Giáo Trình Quản Trị Chiến Lược: Tài Liệu Học Từ Trường Đại Học Tài Chính - Marketing

Giáo trình kinh tế về chiến lược, biên soạn theo chương trình đào tạo chuẩn, hệ thống hóa kiến thức từ cơ bản đến nâng cao., phục vụ nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

• Tác giả: Th.S Nguyễn Văn Hội
• Trường học: Trường Đại Học Tài Chính - Marketing
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Giáo Trình Quản Trị Chiến Lược
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN TRỊ CHIẾN LƢỢC
• 1.1. NHỮNG KHÁI NIỆM CƠ BẢN
• 1.2. TẦM QUAN TRỌNG VÀ CÁC YÊU CẦU CỦA QUẢN TRỊ CHIẾN LƢỢC
• 1.3. MÔ HÌNH QUẢN TRỊ CHIẾN LƢỢC
• 2. CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH MÔI TRƢỜNG BÊN NGOÀI CỦA TỔ CHỨC
• 2.1. MÔI TRƢỜNG VÀ PHÂN LOẠI
• 2.2. MÔI TRƢỜNG VĨ MÔ
• 2.3. MÔI TRƢỜNG VI MÔ
• 2.4. LƢỢNG GIÁ CÁC YẾU TỐ MÔI TRƢỜNG
• 3. CHƯƠNG 3: PHÂN TÍCH NỘI BỘ
• 3.1. Khái niệm, mục đích của phân tích nội bộ
• 3.2. PHÂN TÍCH CÁC YẾU TỐ HOẠT ĐỘNG DOANH NGHIỆP
• 3.3. CÁC MÔ HÌNH PHÂN TÍCH NỘI BỘ DOANH NGHIỆP
• 3.4. PHÂN TÍCH CHUỖI GIÁ TRỊ
• 3.5. LƢỢNG GIÁ CÁC YẾU TỐ NỘI BỘ
• 4. CHƯƠNG 4: XÁC ĐỊNH TẦM NHÌN, SỨ MẠNG VÀ MỤC TIÊU
• 4.1. BAN TUYÊN BỐ TẦM NHÌN
• 4.2. BAN TUYÊN BỐ SỨ MỆNH
• 4.3. XÂY DỰNG MỤC TIÊU
• 5. CHƯƠNG 5: DỰ BÁO TRONG QUẢN TRỊ SẢN XUẤT
• 5.1. GIAI ĐOẠN NHẬP VÀO
• 5.2. GIAI ĐOẠN KẾT HỢP
• 5.3. Ma trận SWOT
• 5.4. Ma trận BCG
• 5.5. Ma trận GE
• 5.6. Ma trận SPACE
• 5.7. GIAI ĐOẠN III – Sử dụng ma trận QSPM
• 6. CHƯƠNG 6: CÁC LOẠI CHIẾN LƢỢC CẤP CÔNG TY
• 6.1. Các loại chiến lược
• 6.2. CHIẾN LƢỢC PHÁT TRIỂN TẬP TRUNG
• 6.3. CHIẾN LƢỢC PHÁT TRIỂN HỘI NHẬP
• 6.4. CHIẾN LƢỢC ĐA DẠNG HÓA
• 6.5. CHIẾN LƢỢC SUY GIẢM
• 7. CHƯƠNG 7: CHIẾN LƢỢC CẤP KINH DOANH VÀ CẤP CHỨC NĂNG
• 7.1. CÁC YẾU TỐ NỀN TẢNG CỦA CHIẾN LƢỢC
• 7.2. CHIẾN LƢỢC CẠNH TRANH TỔNG QUÁT
• 7.3. CHIẾN LƢỢC CẤP CHỨC NĂNG
• 8. CHƯƠNG 8: THỰC HIỆN VÀ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƢỢC
• 8.1. THỰC HIỆN CHIẾN LƢỢC
• 8.2. ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƢỢC
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Giáo Trình Quản Trị Chiến Lược Từ Trường Đại Học Tài Chính Marketing

Giáo trình quản trị chiến lược từ Trường Đại Học Tài Chính - Marketing cung cấp cái nhìn tổng quan về các khái niệm cơ bản trong quản trị chiến lược. Nội dung giáo trình không chỉ giúp sinh viên hiểu rõ về lý thuyết mà còn áp dụng vào thực tiễn. Việc nắm vững các khái niệm này là rất quan trọng trong bối cảnh kinh doanh hiện đại, nơi mà sự cạnh tranh ngày càng gia tăng.

1.1. Khái Niệm Cơ Bản Về Quản Trị Chiến Lược

Quản trị chiến lược là quá trình xác định mục tiêu và hoạch định các chiến lược để đạt được những mục tiêu đó. Điều này bao gồm việc phân tích môi trường bên ngoài và bên trong tổ chức để đưa ra quyết định phù hợp.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Quản Trị Chiến Lược

Quản trị chiến lược giúp tổ chức xác định hướng đi và mục tiêu cụ thể. Nó cũng giúp tổ chức thích ứng với những thay đổi trong môi trường kinh doanh, từ đó nâng cao vị thế cạnh tranh.

II. Những Thách Thức Trong Quản Trị Chiến Lược Tại Trường Đại Học Tài Chính Marketing

Trong quá trình triển khai quản trị chiến lược, các tổ chức thường gặp phải nhiều thách thức. Những thách thức này có thể đến từ môi trường bên ngoài, như sự biến động của thị trường, hoặc từ nội bộ, như sự thiếu đồng thuận trong ban lãnh đạo.

2.1. Biến Động Môi Trường Kinh Doanh

Môi trường kinh doanh luôn thay đổi, điều này tạo ra áp lực lớn cho các tổ chức trong việc điều chỉnh chiến lược. Các yếu tố như kinh tế, chính trị và công nghệ đều có thể ảnh hưởng đến quyết định chiến lược.

2.2. Sự Thiếu Đồng Thuận Trong Ban Lãnh Đạo

Sự không đồng thuận trong ban lãnh đạo có thể dẫn đến việc triển khai chiến lược không hiệu quả. Điều này đòi hỏi các nhà quản lý phải có khả năng lãnh đạo và thuyết phục để đạt được sự đồng thuận.

III. Phương Pháp Phân Tích Chiến Lược Hiệu Quả Từ Giáo Trình Quản Trị Chiến Lược

Giáo trình cung cấp nhiều phương pháp phân tích chiến lược hữu ích, giúp sinh viên và nhà quản lý có thể áp dụng vào thực tiễn. Những phương pháp này bao gồm phân tích SWOT, phân tích PEST và ma trận BCG.

3.1. Phân Tích SWOT Trong Quản Trị Chiến Lược

Phân tích SWOT giúp tổ chức nhận diện điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức. Đây là công cụ quan trọng để xây dựng chiến lược phù hợp với thực tế.

3.2. Ma Trận BCG Và Ứng Dụng Trong Chiến Lược

Ma trận BCG giúp tổ chức xác định vị trí sản phẩm trên thị trường. Qua đó, tổ chức có thể đưa ra quyết định về việc đầu tư hay rút lui khỏi các sản phẩm cụ thể.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Quản Trị Chiến Lược Tại Trường Đại Học Tài Chính Marketing

Việc áp dụng quản trị chiến lược vào thực tiễn là rất quan trọng để nâng cao hiệu quả hoạt động của tổ chức. Các nghiên cứu cho thấy rằng các tổ chức áp dụng quản trị chiến lược thường đạt được kết quả tốt hơn.

4.1. Kết Quả Nghiên Cứu Về Ứng Dụng Quản Trị Chiến Lược

Nghiên cứu cho thấy rằng các tổ chức áp dụng quản trị chiến lược có hiệu suất cao hơn so với những tổ chức không áp dụng. Điều này chứng tỏ tầm quan trọng của việc hoạch định chiến lược.

4.2. Các Ví Dụ Thành Công Trong Ứng Dụng Chiến Lược

Nhiều tổ chức đã thành công nhờ vào việc áp dụng các phương pháp quản trị chiến lược hiệu quả. Những ví dụ này có thể được sử dụng làm bài học cho các tổ chức khác.

V. Kết Luận Về Giáo Trình Quản Trị Chiến Lược Từ Trường Đại Học Tài Chính Marketing

Giáo trình quản trị chiến lược từ Trường Đại Học Tài Chính - Marketing không chỉ cung cấp kiến thức lý thuyết mà còn giúp sinh viên áp dụng vào thực tiễn. Việc nắm vững các khái niệm và phương pháp trong quản trị chiến lược là rất cần thiết để thành công trong môi trường kinh doanh hiện đại.

5.1. Tương Lai Của Quản Trị Chiến Lược

Quản trị chiến lược sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của các tổ chức. Các nhà quản lý cần phải cập nhật kiến thức và kỹ năng để thích ứng với những thay đổi trong môi trường kinh doanh.

5.2. Lời Khuyên Cho Các Tổ Chức

Các tổ chức nên thường xuyên đánh giá và điều chỉnh chiến lược của mình để phù hợp với thực tế. Việc này không chỉ giúp tổ chức tồn tại mà còn phát triển bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

lOMoARcPSD|9699295 Giáo trình quản trị chiến lược Quản trị chiến lược (Trường Đại học Tài chính - Marketing) Studocu is not sponsored or endorsed by any college or university Downloaded by Ngan Nguyen (ngannguyen.com) lOMoARcPSD|9699295 BỘ TÀI CHÍNH TRƢỜNG ĐẠI HỌC TÀI CHÍNH MARKETING KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH BÀI GIẢNG MÔN QUẢN TRỊ CHIẾN LƢỢC Chủ biên: Th.S Nguyễn Văn Hội Thành viên tham gia Th.S Cảnh Chí Hoàng Th.STrầnVănHưng Th.S Nguyễn Thị Minh Trâm TP. Hồ Chí Minh năm 2014 i Downloaded by Ngan Nguyen (ngannguyen.com) lOMoARcPSD|9699295 MỤC LỤC CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN TRỊ CHIẾN LƢỢC .NHỮNG KHÁI NIỆM CƠ BẢN .Khái niệm và phân loại chiến lƣợc. Khái niệm chiến lược. Phân loại chiến lược .Quản trị chiến lƣợc .TẦM QUAN TRỌNG VÀ CÁC YÊU CẦU CỦA QUẢN TRỊ CHIẾN LƢỢC .Tầm quan trọng của quản trị chiến lƣợc.

Yêu cầu của quản trị chiến lƣợc. MÔ HÌNH QUẢN TRỊ CHIẾN LƢỢC. Quy trình quản trị chiến lƣợc. Phân tích môi trường.

Xác định sứ mạng. Xây dựng chiến lược. Phân tích và lựa chọn các phương án chiến lược. Thực hiện chiến lược.

Đánh giá và kiểm tra chiến lược. Các giai đoạn quản trị chiến lƣợc. Mô hình quản trị chiến lƣợc tổng quát. 14 CHƢƠNG 2: PHÂN TÍCH MÔI TRƢỜNG BÊN NGOÀI CỦA TỔ CHỨC .MÔI TRƢỜNG VÀ PHÂN LOẠI .Khái niệm về môi trƣờng .Phân loại môi trƣờng .MÔI TRƢỜNG VĨ MÔ .Đặc điểm môi trƣờng vĩ mô .Các yếu tố cơ bản của môi trƣờng vĩ mô.

Yếu tố kinh tế. Yếu tố chính trị và chính phủ. 20 ii Downloaded by Ngan Nguyen (ngannguyen. Yếu tố xã hội.

Yếu tố tự nhiên. Yếu tố kỹ thuật công nghệ. MÔI TRƢỜNG VI MÔ. Các yếu tố cơ bản.

Đối thủ cạnh tranh. Khách hàng. Nhà cung cấp. Đối thủ cạnh tranh tiềm ẩn.

Sản phẩm thay thế. LƢỢNG GIÁ CÁC YẾU TỐ MÔI TRƢỜNG. Đánh giá các yếu tố môi trƣờng. Ma trận đánh giá các yếu tố bên ngoài.

Ma trận vị thế cạnh tranh. 32 CHƢƠNG 3: PHÂN TÍCH NỘI BỘ .Khái niệm,mục đích của phân tích nội bộ .Ý nghĩa và mục đích của việc đánh giá môi trƣờng bên trong .PHÂN TÍCH CÁC YẾU TỐ HOẠT ĐỘNG DOANH NGHIỆP .Hoạt động tài chính .Nghiên cứu và phát triển (R&D) .Hệ thống thông tin .Hoạt động Marketing. CÁC MÔ HÌNH PHÂN TÍCH NỘI BỘ DOANH NGHIỆP .Các mô hình phân tích nội bộ doanh nghiệp .PHÂN TÍCH CHUỖI GIÁ TRỊ .Nguồn lực có giá trị, năng lực mũi nhọn và lợi thế cạnh tranh .LƢỢNG GIÁ CÁC YẾU TỐ NỘI BỘ.Đánh giá các yếu tố nội bộ .Ma trận đánh giá các yếu tố nội bộ. 48 iii Downloaded by Ngan Nguyen (ngannguyen.com) lOMoARcPSD|9699295 CHƢƠNG 4: XÁC ĐỊNH TẦM NHÌN, SỨ MẠNG VÀ MỤC TIÊU .BAN TUYÊN BỐ TẦM NHÌN .Cấu trúc của tầm nhìn.BAN TUYÊN BỐ SỨ MỆNH.

Nội dung bản tuyên bố sứ mạng. Công ty kinh doanh trong nghành nào. Triết lý kinh doanh. Các yếu tố ảnh hƣởng đến sứ mạng.

Quá trình xác lập bản tuyên bố sứ mạng. Tiến trình phát triển của một bản sứ mạng.XÂY DỰNG MỤC TIÊU .Phân loại mục tiêu. Các yêu cầu khi xác định muc tiêu. Phƣơng pháp xây dựng muc tiêu.

Phương pháp truyền thống. Phương pháp MBO. Những yếu tố ảnh hƣởng đến mục tiêu chiến lƣợc. Chủ sở hữu doanh nghiệp.

Công nhân viên doanh nghiệp. Khách hàng. Cộng đồng xã hội. 58 CHƢƠNG 5: DỰ BÁO TRONG QUẢN TRỊ SẢN XUẤT .GIAI ĐOẠN NHẬP VÀO .GIAI ĐOẠN KẾT HỢP .Ma trận SWOT .Ma trận BCG .Ma trận GE .Ma trận SPACE .GIAI ĐOẠN III – Sử dụng ma trận QSPM.

75 iv Downloaded by Ngan Nguyen (ngannguyen.com) lOMoARcPSD|9699295 CHƢƠNG 6: CÁC LOẠI CHIẾN LƢỢC CẤP CÔNG TY .Các loại chiền lƣợc.CHIẾN LƢỢC PHÁT TRIỂN TẬP TRUNG .Chiền lƣợc thâm nhập thị trƣờng .Chiến lƣợc phát triển thị trƣờng .Chiến lƣợc phát triển sản phẩm .CHIẾN LƢỢC PHÁT TRIỂN HỘI NHẬP .Hội nhập dọc về phía sau .Hội nhập dọc về phía trƣớc .Hội nhập ngang.CHIẾN LƢỢC ĐA DẠNG HÓA .Đa dạng hóa đồng tâm.Sự đa dạng hóa hang ngang .Đa dạng hóa kết hợp.CHIẾN LƢỢC SUY GIẢM .Chiến lƣợc thu hẹp .Chiến lƣợc cắt giảm .Chiến lƣợc thanh lý. 87 CHƢƠNG 7: CHIẾN LƢỢC CẤP KINH DOANH VÀ CẤP CHỨC NĂNG.CÁC YẾU TỐ NỀN TẢNG CỦA CHIẾN LƢỢC .Nhu cầu khách hàng và sự khác biệt hóa sản phẩm .Nhóm khách hàng và sự phân khúc thị trƣờng.CHIẾN LƢỢC CẠNH TRANHTỔNG QUÁT .Chiến lƣợc chi phí thấp nhất .Doanh nghiệp theo đuổi chiến lƣợc. 90 v Downloaded by Ngan Nguyen (ngannguyen.Chiến lƣợc khác biệt hóa sản phẩm .Điều kiện cần có để áp dụng. Những thuận lợi và bất lợi khi doanh nghiệp theo đuổi .Chiến lƣợc tập trung .Thị trƣờng để áp dụng.

Những thuận lợi và bất lợi khi doanh nghiệp theo đuổi. Điểm khác biệt cơ bản giữa 2 chiến lƣợc .CHIẾN LƢỢC CẤP CHỨC NĂNG .Chiến lƣợc marketing .Chiến lƣợc cấp tài chính .Chiến lƣợc nghiên cứu và phát triển .Chiến lƣợc vận hành.Chiến lƣợc nguồn nhân lực. 98 CHƢƠNG 8: THỰC HIỆN VÀ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƢỢC .THỰC HIỆN CHIẾN LƢỢC .Thực hiện chiến lƣợc – sự cần thiết phải thực hiện .Nội dung thực hiện chiến lƣợc .Thiết lập các mục tiêu hang năm .Xây dựng các chính sách và kế hoạch hành động .Phân bố các nguồn lực để thực hiện chiến lƣợc .ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƢỢC .Bản chất của việc kiểm tra, đánh giá chiến lƣợc .Qúa trình đánh giá chiến lƣợc. Qúa trình đánh giá chiến lƣợc .Điều chỉnh chiến lƣợc.

106 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 108 vi Downloaded by Ngan Nguyen (ngannguyen.com) lOMoARcPSD|9699295 CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ QUẢN TRỊ CHIẾN LƢỢC Ngày nay, trong điều kiện kinh doanh đầy phức tạp, các yếu tố từ bên ngoài càng trở nên khó dự báo và tác động lớn đến kết quả hoạt động của doanh nghiệp.Việc phân tích đầy đủ, chính xác những yếu tố tác động này và dự báo chúng trong tương lai là một việc vô cùng quan trọng. Trước đây, thực sự là nhiều hãng đã từng thành công do tập trung hầu như toàn bộ nỗ lực quản lý vào việc kiến giải các chức năng hoạt động nội bộ và do thực hiện các công việc hàng ngày của mình một cách có hiệu quả nhất. Mặc dù hiệu quả hoạt động nội bộ vẫn còn rất quan trọng, song việc làm cho doanh nghiệp thích nghi với những thay đổi về điều kiện môi trường đã trở thành yếu tố hết sức cần thiết để đảm bảo thành công.

Môn quản trị chiến lược triển vọng làm rõ tầm quan trọng của việc phân tích môi trường và hoạch định các chiến lược liên quan trực tiếp đến điều kiện môi trường. Quản trị chiến lược không bác bỏ các thông lệ quản trị đã được khẳng định mà nó chỉ là cách nhấn mạnh thích đáng trách nhiệm lớn lao của ban lãnh đạo cao nhất. Mục đích cuối cùng của quản trị chiến lược là giúp các doanh nghiệp nâng cao thành tích của mình bằng cách tăng cường hiệu năng, hiệu quả và tính linh hoạt. Sự tăng tốc của các biến đổi môi trường, sự cạnh tranh đang gia tăng đối với các nguồn tài nguyên ngày càng khan hiếm và nhu cầu ngày càng tăng của các công ty khác nhau làm cho quản trị chiến lược có tầm quan trọng ngày càng lớn.

Hiện nay chưa có một phương pháp ứng dụng thực hành môn quản trị chiến lược nào được chấp nhận một cách thống nhất.Không thể có hai hệ thống quản trị chiến lược giống hệt nhau vì mỗi tổ chức có tính đặc thù riêng và quá trình quản trị chiến lược phải phù hợp với tính đặc thù ấy.Tuy nhiên, mặc dù có tính đặc thù như vậy nhưng có một số nguyên tắc và thực tiễn cơ bản làm nền tảng cho việc nghiên cứu và ứng dụng quản trị chiến lược. 1 Downloaded by Ngan Nguyen (ngannguyen. NHỮNG KHÁI NIỆM CƠ BẢN 1. Khái niệm và phân loại chiến lƣợc a.

Khái niệm chiến lƣợc Bản thân từ “chiến lược” được vay mượn trong lĩnh vực quân sự, điều này cũng thể hiện rõ tính chất của “thương trường là chiến trường” và điểm mấu chốt của thương trường là “cạnh tranh” cũng như trong chiến trường là “xung đột”. Dưới quan điểm của một số tác giả thì có các định nghĩa sau: - Theo Stuart Well: Chiến lược thực sự là sự định vị những lợi thế cạnh tranh trong tương lai. Bất kỳ tư duy chiến lược nào cũng đều phản ánh điều cơ bản này, đó là mục đích dẫn dắt chiến lược - Theo Constantions C.Markides: Chiến lược được định nghĩa là một vị trí thị trường duy nhất và chiếm lấy thị trường duy nhất này. - Theo Deependra Moitra: Chiến lược chính là tính độc đáo và việc làm khác biệt khả năng cạnh tranh để đạt được lợi thế đòn bẩy trong thị trường - Theo Robert Allio: Chiến lược là nghệ thuật triển khai các nguồn lực hướng tới các cơ hội thị trường theo cách phân biệt doanh nghiệp với các đối thủ cạnh tranh.

Những khái niệm được nêu ở trên đây được nhìn nhận và đánh giá dưới các phương diện khác nhau của các định hướng trong kinh doanh. Tựu trung có ba loại định hướng cơ bản như sau: Định Định hướng hướng khách nguồn lực hàng Định hướng cạnh tranh 2 Downloaded by Ngan Nguyen (ngannguyen.com) lOMoARcPSD|9699295  Định hướng theo khách hàng: Cung cấp những giá trị cao nhất cho khách hàng để tạo ra rào cản vững chắc đối với đối thủ cạnh tranh;  Định hướng cạnh tranh: Tạo ra sự khác biệt rõ rệt vượt qua (và chống lại) đối thủ cạnh tranh để chiếm lĩnh thị trường;  Xây dựng và củng cố thế mạnh về nguồn lực để chiến thắng đối thủ cạnh tranh, hướng tới khách hàng. Theo một cách nhìn khác, chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp có thể có bốn cách tiếp cận: - Cách tiếp cần thứ nhất: Chiến lược tập trung vào yếu tố cốt lõi. Trên cơ sở xác định rõ những hoạt động nào của doanh nghiệp có tính quyết định đến sự tồn tại để tập trung nguồn lực vào các hoạt động đó, không dàn trải để tạo ra sức mạnh so với đối thủ cạnh tranh; - Cách tiếp cận thứ hai: Chiến lược dựa vào lợi thế tuyệt đối.

Dựa vào những lợi thế mà đối thủ cạnh tranh không thể có để tạo ra các nguồn lực, chẳng hạn ưu thế về tài nguyên thiên nhiên, ưu thế về hoàn cảnh địa lý… Ví dụ: Doanh nghiệp sở hữu một cảng nước sâu dành cho các tàu có trọng tải lớn. Chiến lược cơ bản của công ty phải khai thác lợi thế tuyệt đối này để thu hút khách hàng; - Cách tiếp cận thứ ba: Chiến lược dựa vào lợi thế tương đối.