Luận văn thạc sĩ giao tiếp trong gia đình đô thị dưới ảnh hưởng của điện thoại thông minh smartphone nghiên cứu tại phường phú lợi tp thủ dầu một tỉnh bình dương

Luận văn thạc sĩ kỹ thuật phân tích giao tiếp trong gia đình đô thị dưới ảnh hưởng của điện thoại thông minh smartphone nghiên cứu tại, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề

Trường đại học

Học viện Khoa học Xã hội

Chuyên ngành

Xã hội học

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

luận văn thạc sĩ

2016

103
3
0

Phí lưu trữ

35 Point

Tóm tắt

I. Tổng quan về giao tiếp trong gia đình đô thị và smartphone

Giao tiếp trong gia đình đô thị hiện nay đang chịu ảnh hưởng mạnh mẽ từ sự phát triển của công nghệ, đặc biệt là điện thoại thông minh. Sự phổ biến của smartphone đã thay đổi cách thức mà các thành viên trong gia đình tương tác với nhau. Theo nghiên cứu, smartphone không chỉ là công cụ liên lạc mà còn là phương tiện giải trí và làm việc, dẫn đến sự thay đổi trong thói quen giao tiếp. Việc sử dụng smartphone trong gia đình có thể tạo ra những thói quen mới, làm giảm đi giao tiếp trực tiếp giữa các thành viên. Điều này đặt ra câu hỏi về chất lượng mối quan hệ trong gia đình và những tác động của smartphone đến giao tiếp giữa cha mẹ và con cái.

1.1. Tình hình sử dụng smartphone trong gia đình đô thị

Sự gia tăng sử dụng điện thoại thông minh trong gia đình đô thị đã tạo ra những thay đổi đáng kể trong thói quen giao tiếp. Nhiều gia đình hiện nay thường xuyên sử dụng smartphone để trao đổi thông tin, giải trí và làm việc. Theo khảo sát, một tỷ lệ lớn người dùng smartphone cho biết họ thường xuyên kiểm tra điện thoại trong các hoạt động gia đình, điều này dẫn đến việc giảm thiểu thời gian giao tiếp trực tiếp.

1.2. Ảnh hưởng của smartphone đến mối quan hệ gia đình

Sự hiện diện của smartphone trong gia đình có thể tạo ra những tác động tích cực và tiêu cực đến mối quan hệ giữa các thành viên. Nghiên cứu cho thấy rằng việc sử dụng smartphone có thể làm tăng cường sự kết nối qua các ứng dụng nhắn tin, nhưng cũng có thể dẫn đến tình trạng phubbing, khi một người trở nên lạnh nhạt với người khác vì quá chú tâm vào điện thoại.

II. Vấn đề giao tiếp trong gia đình đô thị hiện nay

Giao tiếp trong gia đình đô thị đang đối mặt với nhiều thách thức do sự ảnh hưởng của smartphone. Các thành viên trong gia đình thường xuyên bị phân tâm bởi các thông báo từ điện thoại, dẫn đến việc giảm chất lượng giao tiếp. Nghiên cứu chỉ ra rằng, mặc dù smartphone giúp kết nối, nhưng nó cũng tạo ra khoảng cách giữa các thành viên trong gia đình. Điều này đặc biệt rõ ràng trong các gia đình có trẻ em, khi mà trẻ em thường xuyên sử dụng smartphone để giải trí thay vì giao tiếp với cha mẹ.

2.1. Thách thức trong giao tiếp giữa cha mẹ và con cái

Sự khác biệt trong cách sử dụng smartphone giữa cha mẹ và con cái có thể tạo ra những mâu thuẫn trong giao tiếp. Cha mẹ thường lo lắng về việc con cái dành quá nhiều thời gian cho smartphone, trong khi trẻ em lại cảm thấy bị kiểm soát. Điều này dẫn đến sự thiếu hiểu biết và kết nối giữa hai thế hệ.

2.2. Tác động của smartphone đến thói quen giao tiếp

Thói quen giao tiếp trong gia đình đã thay đổi đáng kể do sự xuất hiện của smartphone. Nhiều gia đình hiện nay thường xuyên giao tiếp qua tin nhắn hoặc mạng xã hội thay vì trò chuyện trực tiếp. Điều này có thể dẫn đến việc giảm khả năng giao tiếp mặt đối mặt và làm giảm sự gắn kết giữa các thành viên.

III. Phương pháp nghiên cứu giao tiếp trong gia đình đô thị

Để hiểu rõ hơn về giao tiếp trong gia đình đô thị dưới ảnh hưởng của smartphone, nghiên cứu đã áp dụng nhiều phương pháp khác nhau. Các phương pháp này bao gồm khảo sát, phỏng vấn và quan sát thực địa. Qua đó, nghiên cứu đã thu thập được nhiều dữ liệu quý giá về thói quen sử dụng smartphone và cách thức giao tiếp của các thành viên trong gia đình.

3.1. Khảo sát thói quen sử dụng smartphone

Khảo sát được thực hiện trên một mẫu lớn các gia đình tại phường Phú Lợi, Tp. Thủ Dầu Một. Kết quả cho thấy rằng hầu hết các thành viên trong gia đình đều sử dụng smartphone hàng ngày, với thời gian sử dụng trung bình lên đến 4-5 giờ mỗi ngày.

3.2. Phỏng vấn sâu về giao tiếp gia đình

Phỏng vấn sâu với các thành viên trong gia đình đã giúp làm rõ hơn về những cảm nhận và quan điểm của họ về việc sử dụng smartphone. Nhiều người cho rằng smartphone đã làm giảm chất lượng giao tiếp, trong khi một số khác lại thấy rằng nó giúp họ kết nối tốt hơn với nhau.

IV. Kết quả nghiên cứu về giao tiếp trong gia đình đô thị

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng smartphone có ảnh hưởng mạnh mẽ đến giao tiếp trong gia đình đô thị. Mặc dù smartphone giúp kết nối các thành viên qua các ứng dụng nhắn tin và mạng xã hội, nhưng nó cũng tạo ra những khoảng cách trong giao tiếp mặt đối mặt. Nhiều gia đình đã nhận ra rằng việc sử dụng smartphone quá mức có thể dẫn đến sự lạnh nhạt và thiếu gắn kết giữa các thành viên.

4.1. Ảnh hưởng tích cực của smartphone đến giao tiếp

Một số gia đình cho biết rằng smartphone đã giúp họ duy trì liên lạc tốt hơn, đặc biệt là trong những lúc bận rộn. Việc sử dụng các ứng dụng nhắn tin đã giúp họ dễ dàng chia sẻ thông tin và cảm xúc hơn.

4.2. Ảnh hưởng tiêu cực của smartphone đến giao tiếp

Tuy nhiên, nhiều gia đình cũng nhận thấy rằng smartphone đã làm giảm thời gian giao tiếp trực tiếp. Nhiều thành viên thường xuyên bị phân tâm bởi điện thoại, dẫn đến việc không còn chú ý đến nhau trong các bữa ăn hay hoạt động gia đình.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai

Nghiên cứu cho thấy rằng giao tiếp trong gia đình đô thị đang bị ảnh hưởng mạnh mẽ bởi smartphone. Để cải thiện chất lượng giao tiếp, các gia đình cần nhận thức rõ về tác động của smartphone và tìm cách cân bằng giữa việc sử dụng công nghệ và giao tiếp trực tiếp. Tương lai, cần có thêm nhiều nghiên cứu để hiểu rõ hơn về mối quan hệ giữa công nghệ và giao tiếp trong gia đình.

5.1. Đề xuất giải pháp cải thiện giao tiếp

Các gia đình nên thiết lập quy tắc sử dụng smartphone trong các hoạt động chung, như bữa ăn hay các buổi họp mặt. Điều này sẽ giúp tăng cường giao tiếp trực tiếp và gắn kết giữa các thành viên.

5.2. Tương lai của giao tiếp trong gia đình đô thị

Với sự phát triển không ngừng của công nghệ, giao tiếp trong gia đình đô thị sẽ tiếp tục thay đổi. Cần có những nghiên cứu sâu hơn để theo dõi và đánh giá những thay đổi này, từ đó đưa ra các giải pháp phù hợp.

17/07/2025
Luận văn thạc sĩ giao tiếp trong gia đình đô thị dưới ảnh hưởng của điện thoại thông minh smartphone nghiên cứu tại phường phú lợi tp thủ dầu một tỉnh bình dương

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn: Phần này tổng quan tình hình nghiên cứu ở trong nước và ngoài nước về thực trạng sử dụng ĐTTM và những ảnh hưởng của nó; phân tích các lý thuyết áp dụng; các khái niệm liên quan đến đề tài nghiên cứu, cùng mô hình khung phân tích, câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu. - Chương 2: Thực trạng giao tiếp trong gia đình đô thị hiện nay: Phân tích thực trạng giao tiếp giữa CM-CC trong gia đình đô thị hiện nay về các nội dung giáo dục, tình cảm và nghỉ ngơi, giải trí. Xem xét mức độ và những cách thức giao tiếp. - Chương 3: Thực trạng sử dụng và ảnh hưởng của ĐTTM đến giao tiếp của gia đình đô thị: Phân tích thời gian sử dụng, các ứng dụng thường dùng và mục đích sử dụng ĐTTM; phân tích ảnh hưởng của ĐTTM đến giao tiếp giữa CM-CC khi trao đổi về nội dung giáo dục, chia sẻ tình cảm và thảo luận về việc nghỉ ngơi, giải trí chung.

9 PHẦN NỘI DUNG Chƣơng 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN 1. Cơ sở lý luận: Luận văn sử dụng các lý thuyết xã hội học gia đình, lý thuyết về truyền thông (quyết định luận kỹ thuật) và lý thuyết lối sống đô thị như là cơ sở lý luận trong phân tích nội dung nghiên cứu về giao tiếp trong gia đình đô thị dưới ảnh hưởng của ĐTTM (smartphone) bao gồm việc phân tích thực trạng giao tiếp trong gia đình đô thị hiện nay, thực trạng sử dụng ĐTTM và ảnh hưởng của ĐTTM tới giao tiếp trong gia đình đô thị. - Lý thuyết Xã hội học gia đình Gia đình hiện đại chỉ còn lại hai chức năng là chức năng sinh con đẻ cái để nói dõi và chức năng gắn bó với nhau về tình cảm trong số 7 chức năng của thời kỳ tiền công nghiệp (nhà xã hội Mỹ William F. Chức năng gắn bó với nhau về tình cảm là đảm bảo sự cân bằng tâm lý, thoả mãn nhu cầu tình cảm cho các thành viên gia đình, giúp thành viên gia đình luôn có sự cân bằng về tâm lý, tình cảm, nhằm củng cố độ bền vững của hôn nhân và gia đình, sự ổn định của xã hội [32, tr.

Đề tài xem xét mức độ thoả mãn tình cảm của các thành viên trong gia đình đô thị hiện nay. Đặc biệt là khi có sự xuất hiện của ĐTTM thì chức năng này được thực hiện như thế nào. - Lý thuyết về truyền thông Lý thuyết quyết định luận kỹ thuật: Kỹ thuật là sự nối dài của các giác quan và hệ thống thần kinh của con người, vì thế những thay đổi về kỹ thuật có thể dẫn tới những cách thức tri giác và nhận thức mới (McLuhan) [26, tr. Trong phạm vi đề tài, ĐTTM chính là phương tiện hữu hiệu “nối dài các giác quan” cho các thành viên trong gia đình (CM-CC) để có thể trao đổi với nhau khi không thể gặp mặt trực tiếp.

Những chia sẻ thông qua internet cũng làm cho các thành viên trong gia đình có thể thay đổi cách tiếp nhận thông tin so với giao tiếp trực tiếp. 10 - Lý thuyết Lối sống Đô thị Đô thị như một lối sống (Louis Wirth): Các khuôn mẫu của văn hoá và cấu trúc xã hội, đặc trưng của các đô thị là khác căn bản với văn hoá của các cộng đồng nông thôn. Trong khi nông thôn còn thường xuyên hỏi thăm nhau, làng xóm xem nhau như họ hàng thì ở đô thị người dân sống tách biệt kiểu “đèn nhà ai nấy sáng”. Người dân đô thị dễ dàng tiếp cận cái mới và tạo ra những phương thức sản xuất cũng như nếp sống mới mà ở nông thôn chưa từng có [19, tr.

Một trong những cái mới mà người dân đô thị tiếp nhận chính là sử dụng smartphone và xem nó như vật “bất khả ly thân” để hỗ trợ người sở hữu trong công việc, học tập cũng như giải trí và giao tiếp với bạn bè, người thân. Các khái niệm then chốt - Giao tiếp: hay còn gọi là truyền thông, là quá trình truyền đạt, tiếp nhận và trao đổi thông tin nhằm thiết lập các mối liên hệ giữa con người với con người. Một trong những các phân loại giao tiếp là giao tiếp trực tiếp và giao tiếp gián tiếp (qua trung gian người khác hoặc qua một phương tiện kỹ thuật nào đó)[26, tr. Trong phạm vi đề tài, khi nói đến giao tiếp gián tiếp nghĩa là giao tiếp thông qua ĐTTM.

- Gia đình đô thị: Gia đình: là một hình thức tổ chức đời sống cộng đồng của con người, một thiết chề văn hóa – xã hội đặc thù, được hình thành, tồn tại và phát triển trên cơ sở của quan hệ hôn nhân, quan hệ huyết thống, quan hệ nuôi dưỡng và giáo dục … giữa các thành viên. Đô thị: là điểm dân cư có tối thiểu 40.000 người trở lên, trong đó ít nhất ít nhất 60% dân cư không làm nông nghiệp. Gia đình đô thị trong phạm vi đề tài bao gồm các thành viên là cha mẹ, con cái sống ở khu vực đô thị - ĐTTM: hay tiếng Anh gọi là Smartphone, một thiết bị kết hợp giữa điện thoại di động và các tính năng của một thiết bị hỗ trợ cá nhân kỹ thuật số (PDA). Tức là với một chiếc điện thoại bạn vừa có thể nghe, gọi, nhắn tin 11 đồng thời bạn có thể truy cập mạng, gửi e-mail, chỉnh sửa các tài liệu office, chơi game, … 1.

Câu hỏi nghiên cứu: 1. Thực trạng giao tiếp giữa cha mẹ - con cái trong gia đình đô thị hiện nay là như thế nào? (loại hình, cường độ và tính chất của giao tiếp) 2. Thực trạng sử dụng ĐTTM trong gia đình đô thị hiện nay là gì? (mức độ sử dụng, cường độ và tính chất) 3. Có những ảnh hưởng nào (tích cực và tiêu cực) từ việc sử dụng ĐTTM tới hoạt động giao tiếp trong gia đình đô thị hiện nay? 1.

Giả thuyết nghiên cứu: - Mối quan hệ giữa CM-CC dưới ảnh hưởng của việc sử dụng ĐTTM bao gồm cả 2 mặt tích cực và tiêu cực; ảnh hưởng tích cực nhiều hơn. - Giao tiếp giữa CM-CC ngày càng ít trực tiếp hơn do sử dụng ĐTTM. Hình thức giao tiếp gián tiếp thông qua ĐTTM chiếm thời gian lớn trong giao tiếp giữa CM-CC. Khung phân tích: ĐIỆN THOẠI THÔNG MINH Nhóm tuổi - Tỷ lệ sử dụng - Chức năng thường dùng - Thời gian sử dụng Giới tính GIAO TIẾP TRONG GIA ĐÌNH Tích cực Tiêu cực QUAN HỆ CHA MẸ - CON CÁI Giáo Tình Nghỉ dục Cảm ngơi Giải trí 13 1.

Đặc điểm mẫu nghiên cứu Việc nghiên cứu lựa chọn và phân bổ số lượng khách thể là học sinh và phụ huynh. Cuộc khảo sát được thực hiện với dung lượng mẫu là 182. Giới tính là một trong những biến quan trọng mà đề tài quan tâm để phân tích. Tuy nhiên, vì chọn mẫu theo chủ đích nên không thể chọn 30 học sinh nam và 30 học sinh nữ mà chỉ chọn được 30 học sinh THCS (tỷ lệ 50%) và 30 học sinh THPT (tỷ lệ 50%), kết quả thì có 18 học sinh nam (tỷ lệ 30%) và 42 học sinh nữ (tỷ lệ 70%) tham gia trả lời câu hỏi phỏng vấn.1: Trình độ học vấn của học sinh Học vấn N % THSC 30 50 THPT 30 50 Tổng 60 100 Bảng 1.2: Giới tính của học sinh Giới tính N % Nam 18 30 Nữ 42 70 Tổng 60 100 Tổng số mẫu cha mẹ học sinh tham gia trả lời phỏng vấn là 122 người.

Trong đó có 61 là nữ (tỷ lệ 50%), 61 là nam (tỷ lệ 50%). Về nghề nghiệp thì có 46% phụ huynh làm cán bộ - viên chức, 30% phụ huynh làm công nhân, 20% phụ huynh là nghề tự do, kinh doanh, dịch vụ, 3% làm nội trợ, 2% phụ huynh đã về hưu.3: Nghề nghiệp của phụ huynh 46% 30% 20% 2% 3% Tự do, buôn Công nhân Viên chức Về hưu Nội trợ bán, dịch vụ Về trình độ học vấn thì có 46% phụ huynh đạt trình độ cao đẳng, đại học, 31% phụ huynh có trình độ THPT và 23% phụ huynh có trình độ THCS.4: Trình độ học vấn của phụ huynh THCS 23% CĐ,ĐH 46% THPT 31% 1. Cơ sở thực tiễn 1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu: Thành phố Thủ Dầu Một là thành phố trực thuộc tỉnh Bình Dương, nằm trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam, có vị trí tương đối thuận lợi cho việc giao lưu với các huyện, thị trong tỉnh và cả nước qua quốc lộ 13, cách Thành phố Hồ Chí Minh 30km.

Ngày 2 tháng 5 năm 2012, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 11/NQ-CP thành lập thành phố Thủ Dầu Một thuộc tỉnh Bình Dương, trên cơ sở toàn bộ diện 15 tích tự nhiên, dân số và các đơn vị hành chính trực thuộc của thị xã Thủ Dầu Một đồng thời chính thức hoạt động vào ngày 1 tháng 7 năm 2012. Hiện Thủ Dầu Một đang là đô thị loại II. Theo quy hoạch, đến năm 2020, Thủ Dầu Một sẽ là đô thị loại 1 thuộc thành phố Bình Dương. Thành phố có diện tích tự nhiên 118,67 km² và 271.

Thành phố không có các xã ngoại thành mà tất cả 14 phường: Chánh Mỹ, Chánh Nghĩa, Định Hòa, Hiệp An, Hiệp Thành, Hòa Phú, Phú Cường, Phú Hòa, Phú Lợi, Phú Mỹ, Phú Tân, Phú Thọ,Tân An, Tương Bình Hiệp. Phú Lợi là phường trung tâm của Thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương, có 09 khu phố, 89 tổ, 7.161 hộ (Số liệu đến ngày 01/10/2015), mang những đặc trưng của thành phố Thủ Dầu Một về văn hóa – kinh tế - xã hội tiêu biểu của Thủ Dầu Một nên tác giả đã chọn địa bàn này để nghiên cứu trong phạm vi một luận văn.5: Số hộ dân trong từng khu phố của phƣờng Phú Lợi Stt Khu phố Số hộ Stt Khu phố Số hộ 1 1 359 6 6 907 2 2 1,285 7 7 1,327 3 3 1,681 8 8 422 4 4 685 9 9 479 5 5 826 Tổng cộng 4,836 Vị trí của phƣờng Phú Lợi trong thành phố Thủ Dầu Một 16 Chƣơng 2: THỰC TRẠNG GIAO TIẾP TRONG GIA ĐÌNH ĐÔ THỊ HIỆN NAY Trong các gia đình đô thị, quan hệ giữa các thành viên gia đình mang nhiều đặc trưng theo từng nhóm tuổi trongnhững điều kiện sống ở đô thị. Trong giao tiếp giữa CM-CC, theo chu trình sống của gia đình, nhóm tuổi vị thành niên, “tuổi teen” hay nhóm tuổi 12-18 có những đặc điểm tâm sinh lý đặc thù. Đây là độ tuổi mà bước đầu hình thành hình thành nhân cách với những giá trị, chuẩn mực được thiết lập trong mối quan hệ với những người xung quanh, trước hết là những người trong gia đình.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ

Tài liệu này khám phá ảnh hưởng của điện thoại thông minh đến giao tiếp trong gia đình đô thị, đặc biệt là tại phường Phú Lợi, thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương. Nó nêu bật những thay đổi trong cách thức giao tiếp giữa các thành viên trong gia đình do sự hiện diện của công nghệ, đồng thời chỉ ra những lợi ích và thách thức mà điện thoại thông minh mang lại. Độc giả sẽ tìm thấy những thông tin quý giá về cách mà công nghệ có thể cải thiện hoặc làm giảm chất lượng giao tiếp trong gia đình, từ đó giúp họ hiểu rõ hơn về mối quan hệ giữa công nghệ và đời sống gia đình.

Để mở rộng thêm kiến thức về chủ đề này, bạn có thể tham khảo tài liệu Giao tiếp trong gia đình đô thị dưới ảnh hưởng của điện thoại thông minh smartphone nghiên cứu tại phường Phú Lợi tp Thủ Dầu Một tỉnh Bình Dương, nơi cung cấp cái nhìn sâu sắc hơn về nghiên cứu này. Ngoài ra, tài liệu Khóa luận tốt nghiệp giao tiếp trong gia đình đô thị dưới ảnh hưởng của điện thoại thông minh nghiên cứu tại phường Phú Lợi thành phố Thủ Dầu Một tỉnh Bình Dương cũng sẽ giúp bạn có cái nhìn tổng quát hơn về vấn đề này. Những tài liệu này không chỉ mở rộng kiến thức mà còn cung cấp những góc nhìn đa dạng về ảnh hưởng của công nghệ đến giao tiếp gia đình.