Luận án nghiên cứu phẫu thuật điều trị vẹo cột sống vô căn

• Trường học: Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức
• Chuyên ngành: Y học
• Đề tài: Nghiên Cứu Phẫu Thuật Vẹo Cột Sống Vô Căn Bằng Cấu Hình Vít Qua Cuống Đốt Sống
• Loại tài liệu: luận án
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. LỊCH SỬ NGHIÊN CỨU VÀ ĐIỀU TRỊ VẸO CỘT SỐNG VÔ CĂN
• 1.1.1. Nghiên cứu vẹo cột sống thời kỳ sơ khai
• 1.1.2. Điều trị bảo tồn vẹo cột sống
• 1.1.3. Sự phát triển của phẫu thuật chỉnh vẹo cột sống
• 1.1.3.1. Trên thế giới
• 1.1.3.2. Ở Việt Nam
• 1.2. SINH BỆNH HỌC, GIẢI PHẪU HỌC VÀ SỰ PHÁT TRIỂN CỦA CỘT SỐNG TRONG VẸO CỘT SỐNG VÔ CĂN
• 1.2.1. Sinh bệnh học
• 1.2.2. Giải phẫu cột sống liên quan tới vẹo cột sống vô căn
• 1.2.3. Sự phát triển của cột sống
• 1.3. LÂM SÀNG VÀ CẬN LÂM SÀNG CỦA VẸO CỘT SỐNG VÔ CĂN
• 1.3.1. Cận lâm sàng
• 1.4. ĐÁNH GIÁ BIẾN DẠNG VÀ MỨC ĐỘ TRƯỞNG THÀNH XƯƠNG CỘT SỐNG
• 1.4.1. Phương pháp đo góc Cobb
• 1.4.2. Đo độ xoay của thân đốt sống
• 1.4.3. Dấu hiệu Risser
• 1.5. PHÂN LOẠI VẸO CỘT SỐNG VÔ CĂN
• 1.5.1. Phân loại theo tuổi khởi phát
• 1.5.2. Theo vị trí
• 1.5.3. Theo mức độ vẹo
• 1.5.4. Phân loại theo X quang
• 1.6. CÁC PHƯƠNG PHÁP ĐIỀU TRỊ VẸO CỘT SỐNG VÔ CĂN
• 1.6.1. Điều trị bảo tồn
• 1.6.2. Phẫu thuật chỉnh vẹo cột sống vô căn
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
• 2.1.1. Tiêu chuẩn chọn bệnh nhân
• 2.1.2. Tiêu chuẩn loại trừ
• 2.2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.2.1. Cỡ mẫu nghiên cứu
• 2.2.2. Nội dung nghiên cứu
• 2.2.3. Quy trình phẫu thuật chỉnh vẹo cột sống toàn vít qua cuống
• 2.2.4. Xử lý số liệu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. ĐẶC ĐIỂM CHUNG CỦA BỆNH NHÂN
• 3.1.1. Phân bố bệnh nhân theo tuổi, giới
• 3.1.2. Chiều cao, cân nặng và chỉ số khối cơ thể (BMI) của bệnh nhân trước mổ
• 3.1.3. Phân bố theo tuổi có kinh nguyệt lần đầu tiên
• 3.2. ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG VÀ CẬN LÂM SÀNG
• 3.2.1. Đặc điểm lâm sàng
• 3.2.2. Đặc điểm cận lâm sàng
• 3.2.3. Mối liên quan của các đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng
• 3.3. KẾT QUẢ PHẪU THUẬT
• 3.3.1. Đường phẫu thuật và kỹ thuật bắt vít
• 3.3.2. Thời gian phẫu thuật
• 3.3.3. Thời gian nằm viện
• 3.3.4. Lượng máu mất và truyền máu
• 3.3.5. Chiều cao tăng lên ngay sau mổ
• 3.3.6. Kết quả nắn chỉnh sau mổ của các đường cong trong mặt phẳng trán
• 3.3.7. Các đường cong cột sống trong mặt phẳng đứng dọc sau mổ và khám lại
• 3.3.8. Chức năng hô hấp sau khám lại
• 3.3.9. Kết quả chủ quan của người bệnh
• 3.4. CHẨN ĐOÁN VẸO CỘT SỐNG VÔ CĂN
• 3.4.1. Đặc điểm chung của bệnh nhân
• 3.4.2. Đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng
• 3.5. KẾT QUẢ PHẪU THUẬT
• 3.5.1. Thời gian phẫu thuật
• 3.5.2. Thời gian nằm viện sau mổ
• 3.5.3. Kết quả nắn chỉnh sau mổ
• 3.5.4. Thay đổi của chức năng hô hấp sau mổ
• 3.5.5. Bệnh nhân tự đánh giá kết quả phẫu thuật tại thời điểm khám lại
• 3.5.6. Kết quả chung và một số yếu tố ảnh hưởng
• 3.6. BÀN LUẬN VỀ CHỈ ĐỊNH VÀ QUY TRÌNH PHẪU THUẬT
• DANH MỤC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN ĐÃ CÔNG BỐ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. ĐẶT VẤN ĐỀ

Vẹo cột sống vô căn (VCSVC) là một tình trạng biến dạng cột sống phổ biến, đặc biệt ở trẻ em và thanh thiếu niên. Theo định nghĩa của Cobb, VCSVC được xác định khi có đường cong cột sống từ 10 độ trở lên. Tình trạng này không chỉ ảnh hưởng đến hình dáng bên ngoài mà còn có thể gây ra các vấn đề về chức năng hô hấp và tim mạch. Việc điều trị VCSVC đã được thực hiện qua nhiều phương pháp, từ bảo tồn đến phẫu thuật. Phẫu thuật thường được chỉ định khi góc vẹo đạt từ 40 độ trở lên. Sự phát triển của các kỹ thuật phẫu thuật, đặc biệt là việc sử dụng cấu hình vít qua cuống đốt sống, đã mang lại hiệu quả cao trong việc nắn chỉnh và duy trì sự ổn định của cột sống.

1.1. Tình trạng và ảnh hưởng của VCSVC

VCSVC ảnh hưởng đến khoảng 2-3% trẻ em trong độ tuổi thanh thiếu niên. Tình trạng này có thể dẫn đến những biến dạng nghiêm trọng, ảnh hưởng đến tâm lý và chất lượng cuộc sống của bệnh nhân. Các nghiên cứu cho thấy rằng chỉ khoảng 10% bệnh nhân với đường cong trên 10 độ cần điều trị bảo tồn, trong khi tỷ lệ phẫu thuật còn thấp hơn. Việc phẫu thuật thường được thực hiện khi có nguy cơ cao về biến chứng hoặc khi tình trạng vẹo cột sống tiến triển nhanh chóng.

II. TỔNG QUAN TÀI LIỆU

Lịch sử nghiên cứu và điều trị VCSVC đã trải qua nhiều giai đoạn phát triển. Từ những mô tả đầu tiên của Hippocrates cho đến các kỹ thuật hiện đại, phẫu thuật chỉnh vẹo cột sống đã có những bước tiến đáng kể. Việc sử dụng cấu hình vít trong phẫu thuật đã được chứng minh là hiệu quả hơn so với các phương pháp truyền thống. Nghiên cứu của Suk và cộng sự đã chỉ ra rằng cấu trúc toàn vít tạo ra sự cố định vững chắc và cải thiện khả năng nắn chỉnh cột sống trong cả ba mặt phẳng.

2.1. Sự phát triển của phẫu thuật chỉnh vẹo cột sống

Phẫu thuật chỉnh vẹo cột sống đã được thực hiện từ thế kỷ 19 với nhiều kỹ thuật khác nhau. Các dụng cụ như nẹp vít, móc, và thanh giằng đã được phát triển để hỗ trợ trong việc nắn chỉnh cột sống. Sự ra đời của hệ thống dụng cụ chỉnh vẹo thế hệ thứ ba, đặc biệt là hệ thống của Cotrel và Dubousset, đã mở ra một kỷ nguyên mới trong phẫu thuật chỉnh vẹo cột sống. Việc sử dụng vít qua cuống đốt sống đã cho thấy khả năng nắn chỉnh tốt hơn và giảm thiểu biến chứng.

III. KẾT QUẢ PHẪU THUẬT

Kết quả phẫu thuật chỉnh vẹo cột sống bằng cấu hình vít qua cuống đốt sống cho thấy tỷ lệ nắn chỉnh cao và ít biến chứng. Nghiên cứu cho thấy rằng việc sử dụng vít qua cuống không chỉ cải thiện khả năng nắn chỉnh mà còn giúp duy trì sự ổn định của cột sống trong thời gian dài. Thời gian phẫu thuật cũng được rút ngắn, và bệnh nhân có thể hồi phục nhanh chóng hơn. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng tỷ lệ nắn chỉnh đạt 72% với cấu trúc sử dụng vít, so với 55% với cấu trúc sử dụng móc.

3.1. Đánh giá hiệu quả phẫu thuật

Đánh giá hiệu quả phẫu thuật cho thấy rằng việc sử dụng cấu hình vít mang lại kết quả khả quan. Tỷ lệ nắn chỉnh cao hơn và sự mất nắn chỉnh ít hơn so với các phương pháp truyền thống. Bệnh nhân cũng cho thấy sự cải thiện về chức năng hô hấp và chất lượng cuộc sống sau phẫu thuật. Việc theo dõi lâu dài cho thấy rằng cấu hình vít qua cuống đốt sống có thể duy trì hiệu quả nắn chỉnh trong thời gian dài.