Xuất khẩu điện thoại di động của việt nam sang thị trường eu giai đoạn 2015 2019 và định hướng đến 2025

Tài liệu nghiên cứu Xuất khẩu điện thoại di động của việt nam sang thị trường eu giai đoạn 2015 2019 và định hướng đến, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên

• Tác giả: Nguyen Hoang Thang
• Người hướng dẫn: GS. Do Due Binh
• Trường học: Truong Dai hoc Kinh te Quoc dan
• Chuyên ngành: Kinh te quoc te
• Đề tài: Xuat khau dien thoai di dong cua Viet Nam sang thi truong EU giai doan 2015-2019 va dinh huong den 2025
• Loại tài liệu: luan van thac si
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Ha Noi

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ XUẤT KHẨU HÀNG HÓA CỦA MỘT QUỐC GIA
• 1.1. Khái niệm và các hình thức xuất khẩu chủ yếu của một quốc gia
• 1.2. Các hình thức xuất khẩu chủ yếu
• 1.3. Chính sách, công cụ thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa của một quốc gia
• 1.3.1. Chính sách thuế ưu đãi đối với hàng xuất khẩu
• 1.3.2. Chính sách tỷ giá hối đoái
• 1.3.3. Chính sách đầu tư đối với doanh nghiệp sản xuất hàng xuất khẩu và tham gia hoạt động xuất khẩu
• 1.3.4. Chính sách, chiến lược xúc tiến xuất khẩu
• 1.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến xuất khẩu hàng hóa của một quốc gia
• 1.4.1. Nhóm nhân tố thuộc về quốc gia xuất khẩu
• 1.4.2. Nhóm nhân tố thuộc về quốc gia nhập khẩu
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG XUẤT KHẨU ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG CỦA VIỆT NAM SANG THỊ TRƯỜNG EU GIAI ĐOẠN 2015 - 2019
• 2.1. Đặc điểm và quy định của thị trường EU đối với nhập khẩu điện thoại di động
• 2.1.1. Đặc điểm về thị trường điện thoại di động EU
• 2.1.2. Chính sách quản lý nhập khẩu điện thoại di động của EU
• 2.2. Tình hình xuất khẩu điện thoại di động của Việt Nam sang thị trường EU giai đoạn 2015 - 2019
• 2.2.1. Quy mô xuất khẩu giai đoạn 2015-2019
• 2.2.2. Theo một số nước trong khối EU
• 2.2.3. Theo cơ cấu mặt hàng
• 2.2.4. Thị phần xuất khẩu điện thoại di động của Việt Nam tại EU
• 2.2.5. Khả năng cạnh tranh của Việt Nam trong xuất khẩu điện thoại di động sang EU
• 2.3. Chính sách và biện pháp Việt Nam đã áp dụng để đẩy mạnh xuất khẩu điện thoại di động sang thị trường EU giai đoạn 2015 - 2019
• 2.3.1. Biện pháp từ phía Nhà nước
• 2.3.2. Biện pháp từ phía Doanh nghiệp
• 2.4. Đánh giá chung

Tóm tắt

I. Tổng Quan Xuất Khẩu Điện Thoại Việt Nam Thị Trường EU

Ngành xuất khẩu điện thoại di động của Việt Nam đã có những bước tiến vượt bậc trong những năm gần đây, trở thành một trong những mặt hàng xuất khẩu chủ lực của cả nước. Đặc biệt, thị trường EU nổi lên như một điểm đến quan trọng, hứa hẹn nhiều tiềm năng tăng trưởng. Bài viết này sẽ đi sâu vào phân tích thực trạng xuất khẩu điện thoại Việt Nam sang EU trong giai đoạn 2015-2019, đồng thời đưa ra những định hướng và giải pháp để thúc đẩy hoạt động này đến năm 2025. Mục tiêu là giúp các doanh nghiệp Việt Nam nắm bắt cơ hội, vượt qua thách thức và nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Theo số liệu thống kê, kim ngạch xuất khẩu điện thoại và linh kiện chiếm tỷ trọng lớn trong tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam.

1.1. Vai trò của xuất khẩu điện thoại di động với nền kinh tế

Điện thoại di động và linh kiện đóng vai trò quan trọng trong cơ cấu xuất khẩu của Việt Nam. Theo Tổng cục Thống kê, đây là mặt hàng có giá trị xuất khẩu lớn nhất, chiếm tỷ trọng đáng kể trong tổng kim ngạch xuất khẩu. Sự tăng trưởng của ngành này góp phần vào tăng trưởng kinh tế, tạo công ăn việc làm và thu hút đầu tư nước ngoài. Sản xuất điện thoại tại Việt Nam không chỉ phục vụ nhu cầu trong nước mà còn hướng đến xuất khẩu, mang lại nguồn ngoại tệ lớn cho quốc gia. Điều này khẳng định vị thế của Việt Nam như một trung tâm sản xuất điện tử quan trọng trong khu vực và trên thế giới.

1.2. Tiềm năng thị trường EU cho điện thoại di động Việt Nam

Thị trường EU là một thị trường lớn và tiềm năng cho điện thoại di động của Việt Nam. Với dân số đông và mức sống cao, nhu cầu tiêu dùng điện thoại thông minh tại EU luôn ở mức cao. Hơn nữa, Hiệp định EVFTA đã mở ra nhiều cơ hội mới cho các doanh nghiệp Việt Nam khi xuất khẩu hàng hóa sang EU, đặc biệt là các mặt hàng điện tử như điện thoại di động. Việc cắt giảm thuế quan và các rào cản thương mại khác giúp tăng cường khả năng cạnh tranh của điện thoại Việt Nam trên thị trường này. Tuy nhiên, để tận dụng tối đa cơ hội, các doanh nghiệp cần phải đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng và quy định nghiêm ngặt của EU.

II. Thực Trạng Xuất Khẩu Điện Thoại Việt Nam Sang EU 2015 2019

Giai đoạn 2015-2019 chứng kiến sự tăng trưởng đáng kể trong xuất khẩu điện thoại di động của Việt Nam sang thị trường EU. Kim ngạch xuất khẩu liên tục tăng, đưa Việt Nam trở thành một trong những nhà cung cấp điện thoại lớn cho EU. Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu, vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế cần khắc phục. Bài viết sẽ phân tích chi tiết về quy mô xuất khẩu, cơ cấu mặt hàng, thị phần của điện thoại Việt Nam tại EU, cũng như đánh giá năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp Việt Nam so với các đối thủ khác. Việc hiểu rõ thực trạng này là cơ sở quan trọng để xây dựng các chiến lược và giải pháp phù hợp cho giai đoạn tiếp theo.

2.1. Phân tích kim ngạch xuất khẩu điện thoại di động giai đoạn 2015 2019

Trong giai đoạn 2015-2019, kim ngạch xuất khẩu điện thoại di động của Việt Nam sang EU đã có sự tăng trưởng ấn tượng. Số liệu thống kê cho thấy, giá trị xuất khẩu liên tục tăng qua các năm, đạt đỉnh vào năm 2019. Điều này chứng tỏ sức hút của điện thoại Việt Nam trên thị trường EU ngày càng lớn. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng, sự tăng trưởng này có thể bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, bao gồm biến động kinh tế, chính sách thương mại và sự cạnh tranh từ các quốc gia khác. Do đó, việc phân tích kỹ lưỡng các yếu tố này là rất quan trọng để đưa ra những dự báo chính xác cho tương lai.

2.2. Thị phần điện thoại Việt Nam tại thị trường EU

Thị phần điện thoại Việt Nam tại EU đã có sự cải thiện đáng kể trong giai đoạn 2015-2019. Mặc dù phải đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ các thương hiệu lớn như Samsung, Apple, Xiaomi, Oppo, Huawei, Nokia, LG, điện thoại Việt Nam vẫn chiếm được một phần thị trường nhất định. Sự tăng trưởng thị phần này cho thấy năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp Việt Nam ngày càng được nâng cao. Tuy nhiên, để tiếp tục mở rộng thị phần, các doanh nghiệp cần phải đầu tư vào nghiên cứu và phát triển, nâng cao chất lượng sản phẩm và xây dựng thương hiệu mạnh.

2.3. Cơ cấu mặt hàng điện thoại xuất khẩu sang EU

Cơ cấu mặt hàng điện thoại xuất khẩu của Việt Nam sang EU chủ yếu là điện thoại thông minh. Tuy nhiên, vẫn còn một số lượng nhất định điện thoại cơ bản được xuất khẩu. Sự đa dạng hóa sản phẩm là một yếu tố quan trọng để tăng cường khả năng cạnh tranh trên thị trường EU. Các doanh nghiệp Việt Nam cần phải nghiên cứu và phát triển các dòng sản phẩm mới, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng EU. Đồng thời, cần chú trọng đến việc nâng cao giá trị gia tăng trong sản phẩm, từ đó tăng kim ngạch xuất khẩu và lợi nhuận.

III. Tác Động EVFTA Đến Xuất Khẩu Điện Thoại Việt Nam

Hiệp định EVFTA có hiệu lực đã tạo ra những tác động lớn đến xuất khẩu điện thoại di động của Việt Nam sang thị trường EU. Việc cắt giảm thuế quan và các rào cản thương mại khác đã giúp tăng cường khả năng cạnh tranh của điện thoại Việt Nam. Tuy nhiên, bên cạnh những cơ hội, EVFTA cũng đặt ra những thách thức mới cho các doanh nghiệp Việt Nam. Bài viết sẽ phân tích chi tiết về những cơ hội và thách thức này, đồng thời đưa ra những giải pháp để các doanh nghiệp có thể tận dụng tối đa lợi ích từ EVFTA.

3.1. Cơ hội từ EVFTA cho xuất khẩu điện thoại di động

EVFTA mang lại nhiều cơ hội lớn cho xuất khẩu điện thoại di động của Việt Nam sang EU. Việc cắt giảm thuế quan giúp giảm chi phí xuất khẩu, tăng khả năng cạnh tranh về giá. Hơn nữa, EVFTA cũng tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiếp cận thị trường, mở rộng mạng lưới phân phối và tăng cường hợp tác với các đối tác EU. Các doanh nghiệp Việt Nam cần phải chủ động nắm bắt cơ hội này, xây dựng chiến lược kinh doanh phù hợp và đầu tư vào nâng cao chất lượng sản phẩm để đáp ứng yêu cầu của thị trường EU.

3.2. Thách thức từ EVFTA đối với doanh nghiệp xuất khẩu

Bên cạnh những cơ hội, EVFTA cũng đặt ra không ít thách thức cho các doanh nghiệp xuất khẩu điện thoại của Việt Nam. Các tiêu chuẩn chất lượng và quy định của EU rất khắt khe, đòi hỏi các doanh nghiệp phải đầu tư vào công nghệ và quy trình sản xuất để đáp ứng. Hơn nữa, sự cạnh tranh từ các đối thủ lớn trên thị trường EU cũng ngày càng gay gắt. Để vượt qua những thách thức này, các doanh nghiệp cần phải nâng cao năng lực cạnh tranh, xây dựng thương hiệu mạnh và tìm kiếm các thị trường ngách phù hợp.

3.3. Giải pháp tận dụng tối đa lợi ích từ EVFTA

Để tận dụng tối đa lợi ích từ EVFTA, các doanh nghiệp xuất khẩu điện thoại của Việt Nam cần phải thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp. Cần đầu tư vào nghiên cứu và phát triển, nâng cao chất lượng sản phẩm và đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng của EU. Đồng thời, cần xây dựng thương hiệu mạnh, mở rộng mạng lưới phân phối và tăng cường hợp tác với các đối tác EU. Nhà nước cũng cần có những chính sách hỗ trợ phù hợp, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp phát triển và cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

IV. Giải Pháp Thúc Đẩy Xuất Khẩu Điện Thoại Đến 2025

Để thúc đẩy xuất khẩu điện thoại di động của Việt Nam sang thị trường EU đến năm 2025, cần có những giải pháp đồng bộ từ cả phía nhà nước và doanh nghiệp. Các giải pháp này cần tập trung vào việc nâng cao năng lực cạnh tranh, đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng của EU và tận dụng tối đa lợi ích từ EVFTA. Bài viết sẽ đề xuất những giải pháp cụ thể, khả thi và phù hợp với điều kiện thực tế của Việt Nam.

4.1. Nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp xuất khẩu

Nâng cao năng lực cạnh tranh là yếu tố then chốt để thúc đẩy xuất khẩu điện thoại sang EU. Các doanh nghiệp cần đầu tư vào công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm và giảm chi phí sản xuất. Đồng thời, cần chú trọng đến việc xây dựng thương hiệu mạnh, tạo dựng uy tín trên thị trường quốc tế. Nhà nước cần có những chính sách hỗ trợ phù hợp, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp đổi mới công nghệ và nâng cao năng lực quản lý.

4.2. Đáp ứng tiêu chuẩn chất lượng của thị trường EU

Để xuất khẩu điện thoại thành công sang EU, các doanh nghiệp cần phải đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng khắt khe của thị trường này. Điều này đòi hỏi các doanh nghiệp phải đầu tư vào hệ thống kiểm soát chất lượng, đảm bảo sản phẩm đáp ứng các yêu cầu về an toàn, môi trường và hiệu suất. Nhà nước cần có những chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp trong việc nâng cao chất lượng sản phẩm và đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế.

4.3. Tận dụng tối đa lợi ích từ Hiệp định EVFTA

EVFTA mang lại nhiều lợi ích cho xuất khẩu điện thoại của Việt Nam sang EU. Các doanh nghiệp cần chủ động tìm hiểu và tận dụng các cơ hội từ hiệp định này, bao gồm việc cắt giảm thuế quan, tiếp cận thị trường và tăng cường hợp tác với các đối tác EU. Nhà nước cần có những chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp trong việc tận dụng tối đa lợi ích từ EVFTA.

V. Định Hướng Phát Triển Xuất Khẩu Điện Thoại Đến 2025

Đến năm 2025, xuất khẩu điện thoại di động của Việt Nam sang thị trường EU cần hướng đến sự phát triển bền vững và giá trị gia tăng cao. Điều này đòi hỏi sự thay đổi trong cơ cấu sản phẩm, nâng cao năng lực cạnh tranh và tăng cường ứng dụng công nghệ mới. Bài viết sẽ đưa ra những định hướng cụ thể để ngành xuất khẩu điện thoại của Việt Nam có thể đạt được những mục tiêu này.

5.1. Phát triển bền vững trong xuất khẩu điện thoại

Phát triển bền vững là một yếu tố quan trọng trong xuất khẩu điện thoại. Các doanh nghiệp cần chú trọng đến việc bảo vệ môi trường, sử dụng năng lượng hiệu quả và đảm bảo điều kiện làm việc tốt cho người lao động. Nhà nước cần có những chính sách khuyến khích các doanh nghiệp phát triển bền vững và tuân thủ các quy định về môi trường và xã hội.

5.2. Tăng giá trị gia tăng trong sản phẩm điện thoại

Tăng giá trị gia tăng là một mục tiêu quan trọng trong xuất khẩu điện thoại. Các doanh nghiệp cần tập trung vào việc nghiên cứu và phát triển các sản phẩm mới, có tính năng độc đáo và đáp ứng nhu cầu của thị trường. Đồng thời, cần chú trọng đến việc xây dựng thương hiệu mạnh, tạo dựng uy tín trên thị trường quốc tế.

5.3. Ứng dụng công nghệ mới trong sản xuất điện thoại

Ứng dụng công nghệ mới là một yếu tố quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh trong xuất khẩu điện thoại. Các doanh nghiệp cần đầu tư vào các công nghệ sản xuất tiên tiến, tự động hóa quy trình sản xuất và sử dụng các vật liệu mới. Nhà nước cần có những chính sách khuyến khích các doanh nghiệp ứng dụng công nghệ mới và đổi mới sáng tạo.

VI. Kết Luận Triển Vọng Xuất Khẩu Điện Thoại Việt Nam

Xuất khẩu điện thoại di động của Việt Nam sang thị trường EU có nhiều triển vọng phát triển trong tương lai. Với những cơ hội từ EVFTA và sự nỗ lực của cả nhà nước và doanh nghiệp, ngành xuất khẩu điện thoại của Việt Nam có thể đạt được những thành công lớn hơn nữa. Tuy nhiên, để đạt được điều này, cần có sự đổi mới liên tục, nâng cao năng lực cạnh tranh và đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao của thị trường quốc tế.

6.1. Tóm tắt các cơ hội và thách thức chính

Ngành xuất khẩu điện thoại của Việt Nam đang đứng trước nhiều cơ hội và thách thức lớn. EVFTA mang lại cơ hội tiếp cận thị trường và cắt giảm thuế quan, nhưng cũng đòi hỏi các doanh nghiệp phải đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng khắt khe và cạnh tranh với các đối thủ lớn. Để thành công, các doanh nghiệp cần phải nâng cao năng lực cạnh tranh, xây dựng thương hiệu mạnh và tận dụng tối đa lợi ích từ hiệp định.

6.2. Khuyến nghị cho doanh nghiệp và nhà nước

Để thúc đẩy xuất khẩu điện thoại, các doanh nghiệp cần đầu tư vào công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm và xây dựng thương hiệu. Nhà nước cần có những chính sách hỗ trợ phù hợp, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp phát triển và cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Cần chú trọng đến việc phát triển bền vững, tăng giá trị gia tăng và ứng dụng công nghệ mới trong sản xuất.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong cơ cấu kinh tế đối ngoại của Việt Nam, hoạt động xuất khẩu giữ vị trí then chốt thúc đẩy tăng trưởng kinh tế quốc gia và hội nhập toàn cầu. Năm 2019, kim ngạch xuất khẩu mặt hàng điện thoại và linh kiện đạt 51,8 tỷ USD, chiếm 19,7% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước và tăng 5,3% so với năm 2018. Trong đó, Liên minh Châu Âu (EU) là một trong những thị trường trọng điểm hàng đầu, tiêu thụ lượng lớn sản phẩm công nghệ cao từ Việt Nam. Giai đoạn 2015-2019 chứng kiến sự tăng trưởng vượt bậc của kim ngạch xuất khẩu điện thoại di động sang EU, tăng từ hơn 8,2 tỷ USD năm 2015 lên mức 15,04 tỷ USD năm 2019, đóng góp hơn 44% tổng giá trị xuất khẩu nhóm hàng này của cả nước.

Tuy nhiên, hoạt động xuất khẩu điện thoại di động sang EU vẫn đối diện với nhiều rủi ro mang tính cấu trúc. Năng lực xuất khẩu phụ thuộc chủ yếu vào khối doanh nghiệp đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), tỷ lệ nội địa hóa nguyên phụ liệu còn thấp dưới 30%, và giá trị gia tăng tạo ra trong nước chưa tương xứng với quy mô kim ngạch. Cùng với đó, các quy định kỹ thuật nghiêm ngặt, rào cản phi thuế quan và yêu cầu trách nhiệm xã hội từ thị trường EU đặt ra bài toán cấp bách cho các nhà sản xuất.

Mục tiêu nghiên cứu của luận văn tập trung làm rõ thực trạng xuất khẩu điện thoại di động Việt Nam sang thị trường 28 quốc gia thành viên EU trong giai đoạn 2015-2019, phân tích các điểm nghẽn về thể chế và chuỗi cung ứng, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp và định hướng chiến lược đến năm 2025 trong bối cảnh thực thi Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA). Nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn quan trọng, cung cấp luận cứ khoa học để hoàn thiện chính sách ngoại thương, gia tăng chỉ số giá trị nội địa và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế cho ngành điện tử Việt Nam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng lý thuyết Lợi thế so sánh (Comparative Advantage) của David Ricardo và Lý thuyết Chi phí cơ hội làm nền tảng giải thích sự phân công lao động quốc tế trong chuỗi sản xuất thiết bị công nghệ. Bên cạnh đó, mô hình Lợi thế so sánh biểu hiện (Revealed Comparative Advantage - RCA) của Bela Balassa được sử dụng để định lượng năng lực cạnh tranh thực tế của mặt hàng điện thoại di động Việt Nam tại thị trường EU so với các đối thủ lớn như Trung Quốc.

Các khái niệm then chốt được hệ thống hóa bao gồm: các hình thức xuất khẩu chủ yếu (xuất khẩu trực tiếp, xuất khẩu ủy thác, gia công quốc tế, tái xuất khẩu); các công cụ chính sách thúc đẩy xuất khẩu (chính sách ưu đãi thuế suất thuế giá trị gia tăng 0%, miễn thuế tiêu thụ đặc biệt cho hàng xuất khẩu, điều hành tỷ giá hối đoái linh hoạt); và các rào cản kỹ thuật thương mại tại EU bao gồm tiêu chuẩn an toàn thiết bị điện - điện tử (EEE), quy tắc xuất xứ (C/O mẫu EUR.1) và tiêu chuẩn trách nhiệm xã hội doanh nghiệp (CSR).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp chuẩn hóa giai đoạn 2015-2019 được thu thập từ Tổng cục Hải quan Việt Nam, Tổng cục Thống kê, cơ quan Thống kê Châu Âu (Eurostat), Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) và Trung tâm Thương mại Quốc tế (ITC). Cỡ mẫu nghiên cứu bao quát dữ liệu thương mại hai chiều giữa Việt Nam và 28 quốc gia thành viên EU, tập trung sâu vào 5 thị trường chủ lực chiếm hơn 70% thị phần tiêu thụ gồm Đức, Áo, Anh, Ý và Pháp.

Phương pháp chọn mẫu có chủ đích được áp dụng nhằm phản ánh toàn diện các phân khúc xuất khẩu chính của dòng điện thoại thông minh (smartphone) và linh kiện đi kèm. Luận văn kết hợp phương pháp thống kê mô tả, phân tích chuỗi thời gian, phương pháp so sánh đối chiếu và ma trận SWOT để đánh giá toàn diện môi trường xuất khẩu. Việc lựa chọn phương pháp phân tích định lượng kết hợp định tính này giúp bóc tách chính xác các động lực tăng trưởng kim ngach, kiểm chứng tác động của các chính sách vĩ mô và xác định rõ điểm nghẽn nội tại trong chuỗi giá trị sản phẩm.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, quy mô xuất khẩu điện thoại di động của Việt Nam sang thị trường EU tăng trưởng bứt phá trong giai đoạn 2015-2019 với tốc độ tăng trưởng bình quân đạt khoảng 17%/năm. Năm 2015, kim ngạch đạt hơn 8,2 tỷ USD (tăng 169% so với năm 2014) và duy trì ổn định trên mức 10 tỷ USD mỗi năm trong các năm tiếp theo, đạt đỉnh 15,04 tỷ USD vào năm 2019, khẳng định vị thế ngành kinh tế mũi nhọn.

Thứ hai, cơ cấu thị trường xuất khẩu có sự tập trung cao độ vào các quốc gia có dung lượng tiêu dùng lớn tại Tây Âu và Bắc Âu. Đức và Áo là hai thị trường nhập khẩu lớn nhất, chiếm tỷ trọng trên 40% tổng kim ngạch xuất khẩu điện thoại của Việt Nam sang EU. Quy mô tiêu thụ smartphone toàn khu vực Tây Âu năm 2016 đạt tới 53,4 tỷ USD (tương đương 131,2 triệu thiết bị), tạo dư địa thị trường bền vững cho các dòng sản phẩm có xuất xứ từ Việt Nam.

Thứ ba, cơ cấu sản phẩm xuất khẩu bộc lộ sự bất đối xứng nghiêm trọng khi phụ thuộc tới hơn 95% vào các dòng smartphone do Tập đoàn Samsung sản xuất tại các nhà máy ở Bắc Ninh và Thái Nguyên. Thị phần của Samsung tại thị trường EU liên tục duy trì trên 33%, vượt qua Apple (27-29%) và Huawei. Các thương hiệu nội địa Việt Nam gần như chưa có sự hiện diện đáng kể trong danh mục xuất khẩu sang khối thị trường này.

Thứ tư, tính toán chỉ số RCA cho thấy hệ số lợi thế so sánh của mặt hàng điện thoại di động Việt Nam tại EU liên tục duy trì ở mức lớn hơn 1 trong suốt giai đoạn 2015-2019, phản ánh mức độ chuyên môn hóa xuất khẩu rất cao. Tuy nhiên, khả năng duy trì lợi thế bị đe dọa trực tiếp bởi sự cạnh tranh khốc liệt từ Trung Quốc và sự thay đổi trong thói quen tiêu dùng hệ điều hành (Android chiếm hơn 65% thị phần tại Châu Âu nhưng phân khúc cao cấp iOS vẫn tăng trưởng ổn định).

Thảo luận kết quả

Thực trạng tăng trưởng xuất khẩu vượt bậc chủ yếu bắt nguồn từ dòng vốn FDI mạnh mẽ, môi trường chính trị ổn định và chi phí nhân công cạnh tranh tại Việt Nam. Chính phủ đã triển khai nhiều khung chính sách hỗ trợ thông qua Nghị định 111/2015/NĐ-CP về phát triển công nghiệp hỗ trợ và Nghị định 28/2018/NĐ-CP hướng dẫn Luật Quản lý ngoại thương.

Tuy nhiên, nguyên nhân cốt lõi khiến giá trị gia tăng của Việt Nam còn thấp là do năng lực sản xuất của các doanh nghiệp phụ trợ trong nước chưa đáp ứng được các tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe của chuỗi cung ứng toàn cầu. Phần lớn linh kiện bán dẫn, chip vi xử lý và màn hình chất lượng cao đều phải nhập khẩu.

So sánh với các nghiên cứu trước đây của một số tác giả trong ngành thương mại điện tử, các kết quả phân tích trong luận văn đã làm rõ hơn mối liên kết giữa việc tận dụng ưu đãi thuế quan theo hiệp định thương mại và rào cản kỹ thuật. Dữ liệu thực nghiệm được trình bày qua các bảng thống kê kim ngạch (Bảng 2.8, Bảng 2.9) và biểu đồ phân bổ thị phần (Hình 2.5, Hình 2.7), minh chứng rõ nét xu hướng chuyển dịch cơ cấu hàng hóa công nghệ cao nhưng cũng chỉ ra lỗ hổng lớn về tính tự chủ công nghệ quốc gia.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu và dự báo bối cảnh thực thi Hiệp định EVFTA, hệ thống 4 nhóm giải pháp trọng tâm được kiến nghị triển khai đến năm 2025:

• Hoàn thiện hành lang pháp lý và phát triển công nghiệp hỗ trợ: Bộ Công Thương và Bộ Kế hoạch và Đầu tư cần đẩy mạnh thực thi Quyết định 10/2017/QĐ-TTg, thành lập các cụm liên kết công nghiệp điện tử chuyên sâu, áp dụng gói tín dụng ưu đãi lãi suất thấp nhằm nâng tỷ lệ nội địa hóa linh kiện điện thoại di động đạt mức 40-45% vào năm 2025.
• Tối ưu hóa quy trình chứng nhận xuất xứ EVFTA: Cục Xuất nhập khẩu phối hợp cùng Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đơn giản hóa thủ tục cấp C/O mẫu EUR.1 điện tử, đào tạo doanh nghiệp đáp ứng tiêu chuẩn xuất xứ cộng gộp, hướng đến mục tiêu duy trì tăng trưởng kim ngạch xuất khẩu sang EU đạt 12-15%/năm trong giai đoạn 2021-2025.
• Thúc đẩy liên kết chuỗi cung ứng giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp nội địa: Khối doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong nước cần chủ động chuẩn hóa hệ thống quản trị chất lượng theo tiêu chuẩn ISO và CSR, phấn đấu hình thành ít nhất 50 doanh nghiệp Việt Nam trở thành nhà cung ứng cấp 1 và cấp 2 cho các tập đoàn đa quốc gia trước năm 2025.
• Đầu tư chiều sâu vào nghiên cứu, phát triển (R&D) và xây dựng thương hiệu: Các tập đoàn sản xuất thiết bị công nghệ tại Việt Nam cần trích lập tối thiểu 3-5% doanh thu hàng năm cho hoạt động R&D, mở rộng danh mục sản phẩm từ smartphone trung cấp đến thiết bị đầu cuối 5G nhằm nâng cao năng lực tự chủ chuỗi giá trị.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Cơ quan quản lý nhà nước và hoạch định chính sách: Các chuyên viên tại Bộ Công Thương, Bộ Thông tin và Truyền thông, Tổng cục Hải quan cần tài liệu thực tiễn để xây dựng quy hoạch phát triển ngành công nghiệp phần cứng và chiến lược xúc tiến thương mại hậu EVFTA.
• Lãnh đạo và quản lý doanh nghiệp sản xuất điện tử: Giám đốc điều hành, trưởng phòng xuất nhập khẩu và chuỗi cung ứng của các doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp phụ trợ Việt Nam tìm kiếm giải pháp tối ưu chi phí vận hành và vượt qua rào cản kỹ thuật của EU.
• Giảng viên, nhà nghiên cứu và học viên cao học: Giới học thuật thuộc các trường đại học khối ngành Kinh tế, Ngoại thương và Kinh doanh quốc tế sử dụng làm tài liệu tham khảo giảng dạy về lý thuyết lợi thế so sánh và phân tích định lượng xuất nhập khẩu.
• Chuyên gia tư vấn đầu tư và xúc tiến thương mại quốc tế: Các nhà phân tích thị trường tại các hiệp hội ngành nghề và tổ chức tư vấn cần bức tranh tổng thể về năng lực cạnh tranh ngành công nghệ Việt Nam trong quan hệ thương mại với Châu Âu.

Câu hỏi thường gặp

Hiệp định EVFTA mang lại lợi ích cụ thể nào cho mặt hàng điện thoại di động Việt Nam? EVFTA giúp xóa bỏ phần lớn thuế quan nhập khẩu ngay khi có hiệu lực, tạo lợi thế giá bán trực tiếp cho điện thoại Việt Nam tại 28 nước thành viên. Ngay trong tháng đầu thực thi từ 01/08/2020, hơn 7.200 bộ C/O EUR.1 trị giá 277 triệu USD đã được cấp, mở rộng thị phần tại các thị trường trọng điểm như Đức và Pháp.

Đâu là rào cản kỹ thuật lớn nhất khi xuất khẩu điện thoại sang thị trường EU? EU áp dụng hệ thống tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn và môi trường nghiêm ngặt bậc nhất thế giới, bao gồm các chỉ thị về rác thải điện tử (WEEE), hạn chế chất độc hại (RoHS) và yêu cầu thiết kế sinh thái (Eco-design). Doanh nghiệp xuất khẩu bắt buộc phải đạt các chứng nhận này để được thông quan.

Vì sao kim ngạch xuất khẩu điện thoại của Việt Nam lại phụ thuộc lớn vào khối FDI? Nguyên nhân do năng lực vốn, công nghệ nguồn và quyền sở hữu trí tuệ của doanh nghiệp trong nước còn hạn chế. Tập đoàn Samsung và các đối tác FDI sở hữu chuỗi cung ứng khép kín và hệ thống phân phối toàn cầu, chiếm tỷ trọng quyết định trên 90% sản lượng xuất khẩu từ Việt Nam sang EU giai đoạn 2015-2019.

Chỉ số lợi thế so sánh biểu hiện (RCA) của điện thoại Việt Nam tại EU phản ánh điều gì? Chỉ số RCA luôn đạt giá trị lớn hơn 1 trong suốt giai đoạn nghiên cứu, chứng minh mặt hàng điện thoại di động Việt Nam có mức độ chuyên môn hóa và năng lực cạnh tranh vượt trội tại EU so với nhiều quốc gia khác, trở thành nguồn cung ứng smartphone chủ lực ngoài khối cho thị trường này.

Đến năm 2025, xuất khẩu điện thoại sang EU đối mặt với thách thức gì lớn nhất? Thách thức lớn nhất là nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng toàn cầu, sự cạnh tranh thị phần gay gắt từ các thương hiệu Trung Quốc, cùng với việc EU liên tục nâng cao các quy chuẩn về truy xuất nguồn gốc lao động và tiêu chuẩn phát thải carbon đối với sản phẩm công nghệ.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về thương mại quốc tế và các công cụ thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa công nghệ cao của một quốc gia.
• Đánh giá chi tiết bức tranh xuất khẩu điện thoại di động Việt Nam sang EU giai đoạn 2015-2019 với quy mô đạt đỉnh 15,04 tỷ USD năm 2019 cùng tốc độ tăng trưởng bình quân 17%/năm.
• Làm rõ các hạn chế cốt lõi về sự phụ thuộc vào khối FDI và tỷ lệ nội địa hóa thấp, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải nâng cao giá trị gia tăng nội địa.
• Đề xuất lộ trình giải pháp đồng bộ giai đoạn 2021-2025, định hướng hoàn thiện khung chính sách công nghiệp hỗ trợ và tận dụng tối đa cơ hội từ EVFTA.
• Cung cấp nguồn tài liệu tham khảo học thuật có giá trị thực tiễn cao, thúc đẩy quá trình tái cấu trúc ngành công nghiệp chế biến chế tạo hướng tới phát triển bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ThS DHKTQD BO GIAO DUC VA DAO TAO TRlTCXNG DAI HOC KINH TE QUOC DAN -------- ------------------------- OAt HOC KINH TE QUOC DAN TT. THONG TIN THU VIEN NGUYEN HOANG THANG a i XUAT KHAU BIEN • THOAI • DI DONG • CUA VIET • NAM SANG THI• TRVONG EU GIAI DOAN • 2015-2019 VA DINH HUONG DEN 2025 r Chuyen nganh: Kinh te quoc te Ma nganh: 8310106 LUAN VAN THAC SI KINH TE QUOC TE NGlTCH HIT6nG DAN KHOA HOC: GS.TS DO DlTC BINH •Al HOC KINH TE QUOC DAN TT. THONG TIN THE’ MEN rHONG LUAN AN - TU LIEU Ha Noi, nam 2020 Ldl CAM ON Loi dau tien, tac gia xin guri loi cam on chan thanh va sau sac nhat den GS. Do Due Binh - Giang vien Vien Thuong mai va Kinh te quoc te.

Thay da luon don r r r doc, nhac nhd va giup do, chi day tan tinh trong suot qua trinh thuc hien luan van. Tac gia xin gui lcri cam on tdi TS. Vu Thuy Trang - Giam doc Trung tarn nghien cuu Nga va SNG, Vien Nghien cuu chau Au da danh thbi gian chia se kien thuc va kinh nghiem trong suot qua trinh hoan thien luan van. a r r r Mac du da co nhieu co gang nhung do kien thuc cung nhu kinh nghiem con han che nen bai luan van cung khong tranh khdi nhftng thieu sot.

Rat mong nhan duqc y kien dong gop cua thay cd va tCr phia nha truemg de luan van duoc hoan thien hon va de tac gia cd the lam tot horn trong nhung de tai nghien cuu sau nay. Tac gia xin chan thanh cam on! HaNdi, ngay^b thangAl nam 2020 Nguyen Hoang Thang LOH CAM DOAN Tac gia xin cam doan luan van nay la do tir ban than thirc hien va khong sao chep toan bo cac cong trinh nghien curu cua ngiroi khac de lam san pham cua rieng minh. Cac thong tin thur cap su dung trong chuyen de la co nguon goc va dirge trich dan ro rang. Tac gia xin hoan toan chiu trach nhiem ve tinh xac thirc va minh bach cua luan van.

Ha Noi, ngay$> thangjJnam 2020 Hoc vien Nguyen Hoang Thang f BO CIAO DVC VA DAO TAO TRUONG DAI HOC KINH TE QUOC DAN YEU CAU CUA HOI HONG DANH GIA LUAN VAN THAC SI Ve: Nhung diem can sua chua bo sung truoc khi nop luan van chinh thuc cho Hoc vien PGS. Ta Van Loi Nguyen Hoang Thang 1 Hoc vien co trach nhiem chinh sua theoyeu can chn Hoi dong cham luan van. Trong trurng hpp U-.ong chinh sua. hoc vien se khang dupc cdng nhan kct qua bao v(.

Hoc vien phai dong ban yeu cau chinh sua nay cung 02 ban nhqn xet phan bien vao trudc Mac tuc cua Quyen luan van chinh thuc ndf> cho Vifn DTSDH BV14 BQ GIAO DQC VA DAO TAO CQNG HOA XA HQI CHU NGHLA VIET NAM TRL'QNG DAI HQC KINH TE QUOC DAN Doc lap - Tir do - Hanh phuc Ha Noi, ngay 26 thang 11 nam 2020 BAO CAO CHtNH SUA, HOAN THIEN LUAN VAN THEO YEU CAU CUA HQI DONG DANH GIA LUAN VAN TOT NGHIEP Ho va ten:Nguyen Hoang Thang Ma HV: CH270249 Ngudi huong dan: GS. Do Due Binh Chuyen nganh: Kinh te quoc te Ten de tai luan van: Xuat khau dien thoai di dong cua Viet Nam sang thi truong EU giai doan 2015-2019 va dinh huong den 2025 i Can cu quyet nghi tai buoi hop ngay 13/11/2020 cua Hoi dong danh gia luan van tot nghiep (duoc thanh lap theo Quyet dinh so 2044/QD-DHKTQD ngay 02/11/2020 cua Hieu truong Truong Dai hoc Kinh te Quoc dan), hoc vien da chinh sua, hoan thieq luan van theo cac noi dung nhu sau: Noi dung HV da chinh sua, bo The hien Yeu cau bo sung, sua chua trong luan STT sung hoac giai trinh ly do neu cua Hoi dong danh gia muon bao luu y kien ban dau van (ghi rd so dong, so trang) 1 Ra soat ket cau, dao phan chinh Da dieu chinh, doi phan chinh sach Trang 9 - sach thue, ty gia xuong phia dudi thue va ty gia xuong dudi Trang 14 2 Lam dam net xuat khau cua cac Da lam ro hon xuat khau cua cac Dong 5-13, doanh nghiep FDI va khdi doanh doanh nghiep FDI va khoi doanh trang 36 nghiep Viet Nam nghiep Viet Nam * 3 Phan biet nguyen nhan, han che Da chinh sua noi dung, lam ro hon Dong 6-29 cho ro rang de lam co so cho he nguyen nhan, han che de lam co so trang 51; thong giai phap cho he thong giai phap Trang 52 4 Can lam ro giac do cua cac giai Da lam ro hon cac giai phap de Dong 18 - phap de tranh trung lap tranh su trung lap ve y nghia 25 trang 47 5 Phan tich sau hon co hoi, thach Da bo sung, danh gia va lam ro hon Trang 53 - thuc cua xuat khau dien thoai di cac co hoi, thach thuc cua xuat Trang 57; dong cua Viet Nam sang thi truong khau dien thoai di dong cua Viet Dong 1 - 3 EU trong dieu kien thuc thi Nam sang thi truong EU trong dieu trang 58 EVFTA kien thuc thi EVFTA Hoc vien (Ky va ghi rd ho ten) Nguyen Hoang Thang CONG HOA XA HOI CHU NGHlA VIETNAM Dqc lap-Ttrdo-H?nh phuc NHAN • XET LUAN ■ VAN THAC • SY KINH Tlz Hqc vien: NGUYEN HOANG THANG De tai: Xuat khau dien thoai di d$ng Vi?t Nam sang thi trudng EU giai doan 2015 - 2019 va dinh hudng den 2025 Ngu&i hircmg dan khoa hoc: GS.TS Do Due Binh Chuyen nganh: Kinh te quoc te Ngiroi nhan Jet: TS Do Thi Huong - Truong DHKTQD Trach nhiem. trong Hoi dong: Phan bien I Sau khi doc toan bo ban tom tat va ban chinh luan vSn toi co mot so nhan xet nhu sau: l.Tinh cap thiet, str phu hop va tinh khong trung lap cua de tai luan van Vi?t Nam. Chuyen dich co cau hang xuat khau sang nhom hang cong nghiep la hudng da dirge xac dinh t?i Viet Nam.

Xuat khau dien thoai di dqng la mot trong nhung nhom hang cong nghiep chu lire cua Viet Nam trong giai doan hien nay, trong do thi trudng EU la xuat khAu Ion nhat var'rthieu co hpi tir Hiep dinh EVFTA. Tuy nhien, xuat khau dien thoai Viet Nam sang thi trubng EU con nhung han chc can khac phuc nhu, san pham chua da dang, kha nang canh tranh khong cao, v. Vi vay, viec nghien cuu de tai “Xuat klidu difn thoai di dong Vift Nam sang thi trod ng EU giai doan 2015 - 2019 va dinh hircmg den 2025'"' la rat co y nghTa. Cho den nay, theo toi duoc biet da cd nhieu cong trinh nghien cuu lien quan ddn mo xuat khau thi trudng cua Viet nam sang thi trudng EU.

Tuy nhien, de tai luan van thac sy cua tac gia co doi tuong va pham vi nghien cuu ro rang, cu thd ve xuat khau dien thoai di dong Viet Nam sang thi trudng EU giai doan 2015-2019 va dinh hudng den 2025 nen dam bao tinh khong trung lap va phu lgp vdi chuyen nganh dao tao. Nhung dong gdp va thanh cong cua luan van va ban tom tSt luan van ❖ Ve npi dung 1 - Luan van da he thong hoa dirge co so ly luan ve xuit khAu hang hoacua mpt quoc gia lam co so cho phan tich, danh gia thuc trang vl xuSt khau dien thoai di dong Viet Nam sang thi truong EU giai doan 2015-2019 trong chirang 2. - Tac gia da phan tich, mot each kha cu the va toan dien thyc trang ve xuat khau dien thoai di dong Viet Nam sang thi truong EU giai doan 2015-2019 vdi so lieu va thong tin minh hoa cap nhat. Tir do tac gia da rut ra nhung danh gia chung ve nhung thanh tuu va han che ve thuc trang ve xuat khau di?n thoai di dgng Viet Nam sang thi truong EU trong giai doan nghien cuu.

-Nliin chung, he thong giai phap va kien nghi nham thuc day xuat khau dien thoai di dong Viet Nafm sang thi truong EU den nam 2025 do tac gia de xuat la co can cu. - Ton\ tat luan van dupe viet kha ro rang, trung thuc vdi ban chinh luan van va trinh bay dung theo quy dinh. ❖ Ve tai lieu tham khao: He thong tai lieu tham khao cho luan van phong phu, cap nhat va dang tin cay. ❖ Ve Phirang phap nghien ciru: Luan van duoc thuc hien vdi phuong phap nghien cuu truyen thong phu hop vdi doi tuong, pham vi va noi dung nghien cuu cua dd tai.

❖ Ve hinh thuc trinh bay: Ve co ban, luan van duoc trinh bay vdi hinh thuc dung vdi quy dinfi fcua luan van thac sy kinh te, van phong mach lac, dd hi6u, cac bang va bieu do so lieu duoc trinh bay ro rang va dd theo doi. ❖ V£ ket cau: Luan van dupe ket cau theo 3 chuong la hop ly va lam ro nhung noi dung, dat duoc muc tieu nghien cuu cua de tai. Mot so y kien trao doi - Noi dung tieu muc 1.1 can dieu chinh sao cho phu hop vdi yeu cau cua hpi nhap kinh te quoc te. - Can phan dinh ro rang giua “han che” va “nguyen nhan cua nhung han chd” trong muc 2.2 nhdm dam bao tinh logic vdi npi dung phan tich thuc trang va lam co sd cho de xuAt giai phap, kien nghi d chuong 3.

- Noi dung myc 3.1 can lam ro hon co hoi va thach thuc cua EVFTA doi vdi xuat khau dien thoai di dong Viet Nam sang thi truong EU. - Luan giai ro hon can cu dd xuat gai phap, kidn nghi trong muc 3. 2 - Can sua lai each ghi nguon trich dan theo dung quy dinh; - Luan van van con mot so loi ky thuat can chinh sua. Ket luan: Tuy van con mpt so van de can trao doi neu tren, nhung ve co ban, luan van la cong trinh nghien cuu doc lap, nghiem tuc cua tac gia va dap ung day du yeu cau luan van thac sy kinh te, chuyen nganh Kinh td quoc te.

Luan van du dieu kien dua ra bao ve trudc Hpi dong cham luan van thac sy cap Truong de tac gia duoc nhan hpc vi thac sy nganh Kinh te quoc te« Ha Noi, ngay 10/11/2020 Ngudi nhan xet TS. Dd THI HlFO'NG Cau hoi: Cho biet kho khan ldn nhat tir chinh sach quan ly nhap khau cua EU ddi voi nhom hang dien thoai di dong xuat khau cua Viet Nam? Neu 1- 2 giai phap dS khlc phuc kho khan do? 3 CQNG HOA XA HOI CHU NGHIA VIET NAM Doc Lap - Ty Do - Hanh Phuc • XET LUAN BAN NHAN • VAN THAC • SI Hoc vien: Nguyen Hoang Thang Ma hoc vien: CH270249 De tai luan van: Xuat khau dien thoai di dong cua Viet Nam sang thi trudng EU giai doan 2015-2019 va dinh hudng den 2025 Chuyen nganh: Kinh t£ quoc te Ma sd: Ngiroi hudng dan: GS.