Luận Văn Về Thi Hành Quyết Định Dân Sự Trong Bản Án Hình Sự Từ Thực Tiễn Tỉnh Đồng Nai

Luận văn phân tích thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại tỉnh Đồng Nai, từ thực tiễn và các vấn đề pháp lý liên quan.

• Tác giả: Nguyễn Trọng Yến
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Trung Thành
• Trường học: Học viện Khoa học xã hội
• Chuyên ngành: Luật hình sự và tố tụng hình sự
• Đề tài: Thi Hành Quyết Định Dân Sự Trong Bản Án Hình Sự Từ Thực Tiễn Tỉnh Đồng Nai
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH DÂN SỰ TRONG BẢN ÁN HÌNH SỰ
• 1.1. Khái niệm, đặc điểm, căn cứ áp dụng quyết định dân sự trong bản án hình sự
• 1.2. Khái niệm, đặc điểm và ý nghĩa thi hành các quyết định dân sự trong bản án hình sự
• 2. CHƯƠNG 2: QUI ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT VỀ THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH DÂN SỰ TRONG BẢN ÁN HÌNH SỰ VÀ THỰC TIỄN THI HÀNH TẠI TỈNH ĐỒNG NAI
• 2.1. Quy định của pháp luật về thi hành các quyết đinh dân sự trong bản án hình sự
• 2.2. Thực trạng thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại tỉnh Đồng Nai
• 3. CHƯƠNG 3: YÊU CẦU, GIẢI PHÁP BẢO ĐẢM ÁP DỤNG ĐÚNG QUI ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT, NÂNG CAO HIỆU QUẢ VỀ THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH DÂN SỰ TRONG BẢN ÁN HÌNH SỰ TỪ THỰC TIỄN TỈNH ĐỒNG NAI
• 3.1. Yêu cầu bảo đảm áp dụng đúng quy định của pháp luật về thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự từ thực tiễn tỉnh Đồng Nai
• 3.2. Giải pháp bảo đảm áp dụng đúng qui định của pháp luật và nâng cao hiệu quả về thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Thi Hành Quyết Định Dân Sự Trong Án Hình Sự

Thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự là một hoạt động mang tính quyền lực nhà nước, nhằm thực hiện các bản án đã có hiệu lực pháp luật của Tòa án trong đời sống xã hội. Đây là một trong những nhiệm vụ quan trọng của cơ quan thi hành án. Theo Luật Thi hành án dân sự năm 2008 (sửa đổi, bổ sung năm 2014), các việc phải thi hành án trong bản án hình sự thuộc thẩm quyền của cơ quan THADS bao gồm: hình phạt tiền, tịch thu tài sản, truy thu tiền - tài sản thu lợi bất chính, xử lý vật chứng, án phí; thi hành nghĩa vụ cấp dưỡng, bồi thường thiệt hại về tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, bồi thường thiệt hại về tài sản. Bản án, quyết định của Tòa án nhân danh Nhà nước khi được chấp hành nghiêm chỉnh có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong việc giữ vững kỷ cương phép nước, củng cố pháp chế và trật tự pháp luật xã hội chủ nghĩa, đảm bảo cho quyền lực tư pháp được thực thi trên thực tế, đồng thời tạo lòng tin của nhân dân đối với cơ quan bảo vệ pháp luật.

1.1. Khái Niệm Quyết Định Dân Sự Trong Bản Án Hình Sự

Trong các bản án hình sự của Tòa án, bên cạnh các quyết định về hình phạt tù, hình phạt tiền, tịch thu tài sản còn có các quyết định dân sự khác. Các quyết định dân sự khác trong bản án hình sự ở đây gồm: quyết định về án phí; quyết định dân sự thuộc phần các biện pháp tư pháp qui định tại Chương VII- BLHS năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) như: quyết định tịch thu vật, tiền trực tiếp liên quan đến tội phạm (Điều 47); quyết định trả lại tài sản, sửa chữa hoặc bồi thường thiệt hại; quyết định buộc công khai xin lỗi (Điều 48). Theo Đại từ điển tiếng Việt, thì thuật ngữ “quyết định” được giải nghĩa là “Định ra, đề ra và dứt khoát phải làm”. Từ nhận thức như vậy, có thể đưa ra khái niệm về quyết định dân sự trong bản án hình sự như sau: “Quyết định dân sự trong bản án hình sự là phán quyết pháp lý về những vấn đề dân sự do Tòa án có thẩm quyền đề ra trong các bản án hình sự mà người bị kết án có nghĩa vụ phải chấp hành”.

1.2. Đặc Điểm Của Quyết Định Dân Sự Trong Bản Án Hình Sự

Trong quá trình giải quyết vụ án hình sự có liên quan đến việc giải quyết vấn đề dân sự, mặc dù việc hòa giải không phải là nguyên tắc trong tố tụng hình sự. Tuy nhiên, trong quá trình giải quyết vấn đề dân sự trong vụ án hình sự, các cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng cũng thường hướng tới việc để cho các bên bị can, bị cáo hoặc người đại diện của họ thỏa thuận với bị hại, đại diện người bị hại hoặc nguyên đơn dân sự. Chính vì thế, trong quá trình giải quyết vụ án có gắn với việc giải quyết vấn đề dân sự, nhiều vụ án các bên đương sự đã tự nguyện thỏa thuận với nhau về vấn đề dân sự để khắc phục hành vi phạm tội gây ra. Thực tế cho thấy có trường hợp bồi thường, bồi hoàn một phần hoặc chưa bồi thường, bồi hoàn nhưng có sự thỏa thuận sẽ tiếp tục bồi thường, bồi hoàn. Trong các trường hợp này, phán quyết trong bản án của Tòa án sẽ nhận định “Vấn đề dân sự không đề cập đến vì bị hại, hoặc đại diện người bị hại không yêu cầu giải quyết” hoặc “Ghi nhận sự thỏa thuận của bị cáo với bị hại”.

II. Thách Thức Trong Thi Hành Án Dân Sự Tại Tỉnh Đồng Nai

Từ thực tiễn hoạt động THADS nói chung và việc thi hành các quyết định dân sự trong các bản án hình sự nói riêng tại tỉnh Đồng Nai cho thấy tính khó khăn, phức tạp của hoạt động này ngày càng cao. Tỉ lệ thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự thường đạt thấp so với các loại án khác. Trong đó, tỉ lệ thi hành hình phạt tiền, các quyết định về tài sản thường xuyên không đạt yêu cầu. Nguyên nhân có nhiều, trong đó không loại trừ nguyên nhân do từ phía cơ quan THADS các cấp, mặc dù trong những năm gần đây về phía ngành đã đề ra nhiều giải pháp tương thích đối với tình hình thực tế thi hành án ở từng thời điểm cụ thể.

2.1. Tỷ Lệ Thi Hành Án Dân Sự Trong Bản Án Hình Sự Thấp

Tỷ lệ thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại tỉnh Đồng Nai thường đạt thấp so với các loại án khác. Đặc biệt, việc thi hành hình phạt tiền và các quyết định liên quan đến tài sản thường xuyên không đạt yêu cầu. Điều này gây ảnh hưởng đến quyền lợi của người được thi hành án và làm giảm hiệu quả của công tác tư pháp.

2.2. Nguyên Nhân Khách Quan Và Chủ Quan Dẫn Đến Khó Khăn

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng khó khăn trong thi hành án dân sự tại Đồng Nai. Một phần do các quy định của pháp luật còn nhiều bất cập, hạn chế, gây khó khăn cho việc triển khai trên thực tế. Mặt khác, cũng có những nguyên nhân chủ quan từ phía cơ quan THADS các cấp, mặc dù đã có nhiều giải pháp được đưa ra.

III. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Thi Hành Án Tại Đồng Nai

Để nâng cao hiệu quả thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại tỉnh Đồng Nai, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện. Các giải pháp này cần tập trung vào việc hoàn thiện pháp luật, nâng cao năng lực của cơ quan thi hành án, tăng cường phối hợp giữa các cơ quan chức năng và nâng cao nhận thức của người dân về pháp luật.

3.1. Hoàn Thiện Pháp Luật Về Thi Hành Án Dân Sự

Cần tiếp tục rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định của pháp luật về thi hành án dân sự, đặc biệt là các quy định liên quan đến thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự. Việc hoàn thiện pháp luật cần đảm bảo tính khả thi, minh bạch và phù hợp với thực tiễn.

3.2. Nâng Cao Năng Lực Của Cơ Quan Thi Hành Án

Cần tăng cường đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ chấp hành viên và cán bộ thi hành án. Đồng thời, cần trang bị đầy đủ cơ sở vật chất, kỹ thuật để đáp ứng yêu cầu công tác.

3.3. Tăng Cường Phối Hợp Giữa Các Cơ Quan Chức Năng

Cần tăng cường sự phối hợp giữa cơ quan thi hành án với các cơ quan công an, viện kiểm sát, tòa án và các cơ quan chức năng khác trong quá trình thi hành án. Sự phối hợp chặt chẽ sẽ giúp giải quyết kịp thời các khó khăn, vướng mắc phát sinh.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Kinh Nghiệm Thi Hành Án Tại Đồng Nai

Nghiên cứu các vụ việc cụ thể về thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại tỉnh Đồng Nai để rút ra những bài học kinh nghiệm. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả thi hành án và đề xuất các giải pháp phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.

4.1. Phân Tích Các Vụ Việc Thi Hành Án Điển Hình

Nghiên cứu các vụ việc thi hành án dân sự thành công và chưa thành công tại Đồng Nai để xác định các yếu tố quyết định đến hiệu quả thi hành án. Từ đó, rút ra những bài học kinh nghiệm quý báu.

4.2. Đánh Giá Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Hiệu Quả Thi Hành Án

Xác định các yếu tố khách quan và chủ quan ảnh hưởng đến hiệu quả thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại tỉnh Đồng Nai. Các yếu tố này có thể bao gồm: quy định của pháp luật, năng lực của cơ quan thi hành án, sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng và nhận thức của người dân.

V. Đề Xuất Giải Pháp Cụ Thể Cho Tỉnh Đồng Nai

Dựa trên kết quả nghiên cứu và phân tích, đề xuất các giải pháp cụ thể để nâng cao hiệu quả thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại tỉnh Đồng Nai. Các giải pháp này cần phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội và đặc điểm của địa phương.

5.1. Giải Pháp Về Hoàn Thiện Pháp Luật

Đề xuất các sửa đổi, bổ sung cụ thể đối với các quy định của pháp luật về thi hành án dân sự để tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong quá trình thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại Đồng Nai.

5.2. Giải Pháp Về Nâng Cao Năng Lực Thi Hành Án

Đề xuất các biện pháp cụ thể để nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ chấp hành viên và cán bộ thi hành án tại tỉnh Đồng Nai. Đồng thời, đề xuất các giải pháp để tăng cường cơ sở vật chất, kỹ thuật cho cơ quan thi hành án.

VI. Kết Luận Và Tầm Quan Trọng Của Thi Hành Án Dân Sự

Thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, đảm bảo trật tự pháp luật và củng cố lòng tin của nhân dân vào hệ thống tư pháp. Việc nâng cao hiệu quả thi hành án là một nhiệm vụ quan trọng của các cơ quan nhà nước.

6.1. Tóm Tắt Các Kết Quả Nghiên Cứu Chính

Tóm tắt các kết quả nghiên cứu chính về thực trạng thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại tỉnh Đồng Nai, các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả thi hành án và các giải pháp đề xuất.

6.2. Khuyến Nghị Cho Các Cơ Quan Chức Năng

Đưa ra các khuyến nghị cụ thể cho các cơ quan chức năng về việc thực hiện các giải pháp đã đề xuất để nâng cao hiệu quả thi hành án dân sự tại tỉnh Đồng Nai.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Việc thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự là một hoạt động quan trọng nhằm đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật và quyền lợi hợp pháp của các bên liên quan. Tại tỉnh Đồng Nai, trong giai đoạn 2015-2020, tổng số việc thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự là 41.969 việc, chiếm 22,82% tổng số việc thi hành án dân sự. Trong đó, số việc có điều kiện thi hành chiếm 55,15%, còn lại 44,85% chưa có điều kiện thi hành. Tỉ lệ thi hành xong đạt 71,14%, tuy nhiên, về mặt tiền thi hành án, tổng số tiền phải thi hành lên đến khoảng 1.955 tỷ đồng, nhưng tỉ lệ thi hành xong chỉ đạt 21,08%, cho thấy nhiều khó khăn trong thực tiễn.

Nghiên cứu tập trung làm rõ các vấn đề lý luận, đánh giá quy định pháp luật và thực trạng thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại Đồng Nai từ năm 2015 đến 2019. Mục tiêu nhằm đề xuất các giải pháp hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thi hành án, góp phần bảo vệ quyền lợi của Nhà nước, tổ chức và cá nhân, đồng thời củng cố niềm tin của nhân dân vào hệ thống pháp luật. Nghiên cứu có ý nghĩa thiết thực trong bối cảnh tỉ lệ thi hành án dân sự trong bản án hình sự còn thấp, đặc biệt là các quyết định về hình phạt tiền và tài sản.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình pháp luật về thi hành án dân sự và tố tụng hình sự, trong đó:

• Lý thuyết về thi hành án dân sự: Thi hành án là hoạt động hành chính - tư pháp nhằm thực hiện bản án, quyết định của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các bên liên quan.
• Lý thuyết về quyết định dân sự trong bản án hình sự: Quyết định dân sự là các phán quyết của Tòa án về các vấn đề dân sự như bồi thường thiệt hại, tịch thu tài sản, án phí, được thể hiện trong bản án hình sự và có tính pháp lý bắt buộc thi hành.
• Khái niệm về tính hành chính - tư pháp trong thi hành án: Thi hành án vừa mang tính hành chính (cưỡng chế, quản lý) vừa mang tính tư pháp (căn cứ bản án, quyết định của Tòa án, có sự tham gia của các cơ quan tư pháp).
• Các khái niệm chính: Thi hành án, quyết định dân sự trong bản án hình sự, cơ quan thi hành án dân sự, chấp hành viên, cưỡng chế thi hành án.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau:

• Nghiên cứu tài liệu: Thu thập và phân tích các văn bản pháp luật như Bộ luật Hình sự, Bộ luật Tố tụng Hình sự, Luật Thi hành án dân sự, các văn bản hướng dẫn thi hành, cùng các công trình nghiên cứu khoa học liên quan.
• Phương pháp so sánh và thống kê: So sánh các quy định pháp luật, phân tích số liệu thi hành án tại tỉnh Đồng Nai giai đoạn 2015-2020, đối chiếu kết quả thi hành án giữa các năm và các loại án.
• Phương pháp mô tả và khái quát hóa: Mô tả thực trạng thi hành án, rút ra các đặc điểm, hạn chế và nguyên nhân từ thực tiễn.
• Phương pháp khảo sát thực tế: Thu thập số liệu từ Cục Thi hành án dân sự tỉnh Đồng Nai và 11 Chi cục trực thuộc, khảo sát các vụ án điển hình, phỏng vấn cán bộ thi hành án và các cơ quan phối hợp.
• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Số liệu thống kê toàn bộ các vụ việc thi hành án dân sự trong bản án hình sự tại Đồng Nai từ 2015 đến 2020, tập trung vào các vụ án có quyết định dân sự về việc và tiền.

Timeline nghiên cứu kéo dài từ năm 2019 đến 2021, bao gồm giai đoạn thu thập số liệu, phân tích, đánh giá và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tỉ lệ thi hành án về việc đạt 71,14% trên tổng số 23.166 việc có điều kiện thi hành, cho thấy ngành Thi hành án dân sự tỉnh Đồng Nai đã có nhiều nỗ lực trong việc xử lý các vụ việc dân sự trong bản án hình sự. Tuy nhiên, vẫn còn 28,86% việc đang trong quá trình thi hành hoặc tồn đọng.

2. Tỉ lệ thi hành án về tiền chỉ đạt 21,08% trên tổng số tiền hơn 1.955 tỷ đồng phải thi hành, trong đó số tiền chưa có điều kiện thi hành chiếm 50,19%. Điều này phản ánh khó khăn lớn trong việc thu hồi tiền, tài sản do đặc thù đối tượng phải thi hành án thường không có tài sản hoặc có thái độ chống đối.

3. Công tác phối hợp liên ngành được tăng cường, đặc biệt giữa cơ quan thi hành án dân sự với công an, Viện kiểm sát, Tòa án và chính quyền địa phương, góp phần tháo gỡ nhiều vướng mắc trong thi hành án. Ví dụ, các vụ án tại huyện Nhơn Trạch đã được phối hợp để thu hồi tiền bồi thường thiệt hại hiệu quả.

4. Hạn chế về nhân lực và cơ sở vật chất: Số lượng chấp hành viên giảm do tinh giản biên chế, trong khi số lượng việc thi hành án tăng nhanh. Cơ sở vật chất chưa đáp ứng yêu cầu, ảnh hưởng đến hiệu quả công tác.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân tỉ lệ thi hành án về tiền thấp chủ yếu do đặc thù đối tượng phải thi hành án là phạm nhân, không có tài sản hoặc sống lang thang, tâm lý mặc cảm, không hợp tác. So với các nghiên cứu trước đây, kết quả này phù hợp với nhận định về khó khăn trong thi hành án dân sự liên quan đến án hình sự.

Việc phối hợp liên ngành được đánh giá là yếu tố then chốt giúp nâng cao hiệu quả thi hành án, nhất là trong các vụ việc phức tạp, có sự chống đối. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại các bất cập về quy định pháp luật chưa đồng bộ, gây khó khăn trong thực tiễn áp dụng.

Các số liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tỉ lệ thi hành án theo năm, bảng thống kê số việc và số tiền thi hành xong so với tồn đọng, giúp minh họa rõ nét xu hướng và hiệu quả công tác thi hành án tại Đồng Nai.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện pháp luật về thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự: Sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến xử lý tài sản gắn liền với quyền sử dụng đất, trách nhiệm cung cấp thông tin tài khoản ngân hàng của người phải thi hành án. Thời gian thực hiện: 1-2 năm, chủ thể: Bộ Tư pháp, Quốc hội.

2. Tăng cường đào tạo, nâng cao trình độ và đạo đức nghề nghiệp cho chấp hành viên: Tổ chức các khóa bồi dưỡng chuyên sâu về nghiệp vụ thi hành án, kỹ năng dân vận, xử lý tình huống phức tạp. Thời gian: liên tục hàng năm, chủ thể: Cục Thi hành án dân sự, các trường đào tạo luật.

3. Đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị hiện đại cho cơ quan thi hành án: Nâng cấp trụ sở, trang bị công nghệ thông tin để quản lý hồ sơ, theo dõi tiến độ thi hành án hiệu quả hơn. Thời gian: 2-3 năm, chủ thể: UBND tỉnh, Bộ Tư pháp.

4. Tăng cường phối hợp liên ngành và giám sát công tác thi hành án: Thiết lập cơ chế họp định kỳ giữa các cơ quan tố tụng, chính quyền địa phương để giải quyết vướng mắc kịp thời, đồng thời tăng cường vai trò giám sát của Viện kiểm sát và Mặt trận Tổ quốc. Thời gian: ngay lập tức và duy trì thường xuyên, chủ thể: Cục THADS, Viện kiểm sát, Tòa án, Công an.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ, công chức ngành thi hành án dân sự: Nâng cao hiểu biết về pháp luật và thực tiễn thi hành án, áp dụng hiệu quả các quy định trong công tác.

2. Cơ quan Tòa án, Viện kiểm sát, Công an: Tham khảo để phối hợp chặt chẽ trong quá trình thi hành án, giải quyết các vướng mắc pháp lý.

3. Nhà nghiên cứu, giảng viên luật: Tài liệu tham khảo chuyên sâu về thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự, phục vụ giảng dạy và nghiên cứu.

4. Chính quyền địa phương và các tổ chức xã hội: Hiểu rõ vai trò, trách nhiệm trong việc hỗ trợ thi hành án, góp phần nâng cao hiệu quả công tác thi hành án tại địa phương.

Câu hỏi thường gặp

1. Quyết định dân sự trong bản án hình sự là gì?
   Là các phán quyết của Tòa án về các vấn đề dân sự như bồi thường thiệt hại, tịch thu tài sản, án phí được thể hiện trong bản án hình sự và có tính pháp lý bắt buộc thi hành.

2. Ai là chủ thể thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự?
   Chủ yếu là cơ quan Thi hành án dân sự, chấp hành viên và các đương sự liên quan, phối hợp với các cơ quan tố tụng và chính quyền địa phương.

3. Tỉ lệ thi hành án về tiền tại Đồng Nai hiện nay ra sao?
   Tỉ lệ thi hành xong chỉ đạt khoảng 21,08% trên tổng số tiền phải thi hành, do nhiều khó khăn về đối tượng và tài sản thi hành án.

4. Những khó khăn chính trong thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự là gì?
   Đối tượng thi hành án thường không có tài sản, tâm lý chống đối, quy định pháp luật còn bất cập, thiếu phối hợp liên ngành hiệu quả.

5. Giải pháp nào giúp nâng cao hiệu quả thi hành án?
   Hoàn thiện pháp luật, đào tạo cán bộ, đầu tư cơ sở vật chất, tăng cường phối hợp liên ngành và giám sát chặt chẽ là các giải pháp thiết thực.

Kết luận

• Thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại tỉnh Đồng Nai có tỉ lệ việc thi hành xong đạt 71,14%, nhưng tỉ lệ thi hành về tiền còn thấp, chỉ khoảng 21,08%.
• Hoạt động thi hành án mang tính hành chính - tư pháp, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan thi hành án, tố tụng và chính quyền địa phương.
• Các khó khăn chủ yếu xuất phát từ đặc thù đối tượng thi hành án và những bất cập trong quy định pháp luật hiện hành.
• Luận văn đề xuất các giải pháp hoàn thiện pháp luật, nâng cao năng lực cán bộ, đầu tư cơ sở vật chất và tăng cường phối hợp liên ngành để nâng cao hiệu quả thi hành án.
• Tiếp tục nghiên cứu và áp dụng các giải pháp trong giai đoạn 2022-2025 nhằm cải thiện tình hình thi hành án dân sự trong bản án hình sự tại Đồng Nai và các địa phương khác.

Các cơ quan chức năng và nhà nghiên cứu cần phối hợp triển khai các giải pháp đề xuất để đảm bảo quyền lợi hợp pháp của các bên, góp phần xây dựng hệ thống pháp luật và thi hành án dân sự ngày càng hoàn thiện, hiệu quả.

Trích đoạn nội dung tài liệu

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI ---------- NGUYỄN TRỌNG YẾN THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH DÂN SỰ TRONG BẢN ÁN HÌNH SỰ TỪ THỰC TIỄN TỈNH ĐỒNG NAI LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HÌNH SỰ VÀ TỐ TỤNG HÌNH SỰ Hà Nội, năm 2021 VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI ---------- NGUYỄN TRỌNG YẾN THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH DÂN SỰ TRONG BẢN ÁN HÌNH SỰ TỪ THỰC TIỄN TỈNH ĐỒNG NAI Ngành: Luật hình sự và tố tụng hình sự Mã số : 8.04 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC TS. NGUYỄN TRUNG THÀNH Hà Nội, năm 2021 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi dưới sự hướng dẫn của Thầy Tiến sĩ Nguyễn Trung Thành. Các số liệu, ví dụ các bản án minh họa đều đảm bảo độ tin cậy, chính xác và trung thực. Những kết luận khoa học của luận văn chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nào khác. TÁC GIẢ LUẬN VĂN Nguyễn Trọng Yến MỤC LỤC MỞ ĐẦU .1 Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH DÂN SỰ TRONG BẢN ÁN HÌNH SỰ .1 Khái niệm, đặc điểm, căn cứ áp dụng quyết định dân sự trong bản án hình sự .2 Khái niệm, đặc điểm và ý nghĩa thi hành các quyết định dân sự trong bản án hình sự .9 Chương 2: QUI ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT VỀ THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH DÂN SỰ TRONG BẢN ÁN HÌNH SỰ VÀ THỰC TIỄN THI HÀNH TẠI TỈNH ĐỒNG NAI .1 Quy định của pháp luật về thi hành các quyết đinh dân sự trong bản án hình sự .2 Thực trạng thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại tỉnh Đồng Nai .27 Chương 3: YÊU CẦU, GIẢI PHÁP BẢO ĐẢM ÁP DỤNG ĐÚNG QUI ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT, NÂNG CAO HIỆU QUẢ VỀ THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH DÂN SỰ TRONG BẢN ÁN HÌNH SỰ TỪ THỰC TIỄN TỈNH ĐỒNG NAI.1 Yêu cầu bảo đảm áp dụng đúng quy định của pháp luật về thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự từ thực tiễn tỉnh Đồng Nai .2 Giải pháp bảo đảm áp dụng đúng qui định của pháp luật và nâng cao hiệu quả về thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự.74 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO .82 DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT BCHTW: Ban chấp hành Trung ương BLDS: Bộ luật dân sự BLHS: Bộ luật hình sự BLTTHS: Bộ luật tố tụng hình sự CHV: Chấp hành viên CNH-HĐH: Công nghiệp hóa- Hiện đại hóa HĐND: Hội đồng nhân dân KT-XH: Kinh tế xã hội LTHAHS: Luật Thi hành án hình sự TAND: Tòa án nhân dân TANDTC: Tòa án nhân dân tối cao THA: Thi hành án THADS: Thi hành án dân sự THAHS: Thi hành án hình sự TP. HCM: Thành phố Hồ Chí Minh XHCN: Xã hội chủ nghĩa DANH MỤC CÁC BẢNG PHỤ LỤC BẢNG 2.1: Kết quả thi hành án của Cục thi hành án dân sự tỉnh Đồng Nai giai đoạn 2015- 2020.2: Kết quả thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự của Cục thi hành án dân sự tỉnh Đồng Nai giai đoạn 2015- 2020.3: Tình hình việc và tiền trong bản án hình sự phải thi hành án trên địa bàn tỉnh Đồng Nai giai đoạn 2015- 2020. BẢNG (Biểu số 11/TK- THA): Khiếu nại và giải quyết khiếu nại trong thi hành án dân sự tỉnh Đồng Nai năm 2015. BẢNG (Biểu số 11/TK- THA): Khiếu nại và giải quyết khiếu nại trong thi hành án dân sự của THADS tỉnh Đồng Nai năm 2019. BẢNG (Biểu số 13/TK- THA): Kết quả thực hiện chỉ tiêu biên chế và cơ cấu công chức của cơ quan thi hành án dân sự tỉnh Đồng Nai năm 2015. BẢNG (Biểu số 13/TK- THA): Kết quả thực hiện chỉ tiêu biên chế và cơ cấu công chức của cơ quan thi hành án dân sự tỉnh Đồng Nai năm 2019. BẢNG (Biểu số 14/TK- THA): Trình độ công chức của cơ quan THADS tỉnh Đồng Nai năm 2015. BẢNG (Biểu số 14/TK- THA): Trình độ công chức của cơ quan THADS tỉnh Đồng Nai năm 2019. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu Thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự là hoạt động mang tính quyền lực nhà nước nhằm thực hiện bản án đã có hiệu lực pháp luật của Tòa án trong thực tiễn đời sống xã hội. Thi hành quyết định dân sự trong các bản án hình sự là một trong những nhiệm vụ quan trọng của cơ quan thi hành án. Theo quy định tại Mục 1, chương V, Luật Thi hành án dân sự năm 2008 (sửa đổi bổ sung năm 2014) thì những việc phải thi hành án trong bản án, quyết định hình sự thuộc thẩm quyền của cơ quan THADS bao gồm: Hình phạt tiền, tịch thu tài sản, truy thu tiền - tài sản thu lợi bất chính, xử lý vật chứng, án phí; thi hành nghĩa vụ cấp dưỡng, bồi thường thiệt hại về tính mạng sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, bồi thường thiệt hại về tài sản. Bản án, quyết định của Tòa án nhân danh Nhà nước khi được chấp hành nghiêm chỉnh có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong việc giữ vững kỷ cương phép nước, củng cố pháp chế và trật tự pháp luật xã hội chủ nghĩa, đảm bảo cho quyền lực tư pháp được thực thi trên thực tế, đồng thời tạo lòng tin của nhân dân đối với cơ quan bảo vệ pháp luật. Từ thực tiễn hoạt động THADS nói chung và việc thi hành các quyết định dân sự trong các bản án hình sự nói riêng tại tỉnh Đồng Nai cho thấy tính khó khăn, phức tạp của hoạt động này ngày càng cao. Tỉ lệ thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự thường đạt thấp so với các loại án khác. Trong đó, tỉ lệ thi hành hình phạt tiền, các quyết định về tài sản thường xuyên không đạt yêu cầu. Nguyên nhân có nhiều, trong đó không loại trừ nguyên nhân do từ phía cơ quan THADS các cấp, mặc dù trong những năm gần đây về phía ngành đã đề ra nhiều giải pháp tương thích đối với tình hình thực tế thi hành án ở từng thời điểm cụ thể. Về mặt lý luận, mặc dù có nhiều công trình khoa học nghiên cứu về vấn đề này, song mới chỉ dừng lại ở những vấn đề chung mà chưa nghiên cứu một các chuyên sâu và hệ thống về vấn đề thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự ở một địa bàn cụ thể. Do vậy, có một số vấn đề lý luận về vấn đề này cần tiếp tục nghiên cứu làm rõ. 1 Trong khi đó, các qui định của pháp luật có liên quan đến vấn đề thi hành các quyết định dân sự trong bản án hình sự còn nhiều bất cập, hạn chế gây khó khăn cho việc triển khai trên thực tế, đòi hỏi phải nghiên cứu sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện. Như vậy, cả về lý luận, qui định của pháp luật và thực tiễn thi hành các quyết định dân sự trong bản án hình sự đặt ra nhu cầu cần tiếp tục nghiên cứu vấn đề này nhằm thiết lập các giải pháp đảm bảo chất lượng, hiệu quả của việc thi hành các quyết định dân sự trong bản án hình sự trên thực tế. Chính vì lẻ đó, tác giả đã chọn đề tài “Thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự từ thực tiễn tỉnh Đồng Nai” để nghiên cứu, làm luận văn thạc sĩ Luật học của mình. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài Từ trước đến nay đã có một số công trình nghiên cứu của các nhà luật học liên quan đến vấn đề thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự. Điển hình là: + Luận án tiến sĩ Luật học “Thi hành bản án, quyết định của Tòa án về vụ án hành chính ở Việt Nam hiện nay”, của nghiên cứu sinh Nguyễn Thị Phương Hà, bảo vệ ngày 18 tháng 9 năm 2019 tại HVKHXH. + Luận án tiến sĩ Luật học “Thi hành án hành chính ở Việt Nam – Lý luận và thực tiễn”, của nghiên cứu sinh Lê Việt Sơn, bảo vệ năm 2021. + Luận án tiến sĩ Luật học “Giám sát thi hành án dân sự”, của nghiên cứu sinh Hoàng Thế Anh, năm 2015 (Khoa Luật Đại học Quốc gia Hà Nội. + Đề tài nghiên cứu khoa học cấp trường “Một số vấn đề về hoàn thiện pháp luật THADS” của Trường Đại học Luật Hà Nội, năm 2004. + Đề tài nghiên cứu khoa học cấp trường về “Những điểm mới của Luật THADS năm 2008” của trường Đại học Luật Hà Nội năm 2011. + Sách tham khảo “Một số vấn đề về hoàn thiện pháp luật Thi hành án dân sự Việt Nam” - tác giả Tiến sỹ Lê Thu Hà - Nhà xuất bản Tư pháp năm 2011; + Bài viết: “Một số vấn đề lý luận chung về các giai đoạn tố tụng hình sự”, Tạp chí Kiểm sát, số 02/2004 của GS.TSKH Lê Cảm. + Bài viết: “Bàn về nguyên tắc giải quyết vấn đề dân sự trong vụ án hình sự”, Tạp chí Khoa học, (Luật học), số 26, 2010. + Luận văn thạc sỹ “Thi hành nghĩa vụ dân sự trong bản án và quyết định hình sự từ thực tiễn huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh, xủa tác giả Nguyễn Quốc Cường năm 2020. 2 + Luận văn thạc sỹ “Đổi mới thủ tục THADS ở Việt Nam” của tác giả Lê Anh Tuấn năm 2004; + Luận văn thạc sỹ “Hoàn thiện pháp luật thi hành án dân sự” của tác giả Nguyễn Thanh Thủy năm 2001 - Trường Đại học Luật Hà Nội; + Luận văn thạc sỹ “Xã hội hóa một số nội dung thi hành án dân sự” của tác giả Lê Xuân Hồng năm 2002 - Trường Đại học Luật Hà Nội; + Luận văn thạc sỹ luật học “Một số vấn đề về tổ chức và thi hành án dân sự ở Việt Nam” của tác giả Trần Văn Quảng; … Những công trình nghiên cứu, bài viết nêu trên chủ yếu đề cập đến vấn đề thi hành án dân sự nói chung. Tuy nhiên, cũng có một số công trình nghiên cứu đã đề cập đến vấn đề thi hành nghĩa vụ dân sự trong bản án, quyết định hình sự ở một số địa bàn cụ thể. Song cho tới nay, chưa có một công trình nghiên cứu về vấn đề thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự từ thực tiễn tỉnh Đồng Nai, Vì thế, việc nghiên cứu đề tài này không trùng với các công trình nghiên cứu đã được công bố có liên quan đến chủ đề này. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 3. Mục đích nghiên cứu Mục đích nghiên cứu của luận văn là hướng tới làm sáng tỏ một số vấn đề lý luận, đánh giá qui định của pháp luật về thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự và thực tiễn thi hành quyết định dân sự trong bản án hình sự tại tỉnh Đồng Nai.