Vận dụng mô hình lớp học đảo ngược trong dạy học luyện từ và câu lớp 5 ở huyện sơn dương tỉnh tuyên quang

Khám phá phương pháp giảng dạy lớp học đảo ngược hiệu quả trong luyện từ và câu lớp 5, áp dụng tại huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang.

• Tác giả: Lý Thị Nương
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Ngọc Ngân
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Giáo dục học (Giáo dục Tiểu học)
• Đề tài: Mô Hình Lớp Học Đảo Ngược: Ứng Dụng Hiệu Quả Trong Dạy Học Luyện Từ Và Câu Lớp 5 Tại Sơn Dương, Tuyên Quang
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
• 1.1. Mô hình lớp học đảo ngược
• 1.2. Phân môn Luyện từ và câu
• 1.3. Cơ sở thực tiễn
• 1.4. Đặc điểm tâm lý lứa tuổi của HS lớp 5
• 1.5. Thực trạng dạy học Luyện từ và câu cho học sinh lớp 5 ở huyện Sơn Dương tỉnh Tuyên Quang
• 1.6. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: TỔ CHỨC DẠY HỌC PHÂN MÔN LUYỆN TỪ VÀ CÂU THEO MÔ HÌNH LỚP HỌC ĐẢO NGƯỢC CHO HỌC SINH LỚP 5 Ở HUYỆN SƠN DƯƠNG TỈNH TUYÊN QUANG
• 2.1. Nguyên tắc xây dựng bài dạy Luyện từ và câu lớp 5 theo mô hình lớp học đảo ngược ở huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang
• 2.2. Tuân thủ các yêu cầu về phương pháp dạy học môn Tiếng Việt nói chung cho học sinh lớp 5
• 2.3. Đảm bảo mục tiêu dạy học
• 2.4. Phát huy tính tích cực của người học
• 2.5. Rèn luyện năng lực tự học cho học sinh
• 2.6. Tích hợp được đa phương tiện trong dạy học
• 2.7. Quy trình tổ chức dạy học Luyện từ và câu lớp 5 theo mô hình lớp học đảo ngược ở huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang
• 2.8. Tổ chức dạy học phân môn Luyện từ và câu lớp 5 cho học sinh huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang
• 2.9. Một số yêu cầu khi áp dụng mô hình lớp học đảo ngược trong tổ chức dạy học Luyện từ và câu lớp 5 ở huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang
• 2.10. Thiết kế một số kế hoạch dạy học trong phân môn Luyện từ và câu lớp 5 theo mô hình lớp học đảo ngược
• 2.11. Dự kiến phương án kiểm tra đánh giá cho lớp học đảo ngược trong dạy học Luyện từ và câu lớp 5 ở huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang
• 2.12. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM
• 3.1. Mục đích và nhiệm vụ thực nghiệm
• 3.2. Mục đích thực nghiệm
• 3.3. Nhiệm vụ thực nghiệm
• 3.4. Nguyên tắc tiến hành thực nghiệm
• 3.5. Quy trình thực nghiệm
• 3.6. Nội dung thực nghiệm
• 3.7. Chọn trường thực nghiệm
• 3.8. Chọn lớp thực nghiệm
• 3.9. Chọn giáo viên thực nghiệm
• 3.10. Phương pháp thực nghiệm
• 3.11. Tổ chức thực nghiệm
• 3.12. Kết quả thực nghiệm
• 3.13. Bài thực nghiệm số 1
• 3.14. Bài thực nghiệm số 2
• 3.15. Đánh giá kết quả thực nghiệm
• 3.16. Kết quả về mặt định tính
• 3.17. Kết quả về mặt định lượng
• 3.18. Kết quả chung về thực nghiệm
• 3.19. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Mô hình lớp học đảo ngược

Mô hình lớp học đảo ngược (LHĐN) đã nổi lên như một phương pháp dạy học hiệu quả trong bối cảnh giáo dục hiện đại. Khác với phương pháp truyền thống, mô hình này cho phép học sinh (HS) tiếp cận kiến thức mới thông qua các tài liệu học tập trước khi đến lớp. Thời gian trên lớp sau đó được dành cho việc thảo luận, giải quyết vấn đề và thực hành. Theo đó, HS không chỉ tiếp nhận kiến thức mà còn có cơ hội phát triển kỹ năng tư duy phản biện và khả năng làm việc nhóm. Mô hình LHĐN giúp tạo ra môi trường học tập tích cực, nơi HS trở thành trung tâm của quá trình học tập. Như tác giả Alison King đã chỉ ra: "Việc sử dụng thời gian trong lớp học để xây dựng ý nghĩa thay vì truyền tải thông tin là rất quan trọng". Điều này không chỉ nâng cao chất lượng dạy học mà còn giúp HS phát triển năng lực tự học, một yếu tố quan trọng trong giáo dục hiện đại.

II. Phân môn Luyện từ và câu

Phân môn Luyện từ và câu trong chương trình Tiếng Việt lớp 5 đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành kỹ năng ngôn ngữ cho HS. Nội dung dạy học không chỉ tập trung vào việc hiểu biết về từ ngữ mà còn giúp HS biết cách sử dụng từ trong giao tiếp hàng ngày. Việc áp dụng mô hình LHĐN vào dạy học phân môn này mang lại nhiều lợi ích, đặc biệt trong việc khuyến khích HS chủ động tìm hiểu và thực hành. HS có thể xem trước các bài giảng qua video hoặc tài liệu trực tuyến, từ đó chuẩn bị kiến thức trước khi vào lớp. Điều này giúp tiết kiệm thời gian giảng dạy, cho phép giáo viên (GV) tập trung vào việc giải quyết các vấn đề khó khăn và tạo cơ hội cho HS thực hành nhiều hơn. Như một nghiên cứu đã chỉ ra, việc "tích cực hóa hoạt động người học" là một trong những yếu tố then chốt trong mô hình LHĐN.

III. Quy trình tổ chức dạy học

Quy trình tổ chức dạy học theo mô hình LHĐN cần được thiết kế một cách hợp lý để đạt được hiệu quả cao nhất. Các bước chính bao gồm: chuẩn bị tài liệu học tập cho HS, hướng dẫn HS cách tự học và nghiên cứu, tổ chức các hoạt động nhóm và thảo luận trên lớp. Việc đảm bảo rằng HS có thể tiếp cận tài liệu học tập một cách dễ dàng là rất quan trọng. Ngoài ra, GV cần tạo điều kiện cho HS thể hiện ý kiến và tham gia vào các hoạt động tương tác. Theo đó, việc sử dụng công nghệ thông tin trong dạy học cũng là một yếu tố không thể thiếu, giúp HS có thể truy cập tài liệu học tập mọi lúc, mọi nơi. Chất lượng và hiệu quả của quá trình dạy học sẽ được nâng cao khi HS được khuyến khích tham gia tích cực vào các hoạt động học tập.

IV. Kết quả thực nghiệm

Kết quả thực nghiệm cho thấy mô hình LHĐN có ảnh hưởng tích cực đến kết quả học tập của HS lớp 5 ở huyện Sơn Dương. Các bài kiểm tra định lượng cho thấy HS tham gia vào mô hình này có điểm số cao hơn so với các lớp học truyền thống. Hơn nữa, HS cũng thể hiện thái độ tích cực hơn trong việc học tập. Việc phát triển năng lực tự học và khả năng làm việc nhóm đã được ghi nhận rõ ràng. Đánh giá từ GV cũng cho thấy rằng HS trong mô hình LHĐN có khả năng tư duy phản biện tốt hơn và có thể áp dụng kiến thức vào thực tiễn. Điều này khẳng định rằng việc áp dụng mô hình LHĐN không chỉ nâng cao chất lượng dạy học mà còn giúp HS phát triển toàn diện hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục phổ thông tại Việt Nam, việc áp dụng các phương pháp dạy học hiện đại nhằm nâng cao chất lượng giáo dục là yêu cầu cấp thiết. Theo báo cáo của ngành giáo dục, mô hình lớp học đảo ngược (LHĐN) đã được nhiều quốc gia phát triển áp dụng rộng rãi và chứng minh hiệu quả trong việc nâng cao năng lực tự học, tư duy phản biện và kết quả học tập của học sinh. Tại huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang, việc dạy học phân môn Luyện từ và câu lớp 5 vẫn chủ yếu theo phương pháp truyền thống, chưa khai thác tối đa tiềm năng của học sinh trong việc tự học và vận dụng kiến thức.

Mục tiêu nghiên cứu là vận dụng mô hình lớp học đảo ngược trong dạy học phân môn Luyện từ và câu lớp 5 tại huyện Sơn Dương nhằm nâng cao chất lượng dạy và học, phát triển năng lực tự học, tư duy ngôn ngữ và kỹ năng vận dụng kiến thức của học sinh. Nghiên cứu được thực hiện trong năm học 2022-2023 tại các trường tiểu học trên địa bàn huyện Sơn Dương, với đối tượng là học sinh lớp 5 và giáo viên dạy phân môn Luyện từ và câu.

Ý nghĩa của nghiên cứu thể hiện qua việc góp phần đổi mới phương pháp dạy học Tiếng Việt, đặc biệt là phân môn Luyện từ và câu, phù hợp với xu hướng giáo dục hiện đại, đồng thời tạo cơ sở khoa học cho việc nhân rộng mô hình lớp học đảo ngược trong giáo dục tiểu học tại các địa phương có điều kiện tương tự. Qua đó, giúp nâng cao hiệu quả học tập, phát triển năng lực ngôn ngữ và kỹ năng tự học cho học sinh, góp phần thực hiện thành công chương trình giáo dục phổ thông mới.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên hai lý thuyết chính: lý thuyết học tập xây dựng kiến thức (constructivism) và mô hình lớp học đảo ngược (Flipped Classroom). Lý thuyết xây dựng kiến thức nhấn mạnh vai trò chủ động của người học trong việc tiếp nhận và xây dựng kiến thức mới dựa trên kinh nghiệm và hiểu biết trước đó. Mô hình lớp học đảo ngược là sự đảo chiều của phương pháp giảng dạy truyền thống, trong đó học sinh tiếp cận kiến thức mới qua các bài giảng trực tuyến hoặc tài liệu tự học ở nhà, thời gian trên lớp dành cho thảo luận, giải quyết vấn đề và vận dụng kiến thức.

Các khái niệm chính bao gồm:

• Lớp học đảo ngược (LHĐN): Phương pháp dạy học kết hợp công nghệ thông tin, giúp học sinh tự học kiến thức mới trước khi đến lớp.
• Năng lực tự học: Khả năng học sinh tự xác định mục tiêu, tìm kiếm, đánh giá và sử dụng thông tin để học tập hiệu quả.
• Phân môn Luyện từ và câu: Bộ phận trong chương trình Tiếng Việt tiểu học, tập trung vào việc mở rộng vốn từ, hiểu và sử dụng câu đúng ngữ pháp, phù hợp với mục đích giao tiếp.
• Công nghệ E-learning: Ứng dụng công nghệ thông tin trong việc thiết kế bài giảng điện tử, video bài giảng hỗ trợ học sinh tự học.
• Thang tư duy Bloom đảo ngược: Mô hình nhận thức trong LHĐN, học sinh thực hiện các hoạt động nhận thức cao hơn như vận dụng, phân tích, đánh giá và sáng tạo trong lớp học.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hỗn hợp kết hợp nghiên cứu lý luận và thực tiễn.

• Nguồn dữ liệu: Bao gồm tài liệu lý thuyết, văn bản pháp luật về đổi mới giáo dục, kết quả khảo sát thực trạng dạy học tại các trường tiểu học huyện Sơn Dương, dữ liệu thu thập từ thực nghiệm sư phạm với học sinh lớp 5.
• Phương pháp thu thập dữ liệu: Quan sát, điều tra bằng bảng hỏi, phỏng vấn chuyên gia, thực nghiệm sư phạm.
• Phương pháp phân tích: Phân tích định tính để đánh giá thực trạng, phân tích thống kê toán học xử lý số liệu khảo sát và kết quả kiểm tra học sinh, so sánh kết quả giữa lớp thực nghiệm áp dụng LHĐN và lớp đối chứng theo phương pháp truyền thống.
• Cỡ mẫu: Thực nghiệm trên khoảng 2 lớp 5 với tổng số học sinh khoảng 60 em, được chọn ngẫu nhiên từ các trường tiểu học trên địa bàn huyện Sơn Dương.
• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu được tiến hành trong năm học 2022-2023, gồm giai đoạn khảo sát thực trạng (tháng 9-10/2022), thiết kế bài giảng và kế hoạch dạy học (tháng 11-12/2022), thực nghiệm sư phạm (tháng 1-4/2023), phân tích kết quả và hoàn thiện luận văn (tháng 5-6/2023).

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Hiệu quả học tập tăng rõ rệt: Kết quả kiểm tra sau thực nghiệm cho thấy lớp áp dụng mô hình LHĐN có tỷ lệ học sinh đạt loại giỏi và khá chiếm khoảng 75%, trong khi lớp đối chứng chỉ đạt khoảng 50%. Điểm trung bình của lớp thực nghiệm cao hơn lớp đối chứng khoảng 1,2 điểm (trên thang điểm 10).
2. Năng lực tự học được nâng cao: Qua khảo sát, 85% học sinh trong lớp thực nghiệm cho biết cảm thấy tự tin hơn khi tự học bài ở nhà qua video bài giảng, so với 40% ở lớp đối chứng.
3. Tăng cường tương tác và phát triển kỹ năng ngôn ngữ: Học sinh tham gia tích cực hơn trong các hoạt động thảo luận nhóm trên lớp, với 90% học sinh thể hiện khả năng trình bày ý kiến và phản biện tốt hơn so với trước thực nghiệm.
4. Giáo viên thay đổi vai trò: Giáo viên chuyển từ người truyền đạt kiến thức sang người hướng dẫn, hỗ trợ học sinh giải quyết các vấn đề khó, giúp học sinh phát triển tư duy phản biện và sáng tạo.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của những kết quả tích cực trên xuất phát từ việc mô hình LHĐN tạo điều kiện cho học sinh chủ động tiếp cận kiến thức theo nhịp độ riêng, đồng thời tăng thời gian tương tác, thảo luận trên lớp giúp củng cố và mở rộng kiến thức. So với phương pháp truyền thống, LHĐN giúp học sinh phát triển các mức độ nhận thức cao hơn trong thang tư duy Bloom, từ đó nâng cao hiệu quả học tập.

Kết quả này phù hợp với các nghiên cứu quốc tế và trong nước về hiệu quả của mô hình LHĐN trong việc phát triển năng lực tự học và tư duy ngôn ngữ cho học sinh tiểu học. Việc tích hợp công nghệ E-learning cũng góp phần tạo sự hứng thú, giúp học sinh dễ dàng tiếp cận kiến thức và rèn luyện kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin.

Tuy nhiên, nghiên cứu cũng ghi nhận một số hạn chế như sự khác biệt về khả năng tiếp cận công nghệ của học sinh, đòi hỏi giáo viên phải có kỹ năng công nghệ và phương pháp sư phạm tốt để thiết kế bài giảng phù hợp. Các biểu đồ so sánh tỷ lệ học sinh đạt loại giỏi, khá giữa lớp thực nghiệm và lớp đối chứng, cũng như biểu đồ khảo sát mức độ tự tin tự học của học sinh, sẽ minh họa rõ nét sự khác biệt này.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường đào tạo giáo viên về công nghệ và phương pháp LHĐN: Tổ chức các khóa bồi dưỡng kỹ năng thiết kế bài giảng điện tử, sử dụng công nghệ thông tin và phương pháp dạy học tích cực cho giáo viên tiểu học, đặc biệt là giáo viên dạy phân môn Luyện từ và câu. Thời gian thực hiện trong 6 tháng, do Sở GD&ĐT phối hợp với các trường đại học sư phạm tổ chức.
2. Xây dựng và cập nhật hệ thống bài giảng điện tử chuẩn hóa: Phát triển kho bài giảng video, slide bài giảng phù hợp với chương trình Tiếng Việt lớp 5, đảm bảo tính khoa học, hấp dẫn và dễ tiếp cận cho học sinh. Chủ thể thực hiện là các trường đại học sư phạm và các trung tâm E-learning trong vòng 1 năm.
3. Khuyến khích phụ huynh hỗ trợ học sinh tự học tại nhà: Tuyên truyền, hướng dẫn phụ huynh cách hỗ trợ con em trong việc sử dụng bài giảng trực tuyến và hoàn thành nhiệm vụ học tập, nhằm nâng cao hiệu quả tự học. Thời gian triển khai liên tục trong năm học, do nhà trường phối hợp với ban đại diện cha mẹ học sinh thực hiện.
4. Triển khai nhân rộng mô hình LHĐN trong các trường tiểu học: Dựa trên kết quả thực nghiệm, đề xuất nhân rộng mô hình tại các trường tiểu học trong tỉnh và các địa phương có điều kiện tương tự, đồng thời xây dựng kế hoạch đánh giá hiệu quả định kỳ. Thời gian thực hiện trong 2 năm, do Sở GD&ĐT chủ trì.
5. Phát triển hệ thống đánh giá đa dạng, linh hoạt: Xây dựng tiêu chí đánh giá kết quả học tập và năng lực tự học phù hợp với mô hình LHĐN, kết hợp đánh giá quá trình và kết quả, nhằm phản ánh chính xác năng lực học sinh. Chủ thể thực hiện là các chuyên gia giáo dục và giáo viên trong vòng 1 năm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Giáo viên tiểu học, đặc biệt giáo viên dạy Tiếng Việt: Nghiên cứu cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn để áp dụng mô hình lớp học đảo ngược trong dạy học phân môn Luyện từ và câu, giúp nâng cao hiệu quả giảng dạy và phát triển năng lực học sinh.
2. Nhà quản lý giáo dục và cán bộ Sở GD&ĐT: Tài liệu tham khảo để xây dựng chính sách, kế hoạch đào tạo giáo viên và triển khai đổi mới phương pháp dạy học theo hướng hiện đại, phù hợp với xu thế phát triển giáo dục.
3. Sinh viên ngành Sư phạm Tiểu học: Giúp hiểu rõ về mô hình lớp học đảo ngược, phương pháp dạy học tích cực và cách tổ chức thực nghiệm sư phạm, phục vụ cho việc học tập và nghiên cứu khoa học.
4. Các nhà nghiên cứu giáo dục: Cung cấp dữ liệu thực nghiệm và phân tích sâu sắc về hiệu quả của mô hình LHĐN trong bối cảnh giáo dục tiểu học Việt Nam, làm cơ sở cho các nghiên cứu tiếp theo về đổi mới phương pháp dạy học.

Câu hỏi thường gặp

1. Mô hình lớp học đảo ngược là gì và có điểm khác biệt nào so với lớp học truyền thống?
   Mô hình lớp học đảo ngược là phương pháp dạy học trong đó học sinh tự học kiến thức mới qua video hoặc tài liệu trực tuyến ở nhà, thời gian trên lớp dành cho thảo luận, giải quyết vấn đề. Khác với lớp học truyền thống, nơi giáo viên giảng bài trực tiếp trên lớp, LHĐN giúp học sinh chủ động hơn và phát triển tư duy cao hơn.

2. Làm thế nào để học sinh lớp 5 có thể tự học hiệu quả với bài giảng trực tuyến?
   Học sinh được hướng dẫn cách truy cập bài giảng, học theo nhịp độ riêng, làm bài tập kèm theo và ghi lại thắc mắc để trao đổi với giáo viên. Sự hỗ trợ của phụ huynh và giáo viên trong việc tạo môi trường học tập thuận lợi cũng rất quan trọng.

3. Những khó khăn nào giáo viên có thể gặp khi áp dụng mô hình LHĐN?
   Giáo viên cần có kỹ năng công nghệ thông tin để thiết kế bài giảng điện tử, đồng thời phải thay đổi vai trò từ truyền đạt sang hướng dẫn, hỗ trợ học sinh. Việc này đòi hỏi thời gian, công sức và sự chuẩn bị kỹ lưỡng.

4. Mô hình LHĐN có phù hợp với tất cả các môn học không?
   Không phải môn học nào cũng phù hợp hoàn toàn với LHĐN. Môn học có nhiều kiến thức lý thuyết và cần phát triển tư duy như Luyện từ và câu, Toán, Khoa học thường phù hợp hơn. Cần cân nhắc điều kiện thực tế và đặc điểm học sinh khi áp dụng.

5. Làm sao để đánh giá hiệu quả của mô hình lớp học đảo ngược?
   Có thể đánh giá qua kết quả học tập (điểm số, tỷ lệ học sinh đạt chuẩn), khảo sát thái độ, năng lực tự học, kỹ năng tư duy của học sinh, cũng như phản hồi từ giáo viên và phụ huynh. Việc đánh giá nên kết hợp cả định lượng và định tính để có cái nhìn toàn diện.

Kết luận

• Mô hình lớp học đảo ngược phù hợp và có hiệu quả trong dạy học phân môn Luyện từ và câu lớp 5 tại huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang, góp phần nâng cao kết quả học tập và phát triển năng lực tự học của học sinh.
• Việc áp dụng LHĐN giúp học sinh phát triển tư duy ngôn ngữ, kỹ năng giao tiếp và vận dụng kiến thức vào thực tiễn, đồng thời thay đổi vai trò giáo viên thành người hướng dẫn và hỗ trợ.
• Kết quả thực nghiệm cho thấy tỷ lệ học sinh đạt loại giỏi, khá tăng khoảng 25% so với phương pháp truyền thống, đồng thời học sinh có thái độ tích cực hơn với việc học.
• Đề xuất đào tạo giáo viên, xây dựng bài giảng điện tử chuẩn hóa, khuyến khích sự tham gia của phụ huynh và nhân rộng mô hình là những bước đi cần thiết để phát huy hiệu quả của LHĐN.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai đào tạo, hoàn thiện hệ thống bài giảng, đánh giá định kỳ và mở rộng nghiên cứu sang các phân môn khác trong chương trình tiểu học.

Hành động ngay: Các trường tiểu học và giáo viên nên bắt đầu tìm hiểu, thử nghiệm và áp dụng mô hình lớp học đảo ngược trong dạy học để nâng cao chất lượng giáo dục, đồng thời phối hợp với các cơ quan quản lý giáo dục để nhận được hỗ trợ và đào tạo phù hợp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN 1. Mô hình lớp học đảo ngược 1. Khái niệm mô hình lớp học đảo ngược LHĐN nói về sự đảo chiều của phương pháp giảng dạy truyền thống, là nơi mà HS có sự tiếp xúc đầu tiên với các tài liệu mới bên ngoài lớp học, thường là qua các bài đọc hoặc video bài giảng, sau đó thời gian trên lớp sẽ được sử dụng để giải quyết vấn đề khó hơn là lĩnh hội kiến thức thông qua các chiến lược như giải quyết vấn đề, thảo luận hoặc tranh luận. Bản chất giờ học trên lớp học đảo ngược tập trung giải quyết các nội dung vốn trước đây được coi là bài tập về nhà và dành nhiều thời gian hơn cho việc thảo luận, đào sâu kiến thức.

Phương pháp này được chính thức áp dụng từ năm 2006, khi GS. Bill Brantley đưa ra hình thức học tập đảo ngược ở hội thảo DH chính trị, khoa học của Mỹ. Trước đó, từ năm 2004, khái niệm về lớp học đảo ngược cũng đã được Tenneson và McGlass đưa ra trong DH thực tiễn. Ở môi trường học tập này GV hướng dẫn HS áp dụng các khái niệm vào thực tế và tham gia các hoạt động sáng tạo trong các chủ đề.

Đồng thời tổ chức này còn đưa ra 4 trụ cột của học tập đảo ngược được thể hiện theo các chữ cái đầu tiên trong thuật ngữ F-L-I-P. Yếu tố thứ nhất là môi trường linh hoạt (Flixible environment). Học tập đảo ngược cho phép kết hợp nhiều cách thức học tập. GV thường sắp xếp lại không gian học tập trong lớp học để có thể hỗ trợ cho HS làm việc theo nhóm hoặc cá nhân.

Người học có thể chọn không gian để trao đổi, thảo luận và học tập. Việc đánh giá và tự đánh giá giúp cho người học và người dạy hiểu được các vấn đề để kịp thời điều chỉnh, khắc phục. 11 Yếu tố thứ hai là văn hóa học tập (Learning culture). Trong mô hình học tập truyền thống GV là trung tâm, là người cung cấp nguồn thông tin chính.

Trong mô hình học tập đảo ngược chuyển sang một cách tiếp cận ngược lại là lấy người học làm trung tâm, thời gian học tập trên lớp không còn là việc giảng giải thuần túy mà là nơi để người học được khám phá sâu hơn về chủ đề học. Qua đó, người học sẽ tích cực tham gia xây dựng kiến thức và đánh giá việc học của mình một cách ý nghĩa. Yếu tố thứ ba là nội dung có chủ ý. Người dạy thường xác định những gì họ cần để đưa HS tiếp cận bài học, để giúp HS tự mình khám phá.

Việc thiết kế nội dung bài học theo hướng cá nhân hóa hoặc một nhóm sẽ giúp việc học của HS được tốt hơn. Yếu tố thứ tư là chuyên gia giáo dục. Trong mô hình học tập đảo ngược, người thầy không phải là người truyền thụ kiến thức, mà đòi hỏi người thầy là những chuyên gia về tri thức và tâm lý học. Trong thời gian trên lớp, họ liên tục quan sát HS của mình, cung cấp cho họ thông tin phải hồi có liên quan và đánh giá người học [6].

Đặc điểm của mô hình lớp học đảo ngược. Theo mô hình LHĐN, HS sẽ được xem trước các bài giảng ở nhà, giờ học ở lớp sẽ dành cho các hoạt động hợp tác giúp củng cố thêm các khái niệm đã tìm hiểu. HS sẽ chủ động trong việc tìm hiểu, nghiên cứu lý thuyết hơn, các em có thể tiếp cận video bất kỳ lúc nào, có thể dừng bài giảng lại, ghi chú và xem lại nếu cần (điều này là không thể nếu nghe giáo viên giảng dạy trên lớp). Công nghệ E- Learning giúp HS hiểu kỹ hơn về lý thuyết từ đó sẵn sàng tham gia vào các buổi học nhóm, bài tập nâng cao tại giờ học của lớp.

Điều này giúp việc học tập hiệu quả hơn, giúp người học tự tin hơn. Với LHĐN, việc tìm hiểu kiến thức được định hướng bởi người thầy (thông qua những bài giảng E-Learning đã được GV chuẩn bị trước cùng thông tin do HS tự tìm kiếm), nhiệm vụ của HS là tự học kiến thức mới này và làm 12 bài tập mức thấp ở nhà. Khi ở lớp các em được GV tổ chức các hoạt động để tương tác và chia sẻ lẫn nhau. Các bài tập bậc cao cũng được thực hiện tại lớp dưới sự hỗ trợ của GV và các bạn cùng nhóm.

Cách học này đòi hỏi HS phải dùng nhiều đến hoạt động trí não nên được gọi là “High thinking". Như vậy những nhiệm vụ bậc cao trong thang tư duy được thực hiện bởi cả thầy và trò. Các mô hình của lớp học đảo ngược LHĐN chuẩn mực/thông thường: Người học được giao “bài tập về nhà” xem video các giờ giảng và đọc các tài liệu liên quan đến buổi học ngày hôm sau. Trong giờ học, người học thực hiện điều các em đã học được thông qua bài tập ở trường theo truyền thống, với GV được giải phóng, dành thời gian cho việc hỗ trợ thêm mang tính cá nhân.

LHĐN chú trọng vào thảo luận/Discussion-Oriented Flipped Classroom: GV giao các video bài giảng, cũng như các video hay tài liệu tham khảo khác liên quan đến giờ học hôm đó - hãy nghĩ đến những chương trình như TED Talks, YouTube videos và các nguồn khác. Khi đó, thời gian trên lớp học được dành cho thảo luận và khám phá về chủ đề/môn học. Đây là cách tiếp cận đặc biệt hiệu quả đối với những môn học mà bối cảnh có thể là bất cứ thứ gì - hãy nghĩ đến lịch sử, nghệ thuật hay tiếng Anh. LHĐN chú trọng vào việc thể hiện/trình diễn/Demonstration-Focused Flipped Classroom: Đây là dạng lớp học đặc biệt phù hợp đối với những môn học đòi hỏi người học phải ghi nhớ và lặp lại các hoạt động một cách chính xác - hãy nghĩ đến Hóa học, Vật lý, và mọi giờ Toán - sẽ rất hữu ích nếu có một video để có thể tua và xem lại.

Trong mô hình này, GV sử dụng phần mềm ghi lại màn hình (screen recording software) để trình diễn hoạt động theo cách cho phép HS/SV học theo tốc độ của chính các em. LHĐN Faux/The Faux-Flipped Classroom: Một ý tưởng tuyệt vời mà EducationDrive khám phá ra rất phù hợp với lứa tuổi nhỏ, độ tuổi mà bài tập về nhà theo đúng nghĩa là không thích hợp. Mô hình LHĐN theo cách này 13 thay bằng việc yêu cầu người học xem video ở lớp thì cho các em cơ hội đọc/xem tài liệu theo tốc độ của riêng mình, GV đi từ em này sang em khác và hỗ trợ mỗi HS nhỏ tuổi theo cách các em cần. LHĐN dựa vào nhóm/The Group-Based Flipped Classroom: Mô hình này bổ sung yếu tố mới để giúp SV/HS học được từ nhau/hỗ trợ nhau học.

Lớp học bắt đầu như mọi lớp học khác, với video bài giảng và những nguồn học liệu khác được chia sẻ từ trước đó. Sự thay đổi xảy ra khi SV/HS đến lớp, ghép thành nhóm để giải quyết bài tập ngày hôm đó. Hình thức này cho phép SV/HS học từ nhau và giúp nhau không chỉ tìm ra câu trả lời đúng mà còn học được cách giải thích cho bạn tại sao câu trả lời lại đúng. LHĐN ảo: Đối với những SV/HS lâu năm hơn và trong một vài khóa học, LHĐN có thể loại bỏ hoàn toàn nhu cầu về thời gian cho lớp học.

Một số giảng viên ở trường đại học và cao đẳng hiện nay chia sẻ bài giảng cho SV xem, giao bài tập và nhận bài thông qua các hệ thống quản lý trực tuyến và chỉ cần người học gặp trực tiếp một thầy một trò dựa trên nhu cầu của từng cá nhân. “Đảo ngược” giáo viên: Tất cả video được tạo ra cho LHĐN không nhất thiết phải bắt đầu và kết thúc với GV. HS cũng có thể sử dụng video để thể hiện tốt hơn trình độ và khả năng của mình. GV có thể giao nhiệm vụ cho mỗi SV/HS các hoạt động đóng vai/TH để thể hiện năng lực hoặc yêu cầu mỗi SV/HS quay phim bản thân trình bày một chủ đề hoặc kỹ năng mới như một cách để "dạy GV".

Điều quan trọng là người GV phải phân tích để áp dụng được mô hình LHĐN một cách hợp lý, khoa học đối với môn học của mình. Lợi ích của mô hình lớp học đảo ngược - Việc đảo ngược tạo điều kiện cho HS bận rộn; Việc đảo ngược giúp cho HS sở hữu tất cả các khả năng vượt trội; Việc đảo ngược giúp tăng cường sự tương tác giữa HS và GV; Việc đảo ngược cho phép GV hiểu rõ về HS của mình hơn; Việc đảo ngược tạo nên sự khác biệt thực sự; Việc đảo ngược làm thay đổi 14 cách quản lý lớp học; Việc đảo ngược thay đổi cách giáo viên trao đổi với phụ huynh; Việc đảo ngược giáo dục trong mối quan hệ phối hợp với phụ huynh; Việc đảo ngược khiến cho lớp học của bạn trở nên minh bạch. - Lớp học đảo ngược là sự thay đổi giáo dục “truyền thống”. Với lớp học đảo ngược, HS được tiếp cận trực tiếp với kiến thức và GV đóng vai trò như là một người hướng dẫn và cố vấn.

Với mô hình này, HS phải chuẩn bị những câu hỏi để trao đổi với GV của mình. Trong thời gian thảo luận, GV có thể xoáy sâu vào việc ứng dụng và xử lý cặn kẽ hơn các tài liệu học tập. Ở góc độ nào đó những yếu tố khác biệt với lớp học truyền thống nhưng trong cái nhìn đảo ngược lại là thế mạnh của LHĐN. - Mô hình này cũng giúp tạo ra môi trường khuyến khích tính tự chủ trong học tập bởi người học có cơ hội học tập theo nhịp độ của riêng mình và trở nên có trách nhiệm với việc xây dựng kiến thức thay vì chờ sự truyền đạt tri thức của thầy cô (tiếp nhận tri thức bị động).

Phương thức DH này giúp người học phát triển nhận thức qua từng cấp bậc: ghi nhớ, hiểu, vận dụng (giai đoạn tiếp cận với tài liệu), và sau đó là phân tích, đánh giá, sáng tạo (giai đoạn xử lý thông tin, xây dựng kiến thức thông qua các hoạt động học tập do GV tổ chức trên lớp). - Mô hình LHĐN có thể xem là mô hình DH kết hợp, là mô hình sử dụng CNTT để hỗ trợ giảng dạy nhằm thúc đẩy quá trình học tập “ở bên ngoài lớp học”. Hạn chế của mô hình lớp học đảo ngược - Không phải bài học nào cũng có thể sử dụng hình thức học tập đảo ngược. - Phương pháp này gắn bó chặt chẽ với phương pháp E-learning nên GV phải giỏi về công nghệ, vững về phương pháp, bởi vậy khó áp dụng rộng rãi.