CHƯƠNG 1: NHUNG VAN DE CHUNG VE QUAN LY VON NGÂN SÁCH NHA NUOC TRONG DAU TU XAY DUNG CO BAN 1. Tổng quan về vốn NSNN trong XDCB 1. Đầu tr XDCB 1. Khái niệm “Đầu tư XDCB là quá trình sử dụng các nguồn lực vào hoạt động sản xuất giản đơn và tái sản xuất mở rộng tài định, nhăm từng bước tăng cường và hoàn thiện cơ sở vật chat kỹ thuật cho nên kinh tế”.
Đầu tư phát triển có một nhân tố quan trọng chính là đầu tư XDCB. Các tài sản cố định trong có giá trị được rót vốn dé tham gia vào các hoạt động đầu tư XDCB với mục đích tái sản xuất đơn giản và tái sản xuất mở rộng. Vì đây chính là một trong những bước đệm rất cần thiết trên quá trình phát triên KT - XH của các doanh nghiệp, đơn vị kinh doanh sản xuất nói riêng và toàn nền kinh tế nói riêng. Hoạt động đầu tư XDCB phần lớn tạo ra lợi ích về tài sản cố định với nhiều mục tiêu không giống nhau dé sử dụng trong lĩnh vực KT-XH, nhằm thu được những giá trị tạo ra với những hình thức khác nhau.
Đầu tư XDCB trong cả nền kinh tế quốc dân được thông qua nhiều hình thức cải tạo, mở rộng mới, khôi phục tài sản hay hiện đại hoá cho nên kinh tê. Đặc điểm dau tu XDCB Nền kinh tế trong bất kỳ quốc gia nào thì đầu tư XDCB cũng có những đặc điểm cơ bản sau: Thứ nhất: Yêu cầu tích tụ vốn lâu, nguồn vốn lớn. Xây dựng phát triển hạ tầng các công trình, các nhà máy, mua sắm các sản phâm, thiết bị, công nghệ tiên tiến nhất là những điều kiện kỹ thuật cơ bản nhất và cần thiết để đảm bảo cho sự tăng trường và phát triển kinh tế trong đó có mua tài sản cố định. Đầu tư XDCB cần một lượng vốn lớn, nguồn vốn này nam khê dong trong suốt quá trình đầu tư.
Vì vậy trong quá trình đầu tư chúng ta phải có kế hoạch huy động và sử dụng nguồn vốn một cách hợp lý đồng thời có kế hoạch phân bồ nguồn lao động, vật tư thiết bi phù hợp đảm bảo cho công trình hoàn thành trong thời gian ngắn chống lãng phí nguồn lực. Thứ hai: Đầu tu XDCB là hoạt động có tính chất lâu dài với nhiều thay đổi. Từ khi bắt đầu đầu tư cho đến khi nhận được lợi ích của việc đầu tư đòi hỏi khoảng thời gian dài với nhiều biến động về kinh tế có thể xảy ra. Khi đầu tư một tài sản cố định với mục đích phát triển kinh tế, quá trình đầu tư XSCB thường đòi hỏi một thời gian lao động rât dài mới có thê đưa tài sản đó vào sử dụng, thời gian hoàn vôn lâu vì sản 3 phẩm của XDCB mang tính tông hợp và đặc biệt.
Các dự án xây dựng không theo quy trình, dây chuyền hàng loạt từ công trình này sang dự án khác. Mỗi công trình lại sở hữu thiết kế, hình hài, đặc điểm không giống nhau vì phụ thuộc vào vị trí địa lý, đặc điểm xã hội lại thay đổi và phân tán. Do vậy hoạt động đầu tư phải được thực hiện thông quá các DADT Thứ ba: Sản phẩm của đầu tư XDCB kha năng sử dung và hoạt động lâu dài. Các công trình của dự án đầu tư XDCB có thời gian đi vào hoạt động lâu dài, thời gian rất lâu đến hàng trăm,nghìn năm nếu thi công tốt, ngoài ra một số dự án nổi tiếng trên thế giới có thể sử dụng mãi mãi.
Đây là một đặc điểm khác biệt của đầu tư XDCB so với hình thức đầu tư khác. Thứ tư: Sản phẩm của đầu tư XDCB có tính có định. Kết quả đầu ra của dự án đầu tư XDCB là những tài sản cố định, tồn tại khả năng tạo ra sản phâm và cung ứng đa dang dịch vụ tới cộng đồng, nguồn vốn lớn là điều thường xuyên phải đáp ứng được, thực hiện bởi nhiều cá thể, thậm chí xuất phát từ cơ quan doanh nghiệp khác cùng cung ứng. Quy định về an toàn an ninh quốc phòng rất nghiêm ngặt, cần được lên kế hoạch xây dựng phù hợp về địa điểm, xem xét kỹ lưỡng và xác định nơi có nhiều yếu tô thuận lợi, nếu dam bảo được phát triển cân đối của vùng lãnh thổ thì việc khai thác tối đá lợi thế của quốc gia, địa phương sẽ được cao hơn, bền vững, hài hoà hơn.
Thứ năm: Hoạt động đầu tư XDCB đòi hỏi sự kết hợp liên quan giữa nhiều ngành, nhiều lĩnh vực. Sự kết hợp này không chỉ giới hạn trong khu vực địa phương mà còn lan toa đến nhiều tình, thành khác nữa. Vì vậy dé các khâu phối hợp nhịp nhàng hiệu quả cần quy định rõ công việc cần phải phụ trách của các bên tham gia đầu tư và nhắn mạnh việc liên kết chặt chẽ giữa các ngành. Vốn đầu tr XDCB 1.
Khái niệm Khái niệm về vốn đầu tư: Theo Luật Đầu tư năm 2005: “Vốn đầu tư là tiền và tài sản hợp pháp khác đề thực hiện các hoạt động đầu tư theo hình thức đầu tư trực tiếp hoặc đầu tư gián tiếp”. Khái niệm về vốn đầu tư XDCB: “Vốn đầu tư XDCB là toàn bộ chi phí dé đạt được mục đích đầu tư, bao gồm chi phí cho việc khảo sát, quy hoạch xây dựng, chuẩn bị dau tư, chi phí về thiết kế và xây dung; chi phí mua sắm và lắp đặt thiết bi và các chi phí khác ghi trong tổng dự toán”. Cơ cấu vốn dau tu XDCB Cơ cấu của vốn đầu tư XDCB gồm cả các khoản kinh phí đi kèm với hoạt động đầu tư XDCB, gồm có: *Vốn dé lắp đặt và thi công xây dựng - Vốn dành dé công việc tiền xây dựng và liên quan đến mặt bằng; - Các kinh phí xây dựng dự án, hạng mục dự án, bến đậu, nhà chứa, văn phòng hoạt động, nhà xưởng. - Kinh phí dùng cho hoạt động lắp đặt thiết bi, máy móc va dây chuyên vào dự án và hạng mục trong dự; - Chi phí dé hoàn thiện công trình.
*Vốn mua sắm máy móc thiết bị Đó là toàn bộ chi phí cho công tác mua sắm và vận chuyện bốc đỡ máy móc thiết bị dự kiến được sử dụng vào dự án. Vốn mua sắm cơ sở vật chất như dây chuyền, máy móc được tính gồm có: Chi phí kiểm tra trước khi gia lắp công cụ, dụng cu, chi phí vận chuyên bảo quản bốc dỡ, gia công, vận chuyền, giá trị của máy móc thiết bị. *Vốn kiến thiết cơ bản khác - Kinh phí kiến thiết cơ bản được tính vào giá trị dự án như kinh phí cho quan lý dự áo, thâm định, dự phòng, bảo hiểm, kinh phí cho đền bù và tư van đầu tư - Những kinh phí kiến thiết tính vào tài sản lưu động gồm có kinh phí cho đào tạo hoặc kinh phí săm sửa công cụ, dụng cụ mua sắm nguyên vật liệt, công cụ, dụng cụ không đủ tiêu chuẩn là tài sản cố định hoặc chi phí cho đảo tạo. - Các kinh phí kiến thiết căn bản khác được Chính cho phép không tính vào giá trị dự án (bởi tác động của thiên tai, trường hợp bất khả kháng).
Phân loại vốn đầu tu XDCB Phân loại vốn đầu tư XDCB theo nguồn vốn, gồm có: - Vốn từ NSNN: là vốn của NSNN được cân đối trong dự toán NSNN hàng năm từ các nguồn thu trong được để cấp phát và cho vay ưu đãi về đầu tư XDCB. Chính sách quản lý vốn đầu tư XDCB hình thành được một cơ chế phần lớn nhờ vào vốn từ NSNN và áp dụng, triển khai tới nhiều loại vốn khác; - Nguồn hỗ trợ có mục tiêu và các chương trình theo các Quyết định của Thủ tướng Chính phủ: Chương trình đầu tư cho xã nghèo đặc biệt khó khăn; Chương trình đầu tư cho đồng bào dân tộc thiêu sé. - Chương trình Mục tiêu quốc gia: Đang có 16 chương trình mục tiêu quốc gia va rat nhiêu chương trình mục tiêu khác - Trái phiếu chính phủ: Là nguồn vay vốn trong nước của nhân dân đề đầu tư vào nông nghiệp, công nghiệp, y tế, chăn nudi,. - Vốn hỗ trợ phát triển chính thức ODA mà Nhà nước Việt Nam nhận từ Nhà nước các nước bạn và các tô chức Quốc tế.
Vấn NSNN trong đầu tw XDCB Vốn NSNN cho đầu tư XDCB là vốn của NSNN được cân đối trong dự toán NSNN hàng năm từ các nguồn thu trong nước, nước ngoài (bao gồm vay nước ngoài của chính phủ và vốn viện trợ của nước ngoài cho chính phủ, các cấp chính quyền và các cơ quan Nhà nước) dé cấp phát và cho vay ưu đãi về đầu tưXDCB. Nguồn vốn cấp phát đầu tư XDCB của NSNN chỉ được dùng để giải quyết việc thanh toán cho những công trình thuộc đối tượng trong quy định vốn NSNN theo quy định của Luật NSNN và Quy chế quản lý đầu tư và xây dựng. Vai trò của vẫn NSNN trong dau tw XDCB Đầu tư XDCB từ vốn NSNN có ảnh hưởng cực kỳ to lớn tới toàn cộng đồng, điển hình khi sử dụng trong nền kinh tế trên đà chuyển dịch cơ cấu đối với những quốc gia đang phát triên. Thứ nhất: Đầu tư XDCB là một nhân tố quan trong góp phần thúc day tăng trương kinh tế, giúp cho phát triển nhanh hơn về kết cấu hạ tang KT-XH.
Trong co cau đầu tư của Chính phủ trong thời gian qua đã chú trọng vào xây dựng kết cầu cơ sở và KT — XH ở các cùng, ngành trong cả nước; quan tâm dau tư kết cấu hạ tang nông thôn và nông nghiệp, các vùng sâu, vùng xa, vùng có nhiều rào cản. Kết cau kỹ thuật ha tang và KT — XH càng ngày càng được hoàn thiện, đổi mới phù hợp với phát triển của xã hội từ đó làm thay đổi bộ mặt của nhiều tỉnh, thành phố trong ca nước. Tốc độ tăng GDP hàng năm có một phần quan trọng của tốc độ và quy mô tăng đầu tư XDCB, cải thén được tiềm lực kinh tế đất nước, tăng cường và nâng cao đời sống tinh thần và cả vật chất của đồng bào cả nước. Thứ hai: Đầu tư XDCB là một nhân tố quan trọng trong chuyển dich cơ cau kinh tế theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại đó, năng lực sản xuất mới được cải thiện và tăng đáng kể.
Trong những năm vừa qua, việc nâng cao đời sống, phát triển KT-XH được công tác XDCB rat chú trọng, công tác này cũng góp phần chuyển dich cơ cấu nền kinh tế theo hướng tăng dan tỷ trọng ngành xây dựng, công nghiệp; cơ cau ngành dich vụ tăng và được cơ cấu lại; ngành nông nghiệp, lâm nghiệp giảm dần.