Luận văn thạc sĩ thực hiện chính sách ưu đãi người có công với cách mạng trên địa bàn huyện châu phú tỉnh an giang

Luận văn thạc sĩ phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp thực hiện chính sách ưu đãi người có công với cách mạng tại huyện Châu Phú, tỉnh An Giang.

• Tác giả: Lương Hoàng Viễn
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Văn Chiều
• Trường học: Học viện Khoa học Xã hội
• Chuyên ngành: Chính sách công
• Đề tài: Thực hiện chính sách ưu đãi người có công với cách mạng trên địa bàn huyện Châu Phú, tỉnh An Giang
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Giới thiệu và tính cấp thiết của đề tài

Luận văn thạc sĩ này tập trung vào việc phân tích và đánh giá chính sách ưu đãi người có công với cách mạng tại huyện Châu Phú, An Giang. Đề tài nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thực hiện các chính sách này nhằm ghi nhận và đền đáp công lao của những người đã hy sinh vì đất nước. Chính sách ưu đãi không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn là biểu hiện của sự công bằng xã hội và lòng biết ơn sâu sắc. Huyện Châu Phú, với vai trò lịch sử quan trọng trong các cuộc kháng chiến, là địa bàn lý tưởng để nghiên cứu sâu về hiệu quả của các chính sách này.

1.1. Bối cảnh lịch sử và ý nghĩa chính sách

Huyện Châu Phú được biết đến với những đóng góp to lớn trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ. Năm 2010, huyện được phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Chính sách ưu đãi người có công tại đây không chỉ là sự ghi nhận mà còn là động lực để duy trì ổn định chính trị - xã hội. Các hoạt động như thăm hỏi, tặng quà vào dịp Tết và ngày Thương binh - Liệt sĩ đã thể hiện sự quan tâm sâu sắc của chính quyền địa phương.

1.2. Những thách thức trong thực hiện chính sách

Mặc dù đạt được nhiều thành tựu, việc thực hiện chính sách ưu đãi tại Châu Phú vẫn gặp phải một số khó khăn. Các vấn đề như thiếu nguồn lực, sự chậm trễ trong giải quyết chính sách, và sự không đồng đều trong hưởng thụ chế độ ưu đãi cần được giải quyết để nâng cao hiệu quả của chính sách.

II. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

Luận văn thạc sĩ này dựa trên cơ sở lý luận của Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, và đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam về chính sách xã hội. Nghiên cứu sử dụng các phương pháp tổng hợp, phân tích tài liệu, so sánh, và phỏng vấn sâu để đánh giá thực trạng thực hiện chính sách ưu đãi người có công tại huyện Châu Phú, An Giang.

2.1. Phương pháp tổng hợp và phân tích tài liệu

Nghiên cứu thu thập và phân tích các văn bản chính sách, báo cáo tổng kết từ phòng Lao động - Thương binh và Xã hội huyện Châu Phú. Điều này giúp làm rõ các quy định và thực tiễn triển khai chính sách ưu đãi tại địa phương.

2.2. Phương pháp phỏng vấn sâu

Phương pháp này được sử dụng để thu thập ý kiến từ các nhà quản lý, đối tượng hưởng chính sách, và thân nhân của họ. Kết quả phỏng vấn giúp hiểu rõ hơn về những thuận lợi và khó khăn trong quá trình thực hiện chính sách ưu đãi.

III. Thực trạng và đánh giá hiệu quả chính sách

Nghiên cứu chỉ ra rằng chính sách ưu đãi người có công tại huyện Châu Phú, An Giang đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại một số hạn chế như sự chậm trễ trong giải quyết hồ sơ, thiếu nguồn lực tài chính, và sự không đồng đều trong hưởng thụ chế độ ưu đãi. Những vấn đề này cần được giải quyết để nâng cao hiệu quả của chính sách.

3.1. Kết quả đạt được

Các hoạt động thăm hỏi, tặng quà, và hỗ trợ tài chính đã giúp cải thiện đời sống của người có công. Chính sách cũng nhận được sự ủng hộ lớn từ cộng đồng và chính quyền địa phương.

3.2. Những hạn chế và nguyên nhân

Sự chậm trễ trong giải quyết hồ sơ và thiếu nguồn lực tài chính là những nguyên nhân chính ảnh hưởng đến hiệu quả của chính sách ưu đãi. Ngoài ra, sự không đồng đều trong hưởng thụ chế độ ưu đãi cũng là một vấn đề cần được giải quyết.

IV. Giải pháp và kiến nghị

Để nâng cao hiệu quả của chính sách ưu đãi người có công, nghiên cứu đề xuất một số giải pháp như tăng cường nguồn lực tài chính, cải thiện quy trình giải quyết hồ sơ, và đảm bảo sự công bằng trong hưởng thụ chế độ ưu đãi. Những giải pháp này không chỉ giúp cải thiện đời sống của người có công mà còn góp phần duy trì ổn định chính trị - xã hội tại huyện Châu Phú, An Giang.

4.1. Tăng cường nguồn lực tài chính

Việc tăng cường nguồn lực tài chính sẽ giúp đảm bảo việc thực hiện chính sách ưu đãi một cách hiệu quả và kịp thời.

4.2. Cải thiện quy trình giải quyết hồ sơ

Cải thiện quy trình giải quyết hồ sơ sẽ giúp giảm thiểu sự chậm trễ và đảm bảo sự công bằng trong hưởng thụ chế độ ưu đãi.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH ƯU ĐÃI NGƯỜI CÓ CÔNG VỚI CÁCH MẠNG 1. Khái quát chính sách ưu đãi người có công với cách mạng 1. Khái niệm chính sách ưu đãi người có công với cách mạng * Khái niệm người có công với cách mạng Theo nghĩa rộng, người có công là những người không phân biệt tôn giáo, tín ngưỡng, dân tộc, nam nữ, tuổi tác, đã tự nguyện hiến dâng cuộc đời mình cho sự nghiệp dựng nước, giữ nước và kiến thiết đất nước. Họ có những đóng góp, những cống hiến xuất sắc và vì lợi ích của dân tộc [37].

Theo nghĩa hẹp, người có công với cách mạng là những người không phân biệt tôn giáo, tín ngưỡng, dân tộc, nam nữ, tuổi tác có những đóng góp, những cống hiến xuất sắc trong thời kỳ trước Cách mạng tháng Tám năm 1945, trong các cuộc giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc, được các cơ quan, tổ chức có thẩm quyền công nhận [37]. Theo Pháp lệnh số 02/2020/UBTVQH14 (2020) ngày 09/12/2020 của Ủy ban thường vụ Quốc hội, người có công với cách mạng bao gồm: Người hoạt động cách mạng trước ngày 01 tháng 01 năm 1945; Người hoạt động cách mạng từ ngày 01 tháng 01 năm 1945 đến ngày khởi nghĩa tháng Tám năm 1945; Liệt sĩ; Bà mẹ Việt Nam anh hùng; Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân; Anh hùng Lao động trong thời kỳ kháng chiến; Thương binh, bao gồm cả thương binh loại B được công nhận trước ngày 31 tháng 12 năm 1993; người hưởng chính sách như thương binh; Bệnh binh; Người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hoá học; Người hoạt động cách mạng, kháng chiến, bảo vệ Tổ quốc, làm nghĩa vụ quốc tế bị địch bắt tù, đày; Người hoạt động kháng chiến giải phóng dân tộc, bảo vệ Tổ quốc, làm nghĩa vụ quốc tế; Người có công giúp đỡ cách mạng [51]. 12 * Khái niệm chính sách ưu đãi người có công với cách mạng Ở Việt Nam chính sách ưu đãi đối với người có công là một bộ phận quan trọng của chính sách ASXH. Chính sách ASXH là sự bảo vệ của Nhà nước, xã hội đối với các thành viên của mình thông qua những chính sách và chương trình cụ thể nhằm giúp cho họ có cuộc sống ổn định phát triển lành mạnh.

Khác với chính sách bảo hiểm xã hội, chính sách cứu trợ xã hội, chính sách ưu đãi xã hội không chỉ là sự bảo vệ, trợ giúp của Nhà nước mà nó là nghĩa vụ, là trách nhiệm của Nhà nước, của cộng đồng đối với người có công, thể hiện sự biết ơn sâu sắc đến đối tượng đặc biệt này. Vì thế, chính sách ưu đãi người có công có vị trí quan trọng trong hệ thống chính sách ASXH. Đó không chỉ là vấn đề truyền thống, đạo lý mà còn là vấn đề chính trị, giáo dục, là vấn đề kinh tế, xã hội có ý nghĩa lâu dài. Chính sách người có công là những quy định chung của Nhà nước bao gồm mục tiêu, phương hướng, giải pháp về việc ghi nhận công lao, sự đóng góp, hy sinh cao cả của người có công, tạo mọi điều kiện khả năng góp phần ổn định và nâng cao đời sống vật chất, văn hóa, tinh thần đối với người có công.

Chính sách ưu đãi người có công chính là quy định về phạm vi, đối tượng, điều kiện, tiêu chuẩn, các chế độ ưu đãi đối với người có công với cách mạng và thân nhân của người có công với cách mạng; công trình ghi công liệt sĩ, mộ liệt sĩ; nguồn lực thực hiện; quản lý nhà nước; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức và cá nhân có liên quan trong việc thực hiện chính sách, chế độ ưu đãi người có công với cách mạng và thân nhân, của người có công với cách mạng. Căn cứ vào nhiệm vụ chính trị, kinh tế, kế hoạch phát triển cũng như tình hình kinh tế chính trị-xã hội ở mỗi thời kỳ mà Đảng, Nhà nước đưa ra những chính sách ưu đãi khác nhau đối với người có công để ghi nhận những đóng góp, công lao to lớn của họ; thể hiện sự quan tâm, biết ơn của Đảng, Nhà nước và nhân dân đối với sự hy sinh, cống hiến đó; bù đắp một phần nào về đời sống vật chất cũng như tinh thần cho những người có công. 13 Đối tượng hưởng chế độ ưu đãi người có công với cách mạng bao gồm người có công với cách mạng và thân nhân của người có công với cách mạng bao gồm cha đẻ, mẹ đẻ, vợ hoặc chồng, con (con đẻ, con nuôi), người có công nuôi liệt sĩ [38]. Nhà nước với vai trò và chức năng của mình đã sử dụng các biện pháp khác nhau để xây dựng, triển khai đưa các chính sách ưu đãi đối với người có công vào cuộc sống một cách hiệu quả.

Không dừng lại ở đó Đảng và Nhà nước còn vận động, kêu gọi và khuyến khích mọi người dân, các tổ chức tham gia các phong trào thiết thực nhằm mục đích thực hiện tốt nhất chính sách ưu đãi đối với người có công. Ý nghĩa của thực hiện chính sách ưu đãi người có công với cách mạng Thứ nhất, thực hiện chính sách ưu đãi đối với người có công là việc làm có ý nghĩa quan trọng, nó không chỉ giúp ổn định đời sống của các đối tượng đặc biệt này, giúp họ hòa nhập với cộng đồng mà còn góp phần vào sự ổn định và phát triển của xã hội. Trong những năm qua, chính sách ưu đãi dành cho người có công với cách mạng luôn là một chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta, thể hiện sự tôn vinh và tri ân, thể hiện sâu sắc đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc đối với cống hiến của những người có công với cách mạng. Với trách nhiệm và nghĩa tình sâu nặng, thông qua hệ thống chính sách ưu đãi người có công với cách mạng, Đảng, Nhà nước và nhân dân ta cố gắng để cuộc sống của các thương binh, bệnh binh, thân nhân liệt sĩ và những người có công với cách mạng ngày càng được cải thiện, nâng cao hơn.

Các chế độ ưu đãi đối với từng diện đối tượng người có công với cách mạng được quy định đầy đủ, bao phủ hầu hết các mặt trong đời sống xã hội. Thứ hai, thực hiện chính sách ưu đãi với người có công với cách mạng còn thể hiện sự biết ơn đối với những cống hiến của họ cho sự nghiệp dựng nước, giữ nước và kiến thiết đất nước. Thực hiên tốt chính sách ưu đãi người có công với cách mạng chính là sự kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp 14 của dân tộc “Uống nước nhớ nguồn, đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc Việt Nam. Ngay từ những ngày đầu kháng chiến chống thực dân Pháp (năm 1947), Chủ tịch Hồ Chí Minh đã quyết định chọn ngày 27-7 là ngày Thương binh - Liệt sĩ, nhằm tôn vinh và tỏ lòng biết ơn đối với thương binh, bệnh binh, gia đình liệt sỹ và người có công.

Hồ Chủ tịch đã nói: “Thương binh, bệnh binh, gia đình bộ đội, gia đình liệt sỹ là những người có công với Tổ quốc. Bởi vậy bổn phận của chúng ta là phải biết ơn, thương yêu và giúp đỡ họ”. Vì vậy, chăm sóc, ưu đãi người có công với cách mạng có ý nghĩa chính trị, xã hội to lớn và trở thành một nguyên tắc được ghi nhận trong Hiến pháp nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam. Điều 67 Hiến pháp năm 1992 đã quy định: “Thực hiện tốt các chính sách ưu đãi với người có công với nước, vận động toàn xã hội tham gia các hoạt động đền ơn đáp nghĩa, nâng cao mức sống về mặt vật chất tinh thần của người có công”.

Đây là yếu tố nhằm thực hiện sự tiến bộ và công bằng xã hội, góp phần ổn định chính trị, thúc đẩy sự nghiệp đổi mới phát triển. Thứ ba, thực hiện chính sách ưu đãi đối với người có công thể hiện trách nhiệm của Đảng, Nhà nước đối với người có công với cách mạng góp phần giáo dục thế hệ đi sau nhận thức được trách nhiệm của mình, tiếp tục phát huy hơn nữa tinh thần xả thân vì đất nước, lòng dũng cảm, những thành quả mà thế hệ cha anh đã ra sức bảo vệ, vun đắp nên. Thực hiện chính sách ưu đãi người có công với cách mạng là một chính sách lớn của Đảng và Nhà nước ta, đó là sự đãi ngộ đặc biệt của Đảng, Nhà nước đối với người có công và thân nhân người có công với cách mạng, là trách nhiệm, là sự ghi nhận, tôn vinh những cống hiến to lớn của họ đối với đất nước. Chính sách ưu đãi người có công với cách mạng là công cụ quan trọng trong việc quản lý xã hội trong lĩnh vực này, pháp luật về ưu đãi người có công nhằm thể chế hóa các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đối với người có công; tạo môi trường pháp lý thuận lợi để các cơ quan, tổ chức, gia đình, cá 15 nhân nâng cao nhận thức, tham gia tích cực vào việc đền ơn đáp nghĩa, chăm lo cho người có công, tạo sự đồng thuận cao, góp phần bảo đảm công bằng xã hội và tạo điều kiện thuận lợi để người có công xây dựng cuộc sống, tiếp tục khẳng định vai trò trong cộng đồng xã hội.

Do đó, có thể nói rằng chính sách ưu đãi đối với người có công không chỉ mang ý nghĩa kinh tế - chính trị - xã hội và nhân văn sâu sắc mà nó còn là nền tảng thực hiện mục tiêu công bằng xã hội; góp phần tạo ra môi trường lành mạnh, nâng cao ý thức trách nhiệm cho mỗi công dân. Nội dung chính sách ưu đãi người có công với cách mạng Thứ nhất: Về đối tượng Đối tượng hưởng chế độ ưu đãi người có công với cách mạng bao gồm người có công với cách mạng và thân nhân của người có công với cách mạng [50]. Người có công với cách mạng bao gồm: Người hoạt động cách mạng trước ngày 01 tháng 01 năm 1945; Người hoạt động cách mạng từ ngày 01 tháng 01 năm 1945 đến ngày khởi nghĩa tháng Tám năm 1945; Liệt sĩ; Bà mẹ Việt Nam anh hùng; Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân; Anh hùng Lao động trong thời kỳ kháng chiến;Thương binh, bao gồm cả thương binh loại B được công nhận trước ngày 31 tháng 12 năm 1993; người hưởng chính sách như thương binh; Bệnh binh; Người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hoá học; Người hoạt động cách mạng, kháng chiến, bảo vệ Tổ quốc, làm nghĩa vụ quốc tế bị địch bắt tù, đày; Người hoạt động kháng chiến giải phóng dân tộc, bảo vệ Tổ quốc, làm nghĩa vụ quốc tế; Người có công giúp đỡ cách mạng.