mở đầu thuận lợi cho các bước tiếp theo trong quá trình nghiên cứu, phát triển DLST ở Việt Nam. Trong thời gian qua, đã có nhiều hội thảo quốc gia về du lịch sinh thái được Tổng cục Du lịch tổ chức với sự tham gia của các tổ chức quốc tế và khu vực như WWF, IUCN, FFI, UNDP, ESCAP,. các công trình nghiên cứu khoa học, quy hoạch phát triển DLST từ cấp vi mô đến vĩ mô như "Cơ sở khoa học phát triển DLST Việt Nam", "Quy hoạch khu du lịch sinh thái hồ Ba Bể",. cũng đã được tích cực chỉ đạo triển khai.
Một số sản phẩm du lịch sinh thái như tham quan các VQG, các KBTTN, du lịch nghiên cứu thám hiểm vùng núi cao Phanxipăng, du lịch tham quan miệt vườn, sông nước đồng bằng sông Cửu Long,. đã được nhiều công ty du lịch xây dựng, khai thác và bước đầu đã đạt được những kết quả nhất định về bảo tồn thiên nhiên và góp phần tạo công ăn việc làm cho cộng đồng. THỰC TIỄN PHÁT TRIỂN DLST Ở VIỆT NAM Việt Nam là quốc gia nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa với 3/4 diện tích đất nước bao phủ bởi các dãy núi, đồi và cao nguyên. Bờ biển Việt Nam trải dài 3.260km từ Bắc chí Nam với hàng ngàn hòn đảo lớn nhỏ.
Không chỉ đa dạng về các hệ sinh thái, thiên nhiên còn ban tặng cho Việt Nam một khu hệ động thực vật vô cùng phong phú với khoảng 12.000 loài thực vật và 15.570 loài động vật trong đó có nhiều loài đặc hữu. Đặc biệt từ năm 1992 đến nay, các nhà khoa học Việt Nam đã phát hiện ra 7 trong số 12 loài thú mới được phát hiện trên thế giới kể từ đầu thế kỷ XX. Các loài thú này bao gồm Sao la, Mang lớn, Mang Pù Hoạt tỉnh (Nghệ An), Voọc chân xám (Cúc Phương - Ninh Bình), Cầy giông (Gia Lai), Mang Trường Sơn (dãy Trường Sơn) và Bò sừng xoắn (Lâm Đồng). Hệ thống các VQG nói riêng, các KBTTN nói chung chứa đựng rất nhiều yếu tố hấp dẫn du khách.
Đó là điều kiện thuận lợi để phát triển du lịch đặc biệt là DLST. Tuy nhiên DLST ở Việt Nam chỉ mới ở giai đoạn đầu của sự phát triển và phát triển chưa tương xứng với tiềm năng vốn có của nó. Trong những năm gần đây các hoạt động DLST ở các VQG, các KBTTN Việt Nam đã phát triển song vẫn còn mang nặng tính tự phát, chưa có sản phẩm và thị trường mục tiêu, chưa có sự đầu tư cho công việc xúc tiến và phát triển công nghệ phục vụ cho DLST. Xét về nội dung và cách thức tổ chức thì hoạt động DLST ở các VQG và KBTTN hiện nay thuộc loại hình du lịch dựa vào thiên nhiên có định hướng DLST.
PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.com to remove the waterma 11 Khu bảo tồn thiên nhiên là nơi chứa đựng nhiều yếu tố hấp dẫn cho du khách trên thế giới. Những yếu tố này có thể là một hoặc nhiều loài động thực vật quý hiếm và đặc hữu, cuộc sống hoang dã phong phú, đa dạng sinh học cao, địa hình đồng nhất hoặc hùng vĩ, các khu di tích lịch sử hoặc văn hoá đương đại, mang tính đặc thù trong điều kiện tự nhiên. Một yếu tố gây hấp dẫn cho khách du lịch đến Việt Nam là những thông tin về đa dạng sinh học, những phát hiện mới về các loài động vật và những cảnh quan thiên nhiên tuyệt đẹp. Một số VQG và KBTTN hiện nay đã thành lập Ban du lịch hoặc trung tâm giáo dục môi trường (GDMT) để điều hành các hoạt động GDMT và du lịch.
Công tác nghiên cứu, quy hoạch và phát triển DLST được tiến hành ở một số VQG như Cúc Phương, Ba Bể, Ba Vì, Tam Đảo, Bạch Mã, Cát Tiên, Tràm Chim,. Một số VQG và KBTTN đã chú trọng tuyển dụng nhân viên có nghiệp vụ về du lịch cũng như chú trọng công tác đào tạo nghiệp vụ du lịch cho CBCNV. Trước đây việc đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng để phục vụ du lịch và phát triển du lịch ở các VQG, các KBTTN chủ yếu do Bộ nông nghiệp và phát triển nông thôn đầu tư. Hiện nay, Tổng cục du lịch, các tỉnh, các công ty du lịch, các hãng lữ hành, các địa phương cũng đã tập trung nguồn kinh phí để phát triển cơ sở hạ tầng phục vụ du lịch.
Chẳng hạn như tỉnh Thừa Thiên Huế phối hợp với Tổng cục du lịch đã đầu tư 11 tỷ đồng để xây dựng đường cáp điện ngầm lên đỉnh núi để tránh tàn phá 50ha rừng và phá vỡ cảnh quan tại VQG Bạch Mã. Tại VQG Ba Vì, nhiều Công ty du lịch tư nhân đã được hình thành và nhận hàng trăm ha rừng để quản lý, phục vụ cho phát triển du lịch. Nhiều VQG và KBTTN đã xây dựng được một số tuyến tham quan, tuy nhiên cũng chưa tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc của DLST. Hiện tại khách DLST đến các VQG, các KBTTN mới chỉ tiếp cận được các hệ sinh thái rừng, các loài thực vật, một số loài côn trùng, các di tích tự nhiên cùng một số di tích lịch sử có trong VQG, KBTTN.
Rất hiếm khi khách bắt gặp thú trong rừng. Duy chỉ có ở VQG Cát Tiên, khách du lịch có thể quan sát được một số thú lớn như Hươu, Nai, Lợn rừng, Cầy, Chồn, Nhím vào ban đêm nhờ có khu nuôi nhốt động vật hoang dã. Tại VQG Cúc Phương, Ba Vì cũng đã xây dựng khu nuôi thú hoang dã để bảo tồn và phục vụ khách tham quan. Khu cứu hộ các loại Linh trưởng, trạm cứu hộ Rùa, Cầy vằn tạ VQG Cúc Phương cũng là điểm dừng chân thú vị cho khách tham quan du lịch.
Một số VQG và KBTTN du khách có thể tiếp xúc, quan sát một số loài Linh trưởng, Rùa, Lợn rừng,. Nước ta có đường bờ biển dài, có hệ thống sông hồ rất nhiều do đó cũng có rất nhiều hệ sinh thái ngập nước với nhiều loài chim nước, các loài động thực vật thuỷ sinh cũng như cảnh quan rất đặc sắc, hấp dẫn và điều đó cũng thu hút nhiều du khách tham quan du lịch. Chẳng hạn như VQG Xuân Thuỷ, VQG Tràm Chim, KBTTN Vân Long, khu dự trữ sinh quyển Cần Giờ VQG Ba Bể, VQG Cát Bà,. Ngoài ra các khu PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.com to remove the waterma 12 du lịch nổi tiếng như: Hạ Long, Hòn Mun, Côn Đảo, Phú Quốc,.
đã và đang có kế hoạch sử dụng tài nguyên sinh vật biển để phát triển du lịch và nhiều dịch vụ du lịch hấp dẫn khác, trong đó có DLST. Hiện nay các VQG như Cúc Phương, Cát Bà, Ba Bể, Bạch Mã, Cát Tiên,. đã xây dựng trung tâm du khách, trung tâm thông tin và các đường mòn diễn giải để giới thiệu cho du khách tham quan một cách có hệ thống các tài nguyên thiên nhiên, đặc biệt là tài nguyên sinh vật. Qua các hiện vật trưng bày trong trung tâm mà du khách đã thấy được sự đa dạng sinh học và ý nghĩa của việc bảo tồn cũng như sự cần thiết thành lập VQG, KBTTN.
Các vườn thực vật trong các VQG bao gồm rất nhiều loài thực vật bản địa mà du khách có thể tham quan học tập mà không cần phải tìm kiếm vất vả trong rừng sâu. Đây còn là nơi triển khai các hoạt động GDMT cho khách tham quan du lịch và cộng đồng người dân địa phương. Cùng với đặc tính đa dạng sinh học cao, những giá trị văn hoá đặc sắc mang đậm màu sắc và tinh hoa cổ truyền của dân tộc Việt cũng là những tiềm năng du lịch sinh thái hết sức to lớn của đất nước. Đất nước ta có 54 dân tộc, hầu hết các dân tộc đều có một bề dày truyền thống, văn hoá và phong tục tập quán riêng.
Kho tàng văn hoá truyền thống của Việt Nam cũng chính là sự thể hiện tính đa dạng, muôn hình, muôn vẻ của các dân tộc cùng sống trên dải đất hình tia chớp. Các giáo sư đến từ Trường đại học Edith Cowan, Australia khẳng định rằng với 5 địa điểm được công nhận là di sản văn hoá thế giới, 105 khu bảo vệ tự nhiên, bao gồm 27 VQG, 44 KBTTN và 34 khu rừng văn hoá, lịch sử, Việt Nam đang có rất nhiều lợi thế trong việc phát triển DLST. Mặc dù có nhiều tiềm năng to lớn, song DLST ở Việt Nam chỉ mới ở giai đoạn đầu của quá trình phát triển. Mục đích và ý nghĩa của DLST vẫn còn bị hiểu sai và hay bị lạm dụng.
Nhiều nguyên tắc cơ bản của DLST vẫn chưa được áp dụng như: cơ sở hạ tầng của các khu du lịch chưa được phát triển hài hoà với môi trường, chưa coi trọng công tác bảo tồn ở các khu du lịch sinh thái, mức độ tham gia của cộng đồng còn ít, tính giáo dục tuyên truyền và thông tin trong các tuyến du lịch chưa cao, ý thức và mức độ bảo vệ môi trường của du khách ở các điểm du lịch sinh thái còn kém. Đây cũng là những thách thức không nhỏ trong quá trình nỗ lực phát triển DLST của nước ta hiện nay. Để phát triển DLST Việt Nam tương xứng với tiềm năng, góp phần tích cực hơn vào các nỗ lực bảo tồn thiên nhiên và phát triển bền vững, các giá trị văn hoá bản địa, ngành du lịch Việt Nam còn phải phấn đấu nỗ lực nhiều hơn, phối hợp với các ban ngành hữu quan, các địa phương, tranh thủ sự giúp đỡ về kinh nghiệm và tài chính của các tổ chức quốc tế, các quốc gia nhằm xây dựng các chiến lược phát triển DLST Việt Nam với các chương trình hành động cụ thể, tạo ra các sản phẩm hấp dẫn mang bản PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.com to remove the waterma 13 sắc Việt Nam. Đây sẽ là những hành động cụ thể để thực hiện một trong hai định hướng ưu tiên được xác định trong chiến lược phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2020: "Phát triển DLST và du lịch văn hoá khi bước vào thế kỷ XXI, góp phần tích cực để nước ta trở thành "Việt Nam xanh" trên bản đồ thế giới".
Tuy nhiên cũng cần phải nhấn mạnh rằng nếu chỉ phát triển DLST không thôi sẽ không nhận ra được tiềm năng to lớn của ngành du lịch trên cả nước. Điều cốt lõi là phải làm sao cho tất cả các loại hình du lịch ở nước ta phải trở nên bền vững hơn. Cách trung tâm thành phố Tam Kỳ khoảng 50km về phía tây, vùng sơn cước Bắc Trà My được người xưa lưu truyền là “Cao sơn ngọc quế”.