CHƯƠNG 1 ĐẶC ĐIỂM LAO ĐỘNG TIỀN LƯƠNG VÀ CÔNG TÁC QUẢN LÝ LAO ĐỘNG TIỀN LƯƠNG TẠI CÔNG TY TNHH IN PHÚ SỸ 1. Chế độ trích lập, nộp và sử dụng các khoản trích theo lương tại Công ty TNHH In Phú Sỹ 1. Quỹ tiền lương tại công ty Quỹ tiền lương của Công ty TNHH In Phú Sỹ bao gồm những khoản như sau: - Tiền lương chính tính theo thời gian và phụ cấp các loại. - Tiền lương trả cho người lao động trong thời gian ngừng làm việc do nguyên nhân khách quan như mưa, bão lũ, thiếu hàng hóa, trong thời gian được điều động công tác làm nghĩa vụ theo chế độ quy định, thời gian nghỉ phép, thời gian đi học.
- Các loại phụ cấp đi làm đêm, làm thêm giờ, ngày. - Các khoản tiền lương có tính chất không thường xuyên. Khi lập kế hoạch về quỹ tiền lương, Công ty còn phải tính đến các khoản như trợ cấp, BHXH cho công nhân viên khi ốm đau, thai sản, tai nạn lao động. Tuy nhiên cần lưu ý là quỹ tiền lương không bao gồm các khoản tiền thưởng không thường xuyên như: phát minh, sáng chế,…và các khoản trợ cấp thông thường xuyên như: trợ cấp khó khăn đột xuất, công tác phí, bảo hộ lao động.
Về phương diện hạch toán kế toán, tiền lương cho công nhân viên trong Công ty TNHH In Phú Sỹ được chia làm hai loại là tiền lương chính và tiền lương phụ. - Tiền lương chính: Là tiền lương phải trả cho công nhân viên trong thời gian công nhân viên thực hiện nhiệm vụ chính của họ, nghĩa là thời gian có tiêu SVTH: Đặng Thanh Huyền 8 Lớp: Kế toán tổng hợp Chuyên đề thực tập chuyên ngành GVHD: Ths. Nguyễn Đức Dũng hao thực sự sức lao động bao gồm: tiền lương phải trả theo cấp bậc và các khoản phụ cấp kèm theo (phụ cấp trách nhiệm, phụ cấp khu vực, phụ cấp đi làm đêm, đi làm thêm giờ, ngày). - Tiền lương phụ: Là tiền lương trả cho công nhân viên trong thời gian thực hiện nhiệm vụ khác ngoài nhiệm vụ chính của họ và thời gian công nhân viên được nghỉ theo đúng chế độ (nghỉ phép, nghĩ lễ, nghỉ tết đi học, đi họp, nghỉ vì ngừng hoạt động kinh doanh).
Việc phân chia tiền lương thành tiền lương lương chính và tiền lương phụ có ý nghĩa quan trọng đối với công tác hạch toán kế toán và phân tích tiền lương trong giá thành sản phẩm. Quỹ tiền lương được hình thành từ doanh thu của hoạt động kinh doanh. Vì vậy, quản lý chi tiêu quỹ tiền lương phải nằm trong mối quan hệ với việc thực hiện kế hoạch kinh doanh của Công ty nhằm vừa chi tiêu tiết kiệm hợp lý quỹ tiền lương, vừa đảm bảo hoàn thành và hoàn thành vượt mức kế hoạch kinh doanh của Công ty trong thời gian tới. Chế độ trích lập, nộp, sử dụng BHXH Hiện nay, các khoản trích theo lương được áp dụng tại Công ty bao gồm BHXH, BHYT, BHTN, KPCĐ.
Thực hiện theo quy định của Luật BHXH, Nghị định 152/2006/NĐ-CP ngày 22/12/2006 của Chính phủ hướng dẫn một số điều của của Luật BHXH về BHXH bắt buộc, từ ngày 01/01/2014 Công ty áp dụng mức trích lập BHXH theo tỷ lệ mới. Cụ thể tỷ lệ trích BHXH đang được áp dụng tại Công ty là 26% mức lương cơ bản, trong đó Công ty chịu 18% (tính vào chi phí kinh doanh), CBCNV đóng 8% (trừ vào lương nhân viên). Như vậy, hiện nay các khoản trích theo lương tại Công ty là 34,5% lương cơ bản. Trong đó: SVTH: Đặng Thanh Huyền 9 Lớp: Kế toán tổng hợp Chuyên đề thực tập chuyên ngành GVHD: Ths.
Nguyễn Đức Dũng - Công ty trích 24% tính vào chi phí kinh doanh (bao gồm 18% BHXH, 3% BHYT, 1% BHTN, 2% KPCĐ). - Còn lại 10,5% trừ vào thu nhập của CBCNV (bao gồm 8% BHXH, 1,5% BHYT, 1% BHTN) Định kỳ hàng tháng phòng Kế toán thanh toán tại Công ty sẽ tiến hành trích lập các khoản trích theo lương. Công ty thực hiện đóng bảo hiểm cho cơ quan bảo hiểm quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội và hạn nộp chậm nhất các khoản này là ngày 20 hàng tháng. Việc nộp và sử dụng các quỹ bảo hiểm tại Công ty được cụ thể hóa như sau: BHXH là sự bảo đảm thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của CBCNV khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết,…trên cơ sở đóng vào quỹ BHXH.
Đối với các doanh nghiệp nói chung và Công ty TNHH In Phú Sỹ nói riêng, là những người sử dụng lao động thì BHXH là khoản đóng góp bắt buộc phải tham gia theo quy định của Nhà nước. Quỹ BHXH là quỹ được hình thành từ việc trích lập 24% trên tổng lương cơ bản của cán bộ nhân viên trong Công ty, nhằm trợ cấp trong trường hợp họ bị mất khả năng lao động như ốm đau, thai sản,…Toàn bộ số trích BHXH được kế toán thanh toán nộp lên cơ quan quản lý quỹ bảo hiểm ở quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội trước ngày 20 hàng tháng. Tại Công ty TNHH In Phú Sỹ, khi có phát sinh liên quan đến BHXH, kế toán thanh toán căn cứ vào mức lương ngày của nhân viên đó, thời gian nghỉ (có chứng từ hợp lệ), tỷ lệ trợ cấp BHXH để tiến hành chi trả BHXH cho nhân viên bị ốm đau, thai sản,…Cuối quý, lập danh sách nhân viên nghỉ hưởng BHXH trình lên cơ quan quản lý quỹ BHXH để quyết toán. SVTH: Đặng Thanh Huyền 10 Lớp: Kế toán tổng hợp Chuyên đề thực tập chuyên ngành GVHD: Ths.
Nguyễn Đức Dũng Tỷ lệ hưởng BXH được quy định tại Công ty như sau: - Trường hợp ốm đau được hưởng 75% lương. - Trường hợp tai nạn lao động, thai sản được hưởng 100% lương. Chế độ trích lập, nộp, sử dụng BHYT Là quỹ được hình thành từ việc trích lập 4,5% tổng lương cơ bản của cán bộ công nhân viên Công ty. Quỹ này được nộp toàn bộ cho cơ quan bảo hiểm (dưới hình thức mua thẻ BHYT cho nhân viên trong Công ty) và trợ cấp cho CBCNV thông qua mạng lưới y tế.
Khi phát sinh chi phí khám chữa bệnh cho từng nhân viên Công ty, cơ quan Bảo hiểm sẽ thanh toán chi phí khám chữa bệnh theo tỷ lệ nhất định mà Nhà nước quy định. Chế độ trích lập, nộp, sử dụng BHTN Là quỹ được hình thành từ việc trích lập 2% trên tổng lương cơ bản của cán bộ công nhân viên trong Công ty. Quỹ này được lập cho cơ quan bảo hiểm để chi trả cho CBCNV trong thời gian thất nghiệp. Tại Công ty TNHH In Phú Sỹ, quỹ này được sử dụng để trợ cấp nâng cao trình độ chuyên môn và trợ cấp thất nghiệp cho cán bộ nhân viên trong Công ty.
Chế độ trích lập, nộp, sử dụng KPCĐ Công đoàn là một tổ chức của đoàn thể đại diện cho CBCNV tại Công ty TNHH In Phú Sỹ. Công đoàn là tổ chức được lập nên đại diện cho CBCNV đứng lên đấu tranh và bảo vệ quyền lợi cho CBCNV. Nhưng bên cạnh đó thì công đoàn cũng là tổ chức trực tiếp hướng dẫn và điều chỉnh thái độ của CBCNV đối với công việc. Quỹ KPCĐ được hình thành do việc trích lập và tính vào chi phí sản xuất kinh doanh của đơn vị hàng tháng theo một tỷ lệ quy định trên tổng số SVTH: Đặng Thanh Huyền 11 Lớp: Kế toán tổng hợp Chuyên đề thực tập chuyên ngành GVHD: Ths.
Nguyễn Đức Dũng tiền lương thực tế phải trả cho công nhân viên trong tháng nhằm tạo ra nguồn kinh phí cho hoạt động công đoàn của Công ty TNHH In Phú Sỹ. Tỷ lệ trích nộp kinh phí công đoàn của công ty được áp dụng theo chế độ tài chính hiện hành là 2% tiền lương thực tế phải trả của công nhân viên trong tháng. Trong đó, Công ty được phép giữ lại tại đơn vị để chi tiêu cho hoạt động công đoàn cơ sở nhằm chăm lo, thăm hỏi, bảo vệ quyền lợi của CBCNV. Tổ chức quản lý lao động và tiền lương tại Công ty TNHH In Phú Sỹ 1.
Cơ cấu tổ chức quản lý lao động và tiền lương tại công ty Công tác quản lý lao động và quản lý tiền lương phải được thực hiện trên nguyên tắc tập trung dân chủ, phát huy được hết trách nhiệm của các cá nhân trong Công ty TNHH In Phú Sỹ. Công tác quản lý lao động và quản lý tiền lương phải xuất phát từ yêu cầu hoạt động thực tế tại Công ty, theo định hướng đổi mới và phát triển hoạt động kinh doanh tại Công ty, đồng thời đảm bảo sự ổn định, kế thừa, phát huy, đào tạo, bồi dưỡng và đổi mới đội ngũ cán bộ công nhân viên để đáp ứng ngày càng tốt hơn sự ngiệp phát triển của Công ty TNHH In Phú Sỹ. Xuất phát từ hai vấn đề trên công ty đã xây dựng cơ cấu quản lý theo sơ đồ 1.1: Tổ chức bộ máy quản lý lao động và tiền lương tại Công ty Ban Giám đốc Phòng Phòng Phòng Phòng Kế toán Kinh doanh Hành chính Thu Mua (Nguồn: Phòng Hành chính) SVTH: Đặng Thanh Huyền 12 Lớp: Kế toán tổng hợp Chuyên đề thực tập chuyên ngành GVHD: Ths. Nguyễn Đức Dũng 1.
Chức năng, nhiệm vụ của các bộ phận trong quản lý lao động và tiền lương tại công ty Trong sơ đồ 1.1 thì hai bộ phận quan trọng nhất trong quản lý lao động và tiền lương tại công ty là Ban giám đốc và phòng Hành chính. Ngoài ra các phòng ban khác cũng tham gia. Cụ thể: Tại Công ty TNHH In Phú Sỹ, mỗi phòng đều có 1 trưởng phòng là những người chịu trách nhiệm đôn đốc, nhắc nhở các nhân viên do mình quản lý trực tiếp và mỗi nhân viên được trưởng phòng phân công một mảng công việc cụ thể phù hợp khả năng và trình độ chuyên môn của chính mình. Ban giám đốc - Dựa vào tiến độ làm việc của các bộ phận trong công ty nói chung và nhiệm vụ, chức năng của các bộ phận nói riêng để xây dựng kế hoạch tiền lương và kế hoạch tuyển dụng lao động.
- Xây dựng mối quan hệ giữa quản lý lao động và quản lý tiền lương. Từ khâu, lập dự toán chấp hành dự toán và quyết toán. Thực hiện tốt các mối quan hệ này sẽ phản ánh đầy đủ tình hình sử dụng lao động và quỹ lương của công ty từng thời kỳ. Phòng Hành chính - Cải tiến tổ chức bộ máy quản lý lao động gọn nhẹ, phù hợp với điều kiện hiện tại; - Cải tiến lề lối, phong cách làm việc của bộ phận quản lý, thường xuyên giữ mối quan hệ giữa các bộ phận trong đơn vị.