3 O) bO• giAo duc va dAo TAO Si • A TRUONG DAI HOC KINH it QUOc DAN. &■ THI • THtJY HONG nguyJn thi thUy hOng KINH NGHIEM THUC DAY XUAT KHAU CUA TRUNG QUOC LUAN TRONG TIEN TRINH HOI NHAP WTO VA GUI Y • si ■ n VAN THAC VAN DUNG DOI VOfl VIET NAM ■ ■ ■ • SY KINH Tfi LUAN VAN THAC SY KINH Tfi • HANOI 2005 hA NOl - 2005 BO GIAO DUC VA DAO TAO TRUdNG DAI HOC KINH TE QUOC DAN nguy£n thi thuy hong KINH NGHIEM THUC DAY XU AT KHAU CUA TRUNG QUOC TRONG TIEN TRINH HOI NHAP WTO VA GOI Y VAN DUNG • • • • • DOI VCH VIET NAM Chuyen nganh : Kinh te doi ngoai Ma so : 60.07 LUAN VAN THAC SY KINH TE DAI HOC KTQD THOnVtIN THl/fe Ngitoi hitting dan khoa hoc : PGS. DO DtTC BINH HA NOI - 2005 MUC LUC Trang Ldl Md DAU 1 chuong I: nhung van dA ly luan chung ve xuat khau YA TAC DONG CUA VIEC HOI NHAP TO CHfC THUONG MAI THE Gldl 4 (WTO) DEN HOAT DONG XUAT KhAu CUA MOT QUOC GIA 1. Nhung van de ly luan chung ve xuat khau cua mot quoc gia 4 1.
Khai niem xuat khau 4 1. Vai tro xuat khau doi vii mot quoc gia 6 1. Cac nhan to anh huong den hoat dong xuat khau cua mot quoc gia 9 1. To c lihc t htforng mai t he g ioi 18 1.
Cac vong dam phan thunng mai 20 1. ChCc nang va nguyen tdc hoat dong chfnh cua To chCc thunng mai the giii (WTO) 23 1. Tinh tat yeu khach quan va y nghia cua viec Trung Quoc gia 25 nhap WTO 1. Gia nhap WTO la yeu cau cua cai cach, la doi hoi cua mo cua va 25 la su lua chon chien luoc cua Trung Quoc 1.
Y nghla cua viec Trung Quoc gia nhap WTO 28 1. Tac dong cua viec cac quoc gia la thanh vien cua WTO den hoat 30 dong xuat khau 1. Tac dong tich cuc ^0 1. Tac dong tieu cuc 31 CHUONG 2: THUC TRANG TAC DONG CUA VIEC HOI NHAP WTO DEN 34 HOAT DONG XUAT KHAU CUA TRUNG QUOC 2.
Thuc trang hoat dong xuat khau Trung 'Quoc trong tien tr'mh 34 gia nhap WTO 2. Tong quan chung ve su hinh thanh he thong ngoai thunng cua 34 Trung Quoc trong tien tr'rnh hoi nhap WTO 2. Tinh hinh hoat dong xuat khau cua Trung Quoc 44 2. Cn cau xuat khau va loi the canh tranh cua Trung Quoc.
Co? cau thi truUng xuSaklhUi cua Trung Qudc 56 2. Danh gia nhUng tac dong cua viec gia nhap WTO toi hoat dong 58 xuat khau cua Trung Quoc 2.1 Trc tlong ttch ta/c cua viecgiangan WTO dd'i vcri hoat dongxuat 558 khUn aaa Tungg Qnca 2. TCa dong bUt loi aaa viCa gia nhng WTO doi vii hoat dong xntt 62 khUn aaa Tungg QnCc. Ngnyeg nhag aaa ghugg thnng loi va bat loi doi vii hoat dogg xnat 70 khUn aaa Tungg Qucu X A.
CHUONG 3 bai hoc kinh nghiem va giai phap nham thuc day 74 HOAT DONG XUAT KhAu CUA VlfiT NAM TRONG TI^N TRINH HOI NHAP WTO 3. Bai hoc kinh nghiem thuc day hoat dong xuat khau cua Trung 74 Quoc trong tien trinh hoi nhap WTO 3. Thuc trang hoat dong xuat khau cua Viet Nam trong tien trinh 80 hoi nhap to churc thuong mai the gioi (WTO) 3. Tong qnag ahngg ve sc high thanh hC thcgg ggoai thuogg oaa ViCt 80 Nam tuogg tien turnh hoi ghnp WTO 3.
Tigh high hoat dogg xnat khUn 84 3. Co aan mat hang xnat khUn 87 3. Co aau thi tuuong xnat khUn 89 3. Du bao nhnng co hoi va thach thurc doi vdi hoat dong xuat khau 91 cua Viet Nam trong tien trinh hop nhap WTO 3.
Co hoi doi vii hoat dogg xnat khUn oua ViCt Nam 91 3. NhUng ca hoi doi vo'i linh vcc nong nghiep 91 3. Trong Iinh vi(c xuat khau hhng dcO may, 92 3. Nhtfng loi ich td viec cai thien ca che giai quyet trank chap 93 3.
Thuc day cai cach hinh te trong ntfdc 94 3. NNffrig thhc^ thire dd'i vvi hoat ddng xx&U kkhU cha Viic Nam 94 3. Van de cai cach he thongphap luat: , 95 3. Van de phat troen hhu vice kink t^'tunhdn 95 3.
Vein de md cua dich vu cho cac nha kinh doanh nude ngoai 97 3. Van de nong nghiep 98 332. Van de cu che bao ve quyen sd huu tri tue 99 3. Mot so giai phap nham thuc day hoat dong xuat khau cua Viet 101 Nam trong tien trinh hoi nhap WTO 3.
Ve phfa nha nird'c 102 3. Phdt trze’n cac nganh hang xuat khau chu luc sang thi trudng the 102 gidi 3. Gan nhap khau cong nghe nguon vdi xuat khau nham, cai tien 109 cong nghe, nang cao chat luung san pham, dac biet chu trong cong nghe chebien 3. Hoan thien he thong phap ly, moi triU^nng kinh doanh va tao 11^3 thuan lui toi da cho xuat khau phu hop vdi nhung quy dinh cua WTO 3.
Day manh cong tac xuc tien xuat khau trong tien trinh hoi nhap 119 WTO 3. Ve phfa doanh nghiep 120 3. Lua chon phuung thuc thick hup de chu dong tham nhap hang 120 hoa xuat khau vao cac kenh phan phoi tren thi trudng the'gidi 3. Day manh viec cai tien cong nghe che bien va tang cudng dau tu 123 va hoan thien quan ly de tao nguon hang xuat khau thick Ung vdi yeu cau cua thi trudng 3.
Xay dung thuung hieu va nang cao suc canh tranh cho hang xuat 126 khau Viet Nam 3. Lien ket cac doanh nghiep trong nudc san xuat hang xuat khau 128 3. Tim nguon tin dung hd tru nhap khau de day manh xuat khau 128 KET LUAN 130 DANH MUC TAI LIEU THAM KHAO BANG CHU CAI VIET TAT BANG T1ENG ANH Tieng Anh Tieng Viet ASEAN Association of South East Asian Hiep hoi cac quoc gia Dong Nam A Nations AFTA ASEAN Free Trade Area Khu vuc mau dich tu do ASEAN APEC Asia Pacific Economic Dien dan hop tac kinh te Chau A - Cooperation Thai Binh Duong DSB Dispute Settlement Body Co quan giai quyet tranh chap FDI Foreign Direct Tnvesment Dau tu truc tiep nudc ngoai GATS Genenal Agreement on Trade Hiep dinh chung ve thuong mai va and Service dich vu GATT Genenal Agreement on Tariff Hiep dinh chung ve thuong mai va and Trade thue quan IMF International Moneytary Fund Quy tien te quoc te ITO International Trade Organization To choc thuong mai quoc te MFA Multi Fiber Arrangement Thoa udc hang da soi MNF Most Favored Nation Qyuy che toi hue quoc TRIMs Trade Related Investment Cac bien phap dau tu lien quan den Measures thuong mai TRIPs Trade Related Aspects of Cac linh vuc ve quyen so huu tri tue Intellectual Property Rights lien quan den thuong mai UNCTAD United Nations Conference on Hoi nghi Lien hop quoc ve thuong Trade and Development mai va phat trien WB World Bank Ngan hang the gidi WTO World Trade Organization To choc thuong mai the gidi MOFTEC Bo Ngoai thuong va Hop tac kinh te DANH MUC CAC CHtfCAI VIET TAT CNH- HDH Cong nghicp hoa- hien dai hoa NHTM Ngan hang thuong mai NDT Dong nhan dan te cua Trung Quoc USD Dong do la My FDI Dau tu true tiep nude ngoai IMF Quy tien te quoc te WTO To chuc thuong mai the gidi TTCK Thi trudng chiing khoan GDP Tong thu nhap quoc noi GATT To elide Hiep dinh chung ve thue quan va mau dich KHKT Khoa hoc ky thuat MNF Nguyen tSc toi hue quoc TNHH Trach nhiem huu han XNK Xuat nhap khau Xuat nhap khau DNCVDTNN Doanh nghiep co von dau tu nudc ngoai CNTT Cong nghe thong tin DANH MUC BANG BIEU Trang Bangl.l Cac vong dam phan thuong mai GATT 20 Bang 2.1 Toe do tang trudng GPD thuc te hang nam cua Trung Quoc 41 Bieu 2.1 Toe do tang trudng GPD thuc te hang nam cua Trung Quoc 41 Bang 2.2 Thue quan b'rnh quan doi vdi hang hoa nhap khau cua Trung Quoc giai doan 1882 - 2001 43 Bang 2.3 Kim ngach xuat nhap khau Trung Quoc tir 1990 den 2005 45 Bieu 2.2 Kim ngach xuat nhap khau cua Trung Quoc ttr 1998 den 2005 46 Bang 2.4 Co cau ngoai thuong cua Trung Quoc theo mat hang 53 Bang 2.5 Co can xuat nhap khan Trnng Quoc theo hinh thai thuong mai 56 Bang 2.6 Nhfrng thay doi ve thi trudng xuat khau chu yeu cua Trung Quoc nam 1985- 2004 57 Bang 3.1 Kim ngach xuat nhap khau hang hoa cua Viet Nam 1991-2005 58 Bang 3.2 Co cau mat hang xuat khau cua Viet Nam 88 Bang 3.3 Co cau thi trudng xuat khau cua Viet Nam 90 LOI MO DAU Ngay nay, trudc su phat trien manh me cua cuoc cach mang khoa hoc cong nghe xu the toan cau hoa nen kinh te the gidi dang tro thanh mot xu the khach quan. Cac quoc gia, dan toc khong con cach lua chon nao khac la hoi nhap de cung ton tai va phat trien.
La mot quoc gia dong dan so mot tren the gidi, lai di len tu diem xuat phat thap, Trung Quoc sdm nhan thuc duoc tam quan trong va yeu cau khach quan cua hoi nhap kinh te quoc te, nen da tich cuc chuan bi, tham gia vao tien trinh nay. Tro thanh thanh vien chinh thuc cua To chuc thuong mai the gidi (WTO) la mot thing loi ldn, mot budc tien quan trong cua Trung Quoc trong qua trinh hoi nhap va phat trien, bdi day la to chUc thuong mai ldn nhat hanh tinh co anh huong chi phoi den nen kinh te toan cau. Tien trinh gia nhap WTO da tac dong thuc day nen kinh te Trung Quoc phat trien manh me, vdi nhip do tang truong binh quan nhieu nam lien dat chi' tieu hai con so, tro thanh mot trong nhung nen kinh te ldn nhat the” gidi. Co nhieu bai hoc kinh nghiem duoc rut ra trong tien trinh gia nhap WTO cua Trung Quoc, trong do kinh nghiem day manh xuat khau hang hoa duoc xem la bai hoc kinh nghiem quy bau cho nhieu quoc gia trong khu vuc va tren the gidi, nhat la cac nudc dang chuan bi gia nhap WTO nhu Viet Nam.
Viet Nam va Trung Quoc la hai nudc lang gieng, khong chi gan nhau ve mat dia ly ma con co nhieu diem tuong dong ve kinh te, chinh tri, truyen thong lich su, van hoa. Nhung net tuong dong do la dieu kien rat thuan loi de Viet Nam tham khao nhung kinh nghiem cua Trung Quoc, dac biet la kinh nghiem thuc day xuat khau trong tien trinh gia nhap WTO. Tiep tuc su nghiep doi mdi, day manh cong nghiep hoa dat nudc, nhung nam qua Dang va nha nudc ta chu trudng da dang hoa, da phuong hoa cac quan he kinh te” doi ngoai, chu dong hoi nhap kinh te quoc te.