Kết Quả Điều Trị Chửa Ngoài Tử Cung Bằng Phương Pháp Phẫu Thuật Tại Bệnh Viện Đa Khoa Tỉnh Cao Bằng

Tài liệu nghiên cứu Kết quả điều trị chửa ngoài tử cung bằng phương pháp phẫu thuật tại bệnh viện đa khoa tỉnh cao bằng, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên

• Tác giả: Lục Thị Nhung
• Người hướng dẫn: BSCKII. Phạm Mỹ Hoài
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Sản phụ khoa
• Đề tài: Kết Quả Điều Trị Chửa Ngoài Tử Cung Bằng Phương Pháp Phẫu Thuật Tại Bệnh Viện Đa Khoa Tỉnh Cao Bằng
• Loại tài liệu: luận văn chuyên khoa II
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 1.1. Định nghĩa chửa ngoài tử cung
• 1.2. Sơ lược giải phẫu, mô học và sinh lý vòi tử cung
• 1.3. Cơ chế bệnh sinh và tiến triển của chửa ngoài tử cung
• 1.4. Phân loại chửa ngoài tử cung
• 1.5. Chẩn đoán chửa ngoài tử cung
• 1.6. Điều trị chửa ngoài tử cung
• 1.7. Các nghiên cứu về chửa ngoài tử cung trên Thế giới và Việt Nam
• 1.8. Một vài thông tin chung về địa điểm nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đối tượng, địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu và thu thập số liệu
• 2.3. Xử lí số liệu. Hạn chế sai số
• 2.4. Đạo đức nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân chửa ngoài tử cung
• 3.2. Kết quả điều trị của bệnh nhân chửa ngoài tử cung
• 4. CHƯƠNG 4: BÀN LUẬN
• 4.1. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân chửa ngoài tử cung
• 4.2. Kết quả điều trị bệnh nhân chửa ngoài tử cung
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC BIỂU ĐỒ
• DANH MỤC HÌNH

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Kết Quả Điều Trị Chửa Ngoài Tử Cung

Chửa ngoài tử cung (CNTC) là một tình trạng y tế nghiêm trọng, xảy ra khi thai phát triển bên ngoài buồng tử cung. Tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Cao Bằng, việc điều trị CNTC bằng phương pháp phẫu thuật đã cho thấy nhiều kết quả khả quan. Nghiên cứu này nhằm mục đích đánh giá hiệu quả của các phương pháp phẫu thuật trong điều trị CNTC, từ đó nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho bệnh nhân.

1.1. Định Nghĩa và Tầm Quan Trọng Của Chửa Ngoài Tử Cung

Chửa ngoài tử cung là tình trạng thai làm tổ tại các vị trí không phải buồng tử cung, chủ yếu là vòi tử cung. Tình trạng này có thể dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.

1.2. Tình Hình Chửa Ngoài Tử Cung Tại Việt Nam

Tỷ lệ chửa ngoài tử cung tại Việt Nam đang gia tăng, với nhiều yếu tố nguy cơ như viêm nhiễm và tiền sử phẫu thuật. Việc nắm rõ tình hình này giúp các bác sĩ có phương pháp điều trị hiệu quả hơn.

II. Những Thách Thức Trong Chẩn Đoán Chửa Ngoài Tử Cung

Chẩn đoán CNTC thường gặp nhiều khó khăn do triệu chứng không đặc hiệu. Việc phát hiện sớm là rất quan trọng để giảm thiểu biến chứng. Tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Cao Bằng, các bác sĩ đã áp dụng nhiều phương pháp chẩn đoán hiện đại để nâng cao độ chính xác.

2.1. Triệu Chứng Lâm Sàng Của Chửa Ngoài Tử Cung

Bệnh nhân thường có triệu chứng như đau bụng, chậm kinh và ra máu âm đạo. Những triệu chứng này có thể dễ dàng nhầm lẫn với các tình trạng khác, gây khó khăn trong chẩn đoán.

2.2. Các Phương Pháp Chẩn Đoán Hiện Đại

Sử dụng siêu âm và xét nghiệm β-hCG là những phương pháp chính giúp phát hiện CNTC. Những công nghệ này đã giúp nâng cao khả năng chẩn đoán sớm và chính xác hơn.

III. Phương Pháp Phẫu Thuật Điều Trị Chửa Ngoài Tử Cung

Phẫu thuật là phương pháp điều trị chính cho CNTC, bao gồm phẫu thuật mở và nội soi. Tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Cao Bằng, phẫu thuật nội soi đã được áp dụng rộng rãi và mang lại nhiều lợi ích cho bệnh nhân.

3.1. Phẫu Thuật Nội Soi Trong Điều Trị CNTC

Phẫu thuật nội soi giúp giảm thiểu tổn thương cho bệnh nhân, thời gian hồi phục nhanh hơn và giảm nguy cơ biến chứng. Tại bệnh viện, tỷ lệ thành công của phương pháp này rất cao.

3.2. Phẫu Thuật Mở Khi Nào Cần Thiết

Phẫu thuật mở thường được chỉ định trong các trường hợp khẩn cấp hoặc khi có biến chứng nặng. Mặc dù có nhiều rủi ro hơn, nhưng đây vẫn là một lựa chọn cần thiết trong một số tình huống.

IV. Kết Quả Điều Trị Chửa Ngoài Tử Cung Tại Bệnh Viện Đa Khoa Tỉnh Cao Bằng

Kết quả điều trị CNTC tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Cao Bằng cho thấy tỷ lệ thành công cao với phương pháp phẫu thuật. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng hầu hết bệnh nhân hồi phục tốt và không gặp phải biến chứng nghiêm trọng.

4.1. Tỷ Lệ Thành Công Của Các Phương Pháp Phẫu Thuật

Tỷ lệ thành công của phẫu thuật nội soi đạt 99,7%, trong khi phẫu thuật mở đạt 95%. Những con số này cho thấy hiệu quả của các phương pháp điều trị hiện đại.

4.2. Thời Gian Hồi Phục Sau Phẫu Thuật

Thời gian hồi phục trung bình sau phẫu thuật nội soi là 3-5 ngày, trong khi phẫu thuật mở có thể kéo dài hơn. Điều này cho thấy phẫu thuật nội soi là lựa chọn tối ưu cho bệnh nhân.

V. Kết Luận Về Điều Trị Chửa Ngoài Tử Cung Tại Cao Bằng

Điều trị chửa ngoài tử cung tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Cao Bằng đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Việc áp dụng các phương pháp phẫu thuật hiện đại không chỉ nâng cao tỷ lệ thành công mà còn giảm thiểu biến chứng cho bệnh nhân.

5.1. Tương Lai Của Điều Trị Chửa Ngoài Tử Cung

Với sự phát triển của y học, các phương pháp điều trị CNTC sẽ ngày càng hiệu quả hơn. Việc nghiên cứu và áp dụng công nghệ mới sẽ giúp cải thiện chất lượng chăm sóc sức khỏe cho bệnh nhân.

5.2. Khuyến Nghị Đối Với Các Bác Sĩ

Các bác sĩ cần thường xuyên cập nhật kiến thức và kỹ năng mới trong điều trị CNTC. Việc này sẽ giúp nâng cao chất lượng chẩn đoán và điều trị, từ đó bảo vệ sức khỏe cho bệnh nhân.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y - DƯỢC LỤC THỊ NHUNG KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ CHỬA NGOÀI TỬ CUNG BẰNG PHƯƠNG PHÁP PHẪU THUẬT TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA TỈNH CAO BẰNG LUẬN VĂN CHUYÊN KHOA II THÁI NGUYÊN – NĂM 2023 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y - DƯỢC LỤC THỊ NHUNG KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ CHỬA NGOÀI TỬ CUNG BẰNG PHƯƠNG PHÁP PHẪU THUẬT TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA TỈNH CAO BẰNG Chuyên ngành: Sản phụ khoa Mã số: 62 72 13 03 LUẬN VĂN CHUYÊN KHOA II NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: BSCKII. Phạm Mỹ Hoài THÁI NGUYÊN – NĂM 2023 LỜI CAM ĐOAN Tôi là Lục Thị Nhung, học viên Chuyên khoa cấp II, khóa 14 Trường Đại học Y – Dược, Đại học Thái Nguyên, chuyên ngành Sản phụ khoa, xin cam đoan: 1. Đây là luận văn do bản thân tôi trực tiếp thực hiện dưới sự hướng dẫn của BS CKII Phạm Mỹ Hoài. Công trình này không trùng lặp với bất kỳ nghiên cứu nào khác đã được công bố tại Việt Nam. Các số liệu và thông tin trong nghiên cứu là hoàn toàn chính xác, trung thực và khách quan, đã được xác nhận và chấp thuận của cơ sở nơi nghiên cứu. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật về những cam kết này. Thái Nguyên, ngày 01 tháng 3 năm 2023 Tác giả luận văn Lục Thị Nhung LỜI CẢM ƠN Trong quá trình hoàn thành luận văn này, tôi luôn nhận được sự giúp đỡ, chỉ bảo tận tình, chân thành của các thầy cô giáo, các nhà khoa học, đồng nghiệp, gia đình và bạn bè. Với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, tôi xin chân thành cảm ơn: Đảng ủy, Ban giám hiệu, Phòng đào tạo, Bộ môn Sản Trường Đại học Y -Dược, Đại học Thái Nguyên, đã tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình học tập và hoàn thành luận văn. Đặc biệt tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến BS CKII Phạm Mỹ Hoài, người thầy đã dành rất nhiều thời gian, công sức, tận tình hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu và hoàn thành luận văn. Với tất cả tấm lòng kính trọng, tôi xin chân thành cảm ơn các thầy cô trong hội đồng thông qua đề cương, hội đồng y đức, hội đồng chấm luận văn tốt nghiệp, những người thầy đã góp ý cho tôi nhiều ý kiến quý báu để tôi hoàn thành luận văn này. Tôi xin trân trọng cảm ơn tới Ban lãnh đạo Bệnh viện Đa khoa tỉnh Cao Bằng, cùng các quý đồng nghiệp đã giúp đỡ, hỗ trợ động viên tôi trong việc thu thập thông tin, số liệu, bệnh án liên quan đến đề tài nghiên cứu. Cuối cùng tôi vô cùng biết ơn những người thân trong gia đình, bạn bè luôn động viên, giúp đỡ tôi trong quá trình học tập nghiên cứu và hoàn thành khóa luận văn này. Trân trọng cảm ơn! Thái Nguyên, ngày 01 tháng 3 năm 2023 Tác giả luận văn Lục Thị Nhung NHỮNG CHỮ VIẾT TẮT CNTC : Chửa ngoài tử cung ĐTNC : Đối tượng nghiên cứu hCG : human Chorionic Gonadotropin MTX : Methotrexat PTNS : Phẫu thuật nội soi SA : Siêu âm VTC : Vòi tử cung β-hCG : Beta human Chorionic Gonadotropin MỤC LỤC ĐẶT VẤN ĐỀ . 1 Chương 1: TỔNG QUAN. Định nghĩa chửa ngoài tử cung . Sơ lược giải phẫu, mô học và sinh lý vòi tử cung . Cơ chế bệnh sinh và tiến triển của chửa ngoài tử cung . Phân loại chửa ngoài tử cung . Chẩn đoán chửa ngoài tử cung . Điều trị chửa ngoài tử cung . Các nghiên cứu về chửa ngoài tử cung trên Thế giới và Việt Nam . Một vài thông tin chung về địa điểm nghiên cứu . 34 Chương 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . Đối tượng, địa điểm và thời gian nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu và thu thập số liệu . Xử lí số liệu. Hạn chế sai số . Đạo đức nghiên cứu . 43 Chương 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân chửa ngoài tử cung . Kết quả điều trị của bệnh nhân chửa ngoài tử cung . 54 Chương 4: BÀN LUẬN . Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân chửa ngoài tử cung . Kết quả điều trị bệnh nhân chửa ngoài tử cung . 86 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC DANH MỤC BẢNG Bảng 1. Các yếu tố nguy cơ theo Bruhat . Phân bố tuổi của đối tượng nghiên cứu . Phân bố nghề nghiệp của đối tượng nghiên cứu . Phân bố số con hiện có của đối tượng nghiên cứu . Phân bố tiền sử can thiệp buồng tử cung của đối tượng nghiên cứu. Tiền sử phẫu thuật tiểu khung. Triệu chứng cơ năng. Triệu chứng thực thể . Tỉ lệ chọc dò túi cùng trước khi điều trị CNTC . Tỉ lệ có can thiệp buồng tử cung trước khi điều trị. Kết quả siêu âm các trường hợp CNTC trước điều trị . Tỉ lệ làm xét nghiệm định tính hCG . Xét nghiệm định lượng βhCG . Tỉ lệ thực hiện nội soi chẩn đoán chửa ngoài tử cung . Các phương pháp phẫu thuật chửa ngoài tử cung . Lượng máu trong ổ bụng khi phẫu thuật . Tình trạng khối chửa trước khi phẫu thuật . Vị trí khối chửa khi phẫu thuật. Kích thước khối chửa khi phẫu thuật. Phương pháp xử trí khi phẫu thuật . Thời gian từ khi vào viện đến khi phẫu thuật . Thời gian sử dụng kháng sinh sau phẫu thuật . Tỉ lệ bệnh nhân phải truyền máu . Số ngày nằm viện sau phẫu thuật . Biến chứng sau phẫu thuật . So sánh tiền sử nạo hút thai của người bệnh chửa ngoài tử cung với một số tác giả. So sánh triệu chứng cơ năng của người bệnh chửa ngoài tử cung với một số tác giả . So sánh xét nghiệm hCG của người bệnh chửa ngoài tử cung với một số tác giả.76 DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 3. Phân bố địa dư của đối tượng nghiên cứu . Tiền sử viêm nhiễm phụ khoa. Tiền sử chửa ngoài tử cung của đối tượng nghiên cứu . Tỉ lệ hút thai trước khi vào viện . Thời gian từ khi có triệu chứng cơ năng đầu tiên đến khi tới viện. Tình trạng người bệnh lúc nhập viện . Tỉ lệ bệnh nhân được siêu âm trước điều trị. 52 DANH MỤC HÌNH Hình 1. Các vị trí chửa ngoài tử cung. Giải phẫu tử cung phần phụ . Hình ảnh thai ngoài tử cung chưa vỡ . Thai ngoài tử cung có hình ảnh không điển hình . Hình ảnh máu ở túi cùng sau bao quanh vòi tử cung . Hình ảnh siêu âm chửa ngoài tử cung . Phân biệt túi thai thật, túi thai giả . Hình ảnh chửa vòi tử cung qua nội soi ổ bụng. 20 1 ĐẶT VẤN ĐỀ Chửa ngoài tử cung (CNTC) là một bệnh lý phụ khoa nguy hiểm do thai làm tổ ngoài buồng tử cung, nếu không được phát hiện sớm và xử trí kịp thời có thể tiến triển thành chửa ngoài tử cung vỡ gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, khả năng sinh sản và đe dọa tính mạng của người phụ nữ [23], [72]. Ở Hoa Kì năm 2020, tỷ lệ chửa ngoài tử cung chiếm 1-2% tổng số các trường hợp mang thai [54]. Chửa ngoài tử cung là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong mẹ trong giai đoạn đầu của thai kỳ và có xu hướng ngày càng tăng lên. Theo Sarka Lisonkova trong số phụ nữ nhập viện vì chửa ngoài tử cung, tỷ lệ tử vong tăng từ 0,29% lên 1,65% trong giai đoạn 1987-1991 và 2010- 2015 (p = 0,06); tỷ lệ mắc/tử vong nặng tăng từ 3,85% lên 19,63% [58]. Hiện nay, tỷ lệ chửa ngoài tử cung trên thế giới cũng như tại Việt Nam có xu hướng gia tăng. Trên thế giới, tại Mỹ, theo Heather Murray tỷ lệ CNTC năm 1970 là 0,45%, năm 1992 là 1,92%, năm 2005 là 2% [59]. Ở Việt Nam, tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương, theo nghiên cứu của Mai Trọng Dũng, tỉ lệ chửa ngoài tử cung năm 2013 chiếm 6,67% so với tổng số bệnh nhân điều trị [12], đến năm 2015 tỉ lệ này là 6,9% [13]. Tần suất bệnh có xu hướng tăng lên được nhiều tác giả cho rằng liên quan đến nhiều yếu tố như: viêm nhiễm tiểu khung, phẫu thuật vùng tiểu khung, tiền sử nạo phá thai, sử dụng các biện pháp tránh thai (dụng cụ tử cung, thuốc tránh thai), lạc nội mạc tử cung, các phương pháp hỗ trợ sinh sản, các thủ thuật - phẫu thuật tác động vào vòi tử cung (VTC) [53], [61]. Hiện nay đã có nhiều tiến bộ trong y học như: siêu âm (SA) đặc biệt là SA đầu dò âm đạo, định lượng β-hCG huyết thanh, nội soi ổ bụng… giúp cho việc chẩn đoán bệnh nhanh, sớm và chính xác hơn. 2 Về điều trị cũng có nhiều phương pháp ưu việt và hiệu quả như: phẫu thuật (mở, nội soi), điều trị nội khoa… Vì vậy chất lượng chẩn đoán và điều trị CNTC ngày càng được nâng cao. Trong đó điều trị phẫu thuật mang lại hiệu quả triệt để và nhanh chóng. Theo nghiên cứu của Lương Hoàng Nguyên tại Bệnh viện Trung ương Thái Nguyên năm 2018-2019 thì tỉ lệ điều trị bằng phương pháp phẫu thuật nội soi chiếm 55,3%, mổ mở chiếm 34,2%, bằng phương pháp nội khoa là 10,5%. Trong đó tỉ lệ thành công với phương pháp ngoại khoa và nội khoa lần lượt là 99,7% và 78,4% [31]. Bệnh viện đa khoa tỉnh Cao Bằng là bệnh viện tuyến cuối chuyên khoa Sản của tỉnh Cao Bằng. Hàng năm khoa phụ sản của bệnh viện đã tiếp nhận và điều trị khoảng 70 – 90 trường hợp CNTC với nhiều hình thái lâm sàng khác nhau. Cho đến nay, cả nước có rất nhiều nghiên cứu về chửa ngoài tử cung nhưng tại tỉnh Cao Bằng, chưa có một đề tài nghiên cứu đầy đủ về phẫu thuật CNTC. Nhằm nâng cao chất lượng chẩn đoán và điều trị CNTC phù hợp với tình hình thực tế tại tỉnh Cao Bằng, chúng tôi tiến hành nghiên cứu và thực hiện đề tài: “Kết quả điều trị chửa ngoài tử cung bằng phương pháp phẫu thuật tại Bệnh viện đa khoa tỉnh Cao Bằng” với 02 mục tiêu: 1. Mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân chửa ngoài tử cung được phẫu thuật tại khoa phụ sản Bệnh viện đa khoa tỉnh Cao Bằng từ tháng 01/2020 đến tháng 6/2022. Nhận xét kết quả điều trị của bệnh nhân chửa ngoài tử cung bằng phẫu thuật tại khoa phụ sản Bệnh viện đa khoa tỉnh Cao Bằng. 3 Chương 1 TỔNG QUAN 1. Định nghĩa chửa ngoài tử cung Chửa ngoài tử cung là những trường hợp thụ thai nhưng thai không làm tổ trong buồng tử cung mà làm tổ ngoài buồng tử cung như VTC, buồng trứng, ổ bụng hoặc ống cổ tử cung [6].