Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Nhiễm trùng tiết niệu (NTTN) là một trong những dạng nhiễm trùng bệnh viện phổ biến, có thể xuất hiện ở mọi đối tượng và lứa tuổi. Các nhóm đối tượng có nguy cơ cao bao gồm người suy giảm miễn dịch, bệnh nhân đái tháo đường, bệnh nhân nặng phải nằm viện điều trị dài ngày hoặc người bệnh phải đặt ống thông tiểu tại các khoa hồi sức cấp cứu. Về mặt dịch tễ học, phụ nữ có nguy cơ mắc bệnh cao hơn nam giới với tỷ lệ khoảng 1/5 phụ nữ từng bị NTTN ít nhất một lần trong đời, đồng thời tỷ lệ mắc bệnh có xu hướng gia tăng theo độ tuổi. Bệnh có thể biểu hiện lành tính không triệu chứng hoặc chỉ có triệu chứng nhẹ, nhưng cũng có thể diễn tiến nặng dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như viêm mủ đài bể thận, áp xe quanh thận, suy thận cấp, nhiễm trùng huyết và tử vong.

Tác nhân gây bệnh bao gồm vi rút, nấm, ký sinh trùng và vi khuẩn, trong đó căn nguyên vi khuẩn là phổ biến nhất. Đáng chú ý, sự xuất hiện ngày càng nhiều của các vi khuẩn gây bệnh cơ hội có mức độ đề kháng kháng sinh cao đã gây nhiều trở ngại cho quá trình điều trị lâm sàng. Tình trạng lạm dụng thuốc kháng sinh kết hợp với việc kiểm soát nhiễm khuẩn chưa triệt để tại các cơ sở y tế đã làm gia tăng các chủng vi khuẩn đa kháng. Do đó, việc nghiên cứu xác định chính xác căn nguyên vi khuẩn và đánh giá mức độ đề kháng kháng sinh của chúng là yêu cầu thực tiễn nhằm hỗ trợ xây dựng phác đồ điều trị phù hợp và nâng cao hiệu quả can thiệp y tế.

Khóa luận tốt nghiệp chuyên ngành Vi sinh, Khoa Công nghệ Sinh học - Trường Đại học Mở TP.HCM do sinh viên Nguyễn Huỳnh Thiện Hạnh thực hiện dưới sự hướng dẫn của TS. Vũ Bảo Châu tại Bệnh viện 175, tập trung giải quyết các mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể:

  • Mục tiêu nghiên cứu:

    1. Tìm hiểu căn nguyên vi khuẩn gây nhiễm trùng tiết niệu.
    2. Tìm hiểu khả năng đề kháng kháng sinh của các chủng vi khuẩn phân lập được.

  • Nội dung và nhiệm vụ nghiên cứu:

    • Nuôi cấy, phân lập và định danh các chủng vi khuẩn gây nhiễm trùng đường tiết niệu từ mẫu bệnh phẩm bằng môi trường nuôi cấy và sinh phẩm thích hợp.
    • Thực hiện kháng sinh đồ nhằm đánh giá tỷ lệ đề kháng kháng sinh của các loại vi khuẩn thường gặp gây bệnh.

  • Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

    • Đối tượng nghiên cứu: Bệnh nhân đến khám và điều trị tại Bệnh viện 175 được chẩn đoán lâm sàng nghi ngờ nhiễm trùng tiết niệu; toàn bộ các mẫu cấy nước tiểu được gửi đến phòng xét nghiệm vi sinh.
    • Phạm vi không gian: Phòng xét nghiệm Vi sinh, Bệnh viện 175, TP. Hồ Chí Minh.
    • Phạm vi thời gian: Thời gian thực hiện đề tài từ tháng 08/2010 đến tháng 07/2011 (thu thập và khảo sát mẫu cấy nước tiểu từ tháng 08/2010 đến tháng 06/2011).

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và phân loại căn nguyên vi sinh

Khóa luận tổng quan các kiến thức y sinh học về cấu trúc hệ tiết niệu, cơ chế bảo vệ tự nhiên của dòng nước tiểu và van chống trào ngược bàng quang - niệu quản, cùng các yếu tố độc lực giúp vi khuẩn bám dính và di chuyển ngược dòng (màng giáp, pili, tiêm mao). Tác giả phân tích hai con đường xâm nhập chính của vi khuẩn gồm đường niệu đạo (nhiễm khuẩn ngược dòng, phổ biến hơn ở nữ do niệu đạo ngắn, rộng và gần hậu môn) và đường máu (thường gặp ở bệnh nhân suy giảm miễn dịch hoặc mắc bệnh mạn tính).

Về mặt căn nguyên vi sinh, đề tài hệ thống hóa đặc điểm hình thái, sinh hóa, nuôi cấy và khả năng gây bệnh của hai nhóm tác nhân chính:

  • Trực khuẩn Gram âm: Nhóm vi khuẩn đường ruột họ Enterobacteriaceae (Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae, Proteus spp.) và nhóm trực khuẩn không lên men đường (Pseudomonas aeruginosa, Acinetobacter spp.).
  • Cầu khuẩn Gram dương: Streptococcus spp. và các loài thuộc chi Staphylococcus (Staphylococcus aureus, Staphylococcus epidermidis, Staphylococcus saprophyticus).

Khóa luận phân loại cơ chế tác động của thuốc kháng sinh theo 4 nhóm: ức chế sinh tổng hợp vách tế bào, gây rối loạn chức năng màng nguyên tương, ức chế sinh tổng hợp protein (tiểu đơn vị 30S và 50S của ribosome) và ức chế sinh tổng hợp acid nucleic. Về sự kháng thuốc, tác giả phân định rõ đề kháng giả (không do di truyền) và đề kháng thật (đề kháng tự nhiên mang tính cấu trúc di truyền bền vững; đề kháng thu được qua đột biến nhiễm sắc thể hoặc nhận gen đề kháng qua plasmid/yếu tố R bằng cơ chế tiếp hợp, biến nạp, tải nạp).

Phương pháp nghiên cứu và quy trình thực nghiệm

Nghiên cứu áp dụng thiết kế nghiên cứu mô tả cắt ngang, kết hợp phương pháp thu thập số liệu tiến cứu và hồi cứu, xử lý số liệu bằng các phương pháp thống kê y học.

Giai đoạn kỹ thuật Quy trình và tiêu chuẩn thực hiện Hóa chất, môi trường và thiết bị
Thu thập bệnh phẩm Lấy nước tiểu giữa dòng, chọc hút bàng quang hoặc qua sonde vô trùng vào buổi sáng trước khi dùng kháng sinh. Mẫu được gửi ngay đến phòng xét nghiệm hoặc bảo quản ở 4°C không quá 4 giờ. Ống nghiệm vô trùng, dụng cụ lấy mẫu vô trùng.
Nuôi cấy định lượng Dùng que cấy (loop) định lượng 1 µl cấy ria đều lên thạch máu (BA) và thạch phân lập Uriselect 4, ủ ấm ở 37°C trong 24 giờ. Đếm số lượng khuẩn lạc để tính mật độ CFU/ml:
- $\le 10^4$ CFU/ml: Không nhiễm trùng.
- $10^4 - 10^5$ CFU/ml: Nghi ngờ nhiễm trùng.
- $\ge 10^5$ CFU/ml: Chắc chắn nhiễm trùng (đối với chọc hút bàng quang chỉ cần $\ge 10^3$ CFU/ml).		 Tủ ấm 37°C SMIC, loop cấy định lượng 1/1000 ml, buồng cấy vô trùng Nauire.
Định danh vi khuẩn - Nhuộm Gram quan sát hình thái và tính chất bắt màu.
- Khảo sát tính chất tiêu huyết ($\alpha, \beta, \gamma$) trên thạch máu BA.
- Định danh nhanh dựa trên sự đổi màu khóm khuẩn do phản ứng men ($\beta$-galactosidase, $\beta$-glucosidase, TDA) trên môi trường sinh sắc tố Uriselect 4.
- Định danh sinh hóa cổ điển: Thử nghiệm Oxidase (thuốc thử TPDD 1%), Catalase ($H_2O_2$ 10%), Coagulase (huyết tương thỏ), môi trường KIA, MR, VP.		 Thạch máu BA (5% máu thỏ), Uriselect 4 (Bio-Rad), thuốc nhuộm Crystal Violet, Lugol, Safranin, cồn $96^\circ$, thuốc thử TPDD 1%, dung dịch $H_2O_2$ 10%.
Thực hiện kháng sinh đồ Phương pháp khuếch tán đĩa kháng sinh trên thạch (Kirby-Bauer) theo tiêu chuẩn NCCLS và hướng dẫn của Bộ Y tế. Pha huyền dịch vi khuẩn đạt độ đục 0,5 - 0,9 McFarland, trải đều lên mặt thạch MHA, đặt đĩa kháng sinh, ủ 35°C trong 24 giờ và đo đường kính vòng ức chế vô khuẩn. Máy đo độ đục MacFarland (DENSIMAT Bio-Mérieux), thạch MHA (Mueller-Hinton agar, dày 4 mm, pH 7,2 - 7,4), đĩa kháng sinh Bio-Rad.

Danh mục đĩa kháng sinh thử nghiệm (hãng Bio-Rad) bao gồm: Oxacillin (OX 5 µg), Cefalexin (CN 30 µg), Cefotaxime (CTX 30 µg), Ciprofloxacin (CIP 5 µg), Lincomycin (L 15 µg), Pristinamycin (PT 15 µg), Vancomycin (VA 30 µg), Gentamycin (GM 10 µg), Amikacin (AN 30 µg), Imipenem (IPM 10 µg), Nalidixic acid (NA 30 µg), Nitrofurantoin (FT 300 µg), Meropenem (MEM 10 µg), Erythromycin (E 15 µg).

Nội dung chính theo từng chương

Phần I: Tổng quan tài liệu

Chương này cung cấp hệ thống lý thuyết toàn diện về giải phẫu hệ tiết niệu, sinh lý bệnh và các cơ chế phòng vệ chống lại vi khuẩn của cơ thể. Tác giả trình bày chi tiết về các đường lây nhiễm vi khuẩn (đường niệu đạo và đường máu), phân loại nhiễm khuẩn đường tiết niệu dưới (bàng quang, niệu đạo, tuyến tiền liệt) với các triệu chứng kích thích bàng quang (tiểu buốt, tiểu rắt, tiểu mủ) và nhiễm khuẩn đường tiết niệu trên (nhu mô thận, đài bể thận) với các biểu hiện toàn thân cấp tính (sốt cao 39 - 40°C, rét run, đau vùng thắt lưng).

Bên cạnh đó, chương tổng quan phân tích các yếu tố nguy cơ (dị tật tiết niệu, sỏi thận, đái tháo đường, suy giảm miễn dịch, đặt sonde dẫn lưu bàng quang, quan hệ tình dục, tuổi tác) và các phương pháp chẩn đoán cận lâm sàng (que thử nước tiểu nhanh, xét nghiệm tế bào học, cấy vi sinh nước tiểu, cấy máu, chụp X-quang hệ tiết niệu UTV/UPR, siêu âm thận). Cuối cùng, tác giả trình bày hệ thống phân loại kháng sinh, cơ chế tác dụng dược lý ở mức phân tử, cơ chế kháng thuốc của vi khuẩn và 7 biện pháp hạn chế gia tăng đề kháng kháng sinh trong thực hành lâm sàng.

Phần II: Đối tượng và phương pháp nghiên cứu

Phần này mô tả chi tiết toàn bộ điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị và quy trình thao tác kỹ thuật thực nghiệm được tiến hành tại phòng xét nghiệm Vi sinh Bệnh viện 175. Tác giả nêu rõ quy cách pha chế các môi trường nuôi cấy chuẩn:

  • Canh thang BHI: 200g dịch não dê, 250g dịch tim bò, 10g polypeptone, 5g NaCl, 2,5g $Na_2HPO_4$, 2g dextrose trong 1000ml nước cất.
  • Thạch máu BA: 34g thạch Blood Agar Base (Bio-Rad) trong 1000ml nước cất, hấp tiệt trùng 121°C/15 phút, bổ sung 5% máu thỏ đã chống đông ở nhiệt độ 50°C.
  • Thạch Uriselect 4: 56,8g bột thạch cơ bản (Bio-Rad) trong 1000ml nước cất, hấp 121°C/15 phút, đổ đĩa dày 4 mm.
  • Thạch MHA: 300g dịch chiết thịt bò, 7,5g casein acid hydrolysate, 1,5g tinh bột trong 1000ml nước cất, chỉnh pH 7,4 ± 0,2, đổ đĩa dày 4 mm.

Chương này cũng thiết lập sơ đồ quy trình phân tích nước tiểu từ khâu nhận mẫu, nuôi cấy định lượng xác định ngưỡng CFU/ml, nhuộm Gram, định danh sơ bộ đến định danh chi tiết bằng thạch Uriselect 4 (kết hợp các phản ứng màu của khóm khuẩn với thử nghiệm Indol, Kovacs, $FeCl_3$) và phản ứng sinh hóa cổ điển (KIA, MR, VP, Oxidase, Catalase, Coagulase). Toàn bộ quy trình thực hiện kháng sinh đồ khuếch tán trên thạch MHA theo chuẩn NCCLS từ khâu đo mật độ huyền dịch McFarland đến khoảng cách đặt đĩa kháng sinh (cách mép đĩa $\ge 15$ mm, khoảng cách giữa tâm các đĩa $\ge 24$ mm) đều được quy chuẩn hóa chặt chẽ.

Phần III: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Chương kết quả trình bày các số liệu dịch tễ học vi sinh thu nhận được từ 159 mẫu cấy nước tiểu của bệnh nhân nghi ngờ NTTN tại Bệnh viện 175:

                          TỔNG SỐ MẪU CẤY (N = 159)
        Dương tính: 65 mẫu (41%)                Âm tính: 94 mẫu (59%)
   Nam (N=114)        Nữ (N=45)
  42 mẫu (36,8%)    23 mẫu (51,1%)
        Cơ cấu bệnh lý (p < 0,01):
        - Bệnh lý tiết niệu: 61,6% (40 ca)
        - THA / Tiểu đường: 12,3% (8 ca)
        - Sốt, đái ra máu: 12,3% (8 ca)
        - Bệnh lý khác: 9,2% (6 ca)
        - Khỏe mạnh: 4,6% (3 ca)

Tác giả phân tích sâu 4 nhóm chỉ số thực nghiệm chính:

  1. Tỷ lệ nhiễm trùng tiết niệu chung: Trong 159 mẫu nước tiểu xét nghiệm, có 65 mẫu dương tính (chiếm 41%) và 94 mẫu âm tính (chiếm 59%). Tỷ lệ dương tính này cao hơn kết quả nghiên cứu năm 2007 của tác giả Nguyễn Hoàng Nam tại Viện Pasteur (32,5%). Lý do được giải thích là do mẫu bệnh phẩm tại Bệnh viện 175 được chỉ định chủ đích trên các bệnh nhân có biểu hiện lâm sàng nghi ngờ và nghiên cứu không loại trừ các bệnh nhân có bệnh lý nền mạn tính hoặc suy giảm miễn dịch.

  2. Phân bố nhiễm trùng theo giới tính: Tỷ lệ dương tính ở nữ giới đạt 51,1% (23/45 mẫu), cao hơn có ý nghĩa thống kê so với nam giới đạt 36,8% (42/114 mẫu) với $p < 0,05$. Kết quả này phù hợp với các đặc điểm giải phẫu học và sinh lý học của nữ giới (niệu đạo ngắn, gần hậu môn, nguy cơ tổn thương cơ học).

  3. Phân bố theo độ tuổi và giới tính:

    • Nhóm $< 50$ tuổi: Tỷ lệ dương tính ở nam là 34,6% (18/52 mẫu), ở nữ là 46,7% (7/15 mẫu), khác biệt có ý nghĩa thống kê ($p < 0,05$).
    • Nhóm $\ge 50$ tuổi: Tỷ lệ dương tính ở nam là 38,7% (24/62 mẫu), ở nữ là 53,3% (16/30 mẫu), khác biệt có ý nghĩa thống kê ($p < 0,05$).
    • So sánh giữa hai nhóm tuổi: Tỷ lệ nhiễm khuẩn ở nhóm $\ge 50$ tuổi cao hơn nhóm $< 50$ tuổi ở cả hai giới, tuy nhiên sự khác biệt theo độ tuổi chưa đạt ý nghĩa thống kê ($p > 0,05$).

  4. Tỷ lệ NTTN theo tình trạng bệnh lý của bệnh nhân: Tỷ lệ nhiễm bệnh có mối liên quan mật thiết với tình trạng bệnh lý nền ($p < 0,01$).

Tình trạng bệnh nhân Số lượng mẫu dương tính ($N=65$) Tỷ lệ phần trăm (%)
Khỏe mạnh 3 4,6%
Tăng huyết áp / Tiểu đường
- Tăng huyết áp (THA)
- Tăng huyết áp, tiểu đường (THA / TĐ)		 8
2
6		 12,3%
Bệnh lý hệ tiết niệu
- Sỏi thận / sỏi bàng quang
- U phì đại / U xơ tuyến tiền liệt
- Viêm bàng quang / u bàng quang
- Viêm tinh hoàn
- Viêm đường tiết niệu
- Viêm đường tiết niệu tái phát
- Dẫn lưu bàng quang
- Suy thận
- Viêm niệu đạo		 40
5
4
3
2
9
6
2
4
5		 61,6%
Sốt, đái ra máu 8 12,3%
Bệnh lý khác (Chấn thương sọ não, K phổi, nhiễm khuẩn huyết...) 6 9,2%

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính

  • Xác định được tỷ lệ dương tính với vi khuẩn trong các mẫu cấy nước tiểu nghi ngờ nhiễm trùng tại Bệnh viện 175 là 41% (65/159 mẫu).
  • Chứng minh tỷ lệ mắc NTTN ở nữ giới (51,1%) cao hơn rõ rệt so với nam giới (36,8%) với mức ý nghĩa $p < 0,05$.
  • Xác định nhóm bệnh nhân có tiền sử hoặc đang mắc các bệnh lý hệ tiết niệu chiếm tỷ lệ nhiễm khuẩn áp đảo (61,6%), tiếp theo là nhóm bệnh nhân đái tháo đường/tăng huyết áp (12,3%) và bệnh nhân có biểu hiện sốt, đái ra máu (12,3%) với $p < 0,01$.
  • Chuẩn hóa quy trình thực nghiệm phối hợp giữa phương pháp định danh cổ điển với môi trường tạo màu Uriselect 4 và kỹ thuật kháng sinh đồ khuếch tán Kirby-Bauer trên thạch MHA.

Giải pháp và kiến nghị của tác giả

  • Chỉ định sử dụng kháng sinh khi có bằng chứng chắc chắn về nhiễm khuẩn, kiên quyết tránh điều trị bao vây hoặc lạm dụng kháng sinh phổ rộng.
  • Lựa chọn kháng sinh điều trị ưu tiên dựa trên kết quả kháng sinh đồ, ưu tiên sử dụng kháng sinh phổ hẹp, đặc hiệu cho từng chủng vi khuẩn phân lập.
  • Tuân thủ các nguyên tắc dùng thuốc: đúng liều lượng, đủ thời gian và phối hợp kháng sinh hợp lý khi có chỉ định.
  • Tăng cường và tuân thủ nghiêm ngặt các biện pháp vô khuẩn, khử khuẩn trong môi trường bệnh viện nhằm ngăn chặn sự lây truyền chéo các chủng vi khuẩn đề kháng.
  • Duy trì công tác giám sát liên tục tình hình đề kháng kháng sinh của vi khuẩn tại cơ sở y tế thông qua kỹ thuật làm kháng sinh đồ thường quy.

Đóng góp học thuật và thực tiễn

Công trình đã cung cấp dữ liệu thực nghiệm vi sinh trực tiếp tại Bệnh viện 175 trong giai đoạn 2010 - 2011, phản ánh thực trạng dịch tễ học NTTN theo giới tính, độ tuổi và bệnh lý nền. So sánh với các nghiên cứu trước (như nghiên cứu của Nguyễn Hoàng Nam tại Viện Pasteur năm 2007 hay Nguyễn Thị Thanh Nguyên tại Ninh Thuận năm 2007), đề tài đã làm rõ sự khác biệt về tỷ lệ mắc bệnh giữa các giới trong môi trường bệnh nhân nội trú có can thiệp y tế.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

  • Hạn chế:

    • Quy mô mẫu nghiên cứu còn giới hạn ($N = 159$ mẫu) do điều kiện thời gian thực hiện đề tài có hạn (khảo sát mẫu từ 08/2010 đến 06/2011).
    • Nghiên cứu chưa loại trừ các trường hợp bệnh nhân có tiền sử suy giảm miễn dịch hoặc viêm đường tiết niệu mạn tính, dẫn đến tỷ lệ cấy mẫu dương tính ghi nhận ở mức tương đối cao (41%).
    • Số liệu thu thập chưa phản ánh được sự khác biệt có ý nghĩa thống kê về tỷ lệ nhiễm bệnh giữa hai nhóm tuổi dưới 50 và từ 50 tuổi trở lên ($p > 0,05$).

  • Hướng nghiên cứu tiếp:

    • Mở rộng quy mô khảo sát với số lượng mẫu bệnh phẩm lớn hơn và theo dõi qua nhiều khoảng thời gian khác nhau để đánh giá xu hướng dịch tễ dài hạn.
    • Phân tích chi tiết cơ cấu từng loài vi khuẩn phân lập được và lập bản đồ mức độ nhạy cảm/đề kháng chi tiết đối với từng loại kháng sinh thử nghiệm.

Giá trị tham khảo

  • Đối tượng thụ hưởng:

    • Sinh viên và học viên chuyên ngành Vi sinh học, Công nghệ Sinh học Y dược, Kỹ thuật Xét nghiệm Y học.
    • Cán bộ kỹ thuật phòng xét nghiệm vi sinh lâm sàng tại các bệnh viện.
    • Bác sĩ chuyên khoa Tiết niệu, Truyền nhiễm và Hồi sức Cấp cứu cần tài liệu tham khảo về dịch tễ vi khuẩn học phục vụ xây dựng phác đồ điều trị kinh nghiệm.

  • Nội dung có giá trị tham khảo cao:

    • Quy trình kỹ thuật nuôi cấy định lượng nước tiểu với ngưỡng chẩn đoán $10^4 - 10^5$ CFU/ml.
    • Quy trình định danh vi khuẩn đường tiết niệu sử dụng môi trường sinh sắc tố Uriselect 4 kết hợp thử nghiệm sinh hóa cổ điển.
    • Phương pháp chuẩn bị môi trường và thực hiện kỹ thuật kháng sinh đồ khuếch tán trên thạch MHA theo tiêu chuẩn NCCLS.

Câu hỏi thường gặp

1. Tỷ lệ cấy nước tiểu dương tính với vi khuẩn tại Bệnh viện 175 trong nghiên cứu đạt bao nhiêu?

Trong tổng số 159 mẫu nước tiểu được xét nghiệm từ tháng 08/2010 đến tháng 06/2011, có 65 mẫu cho kết quả dương tính (chiếm tỷ lệ 41%) và 94 mẫu cho kết quả âm tính (chiếm tỷ lệ 59%).

2. Sự khác biệt về tỷ lệ nhiễm trùng tiết niệu giữa nam và nữ trong nghiên cứu được ghi nhận như thế nào?

Tỷ lệ nhiễm trùng tiết niệu ở nữ giới là 51,1% (23/45 mẫu dương tính), cao hơn có ý nghĩa thống kê so với nam giới là 36,8% (42/114 mẫu dương tính) với mức ý nghĩa $p < 0,05$.

3. Tiêu chuẩn định lượng khuẩn lạc (CFU/ml) để xác định nhiễm khuẩn tiết niệu trong khóa luận là gì?

Tác giả áp dụng ngưỡng đánh giá định lượng:

  • $\le 10^4$ CFU/ml: Không có nhiễm trùng tiểu.
  • $10^4 - 10^5$ CFU/ml: Nghi ngờ nhiễm trùng tiểu (cần kết hợp triệu chứng lâm sàng hoặc lấy mẫu lại).
  • $\ge 10^5$ CFU/ml: Chắc chắn nhiễm trùng tiểu (tiến hành định danh và làm kháng sinh đồ).
  • Đối với mẫu thu nhận bằng phương pháp chọc hút bàng quang, ngưỡng chẩn đoán là $\ge 10^3$ CFU/ml.

4. Môi trường sinh sắc tố nào được tác giả sử dụng để định danh nhanh vi khuẩn?

Tác giả sử dụng môi trường Uriselect 4 (hãng Bio-Rad), cho phép phân biệt các loài vi khuẩn dựa trên màu sắc khuẩn lạc thông qua hoạt tính các enzyme $\beta$-galactosidase, $\beta$-glucosidase và tryptophan deaminase (TDA), kết hợp với thử nghiệm Indol (thuốc thử Kovacs) và $FeCl_3$.

5. Nhóm bệnh lý nền nào chiếm tỷ lệ cao nhất ở các bệnh nhân có kết quả cấy dương tính?

Nhóm bệnh nhân mắc các bệnh lý về hệ tiết niệu (như viêm đường tiết niệu, sỏi thận/bàng quang, viêm niệu đạo, suy thận, u xơ tuyến tiền liệt, dẫn lưu bàng quang) chiếm tỷ lệ cao nhất với 61,6% (40/65 ca), có ý nghĩa thống kê với $p < 0,01$.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Huỳnh Thiện Hạnh đã khảo sát thực trạng vi khuẩn học trên 159 mẫu bệnh phẩm nước tiểu tại Bệnh viện 175 giai đoạn 2010 - 2011, ghi nhận tỷ lệ dương tính đạt 41% với sự ưu thế rõ rệt ở nữ giới (51,1%) và nhóm bệnh nhân có bệnh lý nền hệ tiết niệu (61,6%). Nghiên cứu đã chuẩn hóa quy trình thực nghiệm từ nuôi cấy định lượng, định danh kết hợp môi trường sinh sắc tố Uriselect 4 và kỹ thuật kháng sinh đồ Kirby-Bauer theo chuẩn NCCLS. Các số liệu và kiến nghị của đề tài đóng góp cơ sở khoa học quan trọng cho công tác kiểm soát nhiễm khuẩn và định hướng sử dụng kháng sinh hợp lý trong điều trị lâm sàng.