Mở đầu - chojong 1: co sở lí luận và thực liễn. - chgjong 2: Xay dung mội số siện pháp sơi phạm khắc phục tình trạng yếu kém T0án ch0 học sinh †r0ng dạy học Đại số 10 ThPT. - chgjong 3: Thực nghiệm sơi phạm. - Tài liệu tham khả0.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - Đại học Thái Nguyên http://www.vn chŒ|ƠNG 1 - cƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ ThỰc TIÊN 1. MỘT SÓ VÁN ĐÈ VÈ LÝ LUẬN DẠY hỌc 1. Khai qual vé phojong pháp dạy học PhoJơng pháp là c0n dojong, cach thức để đại đojợc những mục liêu nhất định. Phơjơng pháp dạy học là cách thức h0ạ† động và gia0 lơiu của thầy gây nên những h0ại động và gia0 loqu của †rò nhằm dat đojợc những mục dich dạy học.
Điều căn sản của phojơng pháp dạy học là khai thác những hành động liềm tàng tr0ng nội dung đề đại đơợc những mục đích h0ạt động. Tr0ng qua trình dạy học cần quan lâm đến cả những yếu lố lâm lí, học sinh có hứng thú thực hiện các h0ạ† động hay không. Tr0ng h0ạt động, kết quả đạt đojợc ở mức độ nà0 đó có thê là liền đề đề đại kết quả ca0 hơn ở h0ạ† động sau. Vì vậy, lr0ng quá lrình dạy học cần phan pac hOat dong †he0 những mức độ khác nhau.
The0 lác giả Iguyễn bá Kim [13], quan điểm h0ạt động lr0ng phoøjơng pháp dạy học đojợc thực hiện ở bốn †ơi lojởng chủ đạO, đó là: - h0ạl động và h0ại động thành phần. - Dong co hOat động. - Tri thức tr0ng hOat dong. - Phan pac hOat dong.
bốn toy toomg chu da trén đơjợc c0i là các thành !ố co sở của phơøng pháp dạy học vì mọi h0ạ† động của phoJơng pháp dạy học déu hojong và0 chúng, dựa và0 chúng giá0 viên lô chức ch0 học sinh h0ạ† động. Với mục đích khắc phục tình trạng yếu kém T0án, đặc siệt khi trình độ của học sinh không đều, chúng lôi quan tâm đến việc khai thác dạy học phân h0á và phân bậc h0ạl động †r0ng môn T0án. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - Đại học Thái Nguyên http://www.vn Sau đây, chúng lôi sẽ lần lojợi trình sày về dạy học phân hóa và phân sậc h0ạt động đề làm cơ sở lý luận ch0 giải pháp khắc phục tình trạng yếu kém môn T0án ở học sinh. Day hoc phan h0a 1.
Quan điểm của dạy học phân hÚá: Dạy học phân h0á dựa trên to tojong chu daO lay trình độ phái triển chung tr0ng lớp làm nền tảng. Đối với học sinh yếu kém, trình độ phát triển bi chênh lệch (hấp hơn) s0 với trình độ phái triển chung. + Phân h0á nội lại (phân h0á †r0ng) phải đojợc tiến hành trên một lớp học chung, dựa trên còng một kế h0ạch học lập, chơiơng trình sách giá0 khoa. + Phân h0á về 1ổ chức (phân h0á ng0ài) hình thành nhóm ng0ại kh0á có kế h0ạch học lập riêng và dựa lrên chojong trinh ty chon.
IIhững oiện pháp dạy học phân hoa: a) Phan h04 ni tai: Từ những diém khác nhau giữa những học sinh có thể lác động khác nhau đối với quá trình dạy học. Mội số lích cực, một số ngăn trở còn một số hầu nhơi không ảnh hơjởng gì tới quá lrình dạy học. ch0 nên, trên một đơn vị lớp học, thầy giá0 cần có sự phân l0ại học sinh và sự hiểu siết về từng học sinh đề tiến hành dạy học phân h0á đạt hiệu quả. bằng cách dùng phiếu học lập đề m ra những siện pháp phù hợp.
é?i lu?ng mà †a quan lâm là h?c sinh yếu kém, kh? nang li?p thu tri th?c 104n ch?m, k? nang v?n d?ng y2u (g?i 1 là m?† can 5?n hay yếu về kiến thức “nền”) nên d?y h?c phân h0á cần đơjợc xây dựng thành một kế h0ạch lâu dài, có hệ thống, có mục liêu và đojợc liến hành Bang cdc biện pháp dạy học phân Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - Đại học Thái Nguyên http://www.vn ¡) Đối xử cá siệt ngay lr0ng những pha dạy học đồng 10at. ii) Tổ chức những pha phân h0á tr0ng lớp. iii) Phan h0á bài lập về nhà. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - Đại học Thái Nguyên http://www.vn b) Phân h0á ngài: hình thành h0ạ† động ng0ại kh0á với mục đích bò đắp những “lỗ hồng” tr0ng kiến thức.
Khơi dậy động lực học lập và củng có lòng tin ch0 học sinh yếu kém nhằm hỗ trợ việc dạy học nội khóa đạt hiệu quả ca0 hơn. út ngắn dần kh0ảng cách về trình độ giữa học sinh yếu kém và học sinh khá giỏi. h0ạt động ng0ại kh0á đơjợc liền hành dojới hai hình thức: i) Hhóm học sinh yếu kém (học lập dơiới sự dẫn dắt của giá0 viên). 1) Ihóm lự học: h0ại động lập thể có tính cộng lác, hỗ trợ, kiểm tra đánh giá lẫn nhau.
Phân bậc h0ạl động Phân sậc h0ạt động là một tr0ng sốn thành lố cơ sở của phơiơng pháp dạy học. Phân sậc h0ạ† động làm một căn cứ ch0 việc điều khiển quá trình dạy học. Tr0ng dạy học phải xác định đơiợc những mức độ yêu cầu thề hiện ỏnhững h0ạt động mà học sinh phải đạt đojợc. Đối với học sinh yếu kém thi phan pac hOat dong 1a rất quan lrọng, giá0 viên cần phân sậc mịn các sơjớc lr0ng một sài lập, tr0ng một câu hỏi để giúp các em đạt đojợc kết quả cuối còng một cách thuận loi.
Tho vay cdc em sẽ tự tin hơn tr0ng việc tiếp thu kiến thức. lIIhong hiện nay, việc phân bậc nhiều h0ại động quan lrọng còn quá chung chung, co khi con choja dgjoc cho y, mhin chung con choja dap ung dope nhu cầu của thực lế dạy học. Tuy nhiên, ngơjời thầy vẫn có thê và cần thiết phải cô gắng thực hiện sự phân sậc h0ạt động một cách linh h0ạt. Việc phân bậc h0ạ† động có thê dựa và0 những căn cứ sau: Dua va0 su phic tap của déi tojong dé phan Bac hOat dong.
hon thé Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - Đại học Thái Nguyên http://www.vn nữa, sự phân bậc còn dựa và0 độ lrừu †ojợng, khái quát h0á của đối lơiợng h0ạt động,. IIg0ài ra, nội dung h0ạ† động càng gia lăng thì h0ại động càng khó thực hiện. Một h0ạt động phức hợp sa0 gồm nhiều h0ại động thành phần. Gia Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - Đại học Thái Nguyên http://www.vn lăng những thành phần này cũng có nghĩa là nâng ca0 yêu cầu đối với h0ạ† động.
chat long h0at dong, timh độc lập, độ thành †hạ0 cũng lấy làm căn cứ để phân sậc h0ạ† động. Ta có thê phối hợp nhiều phơjơng diện đề làm căn cứ phân bậc h0al động. Mối quan hệ giữa dạy học phân H0á và phân bậc h0ai động D0 có sự sai khác lớn về trình độ của học sinh nên việc dạy học của ngojời thầy cần phải lấy trình độ phát triển chung và điều kiện chung của học sinh lr0ng lớp làm nền lảng. Hội dung và phoJơng pháp dạy học cần phù hợp với trình độ và điều kiện chung này, đồng thời khuyến khích phái triển lối đa những khả năng cá nhân học sinh.
Igoiời thầy cần tính lới những đặc điểm của cá nhân học sinh, chú ý tới từng đối tojợng về trình độ tri thức, khả năng liếp thu, nhu cầu lập luyện, kỹ năng, kỹ xả0 đã đại. Đặc siệt đối với diện học sinh yếu kém thì cần đơiợc phat hiện và kịp thời sò đắp những “lỗ hồng” tr0ng kiến thức đề đoỊa điện học sinh này lên trình độ chung. Đề đạt đojợc mục tiêu dạy học đó thì ngojời thầy cần sử dụng phoJơng pháp dạy học phân h0á. Tuy nhiên, sự phân bac hOat dong có thê đơqợc lợi dụng đề thực hiện dạy học phân h0á nội lại the0 cách ch0 những học sinh thuộc những trình độ khác nhau, đồng thời thực hiện những h0ạt động này có cùng nội dung nhơing lrải qua hOặc ở những mức độ yêu cầu khác nhau.
chắng hạn việc phân h0á các yêu cầu, nhiệm vụ ở trên lớp cũng nhơi ở sài lập về nhà. Tr0ng những câu hỏi, sài lập đó cần có sự phân bậc mịn giữa các mức độ yêu cầu của nội dung, giữa các Bosc lr0ng mội Bai Hap. Vai trò của dạy học phân h0á, phân sậc h0ạ† động đối với việc Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - Đại học Thái Nguyên http://www.vn khắc phục lnh trạng yếu kém TUán ch0 học sinh lrÚng dạy học Đại số 10 ThPT Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - Đại học Thái Nguyên http://www.vn Tr0ng dạy học T0án, giá0 viên cần phải dạy học phân h0á, phân bậc hOạt động ch0 học sinh bởi vì: Dạy học phân h0á xuất phát từ sự siện chứng của thống nhất và phân h0á, từ yêu cầu đảm sả0 thực hiện lốt các mục liêu dạy học đối với lất cả các học sinh, đồng thời khuyến khích phát triển lối đa những khả năng của cá nhân. Sử dụng siện pháp phân hóa đơIa diện học sinh yếu kém đại dojoc những liền đề cần thiết đề có thê h0à nhập và0 học lập đồng 10at thed trình độ chung.
Dạy học phân h0á lôi cuốn đojợc đông đả0 học sinh có trình độ khác nhau vàO0 quá lrình dạy học bằng cách gia0 nhiệm vụ phù hợp với lừng 10ai đối lơiợng. D0 đó sẽ khuyến khích học sinh yếu kém, giúp họ có thể trả lời đojợc câu hỏi, lận dụng những †ri thức và kỹ năng riêng biệt của lừng học sinh. Thầy giá0 gia0 ch0 học sinh những nhiệm vụ phân h0á (thơjờng thê hiện thành những sài lập phân h0á), điều khiển quá trình giải những bài lập này một cách phân h0á và †ạ0 điều kiện gia0 lơiu gây tác động qua lại giữa những ngojời học. Tr0ng các sài lập đó, giá0 viên cần phân sậc min các h0ạ† động đề lôi cuốn đơiợc nhiều học sinh tr0ng đó có học sinh yếu kém tham gia vàO quá lrình học lập.
Phân hóa và phân bậc bài lập sẽ giúp tránh đơiợc đòi hỏi quá ca0 đối với học sinh yếu kém. DO do phan bậc h0a† động có tác dụng lốt cả đối với học sinh yếu kém lẫn học sinh lrung sình, khá giỏi. VE Tillh hillh YEU KEM MOTI TOATI O TT'G]ONG PhO ThONG Qua tim hiéu thuc 4é việc giảng dạy môn TUán ở ThPT, thông qua hình thức dự giờ, tra0 đôi với đồng nghiệp,. chúng lôi có một số nhận xét nhơi sau: Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - Đại học Thái Nguyên http://www.vn Giá0 viên đã có nhiều cô gắng lr0ng việc lựa chọn phoIơng pháp dạy học chủ đạ0 lr0ng mỗi tinh huống điền hình (sử dụng phoJơng pháp thuyết trình đề dạy khái niệm, tim toi néu van dé dé day định lí,.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - Đại học Thái Nguyên http://www.