Chương 1: Cơ sở lý luận về phát triển thị trường quốc tế của doanh nghiêp Chương 2: Thực trạng phát triển thị trường quốc tế tại Công ty Cổ phần Công nghiệp Vĩnh Tường giai đoạn 2010-2014 Chương 3: Phương hướng và giải pháp phát triển thị trường quốc tế của Công ty Cổ phần Công nghiệp Vĩnh Tường giai đoạn 2015- 2020 7 CHƢƠNG 1- CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN THỊ TRƢỜNG QUỐC TẾ CỦA DOANH NGHIỆP 1. Tổng quan về thị trƣờng quốc tế của doanh nghiệp 1. Khái niệm thị trường quốc tế 1. Khái niệm thị trường Thị trường theo quan niệm cổ điển là nơi người mua và người bán gặp nhau để tiến hành hoạt động trao đổi hàng hoá nhằm thoả mãn nhu cầu của cả hai bên.
Với quan niệm này thị trường được nhìn dưới một góc độ hẹp đơn giản là nơi diễn ra hoạt động mua bán. Theo thời gian, quan niệm về thị trường cũng có những sự thay đổi, từ hình thái trao đổi giản đơn sang hình thái trao đổi mở rộng, hình thái giá trị chung và hình thái tiền tệ : “Thị trường là tổng thể của nhu cầu hoặc tập hợp nhu cầu về một loại hàng hóa nào đó, là nơi diễn ra các hoạt động mua bán hàng hóa bằng tiền tệ” (theo C. Theo Samuelson: Thị trường là một quá trình mà thông qua đó mà người bán và người mua tác động qua lại lẫn nhau để xác định sản lượng và giá cả. Theo David Begg: Thị trường là sự biểu hiện thu gọn của quá trình mà thông qua đó các nhà sản xuất quyết định sản xuất cái gì, sản xuất như thế nào, và sản xuất cho ai, các hộ gia đình quyết định mua sản phẩm gì, người lao động quyết định làm việc ở đâu với mức lương là bao nhiêu.
Hiện nay theo quan điểm hiện tại chúng ta cũng có những cách định nghĩa về thị trường rộng hơn và dưới những góc độ khác nhau: Theo định nghĩa của Hiệp hội quản trị Hoa kỳ: “Thị trường là tổng hợp các lực lượng và các điều kiện trong đó người mua và người bán thực hiện các quyết định chuyển hàng hóa, dịch vụ từ người bán sang người mua Theo quan điểm của Marketing thì định nghĩa về thị trường được phát biểu như sau: Thị trường bao gồm tất cả những khách hàng tiềm năng, có cùng một nhu cầu hay mong muốn cụ thể, sẵn sàng và có khả năng tham gia trao đổi để thoả mãn những nhu cầu hay mong muốn đó. Như vậy theo quan điểm của Marketing thị 8 trường chính là nời tập hợp những người mua, tiêu dùng và có nhu cầu về sản phẩm. Đối với các doanh nghiệp, hoạt động kinh doanh của họ luôn gắn với một thị trường sản phẩm hàng hoá, dịch vụ cụ thể. Đó chính là nơi đảm bảo cung ứng các yếu tố “đầu vào” và giải quyết các vấn đề “đầu ra” cho sản xuất và tiêu thụ.
Vì vậy, họ không quan tâm đến thị trường nói chung, mà quan tâm đến thị trường sản phẩm của doanh nghiệp. Nói cách khác, điều mà các nhà kinh doanh quan tâm đến chính là những người mua hàng, nhu cầu của họ về những hàng hoá, dịch vụ mà doanh nghiệp sản xuất ra. Trong phạm vi của luận án sẽ sử dụng định nghĩa về thị trường của Philip kotler "Thị trường của một doanh nghiệp là tập hợp các khách hàng hiện tại và tiềm năng của doanh nghiệp ". Quan điểm này cho rằng thị trường là khách hàng của doanh nghiệp sẽ mở ra khả năng khai thác thị trường rộng lớn cho các nhà kinh doanh.
Theo đó, thị trường luôn luôn ở trạng thái vận động và phát triển. Khả năng phát triển khách hàng sẽ quyết định khả năng phát triển thị trường của doanh nghiệp. Tóm lại, thị trường bao gồm các yếu tố: Bên cung cấp, bên tiêu thụ và đối tượng hàng hoá, dịch vụ. Khả năng cung cấp hàng hoá, dịch vụ thoả mãn bên tiêu thụ sẽ quyết định sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp.
Tổng kết lại dù được xét dưới góc độ nào thì thị trường cũng mang những yếu tố đặc trưng cơ bản: - Chủ thể của quá trình trao đổi là người bán và người mua. Cả hai chủ thể này đều có mong muốn được thoả mãn lợi ích của mình thông qua trao đổi. - Đối tượng của quá trình trao đổi là hàng hóa, dịch vụ và tiền tệ vì để có thể tham gia vào quá trình trao đổi, người bán cần có hàng hoá, dịch vụ, còn người mua cần phải có một lượng tiền tệ đáp ứng đủ khả năng thanh toán. - Điều kiện của quá trình trao đổi được hình thành trên cơ sở hoạt động tự nguyện của các chủ thể.
Họ có thể tự do chấp nhận hoặc từ chối đề nghị của phía bên kia. Bên cạnh đó để có thể trao đổi hàng hoá, giữa người bán và người mua phải 9 hình thành mối quan hệ ràng buộc như giá cả, điều kiện giao nhận, thanh toán, dịch vụ kèm theo … 1. Khái niệm thị trường quốc tế Khái niệm thị trường quốc tế thực chất được xây dựng trên cơ sở khái niệm thị trường và có bổ sung thêm những đặc điểm riêng thuộc phạm vi quốc tế. Chính vì vậy thị trường quốc tế cũng mang những yếu tố đặc trưng cơ bản của thị trường.
Vậy khái niệm thị trường quốc tế được sử dụng để phân tích trong khuôn khổ của luận án được định nghĩa như sau “ Thị trường quốc tế của doanh nghiệp là tập hợp những khách hàng nước ngoài hiện tại và tương lai của doanh nghiệp ” 1. Vai trò của việc phát triển thị trường quốc tế đối với doanh nghiệp Phát triển thị trường là một trong những nhiệm vụ quan trọng và lâu dài của bất cứ doanh nghiệp nào đang kinh doanh trong môi trường hiện tại. Bởi lẽ thị trường luôn luôn biến động và không có một thị trường nào là bền vững mãi mãi đặc biệt là thị trường quốc tế. Do đó doanh nghiệp sẽ luôn phải tìm ra những đoạn thị trường mới hơn để xâm nhập, hoặc phát triển mạnh mẽ hơn dành lấy thị trường của đối thủ hiện tại hay tìm ra những thị trường ngách ….
Có như vậy doanh nghiệp mới có thể kinh doanh hiệu quả và thu được nhiều lợi nhuận. Có bốn lý do chính cho thấy vai trò quan trọng của của việc phát triển thị trường đối với doanh nghiệp kinh doanh trên thị trường quốc tế. Thứ nhất sức ép từ xu hướng quốc tế hóa mạnh mẽ khiến các doanh nghiệp phải có kế hoạch phát triển thị trường. Quá trình toàn cầu hóa diễn ra nhanh chóng bởi tất cả các quốc gia đều nhận thấy tầm quan trọng của việc phải tự do hóa thương mại để đem lại lợi ích cho tất cả các nước trên thế giới, nhiều Hiệp định thương mại được ký kết kéo theo những cơ hội giao thương, các hàng rào thuế quan và phi thuế quan được dỡ bỏ tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp kinh doanh xuyên biên giới thậm chí xuyên lục địa.
Trước những cơ hội đó, doanh nghiệp nào có kế hoạch phát triển thị trường quốc tế phù hợp sẽ có khả năng tăng trưởng mạnh mẽ, các doanh nghiệp nào chậm chân thì sẽ bị thụt lại phía sau thậm chí mất dần thị trường. Bên cạnh những cơ hội thì quá trình toàn cầu hóa cũng đẩy sức cạnh tranh 10 trên thị trường tăng cao, các doanh nghiệp phải đối mặt với ngày càng nhiều đối thủ cạnh tranh đến từ các quốc gia khác. Sự xuất hiện của các đối thủ mới sẽ là đe dọa cho thị trường của doanh nghiệp trong hiện tại và tương lai. Thêm vào đó khi có quá nhiều nhà cung cấp, thị trường sẽ khó khăn hơn bới quyền lực của khách hàng gia tăng vì có nhiều lựa chọn hơn, quyền lực của nhà phân phối cũng gia tăng từ đó lợi nhuận của doanh nghiệp sẽ bị giảm.
Trước những cơ hội và thách thức như vậy doanh nghiệp nhất định cần một kế hoạch phát triển thị trường mang tính dài hạn và đúng đắn. Phát triển thị trường là một trong những biện pháp phòng ngừa rủi ro hiệu quả cho các doanh nghiệp. Do thị trường thường xuyên biến động nên nếu chỉ tập trung vào một thị trường mà bỏ qua những thị trường khác thì sẽ dễ dẫn đến tình trạng phụ thuộc và không kịp xứ lý khi các yếu tố của môi trường kinh doanh đó có sự thay đổi theo hướng bất lợi cho doanh nghiệp. Để giảm thiểu những rủi ro này, doanh nghiệp cần thiết phải tìm kiếm và thâm nhập vào các thị trường mới, tìm kiến các ngách thị trường tại thị trường hiện tại, phát triển những sản phẩm phù hợp hơn với nhu cầu hiện tại hoặc tương lai… Có như vậy doanh nghiệp mới có thể đảm bảo được cho sự ổn định của kết quả kinh doanh.
Khi có biến động trên một thị trường làm giảm lợi nhuận hoặc doanh thu của thị trường đó thì sẽ được bù đắp bởi một thị trường khác hoặc khi một thị trường đã không còn khả năng phát triển thì doanh nghiệp vẫn có thể kinh doanh tại các thị trường còn lại. Phát triển thị trường giúp doanh nghiệp tăng trưởng doanh số và lợi nhuận, gia tăng sản xuất để đạt được lợi nhuận theo quy mô. Khi sản xuất gia tăng doanh nghiệp có thể sản xuất sản phẩm với chất lượng ngày càng cao và giá thành ngày càng hạ khi đó nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp so với các đối thủ khác cũng như thu được nhiều lợi nhuận hơn. Việc phát triển thị trường tốt sẽ kéo theo thúc đẩy sản xuất gia tăng bởi lẽ thị trường chính là cầu nối giữa sản xuất và người tiêu dùng, từ đó tối ưu hoạt động sản xuất, giảm chi phí trên một sản phẩm, sử dụng hợp lý công suất máy móc… Việc phát triển thị trường quốc tế giúp doanh nghiệp hoàn thiện các hoạt 11 động trong tổ chức, quản lý, tiếp thu thêm những kinh nghiệm kinh doanh từ các quốc gia trên thế giới và nâng cao uy tín thương hiệu.
Trong quá trình phát triển thị trường quốc tế doanh nghiệp sẽ tiếp xúc với những quy định và luật kinh doanh tại các quốc gia khác, làm việc với các đối tác nước ngoài và nước thứ ba, tiếp cận với những tiến bộ về khoa học công nghệ…đây sẽ là những trải nghiệm rất mới và ý nghĩa với các doanh nghiệp Việt Nam. Thông qua đó học hỏi, tiếp thu những kiến thức, kinh nghiệm, kỹ năng đó phục vụ cho hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp mình và tiếp tục hỗ trợ cho hoạt động phát triển thị trường trong tương lai.