Tương quan giữa mức độ sử dụng Internet và sức khỏe tâm thần của học sinh trung học cơ sở

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnu ued tương quan giữa mức độ sử dụng internet và các vấn đề sức khỏe tâm thần của học sinh trung, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Nguyễn Thị Phương
• Người hướng dẫn: PGS. Đặng Hoàng Minh
• Trường học: Trường Đại học Giáo dục - Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Tâm lý học
• Đề tài: Tương Quan Giữa Mức Độ Sử Dụng Internet Và Các Vấn Đề Sức Khỏe Tâm Thần Của Học Sinh Trung Học Cơ Sở
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sỹ
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Sức khỏe tâm thần
• 1.2. Học sinh trung học cơ sở
• 1.3. Tổng quan vấn đề nghiên cứu
• 1.3.1. Ảnh hưởng của mức độ sử dụng Internet đến cuộc sống của thanh thiếu niên
• 1.3.2. Ảnh hưởng của Internet đến sức khỏe
• 1.3.3. Các nhân tố tâm lý tác động đến mức độ sử dụng Internet
• 1.4. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: TỔ CHỨC VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Xác định biến nghiên cứu
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu
• 2.2.1. Nghiên cứu lý luận
• 2.2.2. Nghiên cứu bằng bảng hỏi chuẩn hóa
• 2.2.3. Nghiên cứu bằng trắc nghiệm IAT
• 2.2.4. Phương pháp thống kê
• 2.3. Xác định mẫu nghiên cứu
• 2.3.1. Lấy số liệu nghiên cứu
• 2.3.2. Mẫu nghiên cứu thu thập được trên thực tế
• 2.4. Tiến trình nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Thực trạng mức độ sử dụng Internet của học sinh THCS
• 3.1.1. Điểm trung bình thang đo IAT
• 3.1.2. Mức độ sử dụng Internet của học sinh THCS theo thang đo IAT
• 3.1.3. Các nhân tố trong mức độ sử dụng Internet của học sinh THCS
• 3.1.4. Những yếu tố ảnh hưởng đến mức độ sử dụng Internet của học sinh THCS
• 3.2. Thực trạng các vấn đề sức khỏe tâm thần của học sinh THCS
• 3.2.1. Điểm số trung bình của thang đo YSR
• 3.2.2. Tỷ lệ học sinh THCS có vấn đề về sức khỏe tâm thần theo thang đo YSR
• 3.2.3. Điểm trung bình tám hội chứng theo Achenbach
• 3.2.4. Những yếu tố ảnh hưởng đến điểm trung bình thang đo YSR của học sinh THCS
• 3.3. Tương quan giữa mức độ sử dụng Internet và các vấn đề sức khỏe tâm thần của học sinh THCS
• 3.3.1. Tương quan giữa mức độ sử dụng Internet và kết quả thang đo YSR của học sinh THCS
• 3.3.2. Tương quan giữa các nhân tố của mức độ sử dụng Internet và điểm thang đo YSR
• 3.3.3. Tương quan giữa mức độ sử dụng Internet và 8 hội chứng sức khỏe tâm thần của học sinh THCS
• 3.3.4. Ảnh hưởng của một số yếu tố đến mối tương quan giữa mức độ sử dụng Internet và tổng điểm thang đo YSR
• 3.4. Kết luận chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động của Internet đến sức khỏe tâm thần học sinh trung học cơ sở

Internet đã trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày, đặc biệt là đối với học sinh trung học cơ sở. Sự phát triển nhanh chóng của công nghệ thông tin đã tạo ra nhiều cơ hội cho việc học tập và giao tiếp. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích, Internet cũng mang lại nhiều thách thức cho sức khỏe tâm thần của học sinh. Nghiên cứu cho thấy rằng việc sử dụng Internet quá mức có thể dẫn đến các vấn đề như trầm cảm, lo âu và sự cô đơn.

1.1. Tác động tích cực của Internet đến học sinh trung học cơ sở

Internet cung cấp nhiều nguồn tài liệu học tập phong phú, giúp học sinh dễ dàng tiếp cận thông tin. Học sinh có thể tham gia các khóa học trực tuyến, tìm kiếm tài liệu học tập và kết nối với bạn bè qua mạng xã hội. Điều này không chỉ nâng cao kiến thức mà còn giúp phát triển kỹ năng giao tiếp và hợp tác.

1.2. Tác động tiêu cực của Internet đến sức khỏe tâm thần

Mặc dù Internet mang lại nhiều lợi ích, nhưng việc sử dụng quá mức có thể dẫn đến tình trạng nghiện Internet. Học sinh có thể gặp phải các vấn đề như trầm cảm, lo âu và cảm giác cô đơn. Nghiên cứu cho thấy rằng những học sinh dành nhiều thời gian trực tuyến thường có xu hướng cảm thấy không hài lòng với cuộc sống thực tế.

II. Vấn đề và thách thức liên quan đến sức khỏe tâm thần của học sinh

Sức khỏe tâm thần của học sinh trung học cơ sở đang trở thành một vấn đề đáng lo ngại. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng có sự gia tăng đáng kể trong tỷ lệ học sinh gặp phải các vấn đề tâm lý. Các yếu tố như áp lực học tập, sự cô đơn và việc sử dụng Internet quá mức đều góp phần vào tình trạng này.

2.1. Tình trạng trầm cảm và lo âu ở học sinh

Trầm cảm và lo âu là hai vấn đề sức khỏe tâm thần phổ biến ở học sinh trung học cơ sở. Nhiều học sinh cảm thấy áp lực từ việc học tập và kỳ vọng từ gia đình, dẫn đến cảm giác căng thẳng và không thể kiểm soát. Việc sử dụng Internet để trốn tránh thực tế có thể làm tình trạng này trở nên nghiêm trọng hơn.

2.2. Sự cô đơn và cảm giác bị cô lập

Mặc dù Internet giúp kết nối mọi người, nhưng nó cũng có thể tạo ra cảm giác cô đơn. Học sinh có thể cảm thấy không được hiểu và không có ai để chia sẻ cảm xúc. Điều này có thể dẫn đến tình trạng sức khỏe tâm thần xấu đi, đặc biệt là khi họ dành quá nhiều thời gian trực tuyến mà không có sự tương tác xã hội thực tế.

III. Phương pháp giải quyết vấn đề sức khỏe tâm thần do Internet gây ra

Để giảm thiểu tác động tiêu cực của Internet đến sức khỏe tâm thần, cần có những giải pháp hiệu quả. Các biện pháp này không chỉ giúp học sinh kiểm soát việc sử dụng Internet mà còn nâng cao nhận thức về sức khỏe tâm thần.

3.1. Giáo dục về sử dụng Internet an toàn

Giáo dục học sinh về cách sử dụng Internet một cách an toàn và hiệu quả là rất quan trọng. Các chương trình giáo dục có thể giúp học sinh nhận thức được những rủi ro khi sử dụng Internet quá mức và cách quản lý thời gian trực tuyến.

3.2. Tăng cường hoạt động ngoại khóa và giao tiếp xã hội

Khuyến khích học sinh tham gia vào các hoạt động ngoại khóa và giao tiếp xã hội có thể giúp giảm thiểu tình trạng cô đơn và trầm cảm. Các hoạt động này không chỉ giúp học sinh phát triển kỹ năng xã hội mà còn tạo ra môi trường hỗ trợ tích cực.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về sức khỏe tâm thần

Nghiên cứu về tác động của Internet đến sức khỏe tâm thần của học sinh trung học cơ sở đã chỉ ra rằng có mối liên hệ chặt chẽ giữa mức độ sử dụng Internet và các vấn đề sức khỏe tâm thần. Các kết quả này có thể được áp dụng để phát triển các chương trình can thiệp hiệu quả.

4.1. Kết quả nghiên cứu từ các trường học

Nghiên cứu cho thấy rằng học sinh sử dụng Internet ở mức độ cao có nguy cơ cao hơn mắc các vấn đề sức khỏe tâm thần. Các trường học cần thực hiện các khảo sát định kỳ để theo dõi tình trạng sức khỏe tâm thần của học sinh và có biện pháp can thiệp kịp thời.

4.2. Các chương trình can thiệp thành công

Một số chương trình can thiệp đã được triển khai tại các trường học, giúp học sinh nhận thức rõ hơn về tác động của Internet đến sức khỏe tâm thần. Những chương trình này đã cho thấy hiệu quả tích cực trong việc giảm thiểu tình trạng trầm cảm và lo âu ở học sinh.

V. Kết luận và tương lai của nghiên cứu về sức khỏe tâm thần học sinh

Tác động của Internet đến sức khỏe tâm thần của học sinh trung học cơ sở là một vấn đề phức tạp và cần được nghiên cứu sâu hơn. Việc hiểu rõ mối liên hệ này sẽ giúp phát triển các giải pháp hiệu quả nhằm bảo vệ sức khỏe tâm thần cho thế hệ trẻ.

5.1. Tương lai của nghiên cứu sức khỏe tâm thần

Nghiên cứu về sức khỏe tâm thần học sinh cần được tiếp tục mở rộng để hiểu rõ hơn về các yếu tố ảnh hưởng. Các nhà nghiên cứu cần chú trọng đến việc phát triển các công cụ đánh giá và can thiệp hiệu quả.

5.2. Vai trò của gia đình và nhà trường

Gia đình và nhà trường đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ sức khỏe tâm thần của học sinh. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường và cộng đồng để tạo ra môi trường an toàn và hỗ trợ cho học sinh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo, phụ lục, nội dung chính của luận văn đƣợc trình bày trong 4 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận của đề tài nghiên cứu. Chƣơng 2: Tổ chức và phƣơng pháp nghiên cứu Chƣơng 3: Kết quả nghiên cứu 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU Các khái niệm Internet 1. Khái niệm Internet Internet là một hệ thống thông tin toàn cầu có thể đƣợc truy nhập công cộng gồm các mạng máy tính đƣợc liên kết với nhau. Hệ thống này truyền thông tin theo kiểu nối chuyển gói dữ liệu (packet switching) dựa trên một giao thức liên mạng đã đƣợc chuẩn hóa (giao thức IP).

Hệ thống này bao gồm hàng ngàn mạng máy tính nhỏ hơn của các doanh nghiệp, của các viện nghiên cứu và các trƣờng đại học, của ngƣời dùng cá nhân, và các chính phủ trên toàn cầu. Internet là mạng thông tin diện rộng bao trùm toàn cầu, hình thành trên cơ sở kết nối các máy tính điện tử, cho phép liên kết con ngƣời lại bằng thông tin và kết nối nguồn tri thức đã tích luỹ đƣợc của toàn nhân loại trong một mạng lƣu thông thống nhất. Quy mô, phạm vi ảnh hƣởng của thông tin trên mạng Internet rộng lớn hơn nhiều so với các phƣơng tiện thông tin thông thƣờng khác. Với Internet, mọi ngƣời có khả năng và điều kiện rất thuận lợi trong việc tiếp cận trực tiếp với các nguồn thông tin.

Internet là môi trƣờng truyền thông mới với ý nghĩa là sự kết nối của các máy tính đầu cuối, bao gồm cả máy tính cá nhân, hộ gia đình, của các cơ quan, tổ chức vv. Tạo điều kiện cho tất cả các loại hình truyền thông khác hoạt động đƣợc. Sau đây là định nghĩa về Internet đƣơc nhiều nhà khoa học và cá nhân sử dụng phổ biến hiện nay: Internet là hệ thống thông tin toàn cầu mà: - Đƣợc nối với nhau hợp lý bằng một không gian địa chỉ độc đáo dựa trên giao thức mạng (IP). - Có thể tạo điều kiện cho các máy tính giao tiếp với nhau thông qua bộ giao thức (TCP/IP).

- Công khai hoặc bí mật cung cấp, cho phép sử dụng, cho phép truy cập các dịch vụ cao cấp đƣợc xếp trên các mục giao tiếp và cơ sở liên quan. 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] - Không thể có đƣợc sơ đồ cụ thể của mạng Internet vì các máy tính và các máy tính liên tục đăng ký thêm vào mạng Internet cũng nhƣ các thông tin trên mạng liên tục thay đổi, cập nhật. - Internet mang đến cho bạn hạ tầng kỹ thuật để giao dịch trên mạng (online). Internet là cấu trúc kỹ thuật giúp cho mọi ngƣời trên thế giới thu lợi khi thâm nhập vào liên mạng toàn cầu.

Những ứng dụng cơ bản của Internet Từ khi Internet xuất hiên với tƣ cách là một phƣơng tiện truyền thông, nó đã tạo ra một cuộc cách mạng thực sự, hệ thống truyền thông đã và đang làm thay đổi toàn diện và sâu sắc cách thức mà con ngƣời thực hiện giao tiếp, giải trí, làm việc, học tập, nghiên cứu khoa học hay xử lý thông tin vv. có thể nói khó tiện ích nào của phƣơng tiện truyền thông có thể thay thế cho tiện ích của Internet. Các ứng dụng của Internet: - Thƣ điện tử (E-mail). - Dịch vụ nhóm tin (Use Net Newsgroup).

Ngƣời dùng trên khắp thế giới có thể truy cập mạng Internet. Với giao thức liên lạc chuẩn, nó cho phép truy cập đối với bất kỳ loại máy tính nào, hệ điều hành gì, kích cỡ máy ra sao, ngƣời dùng mạng này có thể trao đổi thƣ điện tử với một ngƣời khác ở bất cứ đâu trên thế giới và thƣ sẽ đƣợc chuyển đi ngay lập tức. Nó trợ giúp truyền thông thời gian trực tuyến cho phép mọi thành viên truy cập có thể thực hiện hoạt động giao tiếp, kinh doanh hay học tập, quản lý vv. một cách trực tiếp và tức thời.

Rõ ràng các hoạt động trên Internet rất phong phú và đa dạng, nó đã tạo nên những bƣớc nhảy vọt chƣa từng có trên thế giới, tác động đến mọi lĩnh vực đời sống - kinh tế - xã hội. Sự phát triển nhanh chóng của Internet đã khiến cho nó còn có thêm một khái niệm là “siêu lộ thông tin”, ngoài ra nó còn là nguồn tài nguyên vô giá cho các nhà nghiên cứu, các nhà giáo dục, các quan chức chính phủ và các thủ thƣ vv. 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Internet đã trở thành một công cụ thiết yếu cho mọi cá thể đang sử dụng thƣ điện tử, đang nghiên cứu mà mọi việc liên quan đến hoạt động thông tin. Internet thâm nhập sâu vào tất cả các lĩnh vực của cuộc sống, nó cho phép truy cập và khai thác các cơ sở dữ liệu thuộc nhiều lĩnh vực xã hội, các ngành nghề khác nhau nhƣ: các thông tin về khoa học kỹ thuật, giáo dục và đào tạo, kết quả nghiên cứu khoa học, thông tin thƣơng mại, thị trƣờng giá cả, dự báo thời tiết vv.

tùy theo ngành nghề khác nhau sẽ tìm thấy những lợi ích khác nhau từ việc sử dụng Internet. Mức độ sử dụng Internet Từ năm 1991, tác giả Shotton đã nghiên cứu về nghiện vi tính và năm 1996, tác giả Griffuths đã nghiên cứu về nghiện ứng dụng kỹ thuật. Tuy nhiên, Young (1996) là ngƣời tiến hành nghiên cứu đầu tiên về các mức độ sử dụng Internet và đƣa ra khái niệm nghiện internet (Internet addiction). Báo cáo của bà dựa trên 600 trƣờng hợp sử dụng Internet quá mức và biểu lộ dấu hiệu của nghiện Internet đƣợc đánh giá theo bảng hỏi dựa trên bảng phỏng theo đánh bạc quá mức có trong Sổ tay chẩn đoán và thống kê các rối loạn sức khoẻ tâm thần, do hiệp hội tâm thần Hoa Kỳ biên soạn (DSM-IV), nghiên cứu đƣợc trình bày tại Hội nghị thƣờng niên của Hội Tâm lý học Hoa Kỳ [29, tr.

Sau khi khái niệm nghiện internet đƣợc đƣa ra, đã dẫn tới những tranh cãi giữa các nhà khoa học và các nhà lâm sàng. Vấn đề tranh cãi đầu tiên là thuật ngữ “nghiện”. Một số quan niệm cho rằng chỉ có những chất đƣợc đƣa vào cơ thể mới gọi là nghiện, và chỉ nên dùng cho những trƣờng hợp sử dụng thuốc phiện hoặc các chất gây nghiện tổng hợp khác. Một số quan niệm đã mở rộng hơn, cho rằng thuật ngữ nghiện có thể bao gồm một số hành vi không liên quan đến chất gây nghiện nhƣ đánh bạc quá mức, ăn quá nhiều, trong thể dục, trong quan hệ tình dục, xem vô tuyến và chơi game quá mức.

Vấn đề tranh cãi khác liên quan đến quan niệm nghiện sử dụng internet là: Internet không giống sự phụ thuộc vào ma tuý, nó có lợi ích rõ ràng nhƣ sự tiến bộ về ứng dụng kỹ thuật trong thời đại chúng ta và sự ứng dụng kỹ thuật không thể bị chỉ trích nhƣ “nghiện”. Mặt khác ngƣời ta cũng thừa nhận lợi ích tâm lý cũng nhƣ chức năng của việc sử dụng internet trong cuộc sống hàng ngày. Internet cho phép 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ngƣời sử dụng những lĩnh vực ứng dụng thực tế, chẳng hạn nhƣ khả năng thực hiện nghiên cứu, giao dịch kinh doanh, truy nhập thƣ viện quốc tế hoặc thực hiện những chƣơng trình cho kỳ nghỉ. Young (1999) đƣa ra đánh giá và xác định các mức độ sử dụng Internet.

Bà cho rằng để xác định các mức độ sử dụng Internet bao gồm 20 tiêu chí trong đó tập trung vào: mối bận tâm liên tục về Internet; không thành công trong việc cố gắng kiểm soát sử dụng Internet; Sự thèm muốn dai dẳng; sức chịu đựng; chống đỡ với thời gian trực tuyến hơn dự định; sử dụng Internet nhƣ là cách thoát khỏi các vấn đề khó khăn; nói dối để che đậy tình trạng rắc rối với Internet; mối nguy hiểm vì mất các mối quan hệ có ý nghĩa, công việc, giáo dục hay cơ hội chăm sóc vv. Mỗi tiêu chí này đƣợc đánh giá ở 5 mức độ khác nhau: 5: Luôn luôn; 4: Rất thƣờng xuyên; 3: Thƣờng xuyên; 2: Thỉnh thoảng; 1: Hiếm khi; 0 = Không bao giờ. Tổng hợp điểm của 20 tiêu chí đánh giá Young bà đã phân loại các mức độ sử dụng khác nhau: - 0 – 19 điểm: sử dụng Internet ở mức độ dƣới trung bình. Ở mức độ này ngƣời sử dụng kiểm soát tốt hoạt động sử dụng Internet của mình.

- 20 – 39 điểm: sử dụng Internet ở mức độ trung bình. Ở mức độ này ngƣời sử dụng có thể trực tuyến hơi dài nhƣng vẫn có thể kiểm soát đƣợc hoạt động sử dụng của mình. - 40 – 69 điểm: sử dụng Internet ở mức độ thƣờng xuyên.Ở mức độ này ngƣời sử dụng thƣờng xuyên gặp phải những vấn đề do Internet mang lại, cần phải xem xét về những tác động đó đến cuộc sống. - 70 – 100 điểm: sử dụng Internet ở mức độ rất thƣờng xuyên.

Ở mức độ này ngƣời sử dụng đang chịu những tác động nghiêm trọng do Internet, cần phải đƣợc đánh giá và đƣa ra các giải pháp phù hợp để giải quyết những vấn đề do Internet gây ra. Trong đề tài nghiên cứu này, chúng tôi đồng ý với các mức độ sử dụng Internet của Young và sử dụng làm căn cứ phân loại các mức độ sử dụng Internet của đối tƣợng nghiên cứu trong đề tài là học sinh THCS. Tiêu chí đánh giá mức độ sử dụng Internet 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Tác giả Young (1996), đƣa ra danh sách câu hỏi gồm 8 mục, sửa chữa theo tiêu chuẩn chẩn đoán “đánh bạc quá mức” làm phƣơng tiện sàng lọc cho mức độ sử dụng internet: (1) Bạn có cảm thấy bận tâm với internet không? (thí dụ nhƣ suy nghĩ về hoạt động online phiên trƣớc hoặc mong đợi phiên online sắp đến) (2) Bạn có cảm thấy cần phải tăng thời gian sử dụng internet để đạt đƣợc sự thoả mãn không? (3) Bạn đã có những nỗ lực lặp đi lặp lại nhƣng không thành công trong việc kiểm soát, giảm bớt sử dụng hoặc ngƣng sử dụng internet không? (4) Bạn có cảm thấy bồn chồn , ủ rũ, trầm cảm hoặc dễ bị kích thích khi cố gắng giảm sử dụng hoặc ngƣng sử dụng internet không? (5) Bạn có lên mạng với thời gian lâu hơn dự định ban đầu không? (6) Bạn có huỷ hoại hoặc có nguy cơ mất mối quan hệ quan trọng , mất việc , mất cơ hội đề bạt hoặc học tập vì internet không? (7) Bạn có nói dối những ngƣời trong gia đình , nhà trị liệu hoặc những ngƣời khác để che dấu mức độ bị cuốn hút vào internet của bạn không?