CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỌNG BOL DUONG HQC SINH GIOI 6 CAC TRUONG TRUNG HQC CO SO 1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề 1. Các nghiên cứu ngoài nước Trén thể giới việc phát hiện và bồi dưỡng HSG đã có từ rất lâu. Ở Trung Quốc, từ đời nhà Đường những trẻ em có tài đặc biệt được mời đến sân Rồng để học tập và được giáo dục bằng những hỉnh thức đặc biệt.
Trong tác phâm phương Tây, Plato cũng. đã nêu lên các hình thức giáo dục (GD) đặc biệt cho HSG. Ở châu Âu trong suốt thời Phục hưng, những người có tài năng về nghệ thuật, kiến trúc, văn học. đều được nhả nước và các tổ chức cá nhân bảo trợ, giúp đỡ.
Nước Mỹ mãi đến thế ki 19 mới chú ý tới vấn đề GD học sinh giỏi và tải năng. Đầu tiên lả hình thức GD linh hoạt tại trường St. Public Schools Louis 1868 cho phép nhiing HSG học chương trình 6 năm trong vỏng 4 năm; sau đó lần lượt là các trường Wobum; Elizabeth; Cambridge.Và trong suốt thể kỉ XX, HSG đã trở thành một vẫn đề của nước Mỹ với hàng loạt các tổ chức. và các trung tâm nghiên cửu, bồi đưỡng học sinh giói ra đời.
của Hoa Kỳ có đạo luật về giáo dục HSG (Gifted & Talented Student Education Act) trong đỏ 28 bang có thể đáp ứng đầy đú cho việc GD học sinh giỏi. Nước Ảnh thành lập cả một Viện hản lâm quốc gia dành cho học sinh giỏi và tải năng trẻ và Hiệp hội quốc gia dành cho học sinh giỏi, bên cạnh Website hướng dẫn GV dạy cho HS giỏi và HS tải năng. Từ nấm 2001 chính quyền New Zcaland đã phê chuẩn kế hoạch phát triển chiễn lược HSG. CHLB Đức có Hiệp hội dành cho HSG vả tài năng Đức.
Giáo dục Phô thông Hàn Quốc có một chương trình đặc biệt dành cho. HSG nhằm giúp chính quyền phát hiện HS tải nang từ rất sớm. S7! 174 cơ sở GD ở Hàn Quốc tổ chức chương trình đặc biệt đảnh cho HSG. Tử năm 1985, Trung Quốc thừa nhận phải cỏ một chương trình GD đặc biệt dảnh cho hai loại đối tượng HS yếu kém và HSG, trong đỏ cho phép các HSG cỏ thể học vượt lớp.
Một trong 15 mục tiêu ưu tiên của Viện quốc gia nghiên cứu giáo dục va đào tạo Án Độ là phát hiện và bồi dưỡng HS tài nang.Nhin chung các nước đều dùng hai thuật ngữ chính là giất (giỏi, có năng khiếu) và talent (tài năng). Luật bang Georgia (Hoa Kỷ) định nghĩa HSG như sau: “HSG là học sinh chứng minh được trỉ tuệ ở trình độ cao/và có khả năng sáng tạo, thể hiện một động cơ học tập mãnh liệt/và đạt xuất sắc trong lĩnh vực lý thuyết/khoa học; người cần một sự giáo dục đặc biêU/ và sự phục vụ đặc biệt để đạt được trình độ tương ứng với năng lực của người đó” - (Georgia Law). Cơ quan GD Hoa Kỳ miêu tả khải niệm “HS giỏi” như sau: Đó là những học sinh cỏ khả năng thể hiện xuất sắc hoặc năng lực nồi trội trong các lĩnh vực trí tuệ, sự sáng tạo, khả năng lãnh đạo, nghệ thuật, hoặc các lĩnh vực lí thuyết chuyên biệt. Những HS này thể hiện tải năng đặc biệt của mình từ tất cả các bình diện xã hội, văn lĩnh vực trí tuê, sảng tạo, nghệ thuật và năng lực lành đạo hoặc lĩnh vực lí thuyết.
Những học sinh nảy cần có sự phục vụ và những hoạt động không theo những đi kiện thông thường của nhả trường nhằm phát triển đẩy đủ các năng lực vừa nêu trên. Có thể nói, hầu như tắt cả các nước đều coi trọng vấn đẻ đảo tạo và bồi dưỡng học sinh. giỏi trong chiến lược phát triển chương trình GD phổ thông. Nhiều nước ghi riêng thành một mục dành cho HSG, một số nước coi dé lả một dạng của giáo dục đặc biệt hoặc chương trình đặc biệt [44] 1.
Các nghiên cứu trong nước Cán bộ quản lý giáo dục giáo dục luôn quan tâm đến hoạt động bồi dưỡng HSG, với một số công trình nghiên cứu tiêu biểu như: Đương Kim Hiển (2014) với “Biện pháp quản lý hoạt động bồi dưỡng HSG ở các trường THPT huyện Thanh Liêm tỉnh. Hà Nam"{I7]; Trương Thị Tổ Uyên (2014) với “Quản lý hoạt động bồi dưỡng HSG. môn Ngữ văn trường THCS huyện Mỹ Hảo tỉnh Hưng Yên”[42]; Ngỏ Quang Tuấn (2015) với "Quản lý hoạt động bồi dường HSG ở trường THPT chuyên tỉnh Sơn La'[37]; Đảo Thị Trang (2013) với “Quản lý công tác bỏi dưỡng HSG trong các trường THCS quận Hồng Bàng thành phố Hải Phòng"[34]: Nguyễn Duy Khẩm (2014) voi ện pháp quản lý bồi dưỡng HSG THCS huyện Kim Sơn, tỉnh Ninh Bình"[19]; Nguyễn Thị Liễu (2013) với *Biện pháp quản lý hoạt động bồi dưỡng HSG của trường THPT chuyên Biên Hòa - Hà Nam”[20],. Các nghiên cứu về quản lý hoạt động bồi dưỡng HSG ở cấp THCS đã có một số công trình nghiên cứu phổ biến sau: Tác giả Hoàng Khắc Tiệp đã có đề tải nghiên cửu (năm 2012) của luận văn thạc sĩ: “Quản lỷ hoạt động bồi dưỡng HSG ở trường, THCS Lê Quỷ Đôn huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định trong bối cánh hiện nay.
Đề tải luận văn thạc sĩ của tác giá Nguyễn Thị Thanh Nam (năm 2012) đã nghiền cửu về: “Quản lý hoạt động bồi dưỡng HSG ở trường THCS Lê Hữu Trắc, tỉnh Hưng Yên”, Luận văn thạc sĩ của tác giả Đỗ Đức Thiện (năm 2013) cũng đã nghiên cứu đẻ tải: Quản lý hoạt động bồi dưỡng HSG ở trường THCS quận Kiến An, thành phố Hai Phong. Nam 2014, tác giả Nguyễn Văn Đức đã có luận văn thạc sĩ với dé tài: "Quản lý hoạt động. dưỡng HSG ở trường THCS Thanh Thủy, huyện Thanh Thủy, tỉnh Phủ Thọ”, Tác giả Trịnh Doãn Toản (năm 2017) cũng đã có đề tài luận văn thạc sĩ: “Quản lý hoạt động bồi dưỡng HSG các môn khoa học tự nhiên ở trường THCS trên địa bản quận Hồng Bàng - thành phố Hai Phòng”. Tác giả Vũ Tuân Anh (năm 2019) đã có đề tải nghiên cứu luận văn thạc sĩ: "Quản lý hoạt động bồi dưỡng HSG tại Trường THCS 2 Thị tran Thanh Ba, tỉnh Phú Thọ”.
Năm 2020, tác giả Mai Văn Hân cũng đã có để tải nghiên cứu cho luận văn thạc sĩ: "Quản lý hoạt động bỗi dưỡng học sinh giỏi ở các trường THCS chất lượng cao tỉnh Thái Bình trong bối cảnh hiện nay” Các nghiên cứu về quán lý hoạt động bồi dưỡng HSG ở cấp THPT cũng đã có một số công trình nghiên cứu tiêu biểu như: Luận văn thạc sĩ (năm 2017) của tác giả Bài Thành Hỗ với để tài: "Quản lý hoạt động bồi dưỡng HSG ở trường THPT Mỹ. 'Văn - huyện Tam Nông, tỉnh Phú Thọ đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục”. Năm 2016, tác g tyễn Phiêu đã có đề tải luận văn thạc sĩ: "Quản lý hoạt động bồi dưỡng HSG ở các trường THPT huyén Binh Son, tinh Quang Ngai”. Trong luận văn của mình, Lê Trưởng Giang (2015) tiễn hành phân tích thực trạng quản lý hoạt động bồi dưỡng học sinh giỏi ở trưởng phổ thông dân tộc nội trú trung học ph thông huyện Mường Nhé, tỉnh Điện Biên trong bồi cảnh hiện nay, đã đề xuất được các bị pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động nảy ở địa phương, đặc biệt phủ hợp với đối tượng va địa bản nghiên cửu [14], Nghiên cứu của Phang Dinh Man vả cộng sự (2019) đã dé xuất một số biện pháp quản lí hoạt động bồi dưỡng học sinh giỏi ở các trường trung học cơ sở thành phố Đông Hà, tỉnh Quảng Trị.
các biện pháp quản lý bao m: Nang cao thức của cắn bộ quản lí iáo viên, học sinh va cha me hoc sinh dưỡng học sinh giỏi; xây dựng kế hoạch, đổi mới nội dung, chương trình bỗi dưỡng. học sinh giỏi; đầy mạnh quản lí hoạt động day ¡ dưỡng học sinh giỏi của giáo viên; nâng cao công tác bồi dưỡng năng lực cho ¡ ngũ giáo viên; đấy mạnh đầu tư, quản lí cơ sở vật chất, thiết bị dạy học; xây dựng quy chế thỉ đua khen thưởng, tạo động lực cho đội ngũ giáo viên và học sinh giỏi [21]. Đánh giá tổng thể các công trình nghiên cửu trong và ngoài nuée vé QL HD BD HSG ở cấp THCS đã có nhiều tác giả đã chọn đề tải này đề thực hiện và đã có những đóng góp về mặt lý luận, thực tiễn của HĐ BD HSG. Tuy nhiên, công tác quản lý HĐ BD HSG ở các trường THCS trên địa bàn huyện Long Hồ, tỉnh Vĩnh Long đến thời điểm hiện nay chưa có nghiên cứu được thực hiện nhằm nâng cao chất lượng quản lý hoạt động bồi dưỡng HSG gắn với những đặc thù của địa phương trong bi cảnh đối mới căn bản và toàn điện GD hiện nay.
Các khái niệm chính của đề 1. Khái niệm quản lý giáo dục 1. Khải niệm quản lý Từ khi xã hội loài người xuất hiện thì nhu cầu quản lý cũng được hình thảnh. Củng với sự phát triển của xã hội loại người, trình độ tổ chức, điều hành cũng được nâng lên và phát triển theo.
Hoạt động quản lý bắt nguồn từ sự phân công lao động của xã hội loài người nhằm đạt mục đích. hiệu quả cao hơn, năng suất cao hơn; đó chỉnh là hoạt động giúp cho người đứng tổ chức phối é hợp sự nỗ lực của các thành viên trong nhóm, trong cộng đẳng nhằm đạt mục tiêu đề ra. Có nhiều định nghĩa về quản lý theo các quan điểm khác nhau: ~ Theo quan điểm triết học, quản lý được xem như một quá trình liên kết thống. nhất giữa cái chủ quan và cái khách quan để đạt mục tiêu nảo đó.
~ Theo quan điểm kinh tế, F.Taylor (1856 - 1915) người theo trường phái quản lý theo kiểu khoa học tản lý là cải tạo mỗi quan hệ giữa người với người, giữa người với máy móc và quản lý là nghệ thuật biết rõ rằng, chính xắc cdi gi can làm và làm cải đó thế nào bằng phương pháp tốt nhất và rẻ nhất" [7, tr-25] Theo Henry Fayol (1841 - 1925) nhà kinh tế học và chỉ đạo thực tiễn, trong. quyền ” Quản lý chung và quản lý cổng, nghiệp” : Quân lý hành chỉnh là dự đoán và lập kế hoạch. chức phối hợp và kiểm tra. Quản lý kinh tế là sự tác động liên tục, có tổ chức của chủ thể quan lý lên những người lao động để sử dụng một cách tốt nhất những tiềm năng, cơ hội nhằm đạt được.
mục tiêu quản lý đề ra theo đúng luật định hiện hảnh.
