CHƯƠNG 1: CO SO LY LUAN VE THUE THU NHẬP CÁ NHAN VA QUAN LY THUE THU NHAP CA NHAN TU TIEN CONG, TIEN LUONG 1.1 Thuế thu nhập cá nhân 1.1 Khái niệm về thuế “Thuế là một khoản phí mà người dân phải nộp bắt buộc cho chính phủ mà không. phải trả lại trực tiếp cho NNT (Parameswaran, 2005). Các chính phủ đánh thuế vì nhiều mục nhưng chủ yếu là gây quỹ để trang trải ic khoản chỉ tiêu công và mặt khác. :ác nguồn lực một cách hợp lý.
Thuế là nguồn thu chính của chính phủ. Mục tiêu cơ bản của thuế là chuyên các nguồn lực từ nhóm này sang nhóm khác. để đạt được các mục tiêu phát triển nhất định mà không gây nguy hại đến các mục tiêu kinh tế. Công bằng trong thuế có cả thành phần theo chiều ngang và chiều dọc.
ig theo chiều ngang thê hiện khi có sự đối xử bình đẳng vẻ thuế đối với những người nộp thuế có khả năng nộp thuế ngang nhau. Công bằng theo chiều dọc liên quan đến mối quan hệ thích hợp giữa gánh nặng thuế tương đối do các cá nhân có năng lực nộp. thuế khác nhau phải trả. Không có công thức nào dé thiết lập mức độ lũy tiến thích hợp của việc đánh thuế.
Nó phụ thuộc vào các yếu tố như mức độ đoàn kết giữa các cá nhân trong xã hội hoặc mức độ trốn tránh của những người nhận chuyền giao tiềm năng. quan điểm này là cần thiết để luôn so sánh và kiểm tra các nhóm người nộp thuế giống. Theo truyền thống, thuế được phân loại là trực tiếp (thuế TNCN, thuế thu nhập. doanh nghiệp và thu nhập khác và thuế vốn) hoặc gián tiếp (GTGT, thuế tiêu thụ đặc biệt, các loại thuế khác đối với sản phẩm và sản xuất).
Nói chung, nhóm đầu tiên cho phép phân phối lại nhiều hơn vì không thực tế khi đưa ra tính lũy tiến trong thuế gián thu (Musgrave va Thin, 1948). Do đó, việc truy đòi thuế trực thu, vốn để “nhìn thấy” hơn, có xu hướng lớn hơn ở các quốc gia nơi mục tiêu phân bổ lại thuế rõ ràng hơn; điều này thường dẫn đến mức thuế TNCN cao hơn. Trong khi các nhà hoạch định chính sách không thể điều chỉnh trực tiếp gánh nặng thuế của thu nhập, nhưng họ có thể cải cách các yếu tố luật định của hệ thống thuế, cuối cùng xác định mức thuế trung bình và thuế cân biên (Torres và cộng sự, 2012).2 Thuế thu nhập cá nhân 1. Khải niệm Thuế TNCN là loại thuế trực thu đánh vào thu nhập cá nhân bao gồm tiền lương.
và tiền công, phí giám đốc, cổ tức, iển bản quyền và thu nhập cho thuê,. Thuế TNCNỀ do cá nhân cư trú và cá nhân không cư trú trả khi họ tham gia vào các hoạt động chịu thuế hoặc tạo thu nhập tại quốc gia được đề cập. Thuế suất thuế TNCN có thể không đổi hoặc tăng dẫn, có nghĩa là thuế suất tăng khi thu nhập chịu thuế tăng - những người có thu nhập cao hơn trả tỷ lệ thu nhập của họ đối với thuế cao hơn. Trong cách tiếp cận chia dần, được sử dụng phổ biến nhất, thuế suất dựa trên khung thu nhập của đối tượng.
Các cá nhân bị đánh thuế đối với thu nhập kiếm được trong một kỳ kế toán, được gọi là năm đánh giá - thường là năm đương lịch. Các khoản khấu trừ theo lương, ở nhiều quốc gia, được sử dụng đề khấu trừ thuế từ tiền lương trước khi chúng được trả cho nhân viên và là bắt buộc trong khu vực chính thức của hầu hết các quốc gia. Nhưng những khoản này thường không bao gồm các loại thu nhập khác như cổ tức, hoặc thu nhập từ những người tự kinh doanh. Căn cứ tính thuế thu nhập cá nhân Căn cứ tính thuế TNCN là thu nhập chịu thuế được tính từ thu nhập mà cá nhân thu được trong kỳ tính thuế thường là một năm.
Định nghĩa thuế áp dụng về những loại thu nhập nào bị đánh thuế được xác định trong luật thuế nhưng đôi khi tòa án cũng đóng, một vai trò trong việc xác định những thu nhập nào phải chịu thuế. Định nghĩa về thu nhập chủ yếu bắt nguồn từ khái niệm cơ bản do Robert Haig và Henry Simons đưa ra, thường được gọi là định nghĩa Haig-Simons vẻ thu nhập. Điều này định nghĩa rất rộng. rãi thu nhập là khoản tích lũy cho vị trí kinh tế của một người và có thể bao gồm cả tiền mặt cũng như các khoản tích lũy không dùng tiền mặt, ví dụ sau này bao gồm cả sự gia tăng giá trị thị trường của tài sản của một người ngay cả khi không được bán.
“Thu nhập chịu thuế hoặc “tông thu nhập” có thể được xác định hoặc bổ sung theo. các loại thu nhập như thu nhập từ việc làm, thu nhập từ vốn, thu nhập đầu tư, thu nhập từ kinh doanh,. và thường bao gồm một loại thặng dư. Theo hệ thống đánh thuế theo.
lịch trình, các loại thu nhập này có thể bị đánh thuế khác nhau. Một số thu nhập có thé được miễn và hoàn toàn không được tính vảo tổng thu nhập. Trong khi thu nhập chịu thuế bao gồm thu nhập phát sinh từ các nguồn trong nước, nó cũng có thể bao gồm thu nhập phát sinh từ các nguồn nước ngoài đối với trường hợp. là đối tượng cư trú chịu thuế.
Định nghĩa về thu nhập thường bao gồm tắt cả các khoản thu nhập như, + Thu nhập từ việc làm (Tiền lương và tiền công, phúc lợi ngoài lề cho nhân viên (bồi thường không bằng tiền mặt), trợ cấp hưu trí do nhân viên cung cấp, bảo hiểm y tế do nhân viên cung cấp, ) * Lãi vốn * Thu nhập từ đầu tư khác (Tiền lãi, Cô tức, Tiền cho thuê, Tiền bản quyền, Hàng. ) + Thu nhập từ kinh doanh phi doanh nghiệp * Thu nhập khác (Giải thưởng và phần thưởng, Học bổng và trợ cấp, Huỷ bỏ thu nhập mắc nợ, Thu nhập bắt hợp pháp, Thu nhập từ nhà ở, Thu nhập từ tiền thưởng, bao. gồm thu nhập từ cờ bạc, Quà tặng và thừa kế, Tiền bảo hiểm nhân thọ, tiền thu được từ các hợp đồng tài trợ, thiệt hại cho người bị thương cá nhân y „ Chính phủ cung cấp các khoản thanh toán xã hội.) * Loại thu nhập thặng dư khoản được liệt kê ở trên có thể được miễn, vi dụ như quà tặng và di sản, m ấn từ nhà ở. Đối tượng nộp thuế thu nhập cá nhân Ai là đối tượng chịu thuế TNCN là một câu hỏi cơ bản cho việc thiết kế thuế thu nhập cá nhân.
Ở cấp độ rất rộng, bắt kỳ đơn vị chịu thuế nảo chẳng hạn như cá nhân, cặp vợ chồng hoặc hộ gia đình, có thu nhập từ một nguồn ở quốc gia (hoặc khu vực tài phán) cho dù là đối tượng cư trú ở quốc gia đó hay cách khác đều có thể phải chịu thuế “TNCN. Các quốc gia cũng thường đánh thuế cư dân của họ, ngay cả trên thu nhập kiếm được ở nước ngoài. Việc một cá nhân có phải là cư dân hay không được điều chỉnh bởi luật thuế và do đó việc sử dụng thuật ngữ 'đối tượng cư trú thuế' hoặc đối tượng cư trú. tại một quốc gia cho mục đích thuế.
Thông thường, việc trở thành cư dân có nghĩa là đã hiện điện thực tế tại quốc gia này trong hơn một nửa thời gian tính thuế. Mặc dù về mặt pháp lý, mọi cá nhân là đối tượng cư trú có thể phải chịu thuế “TNCN, yêu cầu nộp thuế TNCN sẽ dựa trên việc liệu thu nhập chịu thuế của cá nhân đó có phát sinh nghĩa vụ thuế hay không khi áp dụng các mức thuế TNCN hiện hành khác. 'Việc lựa chọn số tiền ngưỡng thu nhập đối với nghĩa vụ thuế TNCN làm nảy sinh. một số vấn đề tương tự liên quan đến việc đặt ngưỡng thuế GTGT.
Có một loạt sự đánh đổi khác nhau, từ những lo ngại về tính công bằng và hiệu quả trong việc đặt ra ngưỡng thuế TNCN, cũng như những lựa chọn khó khăn về việc phân bổ các nguồn lực hành chính khan hiếm đề đánh thuế một số lượng lớn NNT hay tập trung vào một nhóm nhỏ hơn nhiều NNT có thu nhập đáng kể. Nhu cầu doanh thu tổng thể và các thông số của phần còn lại của hệ thống thuế cũng ảnh hưởng đến nơi đặt ngưỡng thuế TNCN nhằm đạt được mức doanh thu mong muốn và phân bô gánh nặng thuế. Không có gì đáng ngạc nhiên, bởi vì sự đánh đổi này thay đổi theo từng quốc gia, các quốc gia áp dụng các mức ngưỡng thu nhập khác nhau để xác định ai là đối tượng chịu trách nhiệm pháp lý thuế TNCN. Cuối cùng, bắt kỳ quy tắc thuế nào mà các quốc gia áp dụng để xác định nghĩa vụ.
thuế TNCN, các quốc gia cần có được thông tin cần thiết để xác định khoảng cách giữa những người phải nộp thuế TNCN và những người thực sự phải nộp thuế TNCN. Ở nhiều quốc gia, hơn 90% doanh thu thuế TNCN đến từ việc khấu trừ thu nhập lao động. trong khu vực chính thức, mặc dù luật thuế quy định phạm vi rộng hơn nhiều đối với cả cá nhân và loại thu nhập chịu thuế. Vai trò của thuế thu nhập cá nhân Thuế TNCN đóng một vai trò quan trọng không chỉ đối với NSNN mà còn đối với.
công bằng xã hội vì loại thuế này góp phần vào nỗ lực bình đẳng xã hội ở Việt Nam. > Tang nguồn thu cho ngân sách nhà nước. Thuế là nguồn thu chủ yếu của NSNN. Điều này bao gồm thuế thu nhập doanh.
nghiệp (TNDN), thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế thu nhập cá nhân (TNCN), thuế xuất nhập khẩu, thuế bảo vệ môi trường, thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB), thuế đăng kỷ kinh doanh,. Theo đó, đóng góp thuế TNCN cũng là một cách giúp quốc gia có thêm ngân sách đ tư vào cơ sở hạ tằng, nâng cao đời sống xã hội của công dân. Khi nền kinh. tế ngày càng phát triển, thuế thu nhập cá nhân cũng có tốc độ tăng nhanh, tỷ lệ thuận với thu nhập bình quân đầu người.
>_ Góp phần thực hiện công bằng xã hội Không chỉ ở Việt Nam mà ở mọi quốc gia trên thế giới, khoảng cách giàu nghèo. ngày càng rõ rằng hơn bao giờ hết. Điều này tạo ra một hiện tượng, một ý tưởng về sự bat công xã hội trên thế giới. Để giải quyết vấn đề này, thuế TNCN đóng vai trò then.
chốt vì đây là cách rõ ràng nhất để giảm khoảng cách giàu nghèo do thực tế là những công dân nghèo, bình thường sẽ không phải nộp khoản thuế này.