viện có quy mô 150 giường bệnh, phục vụ chủ yếu bệnh nhân khám chữa bệnh bằng y học cổ truyền kết hợp y học hiện đại. Khoa Dược chịu trách nhiệm cung ứng, bảo quản, cấp phát thuốc. Khoa còn triển khai hoạt động dược lâm sàng, thông tin tư vấn sử dụng thuốc và cảnh giác dược. Nghiên cứu áp dụng phương pháp phân tích ABC và VEN để phân loại thuốc theo giá trị sử dụng và mức độ cần thiết. Đây là cơ sở khoa học quan trọng giúp tối ưu hóa công tác quản lý, đảm bảo cung ứng thuốc hợp lý, hiệu quả cho người bệnh.
1.1. Đặc điểm tình hình bệnh viện năm 2019
Bệnh viện Y học cổ truyền tỉnh Điện Biên là cơ sở khám chữa bệnh tuyến tỉnh chuyên khoa y học cổ truyền. Năm 2019, bệnh viện thực hiện chức năng khám chữa bệnh bằng phương pháp y học cổ truyền kết hợp y học hiện đại. Bệnh viện có mô hình bệnh tật đa dạng, tập trung chủ yếu vào các bệnh mãn tính như đau lưng, viêm khớp, tai biến mạch máu não phục hồi chức năng. Khoa Dược đóng vai trò trung tâm trong chuỗi cung ứng thuốc từ khâu lập kế hoạch, mua sắm, bảo quản đến cấp phát cho nhu cầu điều trị.
1.2. Tính cấp thiết của nghiên cứu phân tích cơ cấu thuốc
Việc phân tích cơ cấu thuốc giúp đánh giá mức độ sử dụng thuốc hợp lý tại bệnh viện. Nghiên cứu cung cấp bằng chứng khoa học về cơ cấu nhóm thuốc theo giá trị và tính cần thiết. Kết quả phân tích là cơ sở để điều chỉnh danh mục thuốc, tối ưu hóa chi phí và nâng cao chất lượng điều trị. Đặc biệt trong bối cảnh nguồn lực y tế còn hạn chế, phân tích ABC/VEN giúp ưu tiên nguồn lực cho nhóm thuốc thiết yếu, đảm bảo quyền lợi người bệnh.
II. Phân tích kết quả cơ cấu thuốc theo phương pháp ABC VEN
Kết quả phân tích ABC/VEN tại Bệnh viện YHCT Điện Biên năm 2019 cho thấy cơ cấu thuốc rõ ràng. Nhóm thuốc thiết yếu (E) chiếm tỷ trọng áp đảo với 90,4% tổng giá trị sử dụng và 163 khoản mục, chiếm 81,1% tổng số khoản mục. Nhóm thuốc cấp cứu (V) xếp thứ hai với 5,7% tổng giá trị sử dụng và 14,4% tổng số khoản mục. Nhóm thuốc không cần thiết (N) có giá trị sử dụng thấp nhất, chỉ 3,9% tổng giá trị và 4,5% tổng số khoản mục. Khi phân tích theo ma trận ABC/VEN, thuốc nhóm E tiếp tục thống trị ở cả ba hạng A, B, C. Cụ thể hạng A có 35 khoản mục thuốc E trong tổng số 40 khoản mục. Hạng B có 38 khoản mục thuốc E trong 46 khoản mục. Kết quả phản ánh việc sử dụng thuốc tập trung vào nhóm thiết yếu.
2.1. Phân tích nhóm thuốc thiết yếu và cấp cứu
2.2. Phân tích nhóm thuốc không cần thiết và cơ cấu hạng ABC
III. Phương pháp nghiên cứu phân tích cơ cấu thuốc tại bệnh viện
Nghiên cứu áp dụng thiết kế mô tả cắt ngang kết hợp thu thập số liệu hồi cứu. Đối tượng nghiên cứu là toàn bộ danh mục thuốc hóa dược, thuốc đông y và thuốc từ dược liệu sử dụng tại Bệnh viện YHCT tỉnh Điện Biên năm 2019. Phương pháp phân tích ABC dựa trên nguyên lý Pareto 80/20, phân loại thuốc thành ba hạng theo giá trị sử dụng giảm dần. Hạng A chiếm khoảng 10% số khoản mục nhưng 70% giá trị. Hạng B chiếm 20% số khoản mục và 20% giá trị. Hạng C chiếm 70% số khoản mục nhưng chỉ 10% giá trị. Phương pháp VEN phân loại thuốc thành ba nhóm: V cấp cứu, E thiết yếu, N không cần thiết. Việc kết hợp hai phương pháp tạo thành ma trận ABC/VEN cho phép đánh giá đa chiều cơ cấu thuốc sử dụng.
3.1. Phương pháp thu thập và xử lý số liệu
3.2. Xây dựng ma trận ABC VEN và phân loại thuốc
IV. Kết luận và ứng dụng kết quả phân tích cơ cấu thuốc
Nghiên cứu phân tích cơ cấu thuốc tại Bệnh viện YHCT Điện Biên năm 2019 đạt được mục tiêu đề ra. Kết quả cho thấy danh mục thuốc sử dụng tập trung vào nhóm thiết yếu, phản ánh tính hợp lý trong công tác quản lý dược. Nhóm thuốc E chiếm ưu thế cả về số lượng khoản mục và giá trị sử dụng. Nhóm thuốc không cần thiết chiếm tỷ trọng thấp, chứng tỏ hiệu quả của quy trình lựa chọn thuốc. Bệnh viện cần tiếp tục duy trì và phát huy kết quả đạt được. Đồng thời cần tăng cường giám sát nhóm thuốc hạng A thuộc tiểu nhóm AE để kiểm soát chi phí. Công tác dược lâm sàng và cảnh giác dược cần được đẩy mạnh nhằm nâng cao an toàn, hiệu quả điều trị cho người bệnh.
