CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN VĂN 1. Tổng quan các kết quả nghiên cứu đã được thực hiện Hiện nay, cùng với những cơ hội do xu hướng hội nhập kinh tế quốc tế mang lại, các Doanh nghiệp Việt Nam nói chung và các DNNVV nói riêng luôn phải đối mặt với muôn vàn thách thức, đặc biệt là khi nền kinh tế thế giới liên tục có những biến động mạnh và tiêu cực như thời gian qua. Vì thế một trong những vấn đề đang được rất nhiều nhà nghiên cứu và các nhà lãnh đạo quan tâm trong hoàn cảnh khó khăn chung này chính là làm sao để duy trì phát triển tốt các DN nói trên, và nó vẫn luôn là đề tài được nhiều đối tượng nghiên cứu để đưa ra những giải pháp phù hợp nhất với tình hình thực tế hiện nay. Từ trước đến nay, liên quan đến vấn đề này, đã có rất nhiều nghiên cứu được thực hiện, điển hình gồm có các công trình sau: - "Phát triển các DNNVV trong ngành nuôi trồng và chế biến thuỷ sản ở Đồng Tháp", Luận văn thạc sỹ của Tô Hoàng Khương, bảo vệ năm 2011 tại Đại học KTQD.
Trong luận văn này tác giả đã khái quát hóa các quan niệm, đặc điểm, vai trò, các tiêu chí đánh giá và các nhân tố tác động đến sự phát triển các DNNVV trên địa bàn một tỉnh. Vận dụng các lý luận đã hệ thống hóa, luận văn đã đi sâu phân tích thực trạng phát triển các DNNVV trong ngành nuôi trồng và chế biến thủy sản của tỉnh Đồng tháp, trình bày các nhân tố theo 2 nhóm nhân tố bên trong và nhân tố bên ngoài có ảnh hưởng đến sự phát triển của các DNNVV trong ngành nuôi trồng và chế biến thủy sản của tỉnh trong thời gian qua, nhằm nghiên cứu kỹ các tác động chủ quan và khách quan, qua đó có cái nhìn đầy đủ và toàn diện hơn về sự thăng trầm trong quá trình phát triển cũng như các hướng có thể tháo gỡ để phát triển 5 trong thời gian tới. Có thể nói, luận văn được một cán bộ của tỉnh viết nên các số liệu tình hình khá phong phú, các nhận xét khá sát thực với điều kiện của Đồng Tháp, một tỉnh giàu tiềm năng phát triển nuôi trồng và chế biến thủy sản. Qua phân tích thực trạng, luận văn đã góp phần khẳng định các thành tựu đạt được, các tồn tại, hạn chế và nguyên nhân của tình hình phát triển các DNNVV trong ngành nuôi trồng và chế biến thủy sản của tỉnh trong thời gian 5 năm.
Từ đó luận văn cũng đã trình bày các quan điểm định hướng, các biện pháp và kiến nghị với các cơ quan chức năng của tỉnh… nhằm tạo các điều kiện thuận lới cho các DNNVV của ngành phát triển trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp. Tuy vậy, luận văn cũng chỉ nghiên cứu trong không gian của tỉnh Đồng Tháp và cũng chỉ khảo sát thực trạng, phân tích đánh giá và kiến nghị các biện pháp để phát triển các DNNVV trong ngành nuôi trồng và chế biến thủy sản, do đó, ý nghĩa thực tiễn của các kết quả nghiên cứu cũng có các hạn chế nhất định. - Luận văn Thạc sỹ kinh tế: "Một số giải pháp phát triển các doanh nghiệp nhỏ và vừa hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên" của Dương Thu Phương, bảo vệ năm 2009 tại Đại học Thái Nguyên. Đây là một luận văn nghiên cứu về sự phát triển của các DNNVV của một ngành tổng hợp là ngành nông nghiệp trên địa bàn một tỉnh miền núi phía Bắc là tỉnh Thái nguyên.
Tuy vậy kết quả nghiên cứu được đánh giá tốt trên các phương diện: Hệ thống hóa các vấn đề lý thuyết có liên quan đến phát triển các DNNVV trên cơ sở kế thừa các kết quả nghiên cứu trước đó; khảo sát và phân tích thực trạng phát triển các doanh nghiệp này trong ngành nông nghiệp của tỉnh Thái Nguyên, với hệ thống số liệu cụ thể và khá phong phú tác giả luận văn đã phân tích được thực trạng tình hình, tiềm lực và kết quả thực tế đạt được của các DN này. 6 Từ phân tích tiềm lực phát triển và hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp này, tác giả đã chỉ ra những tồn tại hạn chế và nguyên nhân của các tồn tại hạn chế đó, từ đó đưa ra quan điểm và chiến lược phát triển các DNNVV gắn với tình hình phát triển kinh tế xã hội của tỉnh Thái Nguyên; đề ra các một số giải pháp phát triển DNNVV hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp của tỉnh Thái Nguyên trong thời gian tới như: Đơn giản hoá các quy định nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc đăng ký kinh doanh, gia nhập thị trường và các hoạt động của doanh nghiệp; Tạo điều kiện tiếp cận chính sách đất đai, mặt bằng sản xuất cho các doanh nghiệp; Tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp tiếp cận các nguồn vốn, ưu tiên các doanh nghiệp sản xuất hàng xuất khẩu, hàng có giá trị gia tăng cao; Thực hiện các chương trình hỗ trợ nhằm nâng cao năng lực và cải thiện khả năng cạnh tranh của các doanh nghiệp nhỏ và vừa hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp; Phát triển nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp; Đẩy mạnh công tác chuyển giao và ứng dụng tiến bộ khoa học, kĩ thuật, công nghệ vào sản xuất; Quản lý thực hiện Kế hoạch phát triển doanh nghiệp trong thời gian tới. Tuy nhiên Luận văn chỉ mới đưa ra các giải pháp về phía các cơ quan quản lý nhà nước, chưa đặt ra các giải pháp thiết thực để chính bản thân các DNNVV tự khắc phục và hoàn thiện. Ngoài ra, phạm vi nghiên cứu của luận văn là địa bàn tỉnh Thái Nguyên một tỉnh miền núi phía Bắc với không gian khá hẹp, nên không hoàn toàn phù hợp để áp dụng cho các địa phương khác, nhất là một địa phương như tỉnh Nghệ An một tỉnh Bắc Trung Bộ còn gặp rất nhiều khó khăn trong phát triển kinh tế - xã hội.
- "Một số giải pháp nhằm thúc đẩy phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ tỉnh Kon Tum", Luận văn thạc sỹ kinh tế của Phạm Đình Phước, bảo vệ năm 2011 tại Đại học Đà Nẵng. Trong Luận văn này tác giả đã phân tích thực 7 trạng về sự phát triển DNVVN trên địa bàn tỉnh Kon Tum. Phân tích và tổng kêt những vấn đề lý luận chung về DNVVN; nghiên cứu và phân tích thực trạng phát triển DNVVN trên địa bàn tỉnh Kon Tum trong thời gian qua. Luận văn đã đề xuất một số giải pháp nhằm đẩy mạnh phát triển DNVVN tỉnh Kon Tum trong thời gian tới.
Đối với các vấn đề chung về DNVVN, luận văn đã khái quát hóa các nội dung cơ bản của phát triển DNVVN: khái niệm, vai trò của DNVVN và các nhân tố ảnh hưởng đến quá trình phát triển DNVVN. Luận văn sử dụng hai tiêu chí (hoặc là tiêu chí lao động hoặc là tiêu chí vốn) để xác định quy mô DNVVN là cần thiết vì nó không những khuyến khích các DNVVN sử dụng nhiều lao động mà còn khuyến khích các DNVVN tích trữ tư bản nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững. Từ số liệu thống kê, luận văn đã phân tích thực trạng phát triển DNVVN của tỉnh Kon Tum, phân tích thực trạng môi trường thể chế phát triển doanh nghiệp, các chính sách hỗ trợ phát triển DNVVN. Qua đó đã rút ra được những tồn tại và khó khăn mà các doanh nghiệp này phải đối đầu là chưa xây dựng quy trình phát triển chiến lược kinh doanh phù hợp, thiếu vốn trong quá trình hoạt động kinh doanh, hoạt động marketing yếu, thị trường tiêu thụ hạn chế, các kỹ năng về quản trị doanh nghiệp còn yếu kém và sự hỗ trợ của nhà nước chưa rõ ràng và chưa quan tâm thỏa đáng.
Thông qua phân tích thực trạng phát triển DNVVN làm nền tảng cho tác giả đề xuất một số giải pháp nhằm phát triển DNVVN tỉnh Kon Tum. Tuy nhiên những giải pháp đó tương đối rộng, chưa cụ thể rõ ràng, muốn cho DNVVN trên địa bàn tỉnh Kon Tum thực sự thay đổi, đòi hỏi các giải pháp đó không chỉ phải thực hiện đồng bộ mà còn phải bổ sung nhiều biện pháp khác nữa, và khi vận dụng phải lưu ý đến đặc điểm và tình hình hoạt động cụ thể của từng doanh nghiệp. - "Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa ở huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An". Luận văn thạc sỹ kinh tế chính trị của Lê Minh Giang, bảo vệ năm 2010 8 tại Đại học Kinh tế quốc dân.
Luận văn đã hệ thống một số vấn đề lý luận cơ bản về DNNVV, các tiêu thức xác định DNNVV và phân loại các DNNVV ở Đô Lương theo ngành dọc, theo ngành kinh tế. Đồng thời nêu tổng quan kinh nghiệm của một số nước, một số tỉnh trong nước về phát triển DNNVV. Luận văn đã phân tích và đánh giá thực trạng về phát triển DNNVV trên địa bàn huyện Đô Lương, về số lượng doanh nghiệp, về quy mô hoạt động và tình hình sản xuất kinh doanh nói chung của các doanh nghiệp này trong thời gian qua để có cơ sở cho việc định hướng các nhiệm vụ, giải pháp phát triển DNNVV trong những năm tới phù hợp với xu thế phát triển chung trong thời kỳ hội nhập kinh tế Thế giới và sát với điều kiện thực tế của địa phương. Tuy vậy phạm vi nghiên cứu của đề tài khá hẹp, chỉ bó gọn trong giới hạn các DNNVV của một huyện nhỏ thuộc tỉnh Nghệ An nên những giải pháp đưa ra chủ yếu phục vụ cho địa phương và phải áp dụng một cách tích cực, đồng bộ.
- Luận văn thạc sỹ: "Các biện pháp hỗ trợ và thúc đẩy xuất khẩu cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa Hà Nội" của Đặng Thị Quyên Anh, bảo vệ năm 2010 tại Đại học Ngoại thương. Luận văn đã khái quát hoá lý luận về phát triển các các DNNVV trên địa bàn thành phố Hà Nội trong điều kiện hội nhập kinh tế quốc tế; nội dung, sự cần thiết và những nhân tố ảnh hưởng đến việc phát triển các các DNNVV; khảo sát kinh nghiệm của các nước trong khu vực; từ đó, đã rút ra những bài học trong việc phát triển các doanh nghiệp; tăng cường đầu tư công nghệ; đẩy mạnh công tác xúc tiến thương mại; chú trọng công tác đào tạo đội ngũ cán bộ khoa học; cán bộ quản lý và người lao động có tay nghề cao trong các doanh nghiệp.