Dược lý học lâm sàng 2018 tại Đại học Y Hà Nội

Tài liệu nghiên cứu Dược lý học lâm sáng 2018 đh y hà nội, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu về y tế.

• Tác giả: Trường Đại Học Y Hà Nội
• Người hướng dẫn: GS. Đào Văn Phan
• Trường học: Đại học Y Hà Nội
• Chuyên ngành: Dược lý học
• Đề tài: Dược lý học lâm sàng
• Loại tài liệu: giáo khoa
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI NÓI ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 1.1. Khái niệm cơ bản
• 1.2. Phần I: Dược lý học đại cương
• 1.2.1. Đại cương về dược động học
• 1.2.2. Các cách vận chuyển thuốc qua màng sinh học
• 1.2.3. Các thông số cơ bản của dược động học và ý nghĩa trong thực hành điều trị
• 1.2.4. Những biến đổi của dược động học
• 1.2.5. Đại cương về dược lực học
• 1.2.6. Tương tác thuốc
• 1.3. Phần II: Thuốc tác động trên hệ thần kinh thực vật
• 1.3.1. Bài đại cương
• 1.3.2. Thuốc tác động trên hệ cholinergic
• 1.3.3. Thuốc tác động trên hệ adrenergic
• 1.4. Phần III: Thuốc tác động trên hệ thần kinh trung ương
• 1.4.1. Thuốc mê
• 1.4.2. Thuốc tê
• 1.4.3. Thuốc ngủ
• 1.4.4. Thuốc giảm đau loại morphin
• 1.4.5. Thuốc hạ sốt - giảm đau - chống viêm
• 1.4.6. Thuốc chữa gout
• 1.4.7. Dược lý tâm thần
• 1.4.8. Thuốc an thần kinh (thuốc an thần chủ yếu)
• 1.4.9. Thuốc bình thần (thuốc an thần thứ yếu)
• 1.4.10. Thuốc chống trầm cảm
• 1.4.11. Thuốc điều hoà hoạt động tâm thần
• 1.4.12. Các chất gây rối loạn tâm thần
• 1.4.13. Thuốc chữa động kinh
• 1.4.14. Thuốc chữa Parkinson
• 1.4.15. Thuốc giãn cơ vân
• 1.5. Phần IV: Hóa học trị liệu
• 1.5.1. Thuốc kháng sinh
• 1.5.2. Thuốc chống nấm
• 1.5.3. Thuốc chống lao
• 1.5.4. Thuốc điều trị phong
• 1.5.5. Thuốc kháng virus
• 1.5.6. Thuốc điều trị sốt rét
• 1.5.7. Thuốc chống amip
• 1.5.8. Thuốc diệt Trichomonas
• 1.5.9. Thuốc chống giun sán
• 1.5.10. Thuốc sát khuẩn - Thuốc tẩy uế
• 1.6. Phần V: Thuốc tác động trên cơ quan và trên máu
• 1.6.1. Thuốc trợ tim
• 1.6.2. Thuốc điều trị loạn nhịp tim
• 1.6.3. Thuốc chữa cơn đau thắt ngực
• 1.6.4. Thuốc chữa tăng huyết áp
• 1.6.5. Thuốc lợi niệu
• 1.6.6. Các chất điện giải chính
• 1.6.7. Các dịch thay thế huyết tương
• 1.6.8. Các dịch điều chỉnh rối loạn dinh dưỡng
• 1.6.9. Điều chỉnh thăng bằng acid - base
• 1.6.10. Thuốc điều chỉnh rối loạn tiêu hoá
• 1.6.11. Thuốc điều chỉnh rối loạn hô hấp
• 1.6.12. Thuốc chữa thiếu máu
• 1.6.13. Thuốc tác động trên quá trình đông máu
• 1.7. Phần VI: Thuốc tác động trên chuyển hoá và mỡ
• 1.7.1. Thuốc hạ lipoprotein máu
• 1.7.2. Thuốc hạ glucose máu
• 1.7.3. Histamin và thuốc kháng histamin
• 1.7.4. Vitamin
• 1.7.5. Thuốc chống ung thư
• 1.7.6. Thuốc tác động trên hệ thống miễn dịch
• 1.8. Phần VII: Hormon và các thuốc điều chỉnh rối loạn nội tiết
• 1.8.1. Đại cương
• 1.8.2. Hormon tuyến yên
• 1.8.3. Hormon tuyến giáp
• 1.8.4. Thuốc kháng giáp trạng tăng hịp
• 1.8.5. Hormon tuyến cận giáp
• 1.8.6. Hormon tuyến tụy
• 1.8.7. Hormon và thượng thận
• 1.8.8. Hormon tuyến sinh dục
• 1.8.9. Thuốc tránh thai
• 1.8.10. Thuốc tác động trên cơ bắp tử cung
• 1.9. Phần VIII: Điều trị ngộ độc thuốc cấp tính
• 1.9.1. Điều trị ngộ độc thuốc cấp tính
• 1.10. Phần IX: Phổi lọc
• 1.10.1. Các prostaglandin
• 1.10.2. Receptor từ bào
• TÀI LIỆU THAM KHẢO CHÍNH

Tóm tắt

I. Tổng quan về Dược lý học lâm sàng 2018 Đại học Y Hà Nội

Dược lý học lâm sàng là một lĩnh vực quan trọng trong y học, nghiên cứu về tác động của thuốc đối với con người. Năm 2018, Đại học Y Hà Nội đã phát hành tài liệu giáo khoa về Dược lý học lâm sàng, cung cấp kiến thức cần thiết cho sinh viên y khoa. Tài liệu này không chỉ giúp sinh viên hiểu rõ về các loại thuốc mà còn về cách sử dụng chúng một cách an toàn và hiệu quả.

1.1. Khái niệm và vai trò của Dược lý học lâm sàng

Dược lý học lâm sàng nghiên cứu tác động của thuốc trên cơ thể con người. Nó giúp xác định cách thức thuốc hoạt động và cách sử dụng chúng trong điều trị bệnh.

1.2. Mục tiêu của chương trình đào tạo Dược lý học lâm sàng

Chương trình đào tạo nhằm cung cấp cho sinh viên kiến thức về tác dụng của thuốc, cách sử dụng và quản lý thuốc trong điều trị bệnh.

II. Những thách thức trong Dược lý học lâm sàng hiện nay

Trong bối cảnh y tế hiện đại, Dược lý học lâm sàng đối mặt với nhiều thách thức. Sự gia tăng số lượng thuốc và sự phức tạp trong điều trị bệnh khiến việc quản lý thuốc trở nên khó khăn hơn. Ngoài ra, việc phát hiện và xử lý các tác dụng phụ của thuốc cũng là một vấn đề lớn.

2.1. Sự gia tăng số lượng thuốc trên thị trường

Sự phát triển nhanh chóng của các loại thuốc mới tạo ra thách thức trong việc cập nhật kiến thức cho các bác sĩ và dược sĩ.

2.2. Tác dụng phụ và tương tác thuốc

Việc phát hiện và quản lý các tác dụng phụ của thuốc là rất quan trọng để đảm bảo an toàn cho bệnh nhân.

III. Phương pháp nghiên cứu trong Dược lý học lâm sàng

Nghiên cứu trong Dược lý học lâm sàng thường sử dụng các phương pháp thử nghiệm lâm sàng để đánh giá hiệu quả và độ an toàn của thuốc. Các nghiên cứu này giúp xác định liều lượng tối ưu và cách sử dụng thuốc hiệu quả nhất.

3.1. Thử nghiệm lâm sàng giai đoạn I

Giai đoạn này tập trung vào việc đánh giá độ an toàn của thuốc trên một nhóm nhỏ người khỏe mạnh.

3.2. Thử nghiệm lâm sàng giai đoạn II và III

Giai đoạn II và III đánh giá hiệu quả của thuốc trên bệnh nhân và so sánh với giả dược.

IV. Ứng dụng thực tiễn của Dược lý học lâm sàng

Dược lý học lâm sàng có nhiều ứng dụng trong thực tiễn y tế. Nó không chỉ giúp bác sĩ lựa chọn thuốc phù hợp mà còn hỗ trợ trong việc theo dõi và điều chỉnh điều trị cho bệnh nhân. Việc áp dụng kiến thức Dược lý học lâm sàng vào thực tiễn giúp nâng cao chất lượng điều trị.

4.1. Lựa chọn thuốc trong điều trị

Dựa trên kiến thức Dược lý, bác sĩ có thể lựa chọn thuốc phù hợp nhất cho từng bệnh nhân.

4.2. Theo dõi và điều chỉnh điều trị

Việc theo dõi tác dụng của thuốc giúp bác sĩ điều chỉnh liều lượng và phương pháp điều trị kịp thời.

V. Kết luận và tương lai của Dược lý học lâm sàng

Dược lý học lâm sàng đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe. Tương lai của lĩnh vực này sẽ tiếp tục phát triển với sự ra đời của các loại thuốc mới và các phương pháp điều trị tiên tiến. Việc đào tạo và cập nhật kiến thức cho các chuyên gia y tế là rất cần thiết.

5.1. Tầm quan trọng của việc đào tạo liên tục

Đào tạo liên tục giúp các bác sĩ và dược sĩ cập nhật kiến thức mới nhất về thuốc và điều trị.

5.2. Xu hướng phát triển trong Dược lý học lâm sàng

Sự phát triển của công nghệ và nghiên cứu sẽ mở ra nhiều cơ hội mới trong Dược lý học lâm sàng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Tr−êng ®¹i häc y hμ néi Bé m«n d−îc lý D−îc lý häc l©m sμng NHÀ XUẤT BẢN THÔNG TIN NHÀ XUẤT BẢN Y HỌC VÀ TRUYỀN THÔNG 0 DƯỢC LÝ HỌC LÂM SÀNG NHÀ XUẤT BẢN Y HỌC Địa chỉ: Số 352 - Đội Cấn - Ba Đình - Hà Nội Email: [e-mail]; [e-mail] Số điện thoại: [phone] Chịu trách nhiệm về xuất bản NHÀ XUẤT BẢN THÔNG TIN VÀ TRUYỀN THÔNG GIÁM ĐỐC-TỔNG BIÊN TẬP TRẦN CHÍ ĐẠT Chịu trách nhiệm về nội dung NHÀ XUẤT BẢN Y HỌC TỔNG GIÁM ĐỐC CHU HÙNG CƯỜNG Biên tập viên NXB Y học: BS. Đặng Thị Cẩm Thúy Biên tập viên NXB Thông tin và Truyền thông: Nguyễn Tiến Phát - Bùi Hữu Lộ Tác giả: Trường Đại học Y Hà Nội Trình bày bìa: Nguyệt Thu NHÀ XUẤT BẢN THÔNG TIN VÀ TRUYỀN THÔNG Địa chỉ: Tầng 6, tòa nhà 115 Trần Duy Hưng, Cầu Giấy, Hà Nội ĐT: 024.vn; Website: http://www.vn Số xác nhận đăng ký xuất bản: 4198-2018/CXBIPH/4-188/TTTT Quyết định xuất bản số: 94/QĐ-NXB TTTT ngày 18 tháng 12 năm 2018 Mã số sách tiêu chuẩn quốc tế - ISBN: 978-604-80-3510-5 Nộp lưu chiểu quý IV 2018. 1 Chñ biªn: GS. §µo V¨n Phan C¸c t¸c gi¶: GS.

NguyÔn Träng Th«ng PGS. NguyÔn TrÇn Gi¸ng H­¬ng 2 Lêi nãi ®Çu ChØ trong vßng gÇn hai thËp kû trë l¹i ®©y, nhê chÝnh s¸ch më cöa, ®ang tõ t×nh tr¹ng thiÕu thuèc, hiÖn nay chóng ta ®· cã tíi gÇn 10.000 biÖt d­îc l­u hµnh trªn thÞ tr­êng. Ngoµi ra, dùa trªn thµnh tùu cña c¸c ngµnh khoa häc kü thuËt kh¸c, chÊt l­îng thuèc còng ®­îc n©ng cao v­ît bËc. §Ých t¸c dông cña thuèc ngµy cµng ®­îc x¸c ®Þnh, ngµy cµng mang tÝnh ®Æc hiÖu h¬n, lµm cho viÖc chØ ®Þnh thuèc ngµy cµng trë nªn tinh tÕ.

Ph­¬ng ch©m sö dông thuèc an toµn vµ hîp lý lu«n ph¶i ®øng tr­íc nh÷ng th¸ch thøc. Nh÷ng cuèn s¸ch gi¸o khoa D­îc lý tr­íc ®©y nh»m trang bÞ cho sinh viªn §¹i häc y c¸c kiÕn thøc c¬ b¶n vÒ d­îc lùc häc ®Ó hä hiÓu ®­îc nh÷ng c¬ chÕ t¸c dông chÝnh cña tõng nhãm thuèc, tõ ®ã hiÓu râ ®­îc chØ ®Þnh vµ ®éc tÝnh cña tõng nhãm thuèc. Cuèn s¸ch gi¸o khoa nµy ngoµi nhiÖm vô trªn cßn lÊy viÖc øng dông l©m sµng lµm môc tiªu, v× vËy ®· mang tªn lµ D­îc lý häc l©m sµng. Víi môc tiªu nµy, chóng t«i ®· më réng thªm phÇn ®éng häc cña thuèc, c¸c ¸p dông l©m sµng, c¸c chØ ®Þnh, chèng chØ ®Þnh vµ t¸c dông kh«ng mong muèn cña thuèc nh»m gióp cho viÖc sö dông thuèc ®­îc an toµn vµ hîp lý h¬n.

ChÝnh v× vËy, ®èi t­îng cña cuèn s¸ch còng ®­îc më réng cho c¶ c¸c häc viªn sau ®¹i häc, cho c¸c thÇy thuèc ®iÒu trÞ, nh÷ng ng­êi lu«n cÇn cËp nhËt c¸c kiÕn thøc vÒ thuèc. ViÖc tra cøu c¸c biÖt d­îc kh«ng ph¶i lµ môc tiªu cña cuèn s¸ch nµy, tuy nhiªn hÇu hÕt c¸c thuèc cã trong danh môc thuèc thiÕt yÕu lÇn thø IV (1999), lÇn thø V (2005) vµ c¶ lÇn thø VI (2013) t¹i s¸ch t¸i b¶n lÇn thø ba nµy ®Òu ®­îc ®Ò cËp ®Õn. Dï c¸c t¸c gi¶ ®· hÕt søc cè g¾ng, song cuèn s¸ch ch¾c ch¾n kh«ng tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt, chóng t«i rÊt mong nhËn ®­îc c¸c ý kiÕn chØ b¶o, bæ sung cña c¸c ®ång nghiÖp y - d­îc. C¸c t¸c gi¶ 3 4 Môc lôc Lêi nãi ®Çu 3 Kh¸i niÖm vÒ d­îc lý häc 7 PhÇn I: D­îc lý häc ®¹i c­¬ng 9 §¹i c­¬ng vÒ d­îc ®éng häc §µo V¨n Phan 10 C¸c c¸ch vËn chuyÓn thuèc qua mµng sinh häc §µo V¨n Phan 11 C¸c th«ng sè c¬ b¶n cña d­îc ®éng häc vµ 31 §µo V¨n Phan ý nghÜa trong thùc hµnh ®iÒu trÞ Nh÷ng biÕn ®æi cña d­îc ®éng häc §µo V¨n Phan 43 §¹i c­¬ng vÒ d­îc lùc häc §µo V¨n Phan 49 T­¬ng t¸c thuèc §µo V¨n Phan 62 PhÇn II: Thuèc t¸c dông trªn hÖ thÇn kinh thùc vËt 69 Bµi ®¹i c­¬ng §µo V¨n Phan 70 Thuèc t¸c dông trªn hÖ cholinergic §µo V¨n Phan 77 Thuèc t¸c dông trªn hÖ adrenergic §µo V¨n Phan 94 PhÇn III: Thuèc t¸c dông trªn hÖ thÇn kinh trung ­¬ng 115 Thuèc mª §µo V¨n Phan 119 Thuèc tª §µo V¨n Phan 129 Thuèc ngñ Ng.TrÇn Gi¸ng H­¬ng 136 R­îu Ng.TrÇn Gi¸ng H­¬ng 144 Thuèc gi¶m ®au lo¹i morphin Ng.TrÇn Gi¸ng H­¬ng 149 Thuèc h¹ sèt - gi¶m ®au - chèng viªm §µo V¨n Phan 169 Thuèc ch÷a gout §µo V¨n Phan 184 D­îc lý t©m thÇn §µo V¨n Phan 189 Thuèc an thÇn kinh (thuèc an thÇn chñ yÕu) §µo V¨n Phan 191 Thuèc b×nh thÇn (thuèc an thÇn thø yÕu) §µo V¨n Phan 202 Thuèc chèng trÇm c¶m §µo V¨n Phan 210 Thuèc ®iÒu hoµ ho¹t ®éng t©m thÇn §µo V¨n Phan 219 C¸c chÊt g©y rèi lo¹n t©m thÇn §µo V¨n Phan 224 Thuèc ch÷a ®éng kinh §µo V¨n Phan 225 Thuèc ch÷a Parkinson §µo V¨n Phan 235 Thuèc gi·n c¬ v©n §µo V¨n Phan 240 PhÇn IV: Hãa häc trÞ liÖu 245 Thuèc kh¸ng sinh §µo V¨n Phan 246 Thuèc chèng nÊm §µo V¨n Phan 277 Thuèc chèng lao NguyÔn Träng Th«ng 283 Thuèc ®iÒu trÞ phong NguyÔn Träng Th«ng 293 Thuèc kh¸ng virus §µo V¨n Phan 297 Thuèc ®iÒu trÞ sèt rÐt Ng.TrÇn Gi¸ng H­¬ng 309 Thuèc chèng amÝp Ng.TrÇn Gi¸ngH­¬ng 329 Thuèc diÖt Trichomonas Ng.TrÇn Gi¸ng H­¬ng 337 5 Thuèc chèng giun s¸n Ng.TrÇn Gi¸ng H­¬ng 338 Thuèc s¸t khuÈn - Thuèc tÈy uÕ §µo V¨n Phan 354 PhÇn V: Thuèc t¸c dông trªn c¬ quan vµ trªn m¸u 359 Thuèc trî tim §µo V¨n Phan 360 Thuèc ®iÒu trÞ lo¹n nhÞp tim §µo V¨n Phan 370 Thuèc ch÷a c¬n ®au th¾t ngùc §µo V¨n Phan 386 Thuèc ch÷a t¨ng huyÕt ¸p §µo V¨n Phan 393 Thuèc lîi niÖu §µo V¨n Phan 410 C¸c chÊt ®iÖn gi¶i chÝnh §µo V¨n Phan 424 C¸c dÞch thay thÕ huyÕt t­¬ng §µo V¨n Phan 436 C¸c dÞch ®iÒu chØnh rèi lo¹n dinh d­ìng §µo V¨n Phan 438 §iÒu chØnh th¨ng b»ng acid - base §µo V¨n Phan 440 Thuèc ®iÒu chØnh rèi lo¹n tiªu ho¸ §µo V¨n Phan 448 Thuèc ®iÒu chØnh rèi lo¹n h« hÊp §µo V¨n Phan 469 Thuèc ch÷a thiÕu m¸u NguyÔn Träng Th«ng 486 Thuèc t¸c dông trªn qu¸ tr×nh ®«ng m¸u 499 NguyÔn Träng Th«ng vµ tiªu fibrin PhÇn VI: Thuèc t¸c dông trªn chuyÓn ho¸ vµ m« 521 Thuèc h¹ lipoprotein m¸u NguyÔn Träng Th«ng 522 Thuèc h¹ glucose m¸u NguyÔn Träng Th«ng 533 Histamin vµ thuèc kh¸ng histamin NguyÔn Träng Th«ng 546 Vitamin NguyÔn Träng Th«ng 555 Thuèc chèng ung th­ NguyÔn Träng Th«ng 573 Thuèc t¸c dông trªn hÖ thèng miÔn dÞch NguyÔn Träng Th«ng 591 PhÇn VII: Hormon vµ c¸c thuèc ®iÒu chØnh rèi lo¹n néi tiÕt 605 §¹i c­¬ng §µo V¨n Phan 606 Hormon tuyÕn yªn §µo V¨n Phan 608 Hormon tuyÕn gi¸p §µo V¨n Phan 612 Thuèc kh¸ng gi¸p tr¹ng tæng hîp §µo V¨n Phan 615 Hormon tuyÕn cËn gi¸p §µo V¨n Phan 618 Hormon tuyÕn tuþ §µo V¨n Phan 619 Hormon vá th­îng thËn §µo V¨n Phan 623 Hormon tuyÕn sinh dôc §µo V¨n Phan 632 Thuèc tr¸nh thai §µo V¨n Phan 643 Thuèc t¸c dông trªn co bãp tö cung §µo V¨n Phan 649 PhÇn VIII: §iÒu trÞ ngé ®éc thuèc cÊp tÝnh 657 §iÒu trÞ ngé ®éc thuèc cÊp tÝnh §µo V¨n Phan 658 PhÇn IX: Phô lôc 669 C¸c prostaglandin §µo V¨n Phan 670 Receptor tÕ bµo §µo V¨n Phan 680 Tµi liÖu tham kh¶o chÝnh 694 6 Kh¸i niÖm vÒ d­îc lý häc D­îc lý häc (pharmacology) theo tu tõ häc lµ m«n khoa häc vÒ thuèc.

Nh­ng ®Ó tr¸nh ý nghÜa qu¸ réng cña tõ nµy, d­îc lý häc chØ bao hµm mäi nghiªn cøu vÒ sù t­¬ng t¸c cña c¸c thuèc víi c¸c hÖ sinh häc. Thuèc lµ c¸c chÊt hoÆc hîp chÊt cã t¸c dông ®iÒu trÞ hoÆc dù phßng bÖnh tËt cho con ng­êi vµ sóc vËt, hoÆc dïng trong chÈn ®o¸n bÖnh ë l©m sµng, dïng ®Ó kh«i phôc, ®iÒu chØnh c¸c chøc phËn cña c¬ quan. Thuèc cã thÓ cã nguån gèc tõ thùc vËt (c©y Canh ki na, c©y Ba g¹c), tõ ®éng vËt (insulin chiÕt xuÊt tõ tuþ t¹ng bß, lîn), tõ kho¸ng vËt, kim lo¹i (kaolin, thuû ng©n, muèi vµng) hoÆc lµ c¸c chÊt b¸n tæng hîp, tæng hîp ho¸ häc (ampicilin, sulfamid). §Çu tiªn, thuèc ph¶i ®­îc nghiªn cøu trªn sóc vËt thùc nghiÖm, ®Ó x¸c ®Þnh ®­îc t¸c dông, c¬ chÕ t¸c dông, ®éc tÝnh, liÒu ®iÒu trÞ, liÒu ®éc, t¸c dông g©y ®ét biÕn, g©y qu¸i thai, g©y ung th­.

§ã lµ ®èi t­îng cña m«n D­îc lý häc thùc nghiÖm (experimental pharmacology). Nh÷ng nghiªn cøu nµy nh»m ®¶m b¶o an toµn ®Õn møc ®é tèi ®a cho ng­êi dïng thuèc. ChØ sau khi cã ®ñ sè liÖu ®¸ng tin cËy vÒ thùc nghiÖm trªn sóc vËt míi ®­îc ¸p dông cho ng­êi. Tuy nhiªn, sóc vËt ph¶n øng víi thuèc kh«ng hoµn toµn gièng ng­êi; v× vËy sau giai ®o¹n thùc nghiÖm trªn sóc vËt, thuèc ph¶i ®­îc thö trªn nhãm ng­êi t×nh nguyÖn, trªn c¸c nhãm bÖnh nh©n t¹i c¸c c¬ së kh¸c nhau, cã so s¸nh víi c¸c nhãm dïng thuèc kinh ®iÓn hoÆc thuèc vê (placebo), nh»m ®¸nh gi¸ l¹i c¸c t¸c dông ®· gÆp trong thùc nghiÖm vµ ®ång thêi ph¸t hiÖn c¸c triÖu chøng míi, nhÊt lµ c¸c t¸c dông kh«ng mong muèn ch­a thÊy hoÆc kh«ng thÓ thÊy ®­îc trªn sóc vËt (buån n«n, chãng mÆt, nhøc ®Çu, ph¶n øng dÞ øng v.) Nh÷ng nghiªn cøu nµy lµ môc tiªu cña m«n D­îc lý häc l©m sµng (clinical pharmacology).

Cuèn s¸ch gi¸o khoa nµy mang tÝnh chÊt d­îc lý y häc (medical pharmacology), viÕt cho sinh viªn tr­êng y vµ thÇy thuèc thùc hµnh, nh»m cung cÊp nh÷ng kiÕn thøc vÒ t¸c dông cña thuèc vµ nh÷ng vÊn ®Ò liªn quan ®Õn ®iÒu trÞ ®Ó thÇy thuèc cã thÓ kª ®¬n ®­îc an toµn vµ hîp lý. D­îc lý häc lu«n dùa trªn nh÷ng thµnh tùu míi nhÊt cña c¸c ngµnh khoa häc cã liªn quan nh­ sinh lý, ho¸ häc, sinh häc, di truyÒn häc. ®Ó ngµy cµng hiÓu s©u vÒ c¬ chÕ ph©n tö cña thuèc, gióp cho nghiªn cøu s¶n xuÊt c¸c thuèc míi ngµy cµng cã tÝnh ®Æc hiÖu, kh«ng ngõng n©ng cao hiÖu qu¶ ®iÒu trÞ. D­îc lý häc cßn chia thµnh: D­îc lùc häc (Pharmacodynamics) nghiªn cøu t¸c ®éng cña thuèc trªn c¬ thÓ sèng.

Mçi thuèc, tuú theo liÒu dïng sÏ cã t¸c dông sím, ®Æc hiÖu trªn mét m«, mét c¬ quan hay mét hÖ thèng cña c¬ thÓ, ®­îc sö dông ®Ó ®iÒu trÞ bÖnh, ®­îc gäi lµ t¸c dông chÝnh. Ngoµi ra, mçi thuèc cßn cã thÓ cã nhiÒu t¸c dông kh¸c, kh«ng ®­îc dïng ®Ó ®iÒu trÞ, tr¸i l¹i cßn g©y phiÒn hµ cho ng­êi dïng thuèc (buån n«n, chãng mÆt, ®¸nh trèng ngùc.) ®­îc gäi lµ t¸c dông phô, t¸c dông kh«ng mong muèn hay t¸c dông ngo¹i ý. TÊt c¶ c¸c t¸c dông ®ã lµ ®èi 7 t­îng nghiªn cøu cña d­îc lùc häc. Trong cuèn s¸ch nµy, c¸c ý ®ã ®­îc tr×nh bµy ë môc "t¸c dông d­îc lý".

D­îc ®éng häc (Pharmacokinetics) nghiªn cøu vÒ t¸c ®éng cña c¬ thÓ ®Õn thuèc, ®ã lµ ®éng häc cña sù hÊp thu, ph©n phèi, chuyÓn ho¸ vµ th¶i trõ thuèc. Ng­êi thÇy thuèc rÊt cÇn nh÷ng th«ng tin nµy ®Ó biÕt c¸ch chän ®­êng ®­a thuèc vµo c¬ thÓ (uèng, tiªm b¾p, tiªm tÜnh m¹ch.