Nghiên Cứu Mô Hình Vận Động Viên Thể Dục Dụng Cụ Nữ Cấp Cao Tại Việt Nam

Luận án tiến sĩ nghiên cứu mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ cấp cao Việt Nam, phân tích và đánh giá hiệu quả tập luyện và thi đấu.

• Tác giả: Nguyễn Thị Lý
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Kim Lan
• Trường học: Trường Đại Học Thể Dục Thể Thao TP Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Giáo dục học
• Đề tài: Nghiên Cứu Xác Định Mô Hình Vận Động Viên Thể Dục Dụng Cụ Nữ Cấp Cao Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Khái lược về lịch sử phát triển môn TDDC
• 1.2. Lịch sử phát triển môn thể dục trên thế giới
• 1.3. Lịch sử phát triển môn TDDC tại Việt Nam
• 1.4. Một số đặc điểm môn TDDC
• 1.5. Đặc điểm môn TDDC
• 1.6. Đặc điểm VĐV TDDC nữ
• 1.7. Luật thi đấu TDDC
• 1.8. Mô hình VĐV cấp cao
• 1.9. Khái niệm mô hình. Cơ sở lý luận và những nhân tố cấu thành VĐV cấp cao
• 1.10. Mô hình VĐV cấp cao và các nội dung cấu thành mô hình VĐV cấp cao
• 1.11. Nghiên cứu kiểm tra đánh giá xác định các nội dung cấu thành mô hình đặc trưng VĐV cấp cao
• 1.12. Mô hình VĐV TDDC nữ cấp cao VN
• 1.13. Mô hình đặc trưng VĐV TDDC nữ cấp cao qua một số công trình nghiên cứu của nước ngoài
• 1.14. Kết quả nghiên cứu của Trung Quốc: mô hình đặc trưng VĐV TDDC nữ cấp cao
• 1.15. Mô hình đào tạo VĐV tham dự Olympic của Nga (Liên Xô cũ)
• 1.16. Các Test kiểm tra sư phạm do FIG ban hành
• 1.17. Mô hình vân da
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG, PHƯƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đối tượng và khách thể nghiên cứu
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu
• 2.2.1. Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu
• 2.2.2. Phương pháp phỏng vấn bằng phiếu
• 2.2.3. Phương pháp nhân trắc học gồm 2 phần
• 2.2.4. Phương pháp đo đạc, chấm điểm và đánh giá điểm tổng hợp vân da
• 2.2.5. Phương pháp kiểm tra y sinh học
• 2.2.6. Phương pháp kiểm tra tâm lý
• 2.2.7. Phương pháp kiểm tra sư phạm
• 2.2.8. Phương pháp phân tích sinh cơ- kỹ thuật
• 2.2.9. Phương pháp toán thống kê
• 2.3. Kế hoạch nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN
• 3.1. Mục tiêu nghiên cứu 1: Lựa chọn các test xác định nội dung mô hình VĐV TDDC nữ cấp cao VN
• 3.2. Tổng hợp các chỉ số hình thái, các test thể lực, kỹ thuật, chức năng, tâm lý của các tác giả trong và ngoài nước
• 3.3. Phỏng vấn chuyên gia
• 3.4. Mục tiêu nghiên cứu 2: Xác định mô hình VĐV TDDC nữ cấp cao VN thông qua các chỉ số hình thái, các test thể lực, kỹ thuật, chức năng, tâm lý
• 3.5. Kết quả kiểm tra hình thái
• 3.6. Mô hình tổng hợp VĐV TDDC nữ cấp cao VN
• 3.7. Mô hình lý tưởng của VĐV TDDC nữ cấp cao VN
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU ĐÃ CÔNG BỐ CÓ LIÊN QUAN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về Nghiên cứu mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ cấp cao Việt Nam

Nghiên cứu mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ cấp cao Việt Nam là một chủ đề quan trọng trong lĩnh vực thể thao. Mô hình này không chỉ giúp xác định các yếu tố cần thiết để phát triển tài năng thể thao mà còn góp phần nâng cao thành tích thi đấu của các vận động viên. Việc nghiên cứu mô hình này sẽ cung cấp cái nhìn sâu sắc về các yếu tố hình thái, chức năng, thể lực, kỹ thuật và tâm lý của vận động viên.

1.1. Khái niệm mô hình vận động viên thể dục dụng cụ

Mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ cấp cao được định nghĩa là tập hợp các yếu tố sinh học và tâm lý ảnh hưởng đến thành tích thi đấu. Mô hình này bao gồm các chỉ số hình thái, thể lực, kỹ thuật và tâm lý, giúp các huấn luyện viên có cơ sở để tuyển chọn và đào tạo vận động viên.

1.2. Lịch sử phát triển môn thể dục dụng cụ tại Việt Nam

Môn thể dục dụng cụ đã có một lịch sử phát triển dài tại Việt Nam, bắt đầu từ những năm 1954. Sự phát triển này không chỉ phản ánh sự tiến bộ của thể thao Việt Nam mà còn thể hiện sự nỗ lực của các vận động viên trong việc đạt được thành tích cao trên đấu trường quốc tế.

II. Vấn đề và thách thức trong nghiên cứu mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ

Mặc dù có nhiều thành tựu, nhưng việc xác định mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ cấp cao vẫn gặp nhiều thách thức. Các vấn đề như thiếu dữ liệu thống kê, sự đa dạng trong thể chất và tâm lý của vận động viên, cũng như sự khác biệt trong phương pháp huấn luyện là những yếu tố cần được xem xét.

2.1. Thiếu dữ liệu thống kê về vận động viên

Một trong những thách thức lớn nhất là thiếu dữ liệu thống kê đầy đủ và chính xác về các chỉ số hình thái và thể lực của vận động viên. Điều này gây khó khăn trong việc xây dựng mô hình chính xác và hiệu quả.

2.2. Sự đa dạng trong thể chất và tâm lý

Mỗi vận động viên có những đặc điểm riêng biệt về thể chất và tâm lý. Sự đa dạng này đòi hỏi các huấn luyện viên phải có những phương pháp huấn luyện linh hoạt và phù hợp với từng cá nhân.

III. Phương pháp nghiên cứu mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ cấp cao

Để xác định mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ cấp cao, nhiều phương pháp nghiên cứu đã được áp dụng. Các phương pháp này bao gồm phân tích dữ liệu, phỏng vấn chuyên gia và kiểm tra các chỉ số sinh học của vận động viên.

3.1. Phân tích dữ liệu và tổng hợp thông tin

Phân tích dữ liệu từ các cuộc thi đấu và các nghiên cứu trước đó giúp xác định các yếu tố quan trọng trong mô hình vận động viên. Việc tổng hợp thông tin từ nhiều nguồn khác nhau sẽ cung cấp cái nhìn toàn diện hơn về mô hình này.

3.2. Phỏng vấn chuyên gia trong lĩnh vực thể dục

Phỏng vấn các chuyên gia trong lĩnh vực thể dục dụng cụ sẽ giúp thu thập những ý kiến và kinh nghiệm quý báu. Những thông tin này sẽ hỗ trợ trong việc xác định các chỉ số và tiêu chí cần thiết cho mô hình.

IV. Ứng dụng thực tiễn của mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ cấp cao

Mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ cấp cao không chỉ có giá trị trong nghiên cứu mà còn có ứng dụng thực tiễn trong công tác tuyển chọn và đào tạo vận động viên. Việc áp dụng mô hình này sẽ giúp nâng cao hiệu quả huấn luyện và cải thiện thành tích thi đấu.

4.1. Cải thiện quy trình tuyển chọn vận động viên

Mô hình này sẽ giúp các huấn luyện viên xác định được những vận động viên có tiềm năng cao, từ đó cải thiện quy trình tuyển chọn và đào tạo. Điều này sẽ giúp nâng cao chất lượng đội tuyển thể dục dụng cụ nữ Việt Nam.

4.2. Tăng cường hiệu quả huấn luyện

Áp dụng mô hình vào thực tiễn huấn luyện sẽ giúp các huấn luyện viên điều chỉnh phương pháp và kế hoạch huấn luyện phù hợp với từng vận động viên, từ đó nâng cao hiệu quả tập luyện và thi đấu.

V. Kết luận và tương lai của mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ cấp cao

Mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ cấp cao Việt Nam có vai trò quan trọng trong việc phát triển thể thao thành tích cao. Tương lai của mô hình này phụ thuộc vào việc tiếp tục nghiên cứu và cải tiến các phương pháp huấn luyện, nhằm đạt được thành tích cao hơn trên đấu trường quốc tế.

5.1. Tầm quan trọng của nghiên cứu liên tục

Nghiên cứu liên tục về mô hình vận động viên sẽ giúp cập nhật và điều chỉnh các phương pháp huấn luyện, từ đó nâng cao chất lượng vận động viên. Điều này là cần thiết để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thể thao thành tích cao.

5.2. Hướng tới thành tích Olympic

Mục tiêu lớn nhất của thể dục dụng cụ nữ Việt Nam là giành huy chương tại các kỳ Olympic. Việc áp dụng mô hình vận động viên sẽ là một trong những yếu tố quyết định để đạt được mục tiêu này.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ Thể dục thể thao (TDTT ) là một bộ phận của nền văn hoá xã hội, trong đó thể thao thành tích cao là nhân tố cấu thành nền TDTT xã hội. Mục đích của thể thao thành tích cao là vươn tới những kỷ lục. Quá trình phát triển TDTT song hành cùng sự tiến triển của con người và xã hội. Thể thao thành tích cao là môi trường thể thao chuyên nghiệp mang tính cạnh tranh lớn.

Kỷ lục mà các vận động viên (VĐV) đạt được qua các kỳ thi đấu đỉnh cao (các cuộc thi vô địch thế giới, Olympic v.) gần như đạt tới giới hạn thể chất của con người, vì vậy VĐV cấp cao là những nhân tài của đất nước. Cùng môi trường tập luyện, điều kiện thi đấu nhưng chỉ có những VĐV có thể chất thật tốt mới đạt được thành tích vượt trội. Tính cạnh tranh khốc liệt vì thành tích sẽ đào thải những VĐV không thích hợp với môi trường thể thao thành tích cao, chọn lọc những VĐV với những đặc điểm hình thái, chức năng, thể lực.mang tính nổi trội phù hợp từng môn thể thao. Thể dục dụng cụ (TDDC) là môn thi đấu Olympic.

TDDC cũng là môn thể thao nằm trong hệ thống giáo dục thể chất của nền giáo dục Việt Nam (VN). TDDC có vị trí và vai trò quan trọng rất đặc biệt, nó đảm bảo cho con người sự phát triển toàn diện về mặt thể chất, củng cố và nâng cao sức khoẻ, năng động trong cuộc sống, học tâp và bảo vệ tổ quốc với hiệu quả cao. TDDC có một bề dày về lịch sử phát triển trên thế giới cũng như ở Việt Nam. TDDC đỉnh cao vừa mang tính thi đấu và biểu diễn.

Năm 1954 dưới sự giúp đỡ của Trung Quốc và Liên Xô (cũ) TDDC mang tính thi đấu chính thức có mặt ở Việt Nam. Năm 1963 đội tuyển TDDC Việt Nam đã tham dự cuộc thi đấu quốc tế tại Ganefo (Indonexia). Tại cuộc thi này, tuy còn non trẻ song các VĐV Việt Nam đã thi đấu xuất sắc, đạt hạng 3 và 4 cá nhân, huy chương đồng đội nam và nữ, chỉ xếp sau Trung Quốc và Triều Tiên. Trải qua chặng đường phát triển theo sự thăng 2 trầm của đất nước TDDC luôn là lá cờ đầu trong phong trào tập luyện thể thao với các VĐV tên tuổi như: Trần Đức Tài, Nguyễn Đức Lâm, Nguyễn Thị Kiều Khanh, Nguyễn Thị Bích v.v…và đặc biệt VĐV Lê Thuý Liễu vinh dự được biểu diễn cho Bác Hồ xem nhân dịp Bác đến thăm trung tâm huấn luyện quốc gia tại Nhổn.

Trong chiến lược phát triển TDTT VN đã được Thủ tướng ban hành theo quyết định số 2198/QĐTTG. Nội dung quan trọng của quyết định trên là nâng tầm mục tiêu của thể thao Việt Nam trên đấu trường quốc tế, phát triển thể thao thành tích cao, thể thao chuyên nghiệp theo hướng bền vững và phù hợp với tầm vóc, hình thể và trình độ phát triển của kinh tế - xã hội, con người Việt Nam, nâng cao thành tích thể thao trong các kỳ đại hội thể thao Châu Á, hướng tới giành được huy chương trên đấu trường Olympic. Trong quyết định này TDDC là môn thể thao trọng điểm được ưu tiên đầu tư và phát triển. Đây là một vinh dự , là niềm tự hào, nhưng cũng đầy trọng trách của những người làm công tác đào tạo và huấn luyện (HL) thể thao thành tích cao môn TDDC.

Thành tích vang dội của các VĐV đội tuyển TDDC quốc gia với các tên tuổi hiện nay như Ngân Thương, Hà Thanh, Vân Anh, Thu Huyền, Phước Hưng, Thanh Tùng v.v…đã khẳng định vị thế của môn TDDC Việt Nam trên đấu trường quốc tế, ở những giải thi đấu lớn. Chúng ta có VĐV đạt chuẩn cấp cao thế giới như Phan Thị Hà Thanh, Phạm Phước Hưng đã 2 lần đạt chuẩn tham dự Olympic 2012, 2016 và đã giành được rất nhiều thành tích cao ở các giải thi đấu khác (nổi bật nhất là huy chương vàng (HCV) môn nhẩy chống ở cúp thế giới 2011 của Phan Thị Hà Thanh). Đây là những hình mẫu đại diện của môn TDDC. Tuy nhiên số lượng VĐV cấp cao như Phan Thị Hà Thanh còn quá ít.

Hơn nữa mục tiêu lớn của chúng ta là phải có được tấm huy chương trên đấu trường Olympic. Do đó vấn đề đặt ra là dựa trên các khuôn mẫu điển hình này xác định 3 được mô hình VĐV TDDC nữ cấp cao VN của môn TDDC nói riêng và thể thao VN nói chung. Tác giả Nguyễn Xuân Sinh và cs [28] cho rằng: việc xem xét thành tích thi đấu của những VĐV đoạt vị trí cao trong giải vô địch thế giới và Olympic là mốc phân tích kết quả tổng hợp của các cuộc thi lớn nhất, để có thể xác định chiều hướng phát triển của thể dục, dự đoán thành tích trong thời gian tới. Trên cơ sở những số liệu đó có thể xây dựng “mẫu người tập thể dục tương lai”.

Các ngưỡng thành tích hiện tại có tác dụng quan trọng đến việc chuẩn bị đào tạo VĐV thể dục cấp thấp. Như vậy, có thể xem thành tích của VĐV nổi tiếng thế giới, các bài tập của họ cũng như các chỉ số khác biểu thị trình độ thể lực, trạng thái chức năng, tâm lý…là tiêu chuẩn để xác định mẫu VĐV thể dục Xác định mô hình trình độ VĐV đẳng cấp cao để định hướng trong công tác tuyển chọn, HL đã được nhiều chuyên gia trên thế giới và Việt Nam nghiên cứu như: Colovieva E. Xác định mô hình VĐV TDDC nữ cấp cao thông qua các thông số về hình thái, chức năng, thể lực, kỹ thuật, tâm lý giúp định hướng công tác tuyển chọn các cấp độ, điều chỉnh kế hoạch HL nhất là với VĐV đang có thành tích là việc làm vô cùng cần thiết. Tuy nhiên hiện nay chưa có đề tài nào nghiên cứu vấn đề này.

Với những lý do nêu trên, để tránh lãng phí hay bỏ sót nhân tài của đất nước tôi chọn đề tài: "Nghiên cứu xác định mô hình vận động viên thể dục dụng cụ nữ cấp cao Việt Nam". Mục đích nghiên cứu Nghiên cứu xác định mô hình VĐV TDDC nữ cấp cao qua các giá trị sinh học về hình thái, thể lực, kỹ thuật, chức năng, tâm lý làm cơ sở khoa học 4 phục vụ công tác tuyển chọn, HL và đào tạoVĐV TDDC nữ cấp cao đạt được thành tích tốt hơn. Để đạt được mục đích nghiên cứu trên luận án xác định các mục tiêu nghiên cứu sau: Mục tiêu nghiên cứu Mục tiêu nghiên cứu 1: Nghiên cứu xác định nội dung mô hình VĐV TDDC nữ cấp cao Việt Nam Mục tiêu cụ thể: 1. Tổng hợp các chỉ số, các test xác định nội dung mô hình VĐV TDDC nữ cấp cao 1.

Phỏng vấn các chuyên gia lựa chọn các test 1. Lựa chọn các chỉ số, các test xác định mô hình VĐV nữ cấp cao. Mục tiêu nghiên cứu 2: Xác định mô hình VĐV TDDC nữ cấp cao VN Mục tiêu cụ thể: 1. Mô hình tổng hợp VĐV TDDC nữ cấp cao Việt Nam.

Giả thuyết khoa học của đề tài Giả thiết khoa học của đề tài là: Xác định được mô hình VĐV TDDC nữ cấp cao VN (về hình thái, chức năng, thể lực, kỹ thuật, tâm lý) giúp cho công tác tuyển chọn đào tạo thể thao thành tích cao hiệu quả hơn, hợp lý hơn. Dựa trên cơ sở đó giúp cho các nhà chuyên môn, các huấn luyện viên (HLV) trong công tác tuyển chọn, HL, đào tạo, dự báo chính xác tiềm năng phát triển thành tích của các VĐV. 5 Chƣơng 1 TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. Khái lƣợc về lịch sử phát triển môn TDDC 1.

Lịch sử phát triển môn thể dục và môn TDDC trên thế giới Lịch sử phát triển môn TDDC song hành cùng sự phát triển của loài người từ xa xưa. Ở các quốc gia cổ đại khu vực Châu Á như: Trung Quốc, Ấn Độ, Ai Cập. Các dân tộc da đỏ ở Châu Mỹ, các dân tộc vùng Trung Á sử dụng các bài tập nhào lộn như những phương tiện bổ trợ cho dạy võ và vật. Ở Ấn Độ từ xa xưa đã biết luyện khí công.

Ở Trung Quốc hình thành hệ thống thể dục chữa bệnh. Ở Ai Cập có loại thể dục gắn liền với các nghi lễ của đạo Hồi. Lần đầu tiên thuật ngữ "Thể dục" xuất hiện ở Hy lạp vào thế kỷ VIII trước công nguyên vào giai đoạn hưng thịnh của nền văn hoá cổ Hy Lạp. Thời kỳ này có các trường chuyên để dạy giờ học thể dục gọi là trường thể dục.

Sau Hy Lạp cổ đại người La Mã đã sử dụng rộng rãi các bài tập nhào lộn khác nhau. Ngay từ thời kỳ này đã hình thành những nét đặc trưng của thể dục hiện đại. Như vậy thời kỳ cổ đại các phương tiện của thể dục đã khá phong phú và đa dạng, được sử dụng với nhiều mục đích khác nhau. Đến giữa thế kỷ XIX đã hình thành ba hệ thống thể dục khác nhau: hệ thống Thể dục Đức (thể dục thể hình hay thể dục lực sỹ) là phương tiện để phát triển các tố chất vận động, gồm nhiều các bài tập thể dục phức tạp, trong đó có các bài tập trên dụng cụ thể dục.

Nhà sư phạm có công sáng lập trường phái Đức là F. Lan (1778-1852) đã khẳng định các bài tập thể dục trên dụng cụ có tác dụng tốt hơn so với các bài tập tay không và với dụng cụ. Hệ thống Thể dục Thuỵ Điển (thể dục vệ sinh) như là phương hướng và phương tiện quan trọng để củng cố sức khoẻ và phát triển năng lực thể chất của con người. Phương pháp tập luyện của trường phái Thể dục Thuỵ Điển dựa trên cơ sở dấu hiệu về mặt giải phẫu học và hình thái học, có nghĩa các bài tập được 6 soạn thảo để phát triển từng bộ phận riêng biệt của cơ thể, ví dụ các nhóm cơ riêng biệt: tay, chân, lưng, bụng.

Trường phái Thể dục Pháp là Thể dục thực dụng, là phương tiện để dạy người người lính biết khắc phục các chướng ngại vật khác nhau, thường gặp trong chiến đấu. Theo các tác giả Gaverdovxki IU.[54]; Nguyễn Xuân Sinh và cs [27]: vào những năm 60 của thế kỷ XIX ở Châu âu còn hình thành một hệ thống thể dục có tầm quan trọng và mang ý nghĩa giáo dục xã hội và phát triển nền thể dục thao thế giới là hệ thống Thể dục "Chim ưng" của Tiệp Khắc.