HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN NGỌC MAI NGHIÊN CỨU HÀNH VI NGƯỜI TIÊU DÙNG THỊT BÒ NHẬP KHẨU TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HÀ NỘI LUẬN ÁN TIẾN SĨ NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2023 HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN NGỌC MAI NGHIÊN CỨU HÀNH VI NGƯỜI TIÊU DÙNG THỊT BÒ NHẬP KHẨU TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HÀ NỘI Ngành: Quản trị kinh doanh Mã số: 9 34 01 01 Người hướng dẫn: PGS. Đỗ Quang Giám PGS. Đỗ Văn Viện HÀ NỘI - 2023 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận án là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận án đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận án này đều được chỉ rõ nguồn gốc.
Hà Nội, ngày tháng năm 2023 Tác giả luận án Nguyễn Ngọc Mai i LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận án, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Nhân dịp hoàn thành luận án, cho phép tôi được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS. Đỗ Quang Giám và PGS. Đỗ Văn Viện đã tận tình hướng dẫn và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận án.
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Quản trị kinh doanh, Khoa Kế toán và Quản trị kinh doanh, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tạo điều kiện thuận lợi, tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận án. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn; Lãnh đạo UBND các quận, huyện, các xã, phường nghiên cứu trên địa bàn thành phố Hà Nội; các cá nhân và doanh nghiệp cũng như các đơn vị có liên quan khác trên địa bàn thành phố Hà Nội đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài luận án. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận án. Hà Nội, ngày tháng năm 2023 Tác giả luận án Nguyễn Ngọc Mai ii MỤC LỤC Trang Lời cam đoan.
ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng. vii Danh mục hình.
vii Danh mục hộp. x Danh mục sơ đồ, biểu đồ. xi Trích yếu luận án. xii Thesis abstract.
Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể.
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới của luận án.
Tổng quan tài liệu về hành vi ngƣời tiêu dùng thịt bò nhập khẩu. Cơ sở lý luận về hành vi người tiêu dùng thịt bò nhập khẩu. Các khái niệm liên quan. Các mô hình lý thuyết căn bản về hành vi.
Nội dung nghiên cứu hành vi người tiêu dùng thịt bò nhập khẩu. Cơ sở thực tiễn về nghiên cứu hành vi người tiêu dùng thịt bò nhập khẩu. Các nghiên cứu liên quan trên thế giới. Các nghiên cứu liên quan về tiêu dùng thịt bò nhập khẩu ở Việt Nam.
Phƣơng pháp nghiên cứu. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu. Đặc điểm tự nhiên. Đặc điểm kinh tế và xã hội.
Cách tiếp cận và khung phân tích. Cách tiếp cận. Khung phân tích. Phương pháp nghiên cứu.
Phương pháp chọn điểm nghiên cứu. Phương pháp chọn mẫu điều tra. Phương pháp thu thập số liệu. Kết quả nghiên cứu và thảo luận.
Thực trạng tiêu dùng thịt bò nhập khẩu trên địa bàn thành phố Hà Nội. Tình hình chung về nhập khẩu và tiêu dùng thịt bò nhập khẩu ở Việt Nam. Tình hình chung về tiêu dùng thịt bò nhập khẩu ở Hà Nội. Thực trạng hành vi người tiêu dùng thịt bò nhập khẩu trên địa bàn thành phố Hà Nội.
Đặc điểm mẫu điều tra. Thực trạng hành vi người tiêu dùng thịt bò nhập khẩu trên địa bàn thành phố Hà Nội. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng hành vi tiêu dùng thịt bò nhập khẩu của hộ gia đình trên địa bàn thành phố Hà Nội. Kiểm định độ tin cậy thang đo của mô hình.
Phân tích nhân tố khám phá. Phân tích nhân tố khẳng định. Phân tích mô hình cấu trúc hành vi mua thịt bò nhập khẩu của hộ gia đình trên địa bàn thành phố Hà Nội. Đề xuất hàm ý quản trị cho các chủ thể trong ngành hàng thịt bò nhập khẩu.
Hàm ý quản trị cho các tổ chức trong ngành hàng thịt bò nhập khẩu. Một số khuyến nghị đối với các cơ quan chức năng quản lý ngành hàng thịt bò nhập khẩu nhằm nâng cao sự thỏa mãn và hướng tới bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng thịt bò nhập khẩu. Một số khuyến nghị nhằm tăng năng lực cạnh tranh cho ngành hàng bò thịt trong nước. Kết luận và kiến nghị.
145 Danh mục các công trình đã công bố liên quan đến kết quả luận án. 147 Tài liệu tham khảo. 158 v DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Từ viết tắt Nghĩa tiếng Việt ATTP An toàn thực phẩm CNCL Cảm nhận chất lượng CNĐTSP Cảm nhận đặc tính sản phẩm CNG Cảm nhận giá ĐTSP Đặc tính sản phẩm HVTD Hành vi tiêu dùng NGXX Nguồn gốc xuất xứ NTD Người tiêu dùng TBNK Thịt bò nhập khẩu TXNGXX Truy xuất nguồn gốc xuất xứ VSATTP Vệ sinh an toàn thực phẩm Nghĩa tiếng Anh CFA Confirmatory Factor Analysis EFA Exploratory Factor Analysis KMO Kaiser Meyer Olkin OLS Ordinary Least Square SEM Structural Equation Modeling vi DANH MỤC BẢNG TT Tên bảng Trang 2. Tổng hợp thang đo cho mô hình hành vi mua của người tiêu dùng đối với thịt bò nhập khẩu.
Tình hình dân số và lao động thành phố Hà Nội. Tình hình tăng trưởng kinh tế trên địa bàn thành phố Hà Nội. Thu nhập bình quân của người dân thành phố Hà Nội. Chỉ số giá tiêu dùng của thành phố Hà Nội.
Số lượng chợ và siêu thị, trung tâm thương mại trên địa bàn thành phố Hà Nội. Đặc trưng điểm nghiên cứu. Chi tiết chọn điểm khảo sát. Đặc điểm mẫu được lựa chọn phỏng vấn sâu.
Kết quả điều chỉnh thang đo. Các loại thịt bò nhập khẩu phân phối phổ biến tại thị trường Hà Nội. Đặc điểm mẫu điều tra. Đặc điểm hộ gia đình của mẫu điều tra.
Mức độ nhận biết các loại thịt bò nhập khẩu trên thị trường của người tiêu dùng thành phố Hà Nội. Thời điểm mua của người tiêu dùng khi mua thịt bò và thịt bò nhập khẩu. Thời gian mua thịt bò nhập khẩu của người tiêu dùng trên địa bàn thành phố phân theo nhóm tuổi. Thời gian mua thịt bò nhập khẩu của người tiêu dùng trên địa bàn thành phố phân theo khu vực sinh sống.
Địa điểm mua thịt bò nhập khẩu và thịt bò nội địa của người tiêu dùng thành phố Hà Nội. Địa điểm mua đối với thịt bò nhập khẩu của người tiêu dùng theo độ tuổi thành phố Hà Nội. Tần suất mua thịt bò nhập khẩu của mẫu khảo sát tại thành phố Hà Nội phân theo nhóm tuổi. Tần suất mua thịt nhập khẩu của mẫu khảo sát phân loại theo đặc điểm hộ gia đình.
Hành vi mua thịt bò nhập khẩu theo loại thịt bò. Hành vi mua của người tiêu dùng theo cơ cấu phần thịt. Lượng tiêu dùng thịt bò của hộ gia đình người được điều tra. Lượng tiêu dùng thịt bò nhập khẩu theo đặc tính hộ gia đình.
Lý do người mua thịt bò nhập khẩu. Mục đích chế biến sau khi mua của người tiêu dùng. Kết quả đánh giá sơ bộ thang đo. Kết quả đánh giá lại độ tin cậy của ba thang đo chuẩn mực chủ quan, nhận thức về giá bán sản phẩm và nhóm tham khảo.
Thang đo hiệu chỉnh và mã hóa lại. Kết quả kiểm định giá trị KMO và Bartlet‟s. Kết quả phân tích nhân tố khám phá EFA. Kết quả kiểm định độ phù hợp mô hình Model fit.
Kết quả hệ số tải của các thang đo trong phân tích nhân tố khẳng định. Kết quả kiểm định tính hội tụ của thang đo trong mô hình đề xuất. Kết quả giá trị ước lượng của từng nhân tố trong mô hình Hành vi tiêu dùng thịt bò của hộ gia đình trên địa bàn thành phố Hà nội. Bảng kết luận các giả thuyết trong đề xuất nghiên cứu.
Kết quả phân tích sự khác biệt của mô hình hồi quy với thành thị và nông thôn. So sánh sự khác biệt mô hình giữa nhóm tiêu dùng đô thị và nông thôn. Kết quả phân tích sự khác biệt của mô hình hồi quy với biến giới tính. Kết quả phân tích sự khác biệt của mô hình hồi quy với biến thu nhập.
So sánh sự khác biệt mô hình giữa các nhóm có thu nhập hộ khác nhau. Kết quả phân tích sự khác biệt của mô hình hồi quy với cấu trúc hộ. So sánh sự khác biệt mô hình về số lượng thành viên hộ. 129 viii DANH MỤC HÌNH TT Tên hình Trang 2.
Mô hình lý thuyết hành vi có dự định (TPB). Mô hình hành vi mục tiêu trực tiếp. Tiến trình hành vi tiêu dùng và các biểu hiện, yếu tố tác động. Mô hình nghiên cứu đề xuất.
Mô hình hành vi tiêu dùng hải sản. Bàn đồ địa giới thành phố Hà Nội. Khung phân tích. Kênh phân phối thịt bò đông lạnh nhập khẩu tại Hà Nội.
Khái quát sơ đồ kênh phân phối thịt bò mát nhập khẩu tại Hà Nội. Quy cách bao gói thịt bò nhập khẩu dạng thịt mát, thịt đông lạnh tại một số điểm khảo sát quận Cầu Giấy, quận Hai Bà Trưng. So sánh sự khác biệt theo cảm quan về các loại thịt bò nhập khẩu cùng phần thịt và hạng thịt nhưng có xuất xứ khác nhau. Mô hình nghiên cứu đề xuất được điều chỉnh lại tên nhóm nhân tố.
Kết quả phân tích nhân tố khẳng định CFA .