Khảo sát thực trạng sử dụng thuốc chống đông tại Viện Tim mạch Bệnh viện Trung ương Quân đội 108

Khóa luận tốt nghiệp nghiên cứu Trần thị duyên khảo sát thực trạng sử dụng thuốc chống đông tại viện tim mạch bệnh viện trung ương, vận dụng lý thuyết vào thực tế, đề xuất giải

Chuyên ngành

Dược sĩ

Người đăng

Ẩn danh

2022

83
35
1

Phí lưu trữ

30 Point

Mục lục chi tiết

LỜI CẢM ƠN

1. ĐẶT VẤN ĐỀ

2. TỔNG QUAN

2.1. Tổng quan về thuốc chống đông

2.1.1. Cơ chế đông máu và phân loại thuốc chống đông

2.1.2. Dược lực học và dược động học của các thuốc chống đông

2.2. Tổng quan về sử dụng thuốc chống đông trên lâm sàng

2.2.1. Dự phòng đột quỵ trên bệnh nhân rung nhĩ

2.2.2. Dự phòng thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch trên bệnh nhân nội khoa

2.2.3. Điều trị thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch

2.2.4. Điều trị hội chứng mạch vành cấp

2.2.5. Sử dụng thuốc chống đông trên bệnh nhân có bệnh van tim

2.2.6. Quản lí chống đông quanh phẫu thuật

2.2.7. Tổng quan các nghiên cứu về sử dụng thuốc chống đông

3. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

3.1. Đối tượng nghiên cứu

3.2. Phương pháp nghiên cứu

3.3. Thiết kế nghiên cứu

3.4. Phương pháp thu thập dữ liệu

3.5. Nội dung nghiên cứu

3.6. Các quy ước trong nghiên cứu

3.7. Phương pháp xử lý dữ liệu

4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

4.1. Khảo sát đặc điểm bệnh nhân nội trú được chỉ định chống đông tại Viện Tim mạch – Bệnh viện Trung ương Quân đội 108

4.1.1. Đặc điểm chung của bệnh nhân trong mẫu nghiên cứu

4.1.2. Phân bố bệnh nhân theo khoa phòng

4.1.3. Đặc điểm về chẩn đoán bệnh, tiền sử dùng thuốc

4.1.4. Đặc điểm về chức năng thận

4.2. Khảo sát đặc điểm kê đơn thuốc chống đông tại Viện Tim mạch – Bệnh viện Trung ương Quân đội 108

4.2.1. Đặc điểm các chế phẩm và hoạt chất chống đông được kê đơn

4.2.2. Đặc điểm về chỉ định của thuốc chống đông

4.2.3. Đặc điểm về liều dùng và cách dùng của thuốc chống đông

4.2.4. Đặc điểm về chuyển đổi chống đông

4.2.5. Đặc điểm về tương tác thuốc

4.2.6. Các biến cố chảy máu khi sử dụng thuốc chống đông

4.3. Bàn luận

4.3.1. Bàn luận về đặc điểm của bệnh nhân

4.3.2. Bàn luận về sử dụng thuốc chống đông

4.3.3. Bàn luận về chế phẩm và hoạt chất sử dụng

4.3.4. Bàn luận về chỉ định chống đông

4.3.5. Bàn luận về liều dùng

4.3.6. Bàn luận về cách dùng

4.3.7. Bàn luận về tương tác thuốc

4.3.8. Bàn luận về chuyển đổi chống đông

4.3.9. Bàn luận về biến cố chảy máu

5. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT

TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

A. DANH MỤC CÁC KÍ HIỆU, CHỮ VIẾT TẮT

B. DANH MỤC CÁC BẢNG

C. DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, SƠ ĐỒ, ĐỒ THỊ

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI TRẦN THỊ DUYÊN MSV: 1701118 KHẢO SÁT THỰC TRẠNG SỬ DỤNG THUỐC CHỐNG ĐÔNG TẠI VIỆN TIM MẠCH - BỆNH VIỆN TRUNG ƯƠNG QUÂN ĐỘI 108 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP DƯỢC SĨ Người hướng dẫn: 1. Nguyễn Thị Thu Thủy 2. Nguyễn Đức Trung Nơi thực hiện: 1. Bộ môn Dược lâm sàng 2. Bệnh viện Trung ương Quân Đội 108 HÀ NỘI - 2022 HÀ NỘI 2022 LỜI CẢM ƠN Tôi xin cảm ơn tất cả các thầy cô, anh chị và các bạn, tôi đã nhận được sự hỗ trợ, chỉ bảo, động viên tận tình từ mọi người trong suốt quá trình tìm hiểu, nghiên cứu và thực hiện khóa luận tốt nghiệp. Đầu tiên, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành và sâu sắc nhất tới Ths. Nguyễn Thị Thu Thủy, giảng viên tại Bộ môn Dược lâm sàng, người đã luôn động viên, hỗ trợ, hướng dẫn, chỉ bảo tận tình từ khi bắt đầu đến khi hoàn thành khóa luận. Tôi xin gửi lời cảm ơn tới TS. Nguyễn Đức Trung, Chủ nhiệm khoa Dược, bệnh viện Trung ương Quân đội 108, người đã tạo điều kiện, giúp đỡ, hỗ trợ nhiệt tình trong quá trình thực hiện nghiên cứu tại bệnh viện. Tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới Ths. Phạm Văn Huy, Trưởng ban Dược lâm sàng, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 và các cán bộ tại khoa Dược bệnh viện và các cán bộ công tác tại ban Dược lâm sàng, đã luôn tạo điều kiện thuận lợi giúp tôi hoàn thành khóa luận. Tôi xin gửi lời cảm ơn đến Ths. Nguyễn Hữu Duy, giảng viên bộ môn Dược lâm sàng, người đã hỗ trợ, hướng dẫn nhiệt tình giúp tôi định hướng và tìm hiểu đề tài. Cuối cùng, tôi xin chân thành cảm ơn gia đình và bạn bè đã luôn ủng hộ, động viên tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu. Hà Nội, ngày 24 tháng 6 năm 2022 Học viên MỤC LỤC DANH MỤC CÁC KÍ HIỆU, CHỮ VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC BẢNG DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, SƠ ĐỒ, ĐỒ THỊ ĐẶT VẤN ĐỀ………………………………………………………………………. 2 Tổng quan về thuốc chống đông . Cơ chế đông máu và phân loại thuốc chống đông . Dược lực học và dược động học của các thuốc chống đông . 3 Tổng quan về sử dụng thuốc chống đông trên lâm sàng . Dự phòng đột quỵ trên bệnh nhân rung nhĩ . Dự phòng thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch trên bệnh nhân nội khoa . Điều trị thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch . Điều trị hội chứng mạch vành cấp . Sử dụng thuốc chống đông trên bệnh nhân có bệnh van tim . Quản lí chống đông quanh phẫu thuật . Tổng quan các nghiên cứu về sử dụng thuốc chống đông . ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . Đối tượng nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . Thiết kế nghiên cứu . Phương pháp thu thập dữ liệu . Nội dung nghiên cứu . Các quy ước trong nghiên cứu . Phương pháp xử lý dữ liệu . KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU . Khảo sát đặc điểm bệnh nhân nội trú được chỉ định chống đông tại Viện Tim mạch – Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 . Đặc điểm chung của bệnh nhân trong mẫu nghiên cứu . Phân bố bệnh nhân theo khoa phòng . Đặc điểm về chẩn đoán bệnh, tiền sử dùng thuốc . Đặc điểm về chức năng thận . Khảo sát đặc điểm kê đơn thuốc chống đông tại Viện Tim mạch – Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 . Đặc điểm các chế phẩm và hoạt chất chống đông được kê đơn . Đặc điểm về chỉ định của thuốc chống đông . Đặc điểm về liều dùng và cách dùng của thuốc chống đông . Đặc điểm về chuyển đổi chống đông. Đặc điểm về tương tác thuốc . Các biến cố chảy máu khi sử dụng thuốc chống đông . Bàn luận về đặc điểm của bệnh nhân . Bàn luận về sử dụng thuốc chống đông . Bàn luận về chế phẩm và hoạt chất sử dụng . Bàn luận về chỉ định chống đông . Bàn luận về liều dùng . Bàn luận về cách dùng . Bàn luận về tương tác thuốc . Bàn luận về chuyển đổi chống đông. Bàn luận về biến cố chảy máu . 50 KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT . 52 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC DANH MỤC CÁC KÍ HIỆU, CHỮ VIẾT TẮT ACC American College of Cardiology Trường môn Tim mạch Hoa Kỳ ACCP American College of Clinical Pharmacy Trường môn Dược lâm sàng Hoa Kỳ ACE Acenocoumarol ACS Acute coronary syndrome Hội chứng mạch vành cấp ACT Activated coagulation time Thời gian đông máu hoạt hóa AHA American Heart Association Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ aPTT Activated partial thromboplastin time Thời gian thromboplastin một phần hoạt hóa ASH American Society of Hematology Hiệp hội Huyết học Hòa Kỳ AT3 Antithrombin III BN Bệnh nhân CABG Coronary artery bypass graft Phẫu thuật bắc cầu động mạch chủ - vành DAB Dabigatran DOAC Direct oral anticoagulant Thuốc chống đông đường uống tác dụng trực tiếp DVT Deep Vein Thrombosis Thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch sâu ĐM Động mạch EACTS European Association for Cardio-Thoracic Surgery Hiệp hội Phẫu thuật Tim mạch-Lồng ngực Châu Âu ENO Enoxaparin ESC European Society of Cardiology Hiệp hội Tim mạch học Châu Âu HCMVC Hội chứng mạch vành cấp HIT Heparin-induced thrombocytopenia Giảm tiểu cầu do Heparin gây ra HK Huyết khối HKTMSCD Huyết khối tĩnh mạch sâu chi dưới HL Hai lá KLPT Khối lượng phân tử LMWH Low Molecular Weight Heparin Heparin trọng lượng phân tử thấp NMCT Nhồi máu cơ tim NVAF Non Valvular Atrial Fibrillation Rung nhĩ không do bệnh van tim NYHA Hội Tim mạch học NewYork MLCT Mức lọc cầu thận PCI Percutaneous coronary intervention Can thiệp mạch vành qua da PE Pulmonary embolism Thuyên tắc động mạch phổi PF4 Platelet factor 4 Yếu tố tiểu cầu 4 PT Prothrombin time Thời gian prothrombin RIV Rivaroxaban TDD Tiêm dưới da TIA Transient ischemic attack Thiếu máu não thoáng qua TLPT Trọng lượng phân tử TM Tĩnh mạch TTHKTM Thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch TTHKTMSCD Thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch sâu chi dưới TTR Time in therapeutic range Thời gian trong khoảng điều trị UFH Unfractioned heparin Heparin không phân đoạn WAR Warfarin DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 1.1 Đặc điểm dược lý của UFH, LMWH .2 Các nghiên cứu về sử dụng thuốc chống đông.1 Các tài liệu tham chiếu được sử dụng trong xây dựng quy ước về kê đơn theo hướng dẫn điều trị .2 Đánh giá nguy cơ huyết khối và nguy cơ chảy máu .1 Đặc điểm chung của bệnh nhân .2 Đặc điểm khoa phòng điều trị .3 Chẩn đoán bệnh và tiền sử dùng thuốc chống huyết khối .4 Đặc điểm chức năng thận của bệnh nhân.5 Tỷ lệ các lượt kê đơn các chế phẩm và hoạt chất .6 Thống kê các lượt chỉ định chống đông.7 Nguy cơ huyết khối và nguy cơ chảy máu trong một số chỉ định.8 Đặc điểm vi phạm chống chỉ định .9 Tính phù hợp về chỉ định theo tờ TTSP.10 Tính phù hợp về chỉ định phân bố theo từng hoạt chất .11 Tính phù hợp về chỉ định phân bố theo mục đích điều trị .12 Đặc điểm về liều dùng của các thuốc chống đông đường uống.13 Đặc điểm về liều dùng của các thuốc chống đông đường tiêm .14 Tính phù hợp về liều dùng của thuốc chống đông .15 Đặc điểm chuyển đổi chống đông ở người bệnh không phẫu thuật .16 Đặc điểm chuyển đổi ở người bệnh phẫu thuật/thủ thuật .17 Thống kê các tương tác thuốc – thuốc của thuốc chống đông .18 Đặc điểm về biến cố chảy máu . 37 DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, SƠ ĐỒ, ĐỒ THỊ Hình 1.1 Cơ chế đông máu và cơ chế tác dụng của các thuốc chống đông máu .1 Số lượng và tỷ lệ các lượt kê đơn theo nhóm chống đông .2 Phân bố chế phẩm thuốc chống đông theo Khoa trong Viện Tim mạch . 27 ĐẶT VẤN ĐỀ Thuốc chống đông máu được sử dụng phổ biến để dự phòng và điều trị các bệnh lý huyết khối [13]. Tuy nhiên, thuốc chống đông máu lại có khoảng điều trị hẹp và nếu sử dụng không hợp lý chống đông máu có thể gây ra những kết quả bất lợi đáng kể cho bệnh nhân [47]. Do vậy, việc kê đơn phù hợp thuốc chống đông là một thách thức lớn để cải thiện chất lượng và sự an toàn của dịch vụ chăm sóc sức khỏe [82]. Cơ sở dữ liệu biến cố Sentinel của Ủy ban Liên hợp ở Hoa Kỳ cho thấy 7,2% biến cố bất lợi của thuốc từ tháng 1 năm 1997 đến tháng 12 năm 2007 có liên quan đến thuốc chống đông [76]. Đáng chú ý, Fanikos và cộng sự, khi xem xét các lỗi liên quan đến thuốc trong bệnh viện của họ, phát hiện 7,2% lỗi dùng thuốc có liên quan đến thuốc chống đông máu như liều dùng không hợp lý (7,7%), theo dõi INR không đầy đủ (3,1%) [32]. Tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, thuốc chống đông được sử dụng rộng rãi tại nhiều khoa phòng trong bệnh viện. Theo thống kê về số lượng tiêu thụ thuốc năm 2021, thuốc chống đông được sử dụng nhiều nhất tại Viện Tim mạch. Tại đây, thuốc được chỉ định cho đa dạng về mặt bệnh lý từ dự phòng đến điều trị, cho các tình trạng huyết khối động mạch và tĩnh mạch, trên cả các bệnh nhân nội khoa, phẫu thuật và can thiệp. Các bệnh nhân mắc bệnh lý tim mạch thường có tuổi cao, mắc kèm nhiều bệnh, sử dụng nhiều thuốc dùng kèm, do vậy có nguy cơ cao gặp phải các sai sót và biến cố liên quan sử dụng thuốc chống đông với phạm vi điều trị hẹp. Trong quá trình điều trị nội trú, các vấn đề liên quan sử dụng thuốc chống đông có thể được phát hiện bao gồm ở giai đoạn cấp tính cũng như khi chuyển tiếp bệnh nhân ra điều trị ngoại trú hay chuyển tiếp từ ngoại trú sang nội trú. Do vậy, việc phát hiện và giải quyết được các vấn đề ở giai đoạn nội trú sẽ góp phần giảm thiểu đáng kể được các biến cố bất lợi có thể xảy ra liên quan đến thuốc chống đông. Xuất phát từ thực tế trên, chúng tôi tiến hành thực hiện ngiên cứu “Khảo sát thực trạng sử dụng thuốc chống đông tại Viện Tim mạch - Bệnh viện Trung ương Quân Đội 108” với các mục tiêu như sau: - Mục tiêu 1: Khảo sát đặc điểm bệnh nhân nội trú được chỉ định chống đông tại Viện Tim mạch – Bệnh viện Trung ương Quân Đội 108. - Mục tiêu 2: Khảo sát đặc điểm kê đơn thuốc chống đông tại Viện Tim mạch – Bệnh viện Trung ương Quân Đội 108. 1 TỔNG QUAN Tổng quan về thuốc chống đông 1. Cơ chế đông máu và phân loại thuốc chống đông Đông máu là cơ chế tự bảo vệ của cơ thể khi có chảy máu. Quá trình cầm máu xảy ra theo một loạt các bước riêng biệt nhưng có nối tiếp và đan xen nhau [12].

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ