Luận án tiến sĩ về quản lý di tích lịch sử văn hóa ở tỉnh Thái Bình

Luận án tiến sĩ nghiên cứu quản lý di tích lịch sử văn hóa tại tỉnh Thái Bình, đề xuất giải pháp bảo tồn và phát huy giá trị di sản.

• Tác giả: Nguyễn Tri Phòng
• Người hướng dẫn: PGS. Trịnh Thị Minh Đoan
• Trường học: Học viện Văn hóa Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản lý văn hóa
• Đề tài: Quản lý di tích lịch sử - văn hóa tại tỉnh Thái Bình
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU, CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ QUẢN LÝ DI TÍCH LỊCH SỬ - VĂN HÓA VÀ TỔNG QUAN VỀ DI TÍCH LỊCH SỬ - VĂN HÓA TRÊN ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU
• 1.1. Tổng quan tình hình nghiên cứu
• 1.2. Cơ sở lý luận của đề tài luận án
• 1.3. Tổng quan và hệ thống di tích lịch sử - văn hóa ở Thái Bình
• 1.4. Bối cảnh chung của địa bàn nghiên cứu trường hợp
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ DI TÍCH LỊCH SỬ - VĂN HÓA Ở TỈNH THÁI BÌNH NHÌN TỪ CÁC BÊN LIÊN QUAN
• 2.1. Các chủ thể quản lý và vấn đề phối hợp giữa các bên liên quan trong hoạt động quản lý di tích
• 2.2. Thực trạng phối hợp giữa các bên liên quan trong hoạt động quản lý di tích
• 2.3. Đánh giá hiệu quả phối hợp giữa các bên liên quan trong hoạt động quản lý di tích
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ PHỐI HỢP GIỮA CÁC BÊN LIÊN QUAN TRONG HOẠT ĐỘNG QUẢN LÝ DI TÍCH LỊCH SỬ - VĂN HÓA Ở TỈNH THÁI BÌNH
• 3.1. Căn cứ đề xuất giải pháp
• 3.2. Giải pháp nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các bên liên quan trong hoạt động quản lý di tích ở tỉnh Thái Bình
• 3.3. Một số kiến nghị với các cơ quan chức năng cấp trên
• 3.4. Tiểu kết chương 3
• DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về di tích lịch sử văn hóa tại Thái Bình

Di tích lịch sử - văn hóa tại Thái Bình là những tài sản văn hóa quý giá, phản ánh lịch sử và văn hóa của địa phương. Theo thống kê, tỉnh Thái Bình hiện có 2969 di tích, trong đó có 2 di tích được công nhận là di tích quốc gia đặc biệt. Việc quản lý và bảo tồn các di tích này không chỉ giúp gìn giữ giá trị văn hóa mà còn góp phần phát triển du lịch. Để thực hiện tốt công tác quản lý, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan, từ chính quyền địa phương đến cộng đồng dân cư. "Di tích lịch sử - văn hóa không chỉ là tài sản của riêng ai mà là di sản chung của toàn xã hội".

1.1. Tình hình nghiên cứu di tích lịch sử văn hóa

Nghiên cứu về di tích lịch sử - văn hóa tại Thái Bình đã được thực hiện qua nhiều năm, tuy nhiên, vẫn còn thiếu các công trình nghiên cứu chuyên sâu. Các nghiên cứu hiện tại chủ yếu tập trung vào việc thống kê và đánh giá tình trạng di tích mà chưa đi sâu vào phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến việc quản lý và bảo tồn. "Cần có những nghiên cứu mang tính liên ngành để hiểu rõ hơn về giá trị và vai trò của di tích trong đời sống văn hóa của người dân".

II. Thực trạng quản lý di tích lịch sử văn hóa tại Thái Bình

Thực trạng quản lý di tích lịch sử - văn hóa tại Thái Bình cho thấy nhiều vấn đề cần được giải quyết. Sự phối hợp giữa các bên liên quan trong công tác quản lý còn hạn chế, dẫn đến tình trạng một số di tích bị xuống cấp. "Việc bảo tồn di tích không chỉ là trách nhiệm của nhà nước mà còn cần sự tham gia tích cực của cộng đồng". Đánh giá thực trạng cho thấy, mặc dù có nhiều chính sách hỗ trợ, nhưng việc thực hiện còn gặp nhiều khó khăn do thiếu nguồn lực và sự quan tâm từ các cấp chính quyền.

2.1. Các bên liên quan trong quản lý di tích

Các bên liên quan trong quản lý di tích bao gồm chính quyền địa phương, các tổ chức xã hội và cộng đồng dân cư. Tuy nhiên, sự tham gia của cộng đồng trong việc bảo tồn và phát huy giá trị di tích còn hạn chế. "Cần có các chương trình tuyên truyền, giáo dục để nâng cao nhận thức của người dân về vai trò của di tích trong đời sống văn hóa".

III. Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý di tích lịch sử văn hóa

Để nâng cao hiệu quả quản lý di tích lịch sử - văn hóa tại Thái Bình, cần có các giải pháp đồng bộ. Trước hết, cần tăng cường sự phối hợp giữa các bên liên quan trong công tác quản lý. "Một hệ thống quản lý hiệu quả cần có sự tham gia của tất cả các bên, từ chính quyền đến cộng đồng". Bên cạnh đó, cần có các chính sách hỗ trợ tài chính cho việc bảo tồn và phát huy giá trị di tích, đồng thời tổ chức các hoạt động văn hóa, du lịch gắn liền với di tích để thu hút sự quan tâm của du khách.

3.1. Tăng cường sự phối hợp giữa các bên liên quan

Việc tăng cường sự phối hợp giữa các bên liên quan là rất quan trọng. Cần xây dựng các cơ chế, chính sách rõ ràng để các bên có thể dễ dàng tham gia vào công tác quản lý di tích. "Sự phối hợp chặt chẽ sẽ giúp tối ưu hóa nguồn lực và nâng cao hiệu quả công tác bảo tồn".

Trích đoạn nội dung tài liệu

Bà VN HÓA, TH THAO VÀ DU LÊCH Bà GIÁO DĀC VÀ ĐÀO T¾O TR¯äNG Đ¾I HÌC VN HÓA HÀ NàI ******** NGUYÄN TRI PH¯¡NG QU¾N LÝ DI TÍCH LỊCH SỬ - VĂN HÓA Ở TỈNH THÁI BÌNH LUÀN ÁN TI¾N SĨ QUÀN LÝ VN HÓA HÀ NàI, 2023 Bà VN HÓA, TH THAO VÀ DU LÊCH Bà GIÁO DĀC VÀ ĐÀO T¾O TR¯äNG Đ¾I HÌC VN HÓA HÀ NàI ******** QU¾N LÝ DI TÍCH LỊCH SỬ - VĂN HÓA Ở TỈNH THÁI BÌNH Chuyên ngành: QuÁn lý vn hóa Mã sá: 9229042 LUÀN ÁN TI¾N SĨ QUÀN LÝ VN HÓA HÀ NàI, 2023 LäI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cąu căa tôi d°ãi sự h°ãng d¿n căa PGS. Trịnh Thị Minh Đąc. Nhāng nái dung trình bày trong luÁn án là kÁt quÁ nghiên cąu căa tôi, đÁm bÁo tính trung thực và ch°a từng đ°ÿc ai công bá d°ãi bÃt kỳ hình thąc nào. Nhāng phÅn sÿ dāng kÁt quÁ nghiên cąu căa ng°åi khác, tôi đÃu trích d¿n nguãn rõ ràng.

Tôi hoàn toàn chịu trách nhiám và sự cam đoan này. Hà Nội, ngày tháng năm 2023 Tác giÁ luÁn án NguyÅn Tri Ph°¢ng NguyÅn Tri Ph°¢ng 1 MĀC LĀC LäI CAM ĐOAN MĀC LĀC. 1 DANH MĀC CHĀ CÁI VIÀT TÂT. 2 DANH MĀC S¡ Đâ, BÀNG, BIÄU.

4 Ch°¢ng 1: TäNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CĄU, C¡ Sæ LÝ LUÀN VÀ QUÀN LÝ DI TÍCH LÊCH SĈ -VN HÓA VÀ TäNG QUAN VÀ DI TÍCH LÊCH SĈ -VN HÓA TRÊN ĐÊA BÀN NGHIÊN CĄU. Tổng quan tình hình nghiên cąu. C¢ sç lý luÁn căa đà tài luÁn án. Tổng quan và há tháng di tích lịch sÿ - vn hóa ç Thái Bình.

Bái cÁnh chung căa địa bàn nghiên cąu tr°ång hÿp. 59 Ch°¢ng 2: THČC TR¾NG QUÀN LÝ DI TÍCH LÊCH SĈ - VN HÓA æ TÈNH THÁI BÌNH NHÌN TĆ CÁC BÊN LIÊN QUAN. Các chă thÅ quÁn lý và vÃn đà phái hÿp giāa các bên liên quan trong ho¿t đáng quÁn lý di tích. Thực tr¿ng phái hÿp giāa các bên liên quan trong ho¿t đáng quÁn lý di tích.

Đánh giá hiáu quÁ phái hÿp giāa các bên liên quan trong ho¿t đáng quÁn lý di tích. 117 Ch°¢ng 3: GIÀI PHÁP NÂNG CAO HIÆU QUÀ PHàI HþP GIĊA CÁC BÊN LIÊN QUAN TRONG HO¾T ĐàNG QUÀN LÝ DI TÍCH LÊCH SĈ - VN HÓA æ TÈNH THÁI BÌNH. Cn cą đà xuÃt giÁi pháp. GiÁi pháp nâng cao hiáu quÁ phái hÿp giāa các bên liên quan trong ho¿t đáng quÁn lý di tích ç tãnh Thái Bình.

Mát sá kiÁn nghị vãi các c¢ quan chąc nng cÃp trên. 146 TiÅu kÁt ch°¢ng 3. 149 DANH MĀC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CĄU CĂA TÁC GIÀ LIÊN QUAN ĐÂN ĐÂ TÀI LUÀN ÁN. 151 TÀI LIàU THAM KHÀO.

167 2 DANH MĀC CHĊ CÁI VI¾T TÂT Chċ vi¿t tÃt Chċ vi¿t đÁy đă [A9, PL8] Xem Ánh sá 9, Phā lāc 8 BQL Ban quÁn lý CBLQ Các bên liên quan DSVH Di sÁn vn hóa DTLS-VH Di tích lịch sÿ - vn hóa GS Giáo s° KTNT KiÁn trúc nghá thuÁt NCS Nghiên cąu sinh Nxb Nhà xuÃt bÁn PV Phßng vÃn QLDT QuÁn lý di tích lịch sÿ-vn hóa QG Quác gia QGDB Quác gia đặc biát TLPV Tài liáu phßng vÃn TP Thành phá Tr Trang TS TiÁn sĩ UBND Ăy ban nhân dân UNESCO Tổ chąc Giáo dāc, Khoa học và Vn hóa căa Liên hÿp quác VHTTDL Vn hóa, ThÅ thao và Du lịch VHTT Vn hóa và Thông tin 3 DANH MĀC S¡ Đâ, BÀNG, BIÂU S¢ đã 1.1: S¢ đã thÅ hián các bên liên quan trong quÁn lý di tích .2: Mái quan há phái hÿp giāa các bên liên quan trong ho¿t đáng quÁn lý di tích .3: Đà xuÃt khung phân tích căa luÁn án. Các bên liên quan phái hÿp kiÅm kê di tích lịch sÿ-vn hóa. Danh māc phân bá di tích lịch sÿ - vn hóa t¿i tãnh Thái Bình tính đÁn tháng 12 nm 2022. BÁng tháng kê các lo¿i di tích trên địa bàn tãnh Thái Bình.

Các bên liên quan phái hÿp trong ho¿t đáng lÁp quy ho¿ch t¿i di tích lng má và đÃn thå vua TrÅn, huyán H°ng Hà. BÁng tháng kê sá l°ÿng di tích đã xÁp h¿ng t¿i địa bàn nghiên cąu tr°ång hÿp. Phái hÿp giāa các bên liên quan thực hián bÁo quÁn, tu bổ di tích .4: Tổng hÿp kinh phí hß trÿ cháng xuáng cÃp di tích từ ngân sách tãnh giai đo¿n 2015 - 2022. Đánh giá hiáu quÁ phái hÿp giāa các bên liên quan trong viác tham m°u và ban hành vn bÁn quy ph¿m pháp luÁt và di tích.

Đánh giá kÁt quÁ phái hÿp giāa các bên liên quan trong thực hián vn bÁn quy ph¿m pháp luÁt và di tích lịch sÿ - vn hoá. Đánh giá hiáu quÁ phái hÿp giāa các bên liên quan trong viác thực hián kÁ ho¿ch bÁo tãn và phát huy giá trị di tích lịch sÿ - vn hóa. Đánh giá hiáu quÁ phái hÿp giāa các bên liên quan trong ho¿t đáng kiÅm kê di tích lịch sÿ - vn hóa. Đánh giá hiáu quÁ phái hÿp giāa các bên liên quan thực hián kiÅm kê di vÁt, cổ vÁt t¿i các di tích lịch sÿ - vn hóa .6: So sánh sá l°ÿng khách tham quan qua các nm t¿i di tích chùa Keo – huyán Vũ Th°.

So sánh kinh phí đÅu t° cháng xuáng cÃp di tích nm 2017 t¿i 3 địa bàn nghiên cąu. So sánh c¢ cÃu sÿ dāng nguãn ván đÅ tu bổ di tích trên các địa bàn nghiên cąu. Đánh giá hiáu quÁ phái hÿp giāa các bên liên quan trong ho¿t đáng thanh tra, kiÅm tra, xÿ lý vi ph¿m và di tích lịch sÿ - vn hóa. Lý do chÍn đÁ tài 1.

Di tích lịch sÿ-vn hóa là nhāng di sÁn vn hóa quý báu căa mßi địa ph°¢ng, mßi dân tác và căa cÁ nhân lo¿i. Đó là nhāng dÃu vÁt, dÃu tích còn l¿i căa quá khą, phÁn ánh nhāng biÁn cá, nhāng sự kián lịch sÿ, vn hóa hay nhân vÁt qua các thåi kỳ lịch sÿ. Không nhāng thÁ di tích lịch sÿ-vn hóa còn là chąng tích, là t° liáu sáng đÅ các thÁ há mai sau tìm hiÅu, nghiên cąu và các thåi kỳ lịch sÿ đó đi qua, từ đó giáo dāc thÁ há trẻ truyÃn tháng lịch sÿ, vn hóa căa dân tác. Trên quan điÅm kÁ thừa, phát huy nhāng giá trị vn hóa căa cha ông và sáng t¿o ra nhāng giá trị vn hóa mãi, ĐÁng và Nhà n°ãc đã ban hành nhiÃu chính sách, vn bÁn pháp luÁt t¿o điÃu kián thuÁn lÿi cho viác bÁn tãn, tôn t¿o há tháng di tích lịch sÿ - vn hóa và đã đ¿t đ°ÿc nhiÃu thành tựu trong công tác bÁo tãn và phát huy di sÁn vn hóa dân tác.

NhiÃu di tích lịch sÿ -vn hóa đã đ°ÿc xÁp h¿ng, tu bổ, tôn t¿o; rÃt nhiÃu cổ vÁt, di vÁt trong đó đ°ÿc bÁo vá; lß hái truyÃn tháng, dißn x°ãng, trò ch¢i dân gian, thuÅn phong, mỹ tāc đ°ÿc l°u giā và phát triÅn. ĐÅ tiÁp tāc gìn giā, bÁo tãn và phát huy các giá trị di sÁn vn hóa mát cách bÃn vāng, chúng ta cÅn tng c°ång phái hÿp giāa các bên liên quan trong quá trình quÁn lý di tích t¿i các địa ph°¢ng thông qua các nghiên cąu, khÁo sát, đánh giá, nÃm bÃt đ°ÿc thực tr¿ng công tác quÁn lý cũng nh° giá trị há tháng di tích lịch sÿ -vn hóa mát cách toàn dián. Trên c¢ sç đó, chă đáng điÃu chãnh, hoàn thián bá máy quÁn lý, định h°ãng và xây dựng các kÁ ho¿ch, giÁi pháp cho công tác quÁn lý, bÁo tãn các di tích lịch sÿ -vn hóa giÁi quyÁt thßa đáng mái quan há giāa kinh tÁ và vn hóa nói chung, giāa bÁo tãn và phát triÅn nói riêng. Thái Bình là tãnh ven biÅn thuác vùng châu thổ sông Hãng đ°ÿc bao bọc bçi mát bên là biÅn, ba bà là sông, là tãnh giàu truyÃn tháng lịch sÿ và vn hóa.

Do điÃu kián tự nhiên và xã hái chi phái, Thái Bình là vùng đÃt ç n¢i đÅu sóng, ngọn gió, ba mặt sông, mát mặt biÅn, trong suát chiÃu dài lịch sÿ, c° dân Thái Bình phÁi th°ång xuyên cháng chọi vãi thiên tai, địch ho¿, chính điÃu đó đã hình thành, hun đúc nên truyÃn tháng bÃt khuÃt, cÅn cù, thông minh, sáng t¿o căa ng°åi dân Thái Bình trong chiÁn đÃu, lao đáng, sÁn xuÃt. Bên c¿nh đó, truyÃn tháng hiÁu học, đß đ¿t khoa bÁng cũng là nét nổi bÁt trong vn hóa Thái Bình. Tính đÁn hÁt nm 2022, trên toàn tãnh Thái Bình có tổng sá 2969 di tích trong đó có 2 di tích đ°ÿc xÁp h¿ng Quác gia đặc 5 biát là Di tích kiÁn trúc nghá thuÁt Chùa Keo (huyán Vũ Th°) và Di tích lịch sÿ Khu lng má và đÃn thå các vị vua triÃu TrÅn (huyán H°ng Hà), có 114 di tích xÁp h¿ng cÃp quác gia, 550 di tích đ°ÿc xÁp h¿ng cÃp tãnh còn l¿i là các di tích trong danh māc kiÅm kê. Thåi gian qua, ho¿t đáng quÁn lý di tích lịch sÿ -vn hóa có vị trí quan trọng trong viác bÁo tãn và phát huy giá trị các di tích trên địa bàn tãnh.

Ho¿t đáng QLDT đã nhÁn đ°ÿc sự quan tâm căa các cÃp các ngành trong tãnh, sự phái hÿp giāa các bên liên quan kịp thåi góp phÅn t¿o c¢ sç cho các di tích ç tãnh Thái Bình đ°ÿc bÁo tãn mát cách khoa học. Tuy nhiên, vÃn đà phái hÿp giāa CBLQ trong viác thực hián các nhiám vā quÁn lý di tích cũng còn tãn t¿i mát sá h¿n chÁ nhÃt định. Bên c¿nh đó, viác tuyên truyÃn, phổ biÁn chă tr°¢ng, đ°ång lái căa ĐÁng, chính sách pháp luÁt căa nhà n°ãc, viác h°çng ąng tham gia bÁo vá và phát huy giá trị di tích trên các địa bàn căa ng°åi dân còn h¿n chÁ. Chính điÃu đó đã đặt ra vÃn đà cÅn nâng cao h¢n nāa hiáu quÁ phái hÿp căa CBLQ trong ho¿t đáng QLDT.

XuÃt phát từ thực tißn hián nay, công tác quÁn lý bÁo vá và phát huy giá trị di tích lịch sÿ - vn hóa căa tãnh Thái Bình cÅn đ°ÿc tng c°ång sự phái hÿp giāa CBLQ trong ho¿t đáng QLDT từ đó thực hián đ°ÿc māc tiêu chung nâng cao hiáu quÁ ho¿t đáng đÅ đáp ąng nhu cÅu h°çng thā vn hóa ngày càng cao căa nhân dân, nhu cÅu nghiên cąu, tham quan du lịch căa khách trong, ngoài n°ãc, t¿o nÃn móng vāng bÃn góp phÅn xây dựng nÃn vn hóa Viát Nam tiên tiÁn, đÁm đà bÁn sÃc dân tác theo đúng đ°ång lái, chă tr°¢ng căa ĐÁng và Nhà n°ãc h°ãng tãi phát triÅn bÃn vāng.