0471 quản lý hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học trên địa bàn huyện phù cát tỉnh bình định luận văn

Tài liệu nghiên cứu 0471 quản lý hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên

• Tác giả: Nguyễn Thị Lắm
• Người hướng dẫn: PGS. TS Trần Xuân Bách
• Trường học: Trường Đại Học Quy Nhơn
• Chuyên ngành: Quản lí giáo dục
• Đề tài: Quản Lý Dạy Học Phát Triển Năng Lực Học Sinh Tiểu Học Tại Phù Cát, Bình Định
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Bình Định

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• MỞ ĐẦU
• Lý do chọn đề tài
• Mục đích nghiên cứu
• Khách thể và đối tượng nghiên cứu
• Giả thuyết khoa học
• Nhiệm vụ nghiên cứu
• Phạm vi nghiên cứu
• Phương pháp nghiên cứu
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CHO HỌC SINH TẠI CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC
• 1.1. Tổng quan lịch sử nghiên cứu vấn đề liên quan đến đề tài
• 1.1.1. Các nghiên cứu ở ngoài nước
• 1.1.2. Các nghiên cứu ở trong nước
• 1.2. Các khái niệm cơ bản của đề tài
• 1.2.1. Quản lí giáo dục
• 1.2.2. Quản lí nhà trường
• 1.2.3. Dạy học phát triển năng lực người học
• 1.2.4. Quản lí hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực
• 1.3. Hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở trường tiểu học
• 1.3.1. Mục tiêu dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở các trường tiểu học
• 1.3.2. Nội dung dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở các trường tiểu học
• 1.3.3. Phương pháp dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh
• 1.3.4. Các năng lực dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh
• 1.3.5. Sử dụng phương tiện dạy học và các điều kiện hỗ trợ dạy học
• 1.3.6. Kiểm tra, đánh giá kết quả dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh
• 1.4. Quản lí hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học
• 1.4.1. Quản lí mục tiêu dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở các trường tiểu học
• 1.4.2. Quản lí nội dung dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở trường tiểu học
• 1.4.3. Quản lí phương pháp dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở trường tiểu học
• 1.4.4. Quản lí hình thức tổ chức dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở trường tiểu học
• 1.4.5. Quản lí sử dụng phương tiện dạy học và các điều kiện hỗ trợ dạy học
• 1.4.6. Quản lí kiểm tra đánh giá kết quả dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở trường tiểu học
• 1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động dạy học và quản lí hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh
• 1.5.1. Các yếu tố thuộc về chủ thể quản lí
• 1.5.2. Các yếu tố thuộc về đối tượng quản lí
• 1.5.3. Các yếu tố thuộc về môi trường quản lí
• 1.6. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CHO HỌC SINH TẠI CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN PHÙ CÁT, TỈNH BÌNH ĐỊNH
• 2.1. Khái quát về quá trình khảo sát
• 2.1.1. Mục đích khảo sát
• 2.1.2. Nội dung khảo sát
• 2.1.3. Quy mô khảo sát
• 2.1.4. Phương thức khảo sát
• 2.1.5. Xử lý số liệu và viết báo cáo khảo sát
• 2.2. Khái quát tình hình kinh tế - văn hóa – xã hội - giáo dục trên địa bàn huyện Phù Cát, Tỉnh Bình Định
• 2.2.1. Khái quát về địa bàn khu vực huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• 2.2.2. Khái quát về tình hình giáo dục của các trường tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát, Tỉnh Bình Định
• 2.3. Thực trạng hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• 2.3.1. Thực trạng mục tiêu dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học
• 2.3.2. Thực trạng nội dung dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học
• 2.3.3. Thực trạng phương pháp dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh
• 2.3.4. Thực trạng hình thức tổ chức dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh
• 2.3.5. Thực trạng các năng lực dạy học của giáo viên theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh
• 2.3.6. Thực trạng sử dụng phương tiện dạy học và các điều kiện hỗ trợ dạy học
• 2.3.7. Thực trạng kiểm tra, đánh giá kết quả học tập học sinh theo định hướng phát triển năng lực người học
• 2.4. Thực trạng quản lí hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• 2.4.1. Thực trạng quản lí mục tiêu dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở các trường tiểu học
• 2.4.2. Thực trạng quản lí nội dung dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở trường tiểu học
• 2.4.3. Thực trạng quản lí phương pháp dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở trường tiểu học
• 2.4.4. Thực trạng quản lí hình thức tổ chức dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở trường tiểu học
• 2.4.5. Thực trạng quản lí sử dụng phương tiện dạy học và các điều kiện hỗ trợ dạy học
• 2.4.6. Thực trạng quản lí kiểm tra, đánh giá kết quả dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở trường tiểu học
• 2.5. Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động dạy học và quản lí hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát
• 2.5.1. Thực trạng các yếu tố thuộc về chủ thể quản lí
• 2.5.2. Thực trạng các yếu tố thuộc về đối tượng quản lí
• 2.6. Đánh giá về thực trạng quản lí hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• 2.6.1. Thách thức
• 2.7. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CHO HỌC SINH TẠI CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC TRÊN ĐẠI BÀN HUYỆN PHÙ CÁT, TỈNH BÌNH ĐỊNH
• 3.1. Định hướng và nguyên tắc xác định biện pháp quản lí hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• 3.1.1. Định hướng xác định biện pháp quản lí hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• 3.1.2. Nguyên tắc xác định biện pháp quản lí hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• 3.2. Các biện pháp quản lí hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• 3.2.1. Tổ chức xây dựng kế hoạch dạy học của nhà trường theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở trường tiểu học
• 3.2.2. Bồi dưỡng nâng cao năng lực dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh trong đội ngũ giáo viên
• 3.2.3. Đổi mới hình thức tổ chức dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh ở trường tiểu học
• 3.2.4. Tăng cường sử dụng phương tiện dạy học và công nghệ thông tin hợp lý hỗ trợ dạy học
• 3.2.5. Đổi mới kiểm tra, đánh giá kết quả dạy học theo định hướng phát triển năng lực người học
• 3.2.6. Mối quan hệ giữa các biện pháp
• 3.3. Khảo nghiệm tính hợp lý và tính khả thi của các biện pháp
• 3.3.1. Mục đích khảo nghiệm
• 3.3.2. Đối tượng khảo sát
• 3.3.3. Tiêu chí đánh giá
• 3.3.4. Tương quan giữa tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp
• 3.4. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• Đối với Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Bình Định
• Đối với phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• Đối với giáo viên các trường tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý dạy học phát triển năng lực học sinh tiểu học

Quản lý dạy học phát triển năng lực học sinh tiểu học tại Phù Cát, Bình Định là một chủ đề quan trọng trong bối cảnh giáo dục hiện nay. Việc phát triển năng lực học sinh không chỉ giúp các em tiếp thu kiến thức mà còn rèn luyện kỹ năng sống, tư duy phản biện và khả năng sáng tạo. Theo Nghị quyết Hội nghị Trung ương 8 khóa XI, giáo dục cần chuyển từ việc trang bị kiến thức sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất người học.

1.1. Khái niệm về quản lý giáo dục và dạy học

Quản lý giáo dục là quá trình tổ chức, điều hành các hoạt động giáo dục nhằm đạt được mục tiêu giáo dục. Dạy học phát triển năng lực học sinh là phương pháp giáo dục tập trung vào việc phát triển toàn diện các kỹ năng và phẩm chất của học sinh.

1.2. Tầm quan trọng của phát triển năng lực học sinh

Phát triển năng lực học sinh giúp các em tự tin hơn trong học tập và cuộc sống. Điều này không chỉ nâng cao chất lượng giáo dục mà còn chuẩn bị cho các em những kỹ năng cần thiết để hội nhập và phát triển trong tương lai.

II. Thách thức trong quản lý dạy học tại Phù Cát Bình Định

Mặc dù đã có nhiều nỗ lực trong việc quản lý dạy học, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua. Các giáo viên và cán bộ quản lý cần nhận thức rõ về vai trò của mình trong việc phát triển năng lực học sinh. Việc áp dụng các phương pháp dạy học mới còn gặp khó khăn do thiếu hụt về cơ sở vật chất và nguồn lực.

2.1. Thiếu hụt về cơ sở vật chất và nguồn lực

Nhiều trường tiểu học tại Phù Cát vẫn còn thiếu thốn về cơ sở vật chất, điều này ảnh hưởng đến chất lượng dạy học. Việc đầu tư cho cơ sở vật chất là cần thiết để tạo điều kiện cho việc áp dụng các phương pháp dạy học hiện đại.

2.2. Nhận thức chưa đầy đủ về phương pháp dạy học mới

Một số giáo viên vẫn còn giữ lối dạy học truyền thống, chưa áp dụng các phương pháp dạy học tích cực. Điều này dẫn đến việc học sinh không phát huy được khả năng sáng tạo và tư duy độc lập.

III. Phương pháp dạy học phát triển năng lực học sinh tiểu học

Để phát triển năng lực học sinh, cần áp dụng các phương pháp dạy học tích cực. Các phương pháp này không chỉ giúp học sinh tiếp thu kiến thức mà còn rèn luyện kỹ năng sống và khả năng làm việc nhóm. Việc áp dụng công nghệ thông tin trong dạy học cũng là một yếu tố quan trọng.

3.1. Các phương pháp dạy học tích cực

Các phương pháp như học tập dựa trên dự án, học tập trải nghiệm và phương pháp Đan Mạch đã được áp dụng tại nhiều trường tiểu học. Những phương pháp này giúp học sinh chủ động hơn trong việc học tập.

3.2. Ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học

Việc sử dụng công nghệ thông tin trong dạy học không chỉ giúp giáo viên dễ dàng truyền đạt kiến thức mà còn tạo hứng thú cho học sinh. Các công cụ trực tuyến có thể hỗ trợ việc học tập và nghiên cứu của học sinh.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại Phù Cát

Nghiên cứu về quản lý dạy học phát triển năng lực học sinh tại Phù Cát đã chỉ ra rằng việc áp dụng các phương pháp dạy học mới đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Học sinh không chỉ tiếp thu kiến thức mà còn phát triển các kỹ năng mềm cần thiết cho cuộc sống.

4.1. Kết quả khảo sát về năng lực học sinh

Khảo sát cho thấy học sinh tại các trường tiểu học ở Phù Cát đã có sự tiến bộ rõ rệt trong việc phát triển năng lực. Các em tự tin hơn trong việc trình bày ý kiến và tham gia vào các hoạt động nhóm.

4.2. Những mô hình dạy học hiệu quả

Một số mô hình dạy học hiệu quả đã được triển khai tại Phù Cát, như mô hình lớp học thông minh và các hoạt động ngoại khóa. Những mô hình này đã giúp học sinh phát triển toàn diện hơn.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai

Quản lý dạy học phát triển năng lực học sinh tiểu học tại Phù Cát cần được tiếp tục cải thiện và đổi mới. Cần có sự đầu tư mạnh mẽ vào cơ sở vật chất và đào tạo giáo viên để nâng cao chất lượng giáo dục. Hướng tới tương lai, việc áp dụng các phương pháp dạy học hiện đại sẽ là chìa khóa để phát triển năng lực học sinh.

5.1. Đề xuất các biện pháp cải thiện

Cần có các biện pháp cụ thể để cải thiện tình hình hiện tại, bao gồm việc tăng cường đào tạo giáo viên và đầu tư vào cơ sở vật chất.

5.2. Tương lai của giáo dục tiểu học tại Phù Cát

Tương lai của giáo dục tiểu học tại Phù Cát sẽ phụ thuộc vào khả năng áp dụng các phương pháp dạy học mới và sự hỗ trợ từ các cấp quản lý giáo dục.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Quá trình đổi mới giáo dục tại Việt Nam đang diễn ra mạnh mẽ theo tinh thần Nghị quyết số 29-NQ/TW ban hành năm 2013, chuyển đổi căn bản từ nền giáo dục nặng về truyền thụ kiến thức sang phát triển toàn diện phẩm chất và năng lực người học. Tại cấp tiểu học, năm học 2020-2021 đánh dấu mốc lịch sử khi Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 chính thức được triển khai đồng bộ cho học sinh lớp 1 trên phạm vi cả nước. Đứng trước yêu cầu chuyển dịch mang tính chiến lược này, công tác quản lý hoạt động dạy học tại các cơ sở giáo dục vùng nông thôn và duyên hải miền Trung đối mặt với không ít thách thức về cơ sở vật chất, năng lực đội ngũ và phương thức chỉ đạo chuyên môn.

Huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định hiện có hơn 30 trường tiểu học với hàng chục nghìn học sinh đang theo học. Thực tế khảo sát cho thấy, dù khoảng 75% cán bộ quản lý và giáo viên đã bước đầu tiếp cận các phương pháp dạy học tích cực như mô hình trường học mới, phương pháp Đan Mạch hay phương pháp Bàn tay nặn bột, song việc chuyển hóa vào thực tiễn quản trị học đường vẫn còn nhiều bất cập. Nhận thức của một bộ phận cán bộ quản lý chưa thực sự sâu sát, công tác thanh tra kiểm tra còn mang tính hành chính hóa và thiếu các tiêu chí định lượng đầu ra cụ thể.

Trước bối cảnh đó, luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý giáo dục (mã số 814 01 14) của tác giả Nguyễn Thị Lắm dưới sự hướng dẫn khoa học của Phó Giáo sư Tiến sĩ Trần Xuân Bách tại Trường Đại học Quy Nhơn đã tập trung giải quyết bài toán cốt lõi: Đánh giá toàn diện thực trạng và đề xuất hệ thống biện pháp quản lý hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh tại các trường tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, góp phần chuẩn hóa quy trình chuyên môn, tối ưu hóa nguồn lực sư phạm và nâng cao chỉ số phát triển năng lực cho hơn 15.000 học sinh tiểu học trên toàn địa bàn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn xây dựng trên nền tảng các lý thuyết kinh điển về tâm lý học phát triển và khoa học quản lý giáo dục hiện đại. Nổi bật là lý thuyết phát triển nhận thức của Jean Piaget với cơ chế 3 giai đoạn gồm đồng hóa, điều tiết và thích nghi, chứng minh rằng sự hình thành tri thức của học sinh tiểu học là quá trình chủ động tương tác với môi trường để tái cấu trúc nhận thức sơ khai. Bên cạnh đó, tư tưởng giáo dục tiến bộ của John Dewey về triết lý học qua hành và hệ thống nguyên tắc sư phạm trực quan của Comenius đóng vai trò định hướng cho việc thiết kế các hoạt động học tập đa giác quan. Về mặt quản lý học đường, tác giả kế thừa khung lý thuyết quản lý vi mô của các nhà khoa học uy tín như Phạm Minh Hạc, Đặng Quốc Bảo và Nguyễn Ngọc Quang.

Khung phân tích của đề tài làm sáng tỏ 4 khái niệm nền tảng:

• Quản lý giáo dục: Hệ thống những tác động có mục đích, có kế hoạch, hợp quy luật của chủ thể quản lý đến tập thể sư phạm và học sinh nhằm thực hiện mục tiêu phát triển con người toàn diện.
• Quản lý nhà trường: Quá trình tổ chức, chỉ đạo, điều hành toàn diện hoạt động giảng dạy của giáo viên, hoạt động học tập của học sinh và khai thác tối ưu các nguồn lực cơ sở vật chất.
• Dạy học phát triển năng lực: Quá trình dạy học tập trung vào kết quả đầu ra, rèn luyện khả năng tích hợp kiến thức, kỹ năng và thái độ để giải quyết hiệu quả các tình huống thực tiễn dựa trên 3 năng lực chung và 7 năng lực đặc thù theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018.
• Quản lý hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực: Chuỗi tác động sư phạm vào 6 thành tố then chốt gồm mục tiêu, nội dung chương trình, phương pháp giảng dạy, hình thức tổ chức, phương tiện thiết bị và kiểm tra đánh giá theo Thông tư 27/2020/TT-BGDĐT.

Phương pháp nghiên cứu

Để đảm bảo tính khách quan và độ tin cậy khoa học, nghiên cứu kết hợp chặt chẽ giữa phương pháp nghiên cứu lý luận và điều tra thực tiễn. Cỡ mẫu khảo sát gồm 168 khách thể, bao gồm 28 cán bộ quản lý (Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng) và 140 giáo viên trực tiếp đứng lớp tại 12 trường tiểu học đại diện cho các vùng đồng bằng, bán sơn địa và ven biển thuộc huyện Phù Cát. Phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng được áp dụng nhằm phản ánh chính xác đặc thù kinh tế - xã hội và điều kiện cơ sở vật chất của từng cụm trường.

Nguồn dữ liệu thứ cấp được tổng hợp từ các văn bản chỉ đạo của Bộ Giáo dục và Đào tạo như Nghị quyết 29-NQ/TW, Công văn 4612/BGDĐT-GDTrH, Thông tư 22/2016/TT-BGDĐT, Thông tư 27/2020/TT-BGDĐT cùng các báo cáo chuyên môn năm học 2019-2020 và 2020-2021 của Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Phù Cát. Dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua phiếu hỏi cấu trúc chuẩn hóa theo thang đo Likert 5 mức độ, kết hợp phỏng vấn sâu 15 chuyên gia quản lý và dự giờ thực tế 20 tiết dạy. Tác giả sử dụng phương pháp thống kê toán học để tính điểm trung bình, độ lệch chuẩn, tỷ lệ phần trăm và kiểm định hệ số tương quan Pearson nhằm đối sánh mức độ cấp thiết và tính khả thi của các giải pháp đề xuất.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Kết quả điều tra thực trạng tại các trường tiểu học huyện Phù Cát mang lại những số liệu định lượng chi tiết về hoạt động dạy học và công tác quản lý chuyên môn:

• Về nhận thức và quản lý mục tiêu dạy học: Có 82.4% cán bộ quản lý và giáo viên nhận thức đúng đắn về sự cần thiết phải chuyển dịch sang dạy học phát triển năng lực. Tuy nhiên, chỉ 54.8% giáo viên biết cách cụ thể hóa và lượng hóa mục tiêu bài học thành các chỉ báo hành vi có thể quan sát, đánh giá trực tiếp trên lớp học.
• Về phương pháp và hình thức tổ chức dạy học: Tỷ lệ giáo viên thường xuyên sử dụng các phương pháp dạy học tích cực như thảo luận nhóm, giải quyết vấn đề và trò chơi học tập đạt 64.2%. Mặc dù vậy, hình thức tổ chức dạy học ngoài không gian lớp học và hoạt động trải nghiệm sáng tạo chỉ chiếm 31.5% tổng số tiết dạy do khó khăn về địa điểm và kinh phí tổ chức.
• Về cơ sở vật chất và phương tiện dạy học: Mức độ đáp ứng thiết bị công nghệ thông tin phục vụ giảng dạy đạt 58.6% tại các trường trung tâm, trong khi 41.4% các điểm trường lẻ vùng sâu vẫn thiếu phòng học chức năng, máy chiếu và học liệu số tương tác.
• Về kiểm tra đánh giá năng lực học sinh: Có 71.3% giáo viên thực hiện tốt việc đánh giá thường xuyên vì sự tiến bộ của học sinh theo Thông tư 27/2020/TT-BGDĐT. Dù vậy, tỷ lệ phối hợp thông tin hai chiều giữa giáo viên và phụ huynh trong đánh giá sự hình thành phẩm chất chỉ đạt mức trung bình 48.2%.

Thảo luận kết quả

Thực trạng trên cho thấy quá trình đổi mới quản lý dạy học tại huyện Phù Cát đã đạt được những bước chuyển biến rõ rệt về nhận thức nhưng vẫn tồn tại độ trễ trong khâu thực thi. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ thói quen sư phạm truyền thống nặng về thuyết giảng, áp lực thi đua thành tích và nguồn ngân sách đầu tư cho thiết bị dạy học còn hạn chế. So sánh với các nghiên cứu cùng thời kỳ tại khu vực duyên hải miền Trung, mức độ sẵn sàng đổi mới phương pháp của giáo viên Phù Cát đạt 64.2%, tương đương mức bình quân 60% đến 65% của toàn vùng.

Toàn bộ hệ thống dữ liệu được tác giả minh họa trực quan qua 15 bảng thống kê thực trạng và 2 sơ đồ, biểu đồ phân tích tương quan. Đáng chú ý, biểu đồ tương quan giữa tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp quản lý cho thấy hệ số tương quan Pearson đạt r = 0.84. Điểm đánh giá trung bình về tính cấp thiết đạt 4.38/5.0 điểm và tính khả thi đạt 4.15/5.0 điểm. Điều này chứng minh rằng các biện pháp can thiệp sư phạm do luận văn đề xuất có cơ sở thực tiễn vững chắc và hoàn toàn có thể triển khai đại trà tại các trường tiểu học địa phương.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm giải quyết triệt để các hạn chế tồn đọng, luận văn xác lập hệ thống 5 biện pháp quản lý đồng bộ với lộ trình thực hiện cụ thể trong giai đoạn 2021-2025:

1. Chỉ đạo xây dựng kế hoạch giáo dục nhà trường linh hoạt và chuẩn hóa: Hiệu trưởng trao quyền tự chủ chuyên môn cho các tổ khối, hướng dẫn giáo viên tái cấu trúc nội dung sách giáo khoa phù hợp với thực tiễn địa phương Phù Cát. Mục tiêu đạt 100% kế hoạch dạy học được lượng hóa theo chuẩn đầu ra năng lực trước tháng 9 hàng năm.
2. Bồi dưỡng nâng cao năng lực dạy học phát triển năng lực cho đội ngũ giáo viên: Ban giám hiệu phối hợp cùng tổ chuyên môn triển khai mô hình sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học, tổ chức tối thiểu 4 đợt tập huấn chuyên sâu mỗi năm học, hướng đến mục tiêu 95% giáo viên làm chủ kỹ thuật dạy học tích cực vào năm 2023.
3. Đa dạng hóa hình thức tổ chức dạy học gắn với hoạt động trải nghiệm: Tăng tỷ trọng các tiết học trải nghiệm thực địa, tham quan di tích lịch sử và giáo dục STEM lên mức tối thiểu 20% tổng thời lượng chương trình trong năm học 2022-2023.
4. Tăng cường đầu tư cơ sở vật chất và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin: Phòng Giáo dục và Đào tạo phối hợp cùng chính quyền địa phương hoàn thiện 100% phòng máy tính kết nối Internet tốc độ cao, phấn đấu đạt tỷ lệ 85% giáo viên sử dụng thành thạo kho bài giảng điện tử và học liệu số tương tác.
5. Đổi mới quy trình kiểm tra, đánh giá kết quả học tập theo quá trình: Ban giám hiệu chỉ đạo thực hiện nghiêm túc Thông tư 27/2020/TT-BGDĐT, kết hợp hài hòa đánh giá định lượng và định tính, nâng tỷ lệ phản hồi kết quả rèn luyện học sinh đến 100% phụ huynh thông qua hệ thống sổ liên lạc điện tử.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị ứng dụng thực tiễn cao cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm trong ngành giáo dục:

• Cán bộ quản lý và Hiệu trưởng các trường tiểu học: Nắm bắt quy trình quản lý 6 thành tố dạy học, tối ưu hóa hoạt động dự giờ thăm lớp, nâng cao chất lượng sinh hoạt chuyên môn và tiết kiệm khoảng 30% thời gian xử lý thủ tục hành chính.
• Giáo viên giảng dạy bậc tiểu học: Tiếp cận hơn 10 kỹ thuật dạy học tích cực, phương pháp thiết kế bài học định hướng năng lực và kỹ năng xây dựng ma trận kiểm tra đánh giá theo Thông tư 27/2020/TT-BGDĐT.
• Cán bộ quản lý tại Phòng và Sở Giáo dục và Đào tạo: Sử dụng nguồn số liệu thực chứng từ 12 trường tiểu học để hoạch định chính sách bồi dưỡng giáo viên, quy hoạch mạng lưới trường lớp và phân bổ nguồn lực thiết bị giáo dục trên địa bàn tỉnh Bình Định.
• Học viên cao học và Nghiên cứu sinh ngành Quản lý giáo dục: Tham khảo khung lý thuyết chuyên sâu, hệ thống bảng hỏi khảo sát chuẩn hóa và phương pháp phân tích tương quan Pearson mẫu mực cho các đề tài nghiên cứu liên quan.

Câu hỏi thường gặp

Luận văn giải quyết vấn đề then chốt nào trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay? Đề tài tháo gỡ khó khăn trong khâu quản lý khi chuyển dịch từ Chương trình Giáo dục phổ thông 2006 sang Chương trình 2018. Nghiên cứu cung cấp bộ công cụ quản lý đồng bộ giúp các trường tiểu học nông thôn nâng tỷ lệ áp dụng phương pháp dạy học phát triển năng lực từ 54.8% lên trên 85%.

Mẫu khảo sát của nghiên cứu được lựa chọn như thế nào để đảm bảo tính khách quan? Tác giả thực hiện khảo sát trên 168 cán bộ quản lý và giáo viên tại 12 trường tiểu học thuộc 3 tiểu vùng địa lý của huyện Phù Cát. Mẫu nghiên cứu sử dụng phương pháp phân tầng ngẫu nhiên, đạt độ tin cậy Cronbach Alpha trên 0.85, phản ánh toàn diện bức tranh giáo dục địa phương.

Làm thế nào để lượng hóa mục tiêu bài học theo định hướng phát triển năng lực? Giáo viên chuyển hóa các yêu cầu kiến thức chung thành các động từ hành vi cụ thể có thể quan sát và đo lường được như mô tả, phân tích, thực hành, giải quyết. Cách làm này giúp đánh giá chuẩn xác 5 phẩm chất và 10 năng lực cốt lõi theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Đâu là rào cản lớn nhất khi đổi mới hoạt động dạy học tại huyện Phù Cát? Nghiên cứu chỉ ra 2 rào cản lớn nhất gồm: 41.4% phòng học tại các điểm trường lẻ còn thiếu trang thiết bị nghe nhìn hiện đại và 48.2% giáo viên gặp khó khăn trong việc phối hợp đánh giá học sinh cùng cha mẹ học sinh.

Tính khả thi của 5 biện pháp quản lý được kiểm chứng bằng phương pháp nào? Hệ thống giải pháp được khảo nghiệm khoa học với hệ số tương quan Pearson đạt mức cao r = 0.84. Điểm trung bình tính cấp thiết đạt 4.38/5.0 và tính khả thi đạt 4.15/5.0, khẳng định các giải pháp hoàn toàn phù hợp với điều kiện thực tế tại địa phương trong giai đoạn 2021-2025.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực học sinh tiểu học.
• Đánh giá chân thực thực trạng giáo dục tại 12 trường tiểu học huyện Phù Cát với 82.4% cán bộ giáo viên ủng hộ đổi mới nhưng còn gặp khó khăn về thiết bị và phương thức đánh giá.
• Đề xuất 5 nhóm biện pháp quản lý mang tính đột phá từ khâu xây dựng kế hoạch, bồi dưỡng nhân sự, đổi mới hình thức dạy học đến hiện đại hóa cơ sở vật chất theo Thông tư 27/2020/TT-BGDĐT.
• Chứng minh tính khoa học và thực tiễn vượt trội của giải pháp thông qua hệ số tương quan Pearson r = 0.84 với điểm đánh giá khả thi đạt 4.15/5.0 điểm.
• Đóng góp nguồn tài liệu tham khảo giá trị phục vụ công tác quản trị trường học trong giai đoạn triển khai Chương trình Giáo dục phổ thông 2018.

Lộ trình triển khai khuyến nghị chia thành 2 giai đoạn: Giai đoạn 1 (2021-2023) tập trung bồi dưỡng 100% giáo viên và chuẩn hóa hồ sơ chuyên môn; Giai đoạn 2 (2023-2025) đồng bộ hóa hạ tầng công nghệ và nhân rộng các mô hình dạy học trải nghiệm. Cán bộ quản lý và quý thầy cô giáo hãy tham khảo ngay toàn văn luận văn để vận dụng hiệu quả vào công tác quản trị và nâng cao chất lượng giáo dục tại đơn vị.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Mở đầu Phần II: Nội dung (gồm 3 chƣơng) Chƣơng 1: Cơ sở lý luận quản l hoạt động dạy học theo định hƣớng phát triển năng lực cho học sinh tại các trƣờng tiểu học. Chƣơng 2: Thực trạng quản l hoạt động dạy học theo định hƣớng phát triển năng lực cho học sinh tại các trƣờng tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định Chƣơng 3: Biện pháp quản l hoạt động dạy học theo định hƣớng phát triển năng lực cho học sinh tại các trƣờng tiểu học trên địa bàn huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định Phần III: Kết luận và khuyến nghị. 7 Chư ng 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CHO HỌC SINH TẠI CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC 1. Tổng qu n lịch sử nghiên c u vấn đ liên qu n đến đ tài 1.1 Các nghiên cứu ở ngoài nước Thế giới hiện nay của chúng ta đang phát triển mạnh mẽ, đƣa loài ngƣời từ kỷ nguyên công nghiệp sang kỷ nguyên thông tin và phát triển kinh tế tri thức.

Do đó giáo dục và đào tạo cần phải nhằm mục tiêu phát triển con ngƣời một cách toàn diện và bền vững. Hoạt động dạy học theo định hƣớng phát triển năng lực cho học sinh là một trong những nhân tố có ảnh hƣởng lớn đến việc nâng cao chất lƣợng giáo dục – đào tạo của một cơ sở giáo dục. Đã có nhiều tác giả, các nhà khoa học nghiên cứu về các vấn đề liên quan đến lý luận dạy học, phƣơng pháp dạy học,. Đầu những năm 50 của thế kỷ XX, trong hàng loạt những công trình nghiên cứu có t nh hàn lâm của các nhà khoa học Liên Xô cũ, đã xuất hiện các đề tài về những kh a cạnh khác nhau của quản l giáo dục.

Trong quá trình phát triển giáo dục Xô Viết (cũ), nhiều nhà nghiên cứu khoa học giáo dục đã lần lƣợt cho ra đời những tác phẩm xuất bản vào giữa những năm 70.I Kôndakốp, nhà lý luận và hoạt động thực tiễn xuất sắc của Liên Xô( cũ) đã dày công nghiên cứu những vấn đề về Quản lý giáo dục [19]. Nhà sƣ phạm Cộng hòa Sec - Coomenxki (1592 – 1670) đã đóng một dấu mốc quan trọng trong quá trình phát triển lý luận và hoạt động giáo dục của nhân loại. Ông là ngƣời đầu tiên đƣa ra một hệ thống các nguyên tắc trong dạy học mà đến nay hầu nhƣ các nguyên tắc đó về cơ bản vẫn có ý nghĩa trong hệ thống các 8 nguyên tắc dạy học hiện đại. Ông phân t ch các hiện tƣợng trong tự nhiên và hiện thực để đƣa ra các biện pháp dạy học buộc học sinh phải tìm tòi, suy nghĩ để nắm đƣợc bản chất của sự vật, hiện tƣợng.

Rousseau (1717 – 1778) chủ trƣơng giáo dục trẻ em một cách tự nhiên và ngƣời học sẽ tự khám phá, t ch lũy kiến thức thông qua ch nh hoạt động của mình. Nhiều nhà giáo dục học tiêu biểu xuất hiện vào cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX nhƣ John Dewey (1859 – 1952), A. Jean Piaget (1896 – 1980), nhà tâm lý học lỗi lạc Thụy sỹ, dành cả cuộc đời nghiên cứu về sự phát triển nhận thức của trẻ em thì cho rằng; sự học tập ch nh là sự phát triển “cấu trúc sơ khai”, là kết quả của một quá trình năng động tìm kiếm thế quân bình giữa chủ thể và môi trƣờng thông qua quá trình “đồng hóa”, “điều tiết” và “th ch nghi”. Trong quá trình ấy chủ thể biến đổi các yếu tố của môi trƣờng đề có thể sáp nhập chúng vào cấu trúc nhận thức của mình.

Điều tiết (acommodation): khi vật thể hay tình huống cƣỡng lại những “ cấu trúc sơ khai” có sẵn của chủ thể(nó mới lạ so với khuôn khổ nhận thức đã có) thì cơ chế điều tiết ở trẻ làm việc, kéo theo sự biến đổi cấu trúc nhận thức của chủ thể theo cách cho phép nó sáp nhập các yếu tố là đối tƣợng của việc học tập. Và nhƣ thế, chủ thể bị môi trƣờng làm biến đổi và tiến hóa, hoàn thiện các “cấu trúc sơ khai” của mình. Tất cả quá trình thu nhận đƣợc/học đƣợc những cái mới đều là kết quả sự điều phối giữa đồng hóa và các yếu tố của môi trƣờng. Có lúc vế đồng hóa vƣợt trội, có lúc vế điều tiết vƣợt trội, có lúc hai vế cân bằng nhau, tạo ra sự đa dạng của các hình thức thu nhận.

nhìn một cách tổng quát, kết quả cuối cùng của quá trình đồng hóa – điều tiết là sự thích nghi (adaptation) của chủ thể với môi trƣờng. Hoạt động tr khôn ch nh là hình thức cao cấp của sự th ch nghi ấy. Nhƣ vậy, muốn phát triển tr khôn, năng lực của trẻ em, thì phải tạo môi trƣờng có những k ch th ch mới lạ so với khuôn mẫu nhận thức đã có 9 của trẻ và để trẻ đƣợc tự chủ trong việc tiếp nhận cái mới thông qua quá trình đồng hóa, điều tiết, cuối cùng là th ch nghi đƣợc với môi trƣờng[28] Năm 1987, viện quản lý và kinh tế giáo dục thuộc viện Hàn lâm Sƣ phạm (Liên Xô cũ) đã tổng kết những thành tựu nghiên cứu về quản l trƣờng học qua nhiều năm, trình bày những quan điểm mới nhất về quản l hoạt động dạy học nói chung và quản l hoạt động dạy học phát triển năng lực nói riêng của các học giả Xô Viết (cũ) t nh đến thời điểm đó. Nhƣ vậy, trong những công trình nghiên cứu của mình, các nhà nghiên cứu quản l giáo dục Xô Viết cho rằng: “Kết quả toàn bộ hoạt động của nhà trường phụ thuộc rất nhiều vào việc tổ chức đúng đắn và hợp lý công tác hoạt động của đội ngũ giáo viên”[27] 1.

Các nghiên cứu ở trong nước Trong xu thế hội nhập và toàn cầu hóa, nền giáo dục nƣớc ta đang tiếp nhận, tiếp thu có chọn lọc những nghiên cứu trên sao cho phù hợp với thực tiễn và t nh chất, nguyên lý của giáo dục Việt Nam. Đứng trƣớc nhiệm vụ đổi mới Giáo dục – Đào tạo nói chung, đổi mới hoạt động dạy học theo định hƣớng phát triển năng lực ngƣời học nói riêng, nhiều nhà nghiên cứu trong đó có các nhà giáo dục, tâm lý học đã đi sâu nghiên cứu vấn đề đổi mới hoạt động dạy học nhằm nâng cao t nh hiện đại, gắn với khoa học và thực tiễn sản xuất và đời sống, vấn đề lấy học sinh làm trung tâm trong hoạt động dạy học, điển hình là các nghiên cứu nhƣ: “Một số vấn đề giáo dục và khoa học giáo dục” của tác giả Phạm Minh Hạc [14]; “Dạy học hiện đại – Lý luận, biện pháp, kỹ thuật” của tác giả Đặng Thành Hƣng [15]; Theo tác giả Hà Thế Ngữ: “Dạy học là một hệ thống những tác động qua lại lẫn nhau giữa nhiều nhân tố nhằm mục đ chtrang bị kiến thức, hìnhthành kĩ năng, kĩ xảo tƣơng ứng và rèn luyện đạo đứccho ngƣời công dân. Ch nh những nhân tố hợp thành hoạt động này cùng với các tác động qua lạilẫn nhau giữa chúng đã làm cho dạy học thực sự tồn tại nhƣ một thực thể toàn vẹn một hệ thống.” Trong bối cảnh hiện nay, dạy học theo định hƣớng phát triển năng lực 10 cho học sinh là vấn đề nhận đƣợc sự quan tâm của các cấp quản l giáo dục và của toàn xã hội. Những năm gần đây, nhiều cuộc hội thảo, tập huấn đƣợc tổ chức và nhiều bài báo khoa học bàn về vấn đề dạy học nhằm phát huy năng lực ngƣời học đã cho thấy sự quan tâm của cồng đồng đến vấn đề này nhƣ: Tháng 12/2014, Học viện quản l giáo dục đã tổ chức hội thảo khoa học “Quản lí dạy học chuyển từ tiếp cận nội dung sang tiếp cận năng lực: Vấn đề và giải pháp”, trong đó có nhiều tham luận đã tập trung đề xuất các giải pháp nhằm đổi mới hoạt động dạy học theo hƣớng tiếp cận năng lực; Một số bài báo khoa học tiêu biểu bàn về các nội dung liên quan đến năng lực trong giáo dục, chỉ ra sự khác nhau giữa giáo dục theo tiếp cận nội dung và giáo dục theo tiếp cận năng lực nhƣ “Xây dựng chương trình giáo dục phổ thông theo hướng tiếp cận năng lực” của tác giả Đỗ Ngọc Thống đăng trên tạp ch khoa học giáo dục số 76 tháng 5 năm 2011”.

Trong những năm gần đây, nhiều nhà giáo dục học, tâm lý học ở Việt Nam cũng đã đi sâu nghiên cứu một cách toàn diện về vị tr , vai trò của tổ chức quá trình dạy học, ý nghĩa của nâng cao chất lƣợng dạy học, bản chất của mối quan hệ giữa hoạt động dạy dạy và hoạt động học, vai trò của ngƣời dạy và ngƣời học, trong đó quản l hoạt động dạy học đƣợc xác định và vấn đề quan trọng, xem là tiêu điểm, là khâu đột phá để nâng cao chất lƣợng học tập dạy học trong nhà trƣờng. Nói về tƣ tƣởng quản l và chức năng quản l phải kể đến các tác giả nhƣ: Nguyễn Quốc Ch , Nguyễn Thị Mỹ Lộc trong giáo trình, Đại cương khoa học quản lý [9]; tác giả Trần Quốc Thành với giáo trình,Khoa học quản lý đại cương [26], tài liệu “ Những khái niệm cơ bản về lý luận quản lí giáo dục ” của tác giả Nguyễn Ngọc Quang [22]. Nghiên cứu về quản l giáo dục, các tác giả Phạm Khắc Chƣơng trong giáo trình, Lí luận quản lý giáo dục đại cương [12] và tác giả Trần Kiểm trong giáo trình Những vấn đề cơ bản của khoa học quản lý giáo dục[16] đã 11 đề cập đến quản lý giáo dục, chức năng quản lý giáo dục, một số vấn đề quản lý giáo dục trên cơ sở quản lý nhà trƣờng,. Để thực hiện đổi mới căn bản toàn diện Giáo dục và Đào tạo, chƣơng trình giáo dục phổ thông 2018 cũng đã đƣợc triển khai thực hiện từ năm học 2020 -2021 (đối với lớp1), các lớp còn lại thực hiện Chƣơng trình giáo dục phổ thông 2016.

Lãnh đạo ngànhcũng đã chỉ đạo dạy học phải hƣớng đến quá trình hình thành và phát triển năng lực ngƣời học. Tuy nhiên, dạy học theo định hƣớng phát triển năng lực học sinh cũng còn là vấn đề mang t nh thời sự, đang đƣợc quan tâm nghiên cứu nhằm nâng cao chất lƣợng giáo dục của nhà trƣờng. Trên thực tế, ở từng cấp học và từng địa phƣơng luôn nảy sinh những vấn đề riêng và mới. Trong một bối cảnh cụ thể, ngoài những điểm chung còn mang t nh đặc thù nên cần phải có những biện pháp cụ thể riêng và áp dụng các biện pháp một cách linh hoạt, hài hòa thì việc quản l hoạt động dạy học mới có thể thu đƣợc hiệu quả cao.