Đặt vấn đề ‘Su hình thành và phát triển của một hệ thống quan hệ lao đông phu thuộc vào diéu kiện phát triển kinh tế và chính tr của một quốc gia, nhưng quan trong nhất là tương quan quyên lực và sự tương tác lẫn nhau giữa ba chủ thể chính là Nha nước, người sử dung lao đồng và người lao động. Việt Nam không phải là một ngoại lệ nên quá trình phát triển cũa pháp luật lao động Việt Nam tử thời ky bat đâu đổi mới đến nay gắn liên với bồi cảnh chính trị. kinh tế, xã hội của nước ta trong từng giai đoạn. Vé phương diên kinh tế - xã hội.
trong những năm đầu đổi mới của thập niên 90, tình hình kinh tế xã hôi Viết Nam hết sức khó khăn đãlàmcho siêu lam phát xuất hiện, lên tới 774.7% năm 1986 và kéo đài với mức 3, rồi 2 chữ số cho đến đâu thập kỹ 90. TY lẻthat nghiệp cao, các doanh nghiệp nhà nước dư thừa nhiễu lao động nhưng không có việc làm. Nhu câu cơ câu lại lao động. tinh giãn lao đồng trong doanh nghiệp nhà nước là hết sức cấp thiết.
với những giải pháp đỗi mới quyết liệt về kinh tế (trong đó có sp xếp lại lao đông), sẵn xuất lương thực đạt được kết quả thân kỳ, dâu thô khai thác và xuất khẩu. Việt ‘Nam đã ra khối khủng hoäng kinh tế-xã hồi. bước vào giai đoạn én định và phát triển. Tăng trưởng kinh tế của thời ky 1992-1997 đã cao gap hơn hai lân của thời kỳ 1977-1991 (8.
Lam phát cũa thời ky này cũng đã giảm manh so với thời kỷ 1986-1991 (bình quân năm là 9,5% so với 180,2%). Tỷ lê thất nghiệp đã giảm từ 2 chữ sé xuống còn một chữ số; đến năm. Mat cân đối cán cân thương mai giảm dan và đến 1992, lẫn đầu tiên đã xuất siêu nhẹ. GDP bình quân đâu người tính bằng USD năm 1997 đạt 361 USD, cao gap gan 4.
Việt Nam đang trên đà phát triển và mỡ cửa hôi nhập thì xây ra cuộc khủng hoäng tài chính - tién tệ khu vực. Cuộc khủng hoảng này bắt đâu từ Thái Lan lan sang Hàn Quốc, Indonesia. Do tác đông của cuộc khủng hoang, tăng trưởng kinh tế của Việt Nam đang ỡ mức cao trong thời ky 1995-1997, thì đến năm 1998 chi tăng 5,76%, năm 1999 chi tăng 4,77%. Von đầu tư trực tiếp nước ngoài đăng ký, nếu năm 1995 đạt trên 6,9 tỷ USD, năm 1996 đạt gén 10,2 tỷ USD, thì năm 1997 còn gan 5,6 tỷ USD, năm 1998 còn gân 5,1 tỷ USD, năm 1999 còn gan 2,6 ty USD.
Lam phát nếu năm 1996 ở mức 4,5%, năm 1997 ở mức 3.6%, ˆ Dương Ngọc, 3 lấn khững hod, 3 ln chain vod ei VietNam, búprÍxnesonons:vu cp nhật 22912018 thì năm 1998 lên mức 9. Giá USD nếu năm 1995 gidm 0,6%, 1996 tăng 1. Tốc dé tăng kim ngạch. xuất khẩu năm 1996 ở mức 33.2%, năm 1997 ở mức 26,6, đến năm 1998 chỉ còn 1.
Cùng với đó là tình hình lao động, viêc làm trỡ nên hết sức khó khăn, xung đột lao động và đình công gia tăng rất nhanh về sé lượng và quy mô năm 1989: 9 cuộc (tất c& đầu thuộc khu vực nhà nước); 1990: 21 cuộc; 1991: 10 cuộc; 1992: 15 cuốc; 1993: 38; 1994: 50; 1995: 60 cuộc; năm 1996: 59 cuộc; đến 2006 đã là 390cuộc”. Do đô mở của kinh tế Việt Nam lúc này chưa cao (xuất khẩu so với GDP mới đạt 30%, đồng tiễn chưa chuyển đổi), do đã có dau thô, gao, xuất khẩu với khối lượng lớn, do có sự chủ động ứng phó từ trong nước, nên Việt Nam đã không bi cuốn hút vào vòng xoáy của cuộc khủng hoảng này và dan dan đã vượt qua. Tăng trưởng kinh tế cao dân lên, bình quân thời ky 2000 - 2007 đã đạt 7,63%/ndm. Xuất khẩu tăng liên tục với tốc độ cao (năm 2008 cao gap trên 5,4 lẫn năm 1999, bình quân 1 năm thời ky 2000 - 2008 lên lến 20,7%).
So với GDP năm 2008 xuất khẩu đạt 70%; nhập khẩu dat 90%; cộng ca xuất khẩu và nhập khẩu so với GDP lên tới 160%, thuộc loại cao thứ 3 ở Đông Nam A và thứ5 trên thé giới - chứng tö độ mỡcủa nên kinh tế Việt Nam khá rộng. Dự trữ ngoại hồi tăng khá: nếu cuối năm 2002 dat chưa được 3,7 ty USD, thì đến cuỗi năm 2007 đã đạt trên 21 tỷ USD. Lượng kiểu hồi bình quân năm thời kỷ 2000 - 2008 đạt tỷ USD, Việt Nam đã chuyển sang mỡ cửa hội nhập đẩy đủ với thé giới. ký hiệp đính thương mai Việ-Mỹ.
gia nhập 'WTO.Cùng với đó là những cam kết quốc tế mới vẻ chính sách và thé chế dau tư, thuế, lao động. ‘Tir năm 2010 trở đi tình hình quốc tế vẫn diễn biển có nhiều phức tạp ảnh hưởng đến sự phát triển kính tế của Viét Nam và từ đó tác đông đến tình hình lao đông, việc làm của nước ta. Tuy nhiên, thời gian này Việt Nam bất đầu tham gia đàm phán các hiệp định thương mai tự do thé hệ mới như: Hiệp định Bai tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) và sau đó được thay thé bằng Hiệp định Đồi tác ‘Toan diện và Tién bộ Xuyên Thái Bình Dương (CPTPP); Hiệp định thương mai tự do Việt Nam - EU (EVFTA). Đây là những FTA có phạm vi cam kết rong và mức độ cam kết cao nhất của Việt Nam từ trước tới nay, trong đó có lĩnh vực lao động.
Những cam kết này sẽ tác đồng hết sức mạnh mé đền thể chế pháp luật ao động 6 Việt Nam. Thêm nữa s xuất hiện của cuộc cách manh công nghiệp 4.0 với tri tuệ nhân tạo và robot thay cho con người trong lao động được dự báo sẽ làm đão lon rat nhiễu trong nh vực lao đông, việc làm trong những năm tới đây. Trang tim hố rợ hát trần quan bệ lan độn: Bin công phn theo lo hình doa nghệp tt 16892013, năm 2015 Vé phương dién chính trị, Đại hội Bang lân thứ VI của Đăng cộng sẵn Việt ‘Nam đã đặt nén móng cho sự nghiệp đổi mới khi lần đâu tiên đưa ra đường lồi kính tế theo hướng nêu ra quan điểm phát triển nên kính tế hàng hóa có kế hoạch gém nhiều thành phân đi lên chủ nghĩa xã hôi. chưa để cập đến cơ chế thi trường và phát triển nên kinh tế thi trường”.
Đến Đại hôi Đăng VII, Nghỉ quyét của Đăng đã khẳng định: "Xây dựng nên kinh tế hàng hóa nhiễu thành phan, vận hành theo cơ chế tht trường, di đôi với vai trò tăng cường quân lý cũa Nhà nước theo định hướng Xã hội chỉ nghĩa. Tăng trường kinh tế gắn liên với tiên bô xã hội. giữ gìn và phát huy ban sắc văn hóa dân tộc, bảo vệ môi trường sinh thái" "Về thi trường lao động và quan hệ lao động thi coi sw mua bán sức lao động là khách quan trong thị trường, song cũng khẳng dint 'Thừa nhận sự tôn tại lâm dai của các hình thức thuê mướn lao động nhưng không để biển thành quan hệ thống tri, dẫn tới se phân hóa xã hội thành hai thái cực đối lap". Các Nghỉ quyết Đại hôi IX, X, XI, XII tiếp tục khẳng định việc xây dựng.
phát triển kinh tê thi trường Việt Nam theo định hướng xã hội chủ nghĩa là lưa chon đúng đắn trong giai đoạn hiện nay và nhẫn mạnh đến sự giãi quyết hài hòa lợi ích dân tộc với hội nhập quốc tế, kinh doanh nhưng cén lưu ý giải quyết an sinh xã hội và môi trường, Các yêu tổ chính tí, kính tê, xã hội nói trên tác đông mạnh mẽ đến quá trình ra đời và phát triển của pháp luật lao động trong thời kỳ đổi mới ở Việt Nam. Tử Bộ luật Lao đông đâu tiên năm 1994 trải qua 0‡ lân sửa di đâu ít nhiễu gắn liên với các sự kiện kinh tế xã hội của đất nước và tình hình lao động, việc làm, 'Tổng quan quá trình phát triển của pháp luật lao động được đánh giá dưới một số phương diện liên quan đến việc ban hành, sửa đổi, bỗ sung BLLD.VỀ quan điểm, nguyên tắc định hướng ban hành, sửa lao động 1. Bộ luật Lao động năm 1994 Bồ luật Lao động nam 1994 ra đời trong bồi cảnh và quá trình soạn thảo trong thời gian rat dai. Bắt dau từ tháng 3/1981, chính phủ thành lập Ban dự thao BLLĐ (lan 1).
Trong quá trình hoạt đông Ban dự thảo 1 đã xây dựng và đưa ra GS, 13. Nguễn Thanh Trần Hg vận Chính gu i Hồ Chí Minh Tạp ch cảng ân thing 22016 ing Công lăn VI am (96 tân in Be lội đe hậu ơn quel dt VI, Nab Cín gue gà. Hà NGL 2 veg Băng Công sin Việ Nam (1996) ân in Đ lộ bd tràn quất th VN, Nb Chi gue gia Hà Nộc 92 Nội dụng ny được tam Hảo li lầu: BU dơng giới iu Bộ h Lao độn ca BỊĐTBXH, hing 9.991 ly ý kiến nhiễu dự thảo, nhưng vì những lý do khách quan, chủ quan khác nhau nên việc ban hành BLLĐ chưa thể thực hiền được. Tháng 7/1990, Chủ tich Hội đông bô trưởng quyết định thành lap Ban dự thảo BLLĐ (lân 2).
Qua trên 30 lân du thảo với sự tham gia đóng góp của nhiễu ngành địa phương, đoàn thé, nhân dan và sự giúp đỡ nhiệt tình của ILO Bộ luật Lao đồng được thông qua ngày 23/6/1994. Quan điểm pháp lý và quan điểm lập pháp BLLĐ năm 1994 khái quát lai bao gồm: ~ Thể chế hóa đường lồi đổi mới của Dang về xây dựng kinh tế theo cơ chế thi trường định hướng xã hôi chủ nghĩa có sự quan lý của nhà nước. ~ Cụ thể các quy định của Hiển pháp 1992 về quyên và nghĩa vụ công dân trong lĩnh vực lao động. ~ Kế thita có chon loc, hệ thông hóa, pháp điển hóa pháp luất lao đông nước ta.
Tiếp thu có chon lọc pháp luật quốc té 1. Bộ luật Lao động sửa déi, bỗ sung năm 2012 To trình của Chính phủ số 166 - TW/CP ngày 21/9/2011 vé Dư án Bộ luật Lao động (sửa đổi) thì Việc sửa đổi, bd sung Bộ luật phải quán triệt những quan điểm chi dao sau đâ) ~ Tiếp tục cụ thể hoá Hiển pháp năm 1992 đã được Quốc hội khoá X, kỳ họp thứ 10 tháng 12 năm 2001 sửa đổi, bỗ sung và kịp thời thể chế hoá đường lồi đổi mới của Dang trong Nghị quyết của các Đai hội Bang, nghị quyết của các Hoi nghỉ Ban chấp hành Trung wong về thúc đẩy xây dung déng bô thé chế kinh tê thi trường định hướng xã hôi chủ nghĩa có sự quản lý của Nhà nước, trong đó có thể chế thị trường lao động và quan hé lao đông. - Bảo vệ người lao động và bão vệ quyên, loi ích chính đáng cia người sit đụng lao động.