Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học ngoại ngữ tại các trường Trung học phổ thông. Chương 2: Thực trạng công tác quản lý của Sở Giáo dục và Đào tạo Vĩnh Phúc đối với hoạt động dạy học ngoại ngữ tại các trường Trung học phổ thông trên địa bàn tỉnh. Chương 3: Quản lý của Sở Giáo dục và Đào tạo Vĩnh Phúc đối với hoạt động dạy học ngoại ngữ tại các trường Trung học phổ thông trên địa bàn tỉnh. 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC NGOẠI NGỮ TẠI CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG 1.
Lịch sử nghiên cứu vấn đề Quản lý và quản lý giáo dục là những vấn đề được nhiều nhà nghiên cứu trong và ngoài nước hết sức quan tâm. Việc chú trọng tới các biện pháp quản lý nhằm nâng cao hiệu quả, chất lượng HĐDH trong các nhà trường luôn giữ vị trí đặc biệt quan trọng. Cùng với sự phát triển về KTXH, khoa học QLGD Việt Nam đang dần hoàn thiện, phát triển và tiếp cận với thế giới. Trong quá trình đó, đã xuất hiện nhiều nhà nghiên cứu QLGD với các công trình được viết dưới dạng sách tham khảo, giáo trình bài giảng với các tác giả như: Đỗ Hoàng Toàn với giáo trình Khoa học quản lý, Trần Kiểm với Khoa học quản lý giáo dục - Một số vấn đề lý luận và thực tiễn, Bùi Minh Hiền (chủ biên) - Vũ Ngọc Hải - Đặng Quốc Bảo với Quản lý giáo dục, Đặng Quốc Bảo với Quản lý giáo dục, Đặng Bá Lãm, Phạm Khắc Chương với Lý luận quản lý giáo dục đại cương, Trần Quốc Thành với bài giảng Đại cương về quản lý giáo dục, Trần Kiểm - Bùi Minh Hiền với giáo trình Quản lý và lãnh đạo nhà trường, Hà Thế Ngữ (1991), Hồ Ngọc Đại, Đặng Vũ Hoạt (1988), Trần Kiều (1997), Thái Duy Tuyên (1998), Nguyễn Văn Lê (1996).
đã tiến hành nghiên cứu một cách toàn diện các vấn đề về vị trí, vai trò của việc quản lý, tổ chức quá trình dạy học, ý nghĩa của việc nâng cao chất lượng dạy học; Những ưu điểm và nhược điểm của hình thức dạy học trên lớp, bản chất và mối quan hệ giữa hoạt động dạy và hoạt động học, vai trò của người dạy và người học; việc đổi mới nội dung cũng như cách thức tổ chức dạy học. Những nghiên cứu của các tác giả nước ngoài đã đề cập đến vấn đề cốt lõi của quản lý và QLGD như: F. Gần đây, đứng trước nhiệm vụ đổi mới GD&ĐT nói chung và đổi mới nội dung, PPDH nói riêng, nhiều nhà giáo dục học, tâm lý học như Phạm Viết Vượng (2000), Đặng Thành Hưng (2002), Nguyễn Văn Đản. đã đi sâu nghiên cứu các vấn đề về đổi mới nội dung, PPDH theo hướng nâng cao tính hiện đại và gắn khoa học với đời sống thực tiễn sản xuất, vấn đề lấy học sinh làm trung tâm; Những nghiên cứu công 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com phu của các tác giả như Nguyễn Đức Chính, Đặng Quốc Bảo (2004), Nguyễn Thị Mỹ Lộc (2003), Nguyễn Công Bằng, Cao Duy Bình đều tập trung nghiên cứu các biện pháp quản lý hoạt động của giáo viên và học sinh nhằm nâng cao chất lượng giáo dục.
Giáo dục có chức năng quan trọng là tái sản xuất sức lao động kỹ thuật cho nền kinh tế, phục vụ cho sự phát triển của xã hội. Vì vậy, hoạt động giáo dục luôn luôn phát triển, tiến bộ và không ngừng đổi mới để góp phần vào sự phát triển, sự tiến bộ của xã hội. Trong xu thế toàn cầu hóa, hội nhập kinh tế thế giới, nguồn nhân lực có chuyên môn cao, tay nghề vững vàng, ngoại ngữ tốt để giao tiếp lại càng cần thiết và quan trọng. Để đáp ứng được yêu cầu này của xã hội, giáo dục lại càng có vai trò quan trọng và cấp thiết trong việc giáo dục toàn diện.
Chính vì vậy mà trong Luật Giáo dục sửa đổi - Điều 7, mục 3 đã đề cập về vấn đề dạy ngoại ngữ: "Ngoại ngữ quy định trong chương trình giáo dục là ngôn ngữ được sử dụng phổ biến trong giao dịch quốc tế. Việc tổ chức dạy ngoại ngữ trong nhà trường cũng như các cơ sở giáo dục khác cần bảo đảm để người học được học liên tục và có hiệu quả". Nhận thức rõ tầm quan trọng của quản lý HĐDH ngoại ngữ để nâng cao chất lượng dạy và học trong các nhà trường, đáp ứng yêu cầu của thời kỳ hội nhập quốc tế, nhiều CBQL trường THPT trong cả nước cũng đã đầu tư nghiên cứu về các biện pháp quản lý, chẳng hạn như luận văn thạc sĩ chuyên ngành QLGD của các tác giả: Vũ Thị Thuý với đề tài Một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh của bộ môn ngoại ngữ trường Cao đẳng kỹ thuật y tế I (2005); Bùi Phi Yến với đề tài Một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học ngoại ngữ của chủ nhiệm bộ môn ở trường Cao đẳng sư phạm Trung Ương (2006); Vũ Hồng Ngọc với đề tài Một số biện pháp quản lý nâng cao chất lượng dạy học ngoại ngữ ở trường Cao đẳng sư phạm Trung Ương (2006); Nguyễn Thị Ngân với đề tài Biện pháp quản lý nâng cao chất lượng dạy học tiếng Anh cho cán bộ công chức khối hành chính sự nghiệp của thành phố Hải Phòng trong thời kỳ hội nhập (2007); Nguyễn Thị Thuý Phương với đề tài Biện pháp quản lí hoạt động dạy học tiếng Anh đối với các trường Trung học phổ thông huyện Thường Tín, Hà Tây (2007); Bùi Văn Tuấn với đề tài Một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh theo chương trình mới của Hiệu trưởng các trường THPT huyện Yên Lạc, tỉnh Vĩnh Phúc (2008); Tạ Thị Hoài Thương với đề tài Biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng hoạt động dạy học 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com tiếng Anh tại trường Cao đẳng Sư phạm Hà Tây (2008); Nguyễn Thế với đề tài Biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh tại các trường Trung học cơ sở ở huyện Tam Dương Vĩnh Phúc (2009); Mai Đình Hiên với đề tài Biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng dạy và học môn tiếng Anh các trường Trung học cơ sở quận Tây Hồ-Hà Nội”(2012). Luận văn của các tác giả hầu hết đều tập trung đưa ra, đề xuất những biện pháp quản lý của Hiệu trưởng trường THPT, trong đó có các biện pháp quản lý HĐDH bộ môn.
Đó là những công trình có giá trị về lý luận và thực tiễn, phù hợp với việc thực hiện chức trách của Hiệu trưởng, đồng thời giúp các CBQL nhà trường nói chung và Hiệu trưởng các trường THPT tham khảo để vận dụng trong công tác quản lý của mình. Nhìn chung các đề tài trên đều hướng về việc phân tích quản lý HĐDH nói chung và phân ngành nói riêng nhưng ít đề tài nào nghiên cứu về quản lý cấp Sở GD&ĐT đối với HĐDH môn tiếng Anh ở các trường THPT. Trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc, vấn đề nghiên cứu các biện pháp quản lý HĐDH của Hiệu trưởng nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và chất lượng dạy học ở các trường THPT cũng đã được quan tâm nghiên cứu, song việc triển khai chưa thật hiệu quả. Đặc biệt việc quản lý cấp Sở còn là vấn đề chưa được quan tâm, đầu tư nghiên cứu thoả đáng.
Vì vậy, trong khuôn khổ luận văn này tác giả muốn dựa vào cơ sở lý luận của công tác quản lý, để tìm hiểu thực trạng quản lý của Sở GD&ĐT đối với HĐDH môn tiếng Anh tại các trường THPT trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc, từ đó đề xuất một số biện pháp nhằm góp phần thực hiện đổi mới căn bản và toàn diện GD&ĐT, đáp ứng yêu cầu xã hội hiện nay. Nâng cao hiệu quả HĐDH cần nhiều yếu tố tác động, trong đó hoạt động quản lý, chỉ đạo chuyên môn là yếu tố quan trọng và cấp thiết trong suốt quá trình dạy học. Nhân tố quyết định đến chất lượng dạy học chính là đội ngũ giáo viên; kết quả học tập của HS cơ bản phụ thuộc vào kiến thức và năng lực sư phạm của tập thể đội ngũ GV. Người quản lý phải biết tổ chức, chỉ đạo chặt chẽ, sử dụng phù hợp các biện pháp quản lý để tạo động lực thúc đẩy người thầy say mê, yêu nghề, yên tâm công tác, phát huy khả năng của mình và cống hiến nhiều nhất cho công tác giảng dạy và giáo dục.
Sau đây là phần trình bày tóm tắt những khái niệm cơ bản làm khung lý luận của đề tài. 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Các khái niệm cơ bản của luận văn. Quản lý và các khái niệm liên quan 1.
Quản lý Quản lý là một phạm trù tồn tại khách quan được ra đời từ bản thân nhu cầu của mọi xã hội, mọi quốc gia và trong mọi thời đại. Có nhiều quan điểm khác nhau về quản lý: Có thể dẫn ra một vài quan niệm về quản lý như sau: "Quản lý là quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động (chức năng) kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo), kiểm tra" [7, tr. Theo Từ điển Tiếng Việt thông dụng, nhà xuất bản Giáo dục năm 1998 thì: “Quản lý là tổ chức và điều khiển hoạt động của một đơn vị, cơ quan”. Các tác giả Hà Thế Ngữ và Đặng Vũ Hoạt cho rằng: “Quản lý là một quá trình định hướng, quá trình có mục tiêu, quản lý một hệ thống nhằm đạt được những mục tiêu nhất định [17, tr.
Như vậy, quản lý là hoạt động vốn có của xã hội ở bất kỳ trình độ phát triển nào. Bản chất của quản lý là một loại lao động, xã hội càng phát triển, các loại hình lao động càng phong phú, phức tạp thì hoạt động quản lý càng có vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng, hiệu suất lao động. Dù quản lý được quan niệm thế nào chăng nữa, về tổng quan có thể khái quát: quản lý là sự tác động chỉ huy, điều khiển, hướng dẫn các quá trình xã hội và hành vi hoạt động của con người nhằm đạt tới mục đích đã đề ra. Quản lý có bốn chức năng cơ bản, đó là kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo, kiểm tra.
Mối quan hệ giữa các chức năng quản lý thể hiện ở sơ đồ sau: Sơ đồ 1.1: Mối quan hệ của các chức năng quản lý Kế hoạch hóa Tổ chức Quản lý Chỉ đạo Chức năng của quản lý được diễn đạt theo nhiều cách: Kiểm tra 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.