Mối Liên Quan Giữa Độ Dài Cổ Tử Cung và Khởi Phát Chuyển Dạ Thành Công Bằng Ống Thông Foley

Mối liên quan giữa độ dài cổ tử cung và khởi phát chuyển dạ là một chủ đề quan trọng trong sản khoa. 89 trang · Đại Học Y Dược Thành Phố Hồ Chí Minh · 2021.

• Tác giả: Phạm Thị Thắng
• Người hướng dẫn: TS. Trần Nhật Thắng
• Trường học: Đại Học Y Dược Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Sản Phụ Khoa
• Đề tài: Mối Liên Quan Giữa Độ Dài Cổ Tử Cung và Khởi Phát Chuyển Dạ Thành Công Bằng Ống Thông Foley
• Loại tài liệu: Luận Văn Chuyên Khoa Cấp II
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT TIẾNG VIỆT
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT TIẾNG ANH
• DANH MỤC ĐỐI CHIẾU ANH VIỆT
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. Thông tin cơ sở
• 1.2. Các phương pháp khởi phát chuyển dạ
• 1.2.1. Biện pháp cơ học
• 1.2.2. Những phương pháp dùng thuốc
• 1.2.3. Phương pháp KPCD bằng ống thông Foley
• 1.3. Một số nghiên cứu trong và ngoài nước
• 1.3.1. Nghiên cứu trong nước
• 1.3.2. Các nghiên cứu ngoài nước
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Thiết kế nghiên cứu
• 2.2. Đối tượng nghiên cứu
• 2.3. Dân số mục tiêu
• 2.4. Dân số nghiên cứu
• 2.5. Dân số chọn mẫu
• 2.6. Phương pháp chọn mẫu
• 2.7. Tiêu chuẩn chọn mẫu
• 2.8. Tiêu chuẩn loại trừ
• 2.9. Phương tiện
• 2.10. Phương pháp tiến hành thu thập số liệu
• 2.10.1. Trước khi tiến hành KPCD
• 2.10.2. Kỹ thuật đặt ống thông Foley vào kênh cổ tử cung
• 2.11. Tiêu chuẩn đánh giá
• 2.11.1. KPCD thành công
• 2.11.2. KPCD thất bại
• 2.12. Xử lý số liệu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ
• 3.1. Đặc điểm đối tượng tham gia nghiên cứu
• 3.2. Đặc điểm sản khoa của đối tượng tham gia nghiên cứu
• 3.3. Đặc điểm về độ dài CTC, PCA và điểm số Bishop trước khi đặt Foley
• 3.4. Kết cục thai kỳ sau khởi phát chuyển dạ
• 4. CHƯƠNG 4: BÀN LUẬN
• 4.1. Bàn luận về phương pháp nghiên cứu
• 4.2. Bàn về đặc điểm nghiên cứu
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Mối Liên Quan Giữa Độ Dài Cổ Tử Cung và Khởi Phát Chuyển Dạ

Mối liên quan giữa độ dài cổ tử cung và khởi phát chuyển dạ là một chủ đề quan trọng trong sản khoa. Nghiên cứu cho thấy rằng độ dài cổ tử cung có thể ảnh hưởng đến khả năng khởi phát chuyển dạ thành công. Việc hiểu rõ mối liên quan này giúp các bác sĩ lựa chọn phương pháp khởi phát chuyển dạ phù hợp hơn cho từng bệnh nhân.

1.1. Định Nghĩa Độ Dài Cổ Tử Cung và Vai Trò Của Nó

Độ dài cổ tử cung được định nghĩa là khoảng cách từ lỗ trong đến lỗ ngoài cổ tử cung. Nó có vai trò quan trọng trong việc tiên lượng khả năng khởi phát chuyển dạ thành công. Nghiên cứu cho thấy cổ tử cung ngắn có thể dẫn đến tỷ lệ khởi phát chuyển dạ thất bại cao hơn.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Khởi Phát Chuyển Dạ

Khởi phát chuyển dạ là quá trình cần thiết để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và thai nhi. Việc khởi phát đúng thời điểm có thể giảm thiểu các biến chứng trong thai kỳ. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc sử dụng ống thông Foley có thể là một phương pháp hiệu quả trong khởi phát chuyển dạ.

II. Các Thách Thức Trong Việc Đánh Giá Độ Dài Cổ Tử Cung

Đánh giá độ dài cổ tử cung không phải lúc nào cũng dễ dàng. Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến độ chính xác của việc đo lường. Việc không đánh giá đúng có thể dẫn đến quyết định khởi phát chuyển dạ không chính xác, ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ và thai nhi.

2.1. Các Phương Pháp Đo Độ Dài Cổ Tử Cung

Có nhiều phương pháp để đo độ dài cổ tử cung, bao gồm siêu âm và thăm khám bằng tay. Mỗi phương pháp có ưu và nhược điểm riêng. Siêu âm ngã âm đạo thường được coi là phương pháp chính xác nhất.

2.2. Những Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Đo Lường

Các yếu tố như tư thế của bệnh nhân, sự co thắt của tử cung và kỹ thuật của người thực hiện có thể ảnh hưởng đến kết quả đo. Việc không chú ý đến những yếu tố này có thể dẫn đến sai lệch trong việc đánh giá độ dài cổ tử cung.

III. Phương Pháp Khởi Phát Chuyển Dạ Bằng Ống Thông Foley

Phương pháp khởi phát chuyển dạ bằng ống thông Foley đã được chứng minh là hiệu quả và an toàn. Phương pháp này giúp làm mềm và mở cổ tử cung, từ đó thúc đẩy quá trình chuyển dạ. Nghiên cứu cho thấy rằng việc sử dụng ống thông Foley có thể rút ngắn thời gian chuyển dạ.

3.1. Cách Thức Hoạt Động Của Ống Thông Foley

Ống thông Foley hoạt động bằng cách tạo áp lực lên cổ tử cung, giúp làm mềm và mở cổ tử cung. Phương pháp này có thể được thực hiện dễ dàng và không cần nhiều thiết bị phức tạp.

3.2. Lợi Ích Của Việc Sử Dụng Ống Thông Foley

Sử dụng ống thông Foley có nhiều lợi ích, bao gồm giảm thiểu nguy cơ nhiễm trùng và tăng khả năng khởi phát chuyển dạ thành công. Nghiên cứu cho thấy tỷ lệ thành công cao khi sử dụng phương pháp này.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Độ Dài Cổ Tử Cung và Khởi Phát Chuyển Dạ

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng có mối liên quan rõ ràng giữa độ dài cổ tử cung và khả năng khởi phát chuyển dạ thành công. Những bệnh nhân có cổ tử cung dài thường có tỷ lệ thành công cao hơn khi sử dụng ống thông Foley. Kết quả này có thể giúp các bác sĩ đưa ra quyết định chính xác hơn trong việc khởi phát chuyển dạ.

4.1. Phân Tích Kết Quả Nghiên Cứu

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng độ dài cổ tử cung là yếu tố tiên đoán quan trọng cho khả năng khởi phát chuyển dạ thành công. Những bệnh nhân có cổ tử cung ngắn có nguy cơ cao hơn về thất bại trong khởi phát chuyển dạ.

4.2. Ứng Dụng Kết Quả Nghiên Cứu Trong Thực Tiễn

Kết quả nghiên cứu có thể được áp dụng trong thực tiễn để cải thiện quy trình khởi phát chuyển dạ. Việc đánh giá đúng độ dài cổ tử cung sẽ giúp bác sĩ lựa chọn phương pháp khởi phát phù hợp hơn.

V. Kết Luận và Tương Lai Của Nghiên Cứu Về Khởi Phát Chuyển Dạ

Mối liên quan giữa độ dài cổ tử cung và khởi phát chuyển dạ cần được nghiên cứu sâu hơn. Việc hiểu rõ hơn về mối liên quan này sẽ giúp cải thiện quy trình chăm sóc sức khỏe cho mẹ và thai nhi. Tương lai của nghiên cứu này có thể mở ra những phương pháp mới trong khởi phát chuyển dạ.

5.1. Tương Lai Của Nghiên Cứu

Nghiên cứu trong tương lai cần tập trung vào việc phát triển các phương pháp mới để đánh giá độ dài cổ tử cung và khởi phát chuyển dạ. Việc này sẽ giúp nâng cao hiệu quả và an toàn cho bệnh nhân.

5.2. Khuyến Nghị Cho Các Nghiên Cứu Tiếp Theo

Cần có thêm nhiều nghiên cứu lâm sàng để xác định rõ hơn mối liên quan giữa độ dài cổ tử cung và khởi phát chuyển dạ. Những nghiên cứu này sẽ giúp cải thiện quy trình chăm sóc sức khỏe cho sản phụ.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khởi phát chuyển dạ là một can thiệp sản khoa thiết yếu nhằm chủ động kích thích cơn co tử cung trước khi chuyển dạ tự nhiên diễn ra, áp dụng cho các trường hợp thai kỳ từ 37 tuần trở lên khi việc tiếp tục duy trì thai kỳ tiềm ẩn nhiều nguy cơ hơn cho mẹ và thai nhi. Trên bình diện quốc tế, tỷ lệ khởi phát chuyển dạ đã gia tăng đáng kể, điển hình tại Hoa Kỳ với mức tăng gấp 2,5 lần từ 9,5% lên 23,8%. Tại Việt Nam, nhu cầu này rất lớn; đơn cử tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Ninh Thuận, trong tổng số khoảng 11.000 ca sinh mỗi năm thì có gần 2.000 ca được chỉ định thực hiện thủ thuật này.

Sau khi Bộ Y Tế ban hành quy định ngừng sử dụng Misoprostol trên thai sống đủ tháng vào năm 2012, các nhà lâm sàng phải đối mặt với thách thức lớn khi áp dụng Oxytocin đơn thuần trên những sản phụ có cổ tử cung chưa thuận lợi (chỉ số Bishop thấp), dẫn đến tỷ lệ thất bại và mổ lấy thai tăng cao. Việc áp dụng phương pháp cơ học bằng ống thông Foley bóng đơn bơm 60ml nước muối sinh lý mở ra hướng tiếp cận an toàn, tiết kiệm và hiệu quả. Luận văn chuyên khoa cấp II của tác giả Phạm Thị Thắng dưới sự hướng dẫn khoa học của Tiến sĩ Trần Nhật Thăng tại Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh tập trung làm sáng tỏ mối liên quan giữa độ dài cổ tử cung qua siêu âm đầu dò âm đạo và tỷ lệ khởi phát chuyển dạ thành công. Nghiên cứu thực hiện trên sản phụ có tuổi thai từ 37 tuần trở lên tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Ninh Thuận trong giai đoạn từ tháng 12/2020 đến tháng 05/2021, đóng góp cơ sở dữ liệu quan trọng giúp tối ưu hóa chỉ định lâm sàng, nâng cao tỷ lệ sinh thường và rút ngắn thời gian nằm viện.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Quá trình chuyển dạ sinh lý trải qua bốn giai đoạn phức tạp: xóa mở cổ tử cung, sổ thai, sổ nhau và phục hồi. Ở giai đoạn đầu, sự gia tăng thụ thể Oxytocin gấp từ 100 đến 200 lần tại cơ tử cung kết hợp cùng nồng độ Estrogen, Prostaglandin nội sinh giúp thúc đẩy cơn co tử cung nhịp nhàng. Để đánh giá sự sẵn sàng của đường sinh sản, bảng điểm Bishop (được xây dựng từ năm 1955) với 5 yếu tố lâm sàng (độ mở, độ xóa, độ lọt, mật độ và hướng cổ tử cung) vẫn là công cụ kinh điển, trong đó mức điểm từ 5 trở xuống biểu thị cổ tử cung chưa thuận lợi.

Bên cạnh khám lâm sàng, siêu âm đo độ dài cổ tử cung qua ngả âm đạo theo tiêu chuẩn quốc tế ISUOG 2017 và đo góc sau cổ tử cung (PCA) cung cấp thước đo khách quan, khắc phục tính chủ quan của thăm khám bằng tay. Phương pháp cơ học sử dụng ống thông Foley bóng đơn 18F bơm 60ml dung dịch Natri Clorid 0,9% hoạt động dựa trên hai cơ chế chính: tác động cơ học trực tiếp làm giãn nở kênh cổ tử cung và kích thích bóc tách màng ối khỏi màng rụng, từ đó giải phóng Prostaglandin nội sinh và gia tăng tổng hợp men Cyclooxygenase-2 (COX-2) cùng Acid Hyaluronic, giúp mô cổ tử cung mềm hóa và chín muồi tự nhiên.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu được thiết kế theo mô hình đoàn hệ tiến cứu (prospective cohort study). Dân số chọn mẫu bao gồm các sản phụ mang đơn thai sống ngôi đầu, tuổi thai từ 37 tuần trở lên, có chỉ định chấm dứt thai kỳ y khoa, ối còn nguyên vẹn và điểm số Bishop ban đầu từ 5 điểm trở xuống. Cỡ mẫu nghiên cứu được tính toán dựa trên công thức so sánh hai tỷ lệ với mức ý nghĩa thống kê 95% (Z = 1,96) và lực mẫu 80% (Z = 0,83), xác định cỡ mẫu tối thiểu là 94 ca. Trên thực tế, nghiên cứu đã thu thập và phân tích dữ liệu hoàn chỉnh của 102 sản phụ.

Quy trình can thiệp bao gồm siêu âm đo chiều dài kênh cổ tử cung bằng máy GE Voluson P8, thăm khám điểm Bishop, đặt ống thông Foley 18F vào kênh cổ tử cung bơm 60ml nước muối sinh lý, lưu tối đa trong 12 giờ kết hợp dùng kháng sinh dự phòng Amoxicillin 0,5g (2 lần mỗi ngày). Dữ liệu nghiên cứu được nhập và xử lý khoa học trên phần mềm SPSS 20.0. Các biến liên tục được biểu diễn dưới dạng số trung bình và độ lệch chuẩn, kiểm định bắt cặp T-test được sử dụng để đánh giá biến thiên điểm số Bishop trước và sau can thiệp, trong khi các phép phân tích đơn biến giúp xác lập mối liên hệ giữa chiều dài cổ tử cung, góc PCA và kết cục chuyển dạ.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích trên 102 sản phụ tham gia nghiên cứu đã ghi nhận những kết quả nổi bật về cả phương diện giải phẫu học lẫn hiệu quả sản khoa lâm sàng:

Thứ nhất, điểm số Bishop ghi nhận bước tiến triển vượt bậc sau khi đặt ống thông Foley. Cụ thể, điểm số Bishop trung bình trước khi thực hiện là 3,4 ± 0,8 điểm và đã tăng mạnh lên 6,7 ± 1,1 điểm sau khi rút hoặc rớt bóng thông. Mức tăng trung bình đạt 3,3 ± 0,1 điểm, có ý nghĩa thống kê rất cao với giá trị p < 0,0001.

Thứ hai, tỷ lệ khởi phát chuyển dạ thành công và sinh đường âm đạo đạt kết quả khả quan. Có 59 sản phụ sinh thường thành công, chiếm tỷ lệ 57,8%, trong khi tỷ lệ mổ lấy thai là 42,2% (43 ca). Đáng chú ý, có 36 sản phụ (chiếm 35,3%) tự vào chuyển dạ hoạt động mà không cần phải truyền thêm Oxytocin tĩnh mạch sau khi rút bóng; 64,7% trường hợp còn lại cần hỗ trợ thêm Oxytocin để duy trì cơn co hiệu quả.

Thứ ba, đặc điểm giải phẫu cổ tử cung thể hiện tính tương đồng cao. Chiều dài kênh cổ tử cung trung bình đo được qua siêu âm ngả âm đạo là 20,8 ± 7,3 mm (ngắn nhất 9 mm, dài nhất 43 mm). Nhóm sản phụ có chiều dài dưới 20 mm và từ 20 mm trở lên phân bổ đồng đều ở mức 50% mỗi nhóm. Góc sau cổ tử cung (PCA) trung bình đạt 110,3 ± 24,6 độ, trong đó nhóm có góc PCA thuận lợi (từ 99,5 độ trở lên) chiếm tỷ lệ áp đảo 71,6%.

Thứ tư, phương pháp chứng minh tính an toàn vượt trội đối với cả mẹ và thai nhi. Chỉ có 8,8% sản phụ cảm thấy khó chịu nhẹ trong quá trình đặt ống thông, 91,2% hoàn toàn thích ứng tốt. Không ghi nhận bất kỳ biến chứng nghiêm trọng nào như sa dây rốn (0%), vỡ tử cung (0%) hay nhiễm trùng ối (0%). Về kết cục sơ sinh, 100% trẻ có điểm Apgar 5 phút đạt từ 7 điểm trở lên và lượng máu mất trung bình của mẹ ở mức kiểm soát an toàn là 245,1 ± 112,5 ml.

Thảo luận kết quả

Hiệu quả làm chín muồi cổ tử cung của ống thông Foley trong nghiên cứu này tương thích hoàn toàn với các y văn trong và ngoài nước. Tỷ lệ sinh thường 57,8% và mức cải thiện điểm Bishop thêm 3,3 điểm hoàn toàn tương đồng với các nghiên cứu trước đây tại Bệnh viện Từ Dũ của Bùi Ngọc Phượng (tỷ lệ sinh ngả âm đạo 59%, Bishop tăng 3,1 điểm) và Nguyễn Bá Mỹ Ngọc (tỷ lệ thành công 76%, Bishop tăng 3,9 điểm). Khi trình bày dữ liệu đối chiếu trên biểu đồ cột so sánh điểm Bishop trước - sau can thiệp và biểu đồ tròn phân bố phương thức sinh, các nhà lâm sàng có thể thấy rõ bước chuyển biến tích cực của cổ tử cung từ trạng thái chưa thuận lợi sang trạng thái sẵn sàng cho cuộc chuyển dạ tự nhiên.

Sự an toàn của thể tích bóng 60ml được củng cố khi không có ca nào bị sa dây rốn hay đổi ngôi thai bất thường. Điều này phù hợp với các báo cáo quốc tế của Delaney và Salim, chứng minh rằng thể tích 60ml giúp rút ngắn thời gian chuyển dạ hiệu quả hơn mức 30ml mà không gia tăng nguy cơ tai biến như các mức bơm quá lớn từ 180ml đến 250ml từng ghi nhận trong một số nghiên cứu tại Nhật Bản. Chiều dài cổ tử cung dưới 20 mm kết hợp với góc PCA từ 99,5 độ trở lên đóng vai trò là những chỉ số tiên lượng giá trị cao, giúp bác sĩ dự báo chính xác khả năng sinh ngả âm đạo thành công.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu khoa học và thực tiễn lâm sàng, luận văn đưa ra 4 nhóm giải pháp cụ thể:

1. Chuẩn hóa quy trình siêu âm đo chiều dài kênh cổ tử cung: Các bác sĩ chẩn đoán hình ảnh và sản khoa tại các bệnh viện tuyến tỉnh cần áp dụng thống nhất quy trình đo chiều dài cổ tử cung qua ngả âm đạo theo chuẩn ISUOG 2017 trước khi quyết định can thiệp. Mục tiêu hướng tới là đạt tỷ lệ đo lường chính xác trên 95% trong vòng 3 tháng đầu triển khai, lấy ngưỡng cắt 20 mm làm căn cứ lượng giá độ thuận lợi của cổ tử cung.
2. Triển khai thường quy kỹ thuật đặt ống thông Foley bóng đơn 18F: Ban lãnh đạo các khoa sản cần đưa kỹ thuật nong cơ học bằng bóng Foley bơm 60ml dung dịch NaCl 0,9% vào phác đồ điều trị chuẩn cho sản phụ có chỉ định chấm dứt thai kỳ với điểm Bishop từ 5 điểm trở xuống. Đồng thời, duy trì sử dụng kháng sinh dự phòng Amoxicillin 1g mỗi ngày nhằm duy trì tỷ lệ sinh ngả âm đạo trên 60% và kiểm soát tỷ lệ nhiễm khuẩn hậu sản dưới 1% trong vòng 6 tháng tới.
3. Phối hợp linh hoạt phác đồ tăng co bằng Oxytocin: Sau khi rút hoặc rớt bóng thông ở mốc 12 giờ, các bác sĩ phòng sinh cần đánh giá lại ngay điểm số Bishop. Nếu cơn co tử cung dưới 3 cơn trong 10 phút, tiến hành truyền tĩnh mạch Oxytocin có kiểm soát với liều khởi đầu từ 1 đến 2 mUI/phút để kích hoạt chuyển dạ thực sự, phấn đấu rút ngắn tổng thời gian chuyển dạ trung bình xuống dưới 18 giờ trong vòng 1 năm áp dụng.
4. Tổ chức các khóa đào tạo và tập huấn kỹ năng định kỳ: Trung tâm đào tạo bệnh viện phối hợp với các chuyên gia sản khoa tổ chức các khóa tập huấn thực hành 6 tháng một lần cho 100% bác sĩ và nữ hộ sinh phòng sinh. Nội dung tập trung vào kỹ thuật bộc lộ đặt bóng ít gây đau, cách theo dõi biểu đồ tim thai - cơn gò liên tục qua máy Monitor sản khoa để phát hiện sớm các dấu hiệu suy thai hoặc cơn gò cường tính.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả của công trình nghiên cứu mang lại giá trị thực tiễn to lớn cho 4 nhóm đối tượng chuyên môn:

• Bác sĩ chuyên khoa Sản Phụ khoa tại các bệnh viện: Tiếp cận nguồn bằng chứng lâm sàng đáng tin cậy về phương pháp khởi phát chuyển dạ cơ học, từ đó tự tin chỉ định đặt ống thông Foley thay thế thuốc cho các thai phụ đủ tháng có vết mổ cũ hoặc chống chỉ định dùng Prostaglandin.
• Nữ hộ sinh và điều dưỡng phòng sinh: Nắm vững các bước chuẩn bị dụng cụ vô khuẩn, quy trình hỗ trợ bác sĩ đặt bóng đúng kỹ thuật, phương pháp chăm sóc và theo dõi sát sao sản phụ trong suốt 12 giờ lưu ống thông nhằm giảm thiểu tối đa cảm giác khó chịu.
• Học viên sau đại học, bác sĩ nội trú và sinh viên ngành Y: Sử dụng tài liệu như một hình mẫu nghiên cứu khoa học chuẩn mực về thiết kế nghiên cứu đoàn hệ tiến cứu, phương pháp tính toán cỡ mẫu y sinh và kỹ thuật phân tích thống kê y học bằng phần mềm SPSS.
• Nhà quản lý y tế và Hội đồng Thuốc & Điều trị bệnh viện: Có cơ sở khoa học để xây dựng, phê duyệt phác đồ khởi phát chuyển dạ an toàn tại đơn vị, giúp tối ưu hóa chi phí điều trị cho người bệnh và góp phần giảm tỷ lệ mổ lấy thai không cần thiết.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao cần đo độ dài cổ tử cung bằng siêu âm ngả âm đạo thay vì chỉ khám bằng tay?
Khám bằng tay thường mang tính chủ quan và không thể đo đạc chính xác chiều dài cũng như phát hiện biến đổi ở lỗ trong cổ tử cung. Siêu âm ngả âm đạo theo chuẩn quốc tế cung cấp hình ảnh giải phẫu khách quan với độ phân giải cao, cho phép đo chính xác từng milimét chiều dài kênh cổ tử cung và góc sau cổ tử cung (PCA).

Khởi phát chuyển dạ bằng ống thông Foley có gây đau nhiều cho sản phụ không?
Phương pháp này rất ít gây khó chịu nếu thực hiện đúng kỹ thuật bộc lộ bằng mỏ vịt và bơm bóng nhẹ nhàng. Kết quả thực nghiệm trên 102 sản phụ cho thấy có tới 91,2% sản phụ cảm thấy hoàn toàn bình thường, chỉ có 8,8% cảm thấy tức nhẹ vùng bụng dưới và mức độ này nhanh chóng giảm dần sau khi nghỉ ngơi.

Thể tích nước muối sinh lý bơm vào bóng Foley bao nhiêu là an toàn và hiệu quả nhất?
Nghiên cứu lâm sàng và y văn thế giới xác nhận thể tích bơm 60ml nước muối sinh lý vào bóng Foley 18F là tối ưu. Lượng dịch này giúp mở rộng cơ học kênh cổ tử cung nhanh chóng mà không làm tăng nguy cơ đẩy ngôi thai lên cao gây sa dây rốn hay ngôi bất thường như các mức bơm quá lớn từ 80ml đến 250ml.

Trường hợp nào cần phối hợp truyền Oxytocin sau khi rút bóng thông Foley?
Sau 12 giờ lưu ống thông, nếu bóng rớt hoặc được rút ra mà sản phụ chưa có đủ 3 cơn co tử cung hiệu quả trong 10 phút thì cần chỉ định truyền tĩnh mạch Oxytocin tăng co. Trong nghiên cứu, có 64,7% sản phụ cần phối hợp Oxytocin để chuyển dạ tiến triển thuận lợi và sinh ngả âm đạo thành công.

Hiệu quả an toàn cho thai nhi và trẻ sơ sinh khi sử dụng phương pháp này ra sao?
Phương pháp cơ học bằng Foley bóng đơn tuyệt đối an toàn cho thai nhi. Kết quả theo dõi ghi nhận không có trường hợp nào bị ngạt sơ sinh, 100% trẻ sinh ra đạt điểm Apgar từ 7 điểm trở lên ở phút thứ 5, không xuất hiện biến chứng vỡ ối sớm ngoài ý muốn hay vỡ tử cung trong suốt quá trình theo dõi.

Kết luận

• Công trình khẳng định mối liên quan mật thiết giữa chiều dài cổ tử cung đo qua siêu âm ngả âm đạo với khả năng khởi phát chuyển dạ thành công ở thai kỳ từ 37 tuần trở lên.
• Ống thông Foley bóng đơn 18F bơm 60ml nước muối sinh lý giúp cải thiện điểm Bishop trung bình tăng 3,3 điểm (p < 0,0001), mang lại tỷ lệ sinh thường đạt 57,8%.
• Phương pháp thể hiện tính an toàn vượt trội với 91,2% sản phụ không khó chịu, 100% trẻ sơ sinh đạt Apgar 5 phút từ 7 điểm trở lên và không ghi nhận tai biến sản khoa nguy hiểm.
• Trong giai đoạn 2026-2027, các cơ sở y tế cần mở rộng nghiên cứu đa trung tâm để chuẩn hóa thang điểm phối hợp giữa siêu âm và lâm sàng trong dự báo chuyển dạ.
• Các bệnh viện sản phụ khoa nên tích cực cập nhật và áp dụng quy trình khởi phát chuyển dạ bằng ống thông Foley bóng đơn vào thực hành thường quy nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe sinh sản.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ Khởi phát chuyển dạ là gây ra cơn co tử cung trước khi có chuyển dạ thật sự khi màng ối còn nguyên hay đã vỡ, khi cổ tử cung đóng và chưa xóa, khởi phát chuyển dạ thường bắt đầu bằng việc làm chín muồi cổ tử cung, một quá trình có sử dụng Prostaglandins làm mềm và mở cổ tử cung. Khởi phát chuyển dạ thường liên quan tới sự thúc đẩy các cơn co tự nhiên không hiệu quả để có thể làm mở cổ tử cung và sự xuống của ngôi thai. Ở Hoa Kỳ, tỷ lệ KPCD đã tăng gấp 2,5 lần từ 9,5% trong năm 1991 lên 23,8% trong năm 2015. Tỷ lệ thay đổi giữa các nơi khác nhau[33].

Khởi phát chuyển dạ được chỉ định khi mà lợi ích của cả mẹ và thai lớn hơn là khi tiếp tục thai kỳ. Chỉ định thường thấy nhất đó là ối vỡ non, tăng huyết áp thai kỳ, thiểu ối, tim thai không an tâm, thai quá ngày, và nhiều chỉ định y khoa liên quan đến tình trạng của mẹ như cao huyết áp mãn tính hay đái tháo đường. Tùy thuộc vào tình trạng cổ tử cung, ngôi thai, tuổi thai mà các nhà lâm sàng chọn lựa phương pháp phù hợp. Cùng chung mục đích thử thách khả năng sinh ngả âm đạo của sản phụ.

KPCD có nhiều cách, nhìn chung có hai nhóm: dùng thuốc và không dùng thuốc. Mỗi phương pháp đều có những lợi ích cũng như nguy cơ riêng. Cho đến nay vẫn chưa có phương pháp KPCD nào là lý tưởng cho tất cả các thai phụ có chỉ định KPCD do đó để đạt hiệu quả đôi khi phải phối hợp các phương pháp với nhau. Trong các phương pháp KPCD bằng cơ học thì phương pháp nong kênh cổ tử cung bằng ống thông Foley bóng đơn bơm 60ml nước muối sinh lý cho thấy khá đơn giản, dễ thực hiện, hiệu quả và an toàn cho mẹ và thai nhi.

Thực tế thì ống thông Foley có thể bơm 30 - 50 - 60 hay 80ml, tuy nhiên nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng với thể tích bóng lớn có thể làm thay đổi vị trí đầu thai nhi gây ngôi thai bất thường và làm tăng tỷ lệ sa dây rốn. Theo nghiên cứu của Delaney.S [36] cho thấy với lượng 60ml, thì khả năng đạt được chuyển dạ 9. nhanh hơn so với lượng 30ml, mà không có sự khác biệt trong kết cục thai kỳ. Các nghiên cứu cũng cho thấy việc phối hợp với truyền oxytocin tĩnh mạch làm tăng hiệu quả khởi phát chuyển dạ hơn so với chỉ khởi phát chuyển dạ đơn thuần bằng bóng thông Foley hoặc dùng thuốc.

Khoa Phụ Sản bệnh viện tỉnh Ninh Thuận mỗi năm tiếp nhận khoảng 11000 ca sanh, ước tính có khoảng gần 2000 ca được chỉ định KPCD. Trước đây, chúng tôi thường sử dụng Misoprostol (PGE1) với mục đích gây KPCD, tuy nhiên năm 2012, Bộ Y Tế đã có công văn cấm sử dụng Misoprostol trên thai sống đủ tháng do đó, khoa chúng tôi dùng Oxytocin hoặc mổ lấy thai cho những thai kỳ trưởng thành có chỉ định khởi phát chuyển dạ. Tuy nhiên việc dùng Oxytocin khi cổ tử cung không thuận lợi thường thất bại và phải mổ lấy thai sớm. Đến năm 2015, khoa Phụ Sản bệnh viện tỉnh Ninh Thuận bắt đầu sử dụng ống thông Foley bóng đơn cho những trường hợp có chỉ định khởi phát chuyển dạ.

Vì kinh nghiệm sử dung ống thông Foley còn rất hạn chế nên chúng tôi không biết được đâu là yếu tố tiên lượng khả năng thành công của phương pháp này. Liệu rằng độ dài cổ tử cung có vai trò trong tiên lượng thành công của KPCD?