1 Lêi më ®Çu 1. TÝnh cÊp thiÕt cña ®Ò tµi ViÖt Nam vµ Hoa Kú lµ hai quèc gia cã quan hÖ th¬ng m¹i ph¸t triÓn vµ kh«ng ngõng më réng. KÓ tõ sau khi HiÖp ®Þnh th- ¬ng m¹i ViÖt – Mü ®îc ký kÕt, quan hÖ kinh tÕ th¬ng m¹i gi÷a hai níc ®· cã nhiÒu khëi s¾c. §iÒu nµy phï hîp víi lîi Ých cña c¶ hai níc, phï hîp víi xu thÕ héi nhËp, më cöa hiÖn nay cña c¸c quèc gia trªn thÕ giíi còng nh chiÕn lîc ph¸t triÓn kinh tÕ ®èi ngo¹i cña ViÖt Nam vµ Hoa Kú.
Trong nh÷ng n¨m võa qua, xuÊt khÈu cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú t¨ng m¹nh. Mét trong sè c¸c mÆt hµng xuÊt khÈu lín vµo thÞ trêng Hoa Kú ta ph¶i kÓ ®Õn lµ mÆt hµng ®å gç. Hoa Kú lµ níc nhËp khÈu gç, s¶n phÈm gç vµ ®å néi thÊt hµng ®Çu trªn thÕ giíi. §å gç cña ViÖt Nam xuÊt khÈu vµo thÞ trêng Hoa Kú ®îc ®¸nh gi¸ lµ cã chÊt lîng tèt, kiÓu d¸ng s¸ng t¹o, gi¸ c¶ kh¸ c¹nh tranh, v× thÕ t¹o ®îc ®é tÝn nhiÖm cao ®èi víi ngêi tiªu dïng.
Kim ng¹ch xuÊt khÈu ®å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú nh÷ng n¨m võa qua kh«ng ngõng t¨ng. Kim ng¹ch xuÊt khÈu ®å gç vµo thÞ tr- êng nµy ®¹t 16 triÖu USD vµo n¨m 2001. N¨m 2006, kim ng¹ch xuÊt khÈu ®· t¨ng lªn 902,5 triÖu USD (t¨ng gÊp 56 lÇn so víi kim ng¹ch n¨m 2001). Tuy nhiªn, thÞ trêng Hoa Kú lµ thÞ trêng khã tÝnh, rÊt kh¾t khe vÒ chÊt lîng hµng ho¸ nãi chung vµ mÆt hµng ®å gç nãi riªng.
Do 2 vËy, xuÊt khÈu ®å gç cña ViÖt Nam trong nh÷ng n¨m võa qua tuy ®· ®¹t ®îc mét sè kÕt qu¶ bíc ®Çu ®¸ng khÝch lÖ song vÉn cha xøng víi tiÒm n¨ng cña m×nh. S¶n phÈm ®å gç cña ViÖt Nam vÉn cha thùc sù ®¸p øng nh÷ng yªu cÇu vÒ chÊt lîng vµ thêi gian giao hµng cña thÞ trêng Hoa Kú. §å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú vÉn cha c¹nh tranh ®îc víi ®å gç cña Trung Quèc vµ Canada. C¸c doanh nghiÖp ViÖt Nam vÉn cha cã biÖn ph¸p xóc tiÕn xuÊt khÈu.
V× vËy, ViÖt Nam muèn xuÊt khÈu thµnh c«ng vµo thÞ trêng nµy th× cÇn ph¶i cã nh÷ng biÖn ph¸p xóc tiÕn xuÊt khÈu h÷u hiÖu tõ c¶ phÝa nhµ níc vµ doanh nghiÖp. ChÝnh v× lý do trªn, t¸c gi¶ chän ®Ò tµi: “Xóc tiÕn xuÊt khÈu ®å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú” víi môc ®Ých ®Ò xuÊt mét sè gi¶i ph¸p xóc tiÕn xuÊt khÈu nh»m gióp cho c¸c doanh nghiÖp cña ViÖt Nam thµnh c«ng h¬n n÷a trong ho¹t ®éng xuÊt khÈu ®å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú. T×nh h×nh nghiªn cøu Trong thùc tiÔn ®· cã rÊt nhiÒu ®Ò tµi viÕt vÒ xuÊt khÈu vµ xóc tiÕn xuÊt khÈu nh cuèn s¸ch “Xóc tiÕn th¬ng m¹i - lý thuyÕt vµ thùc hµnh” cña PGS.TS §ç ThÞ Loan hay “Xóc tiÕn xuÊt khÈu cña ViÖt Nam c¬ héi vµ th¸ch thøc khi héi nhËp WTO” cña TS. Ph¹m Thu H¬ng, song cha cã ®Ò tµi nµo viÕt vÒ “Xóc tiÕn xuÊt khÈu ®å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú”.
Do vËy, ®©y lµ ®Ò tµi ®Çu tiªn nghiªn cøu vÒ xóc tiÕn xuÊt khÈu ®å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ tr- 3 êng Hoa Kú. §Ò tµi nµy tuy cã kÕ thõa song kh«ng trïng víi nh÷ng ®Ò tµi ®· nghiªn cøu. Môc ®Ých nghiªn cøu Trªn c¬ së nghiªn cøu lý luËn vÒ xóc tiÕn xuÊt khÈu vµ thùc tr¹ng xóc tiÕn xuÊt khÈu ®å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú trong thêi gian qua, ®Ò tµi sÏ ®a ra c¸c biÖn ph¸p xóc tiÕn xuÊt khÈu nh»m t¨ng kim ng¹ch xuÊt khÈu ®å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú. §èi tîng vµ ph¹m vi nghiªn cøu 4.1 §èi tîng §èi tîng nghiªn cøu cña ®Ò tµi lµ ho¹t ®éng xóc tiÕn xuÊt khÈu vµ c¸c biÖn ph¸p xóc tiÕn xuÊt khÈu ®å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú.2 Ph¹m vi nghiªn cøu Ph¹m vi nghiªn cøu cña ®Ò tµi lµ tËp trung nghiªn cøu ho¹t ®éng xóc tiÕn xuÊt khÈu ®å gç cña mét sè Doanh nghiÖp ViÖt Nam cã xuÊt khÈu ®å gç vµo thÞ trêng Hoa Kú kÓ tõ sau khi hai n- íc ký HiÖp ®Þnh th¬ng m¹i ViÖt Nam -Hoa Kú tõ n¨m 2000 ®Õn nay.
Ph¬ng ph¸p nghiªn cøu Ph¬ng ph¸p nghiªn cøu cña LuËn v¨n lµ c¸c ph¬ng ph¸p ph©n tÝch, thèng kª, ®èi chiÕu, so s¸nh, ph©n tÝch - tæng hîp vµ diÔn gi¶i. KÕt cÊu cña ®Ò tµi Ngoµi Lêi më ®Çu, KÕt luËn, Tµi liÖu tham kh¶o vµ Phô lôc, luËn v¨n ®îc chia lµm 3 ch¬ng nh sau: Ch¬ng 1: Tæng quan vÒ xóc tiÕn xuÊt khÈu vµ sù cÇn thiÕt ph¶i xóc tiÕn xuÊt khÈu ®å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú. Ch¬ng 2: Thùc tr¹ng xóc tiÕn xuÊt khÈu mÆt hµng ®å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú. Ch¬ng 3: Mét sè gi¶i ph¸p xóc tiÕn xuÊt khÈu nh»m ®Èy m¹nh kim ng¹ch xuÊt khÈu ®å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú.
Ch¬ng 1 5 Tæng quan vÒ xóc tiÕn xuÊt khÈu vµ sù cÇn thiÕt ph¶i xóc tiÕn xuÊt khÈu ®å gç cña ViÖt Nam vµo thÞ trêng Hoa Kú 1.1 Kh¸i niÖm vÒ xóc tiÕn xuÊt khÈu 1.1 Xóc tiÕn th¬ng m¹i Theo c¸ch hiÓu truyÒn thèng, xóc tiÕn th¬ng m¹i (XTTM) lµ ho¹t ®éng trao ®æi vµ hç trî trao ®æi th«ng tin gi÷a bªn b¸n vµ bªn mua, hoÆc qua kh©u trung gian nh»m t¸c ®éng tíi th¸i ®é vµ hµnh vi mua b¸n, qua ®ã thóc ®Èy viÖc mua b¸n vµ trao ®æi hµng ho¸ vµ dÞch vô. Theo ®Þnh nghÜa nµy, XTTM bao gåm c¸c ho¹t ®éng trùc tiÕp thóc ®Èy viÖc b¸n hµng, tiªu thô hµng ho¸ bao gåm c¸c ho¹t ®éng cô thÓ: th«ng tin th¬ng m¹i, tuyªn truyÒn xuÊt khÈu, qu¶ng c¸o vµ khuyÕn m¹i hµng ho¸ vµ dÞch vô; tæ chøc vµ tham gia c¸c ®oµn kh¶o s¸t thÞ trêng níc ngoµi; tæ chøc vµ tham gia héi chî triÓn l·m trong vµ ngoµi níc; ®¹i diÖn th¬ng m¹i ë níc ngoµi. C¸c ho¹t ®éng XTTM cã ph¹m vi rÊt réng nhng theo ®Þnh nghÜa truyÒn thèng th× néi dung cña XTTM chØ bã hÑp trong ph¹m vi hç trî cho kh©u cuèi cïng cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. Víi qu¸ tr×nh héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ ngµy cµng s©u s¾c, kh¸i niÖm XTTM truyÒn thèng cha ph¸t huy hÕt vai trß cña nã vµ cha ®¸p øng ®îc yªu cÇu cña doanh nghiÖp.
Do vËy, kh¸i niÖm XTTM ®- îc hiÓu theo nghÜa réng (hay nghÜa hiÖn ®¹i). Theo nghÜa hiÖn ®¹i, XTTM lµ nh÷ng ho¹t ®éng bæ trî thiÕt yÕu, t¸c ®éng trùc tiÕp 6 hoÆc gi¸n tiÕp ®Õn qu¸ tr×nh s¶n xuÊt vµ ph©n phèi lu th«ng hµng ho¸ hoÆc cung øng dÞch vô nh»m ®¸p øng nhu cÇu giao th- ¬ng ngµy cµng cao cña x· héi. Néi dung cña c¸c ho¹t ®éng XTTM theo nghÜa hiÖn ®¹i réng h¬n, kh«ng chØ phôc vô cho ho¹t ®éng tiªu thô hµng ho¸ mµ cßn gãp phÇn ®Þnh híng s¶n xuÊt vµ ph©n phèi. Ngoµi néi dung cña XTTM truyÒn thèng, XTTM theo nghÜa hiÖn ®¹i cßn bao gåm c¶ nh÷ng ho¹t ®éng nh nghiªn cøu thÞ trêng, x©y dùng, tuyªn truyÒn vµ qu¶ng b¸ th¬ng hiÖu, vµ øng dông th¬ng m¹i ®iÖn tö trong xóc tiÕn xuÊt khÈu.
Sau ®©y lµ néi dung cña XTTM theo nghÜa hiÖn ®¹i: Nghiªn cøu thÞ trêng vµ cung cÊp th«ng tin th¬ng m¹i Th«ng tin th¬ng m¹i bao gåm th«ng tin hai chiÒu: th«ng tin th- ¬ng m¹i trong níc ra níc ngoµi vµ th«ng tin th¬ng m¹i tõ níc ngoµi vµo trong níc. Th«ng tin th¬ng m¹i trong níc ra níc ngoµi lµ tËp hîp th«ng tin giíi thiÖu vÒ doanh nghiÖp, hµng ho¸ vµ dÞch vô néi ®Þa nh th«ng tin vÒ chñng lo¹i s¶n phÈm, chÊt lîng, ®Æc trng s¶n phÈm, nh·n hiÖu, c«ng dông s¶n phÈm, n¨ng lùc s¶n xuÊt vµ kinh doanh cña doanh nghiÖp v. Th«ng tin tõ níc ngoµi vµo trong níc bao gåm nh÷ng th«ng tin nh ®Æc ®iÓm thÞ trêng, c¬ héi kinh doanh, thÞ hiÕu cña ngêi tiªu dïng, v. Th«ng tin ®èi víi c¸c doanh nghiÖp rÊt quan träng.
§Ó cã th«ng tin, c¸c chñ thÓ tham gia vµo XTTM thêng sö dông nhiÒu ph¬ng 7 ph¸p kh¸c nhau nh th«ng qua Ên phÈm, c¸c ph¬ng tiÖn th«ng tin ®¹i chóng, internet, qua c¸c c¬ quan ®¹i diÖn ë níc ngoµi v.v… §Æc biÖt, ®èi víi th«ng tin vÒ thÞ trêng níc ngoµi, ngêi ta thêng tiÕn hµnh nghiªn cøu thÞ trêng. Nghiªn cøu thÞ trêng, nãi mét c¸ch ®¬n gi¶n nhÊt, lµ tËp hîp th«ng tin h÷u Ých ®Ó t¹o ra nh÷ng quyÕt ®Þnh ®óng ®¾n vÒ marketing xuÊt khÈu. Nghiªn cøu thÞ trêng cung cÊp mét bøc tranh chÝnh x¸c vÒ c¸c nh©n tè kinh tÕ, chÝnh trÞ vµ v¨n ho¸, lµm c¨n cø ®Ó quyÕt ®Þnh c¸ch thøc ho¹t ®éng trong thÞ trêng môc tiªu. Nghiªn cøu thÞ trêng thêng tèn kÐm, hiÖu qu¶ cña viÖc sö dông ®ång vèn cã thÓ kh«ng mang l¹i kÕt qu¶ ngay.
V× vËy, ë c¸c níc ®ang ph¸t triÓn, ho¹t ®éng nghiªn cøu thÞ trêng thêng ®îc thùc hiÖn bëi c¸c tæ chøc XTTM cña ChÝnh phñ hoÆc c¸c tæ chøc hç trî XTTM. Qu¶ng c¸o th¬ng m¹i Qu¶ng c¸o th¬ng m¹i lµ hµnh vi th¬ng m¹i cña th¬ng nh©n nh»m giíi thiÖu hµng ho¸, dÞch vô ®Ó xóc tiÕn th¬ng m¹i. Qu¶ng c¸o cã nhiÒu lo¹i kh¸c nhau nhng c¬ b¶n cã ba lo¹i: (1) qu¶ng c¸o qua ph¬ng tiÖn th«ng tin ®¹i chóng; (2) qu¶ng c¸o trùc tiÕp; (3) qu¶ng c¸o t¹i n¬i b¸n hµng ®îc tiÕn hµnh khi kh¸ch hµng ®ang ë gÇn cöa hµng. Doanh nghiÖp sÏ g©y sù chó ý l«i kÐo kh¸ch hµng, kÝch thÝch hä tù t×m hiÓu s¶n phÈm thóc ®Èy hµnh vi mua hµng.
Qu¶ng c¸o lµ mét h×nh thøc XTTM truyÒn thèng, lµ ph¬ng tiÖn ®Ó thóc ®Èy b¸n hµng, ph¬ng tiÖn ®Ó 8 tÝch luü tµi s¶n v« h×nh- sù quan t©m cña kh¸ch hµng tiÒm n¨ng vµ lµ ph¬ng tiÖn ®Ó n¾m b¾t ph¶n øng cña kh¸ch hµng. KhuyÕn m¹i Theo luËt th¬ng m¹i n¨m 2006, môc 12, ®iÒu 180 cho r»ng: “ KhuyÕn m¹i lµ hµnh vi th¬ng m¹i cña th¬ng nh©n nh»m xóc tiÕn viÖc b¸n hµng, cung øng dÞch vô trong ph¹m vi kinh doanh cña th- ¬ng nh©n b»ng c¸ch dµnh nh÷ng lîi Ých nhÊt ®Þnh cho kh¸ch hµng”. KhuyÕn m¹i lµ ho¹t ®éng xóc tiÕn th¬ng m¹i nh»m bæ sung cho qu¶ng c¸o, kÝch thÝch kh¸ch hµng tiÕn tíi hµnh vi mua s¾m. Héi trî triÓn l·m trong vµ ngoµi níc Héi chî th¬ng m¹i lµ ho¹t ®éng xóc tiÕn th¬ng m¹i tËp trung trong mét thêi gian ®Þa ®iÓm nhÊt ®Þnh.
Trong ®ã, c¸c tæ chøc, c¸ nh©n s¶n xuÊt kinh doanh ®îc trng bµy hµng ho¸ cña m×nh nh»m môc ®Ých tiÕp thÞ, ký kÕt hîp ®ång mua b¸n. TriÓn l·m lµ ho¹t ®éng xóc tiÕn th¬ng m¹i th«ng qua viÖc tr- ng bµy hµng ho¸, tµi liÖu vÒ hµng ho¸ ®Ó giíi thiÖu, qu¶ng c¸o nh»m më réng thóc ®Èy viÖc tiªu thô hµng ho¸.