CHƯƠNG 1: ĐẶC ĐIỂM VÀ TỔ CHỨC QUẢN LÝ NGUYÊN VẬT LIỆU CỦA CÔNG TY TNHH MÂY TRE ĐAN XUẤT KHẨU HIỀN LƯƠNG 1. Đặc điểm nguyên vật liệu tại Công ty TNHH Mây tre đan xuất khẩu Hiền Lương Nguyên vật liệu tại Công ty Hiền Lương có nhiều loại khác nhau và thường xuyên biến động. Mỗi loại có tính chất lý hóa khác nhau, mục địch sử dụng, cách bảo quản khác nhau. Vì vậy, việc quản lý chặt chẽ nguyên vật liệu đảm bảo cho quá trình sản xuất kinh doanh ổn định và liên tục là yêu cầu rất cần thiết trong các doanh nghiệp nói chung và Công ty Hiền Lương nói riêng.
Đặc điểm nguyên vật liệu tại Công ty TNHH Mây tre đan xuất khẩu Hiền Lương Công ty TNHH Mây tre đan xuất khẩu Hiền Lương hoạt động trong lĩnh vực sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ có tính chất phức tạp, đòi hỏi kinh nghiệm và tay nghề khéo léo cũng như con mắt thẩm mỹ cao. Vì vậy, vật liệu là một trong những yếu tố cơ bản của quá trình sản xuất kinh doanh, giá trị của vật liệu tiêu hao trong quá trình sản xuất kinh doanh tạo nên giá trị sản phẩm. Nhiệm vụ chủ yếu của Công ty là chuyên sản xuất hàng mây tre đan thủ công mỹ nghệ với nhiều loại nguyên vật liệu đa dạng song chúng đều là tài sản của doanh nghiệp đồng thời chúng đều là yếu tố chi phí cấu thành nên giá trị sản phẩm. Do vậy việc tổ chức kế toán nguyên vật liệu một cách khoa học hợp lý có ý nghĩa thiết thực và hiệu quả trong việc quản lý và kiểm soát tài sản của doanh nghiệp đồng thời giúp cho việc tổ chức công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất kinh doanh đảm bảo được yêu cầu quản lý.
Là một doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn làng nghề truyền thống. Mặt hàng sản xuất của Công ty là các mặt hàng phục vụ tiêu dùng như: Giỏ hoa, giỏ quà, đồ dùng trang trí, gường, tủ, kệ, dương, hoa, thảm…Mỗi mặt hàng lại được cấu tạo Chuyên đề thực tập 3 SVTH: Trần Thị Uyên Đại Học Kinh Tế Quốc Dân GVHD: ThS. Phí Văn Trọng bởi rất nhiều các chi tiết khác nhau và được sản xuất trên những công đoạn khác nhau nên số chủng loại nguyên vật liệu mà Công ty sử dụng là tương đối nhiều. Do đặc điểm, tính chất đặc thù của sản xuất mà nguyên vật liệu chính được sử dụng trong Công ty là guột tế, bèo tây, bẹ ngô, cói, mây, song, nứa, nẹp, tre…Ngoài ra còn một số nguyên vật liệu phụ như dây hóa học, cọng dừa, khuy áo, dây lơ, vải lót, xích, bản lề, phẩm màu, các chất phụ gia, xúc tác… Đó là những cơ sở vật chất cấu thành nên thực thể sản phẩm.
Bên cạnh đó còn có các vật liệu khác như than, xăng, dầu, gỗ, củi…Đi đôi với các nguyên liệu đó, thì có một số phù tùng thay thế cũng được sử dụng để thay thế, sửa chữa, bảo dưỡng máy móc, thiết bị, phương tiện vận tải. Những phụ tùng thay thế này tuy không trực tiếp tạo ra sản phẩm nhưng lại đảm bảo cho quá trình sản xuất được ổn định và liên tục. Do đặc thù sản phẩm nên chi phí vật liệu chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi phí sản xuất (khoảng 70 đến 80% giá thành). Vì vậy, chỉ sự biến động nhỏ của nguyên vật liệu cũng làm ảnh hưởng lớn đến giá thành sản phẩm nói chung.
Như vậy, biện pháp tốt nhất để hạ giá thành sản phẩm là quản lý và sử dụng nguyên vật liệu một cách hiệu quả và hợp lý. Công ty mua nguyên vật liệu chủ yếu được thực hiện thông qua các đơn vị trong nước. Công ty thường xuyên mua nguyên vật liệu của các bạn hàng thân quen. Do đó, việc cung cấp nguyên vật liệu được tiến hành liên tục và đầy đủ, nhưng để đảm bảo hạ giá thành sản xuất Công ty cần chủ động tìm những nguồn hàng mới đáp ứng tốt yêu cầu về số lượng mà vẫn đảm bảo chất lượng vật liệu.
Các nguyên vật liệu mua ngoài được thực hiện bởi các hợp đồng cung cấp vật tư và được chuyên trách bởi một bộ phận riêng. Đó là dựa vào phòng kế hoạch vật tư của Công ty, căn cứ vào kế hoạch sản xuất và định mức vật liệu cho từng mặt hàng, từng đơn hàng, phòng kế hoạch vật tư tổ chức thu mua nhập kho vật liệu. Việc thực hiện theo quy trình nhất định như vậy đảm bảo, tránh tồn kho, lẵng phí, hao hụt, mất mát nguyên vật liệu. Chuyên đề thực tập 4 SVTH: Trần Thị Uyên Đại Học Kinh Tế Quốc Dân GVHD: ThS.
Phí Văn Trọng Tóm lại, nguyên vật liệu của Công ty rất đa dạng, phong phú, chiếm tỷ trọng lớn trong giá thành sản phẩm hoàn thành. Do đó, để sản xuất kịp thời, liên tục và ổn định thì phải cung cấp nguyên vật liệu một cách hiệu quả, việc hạch toán chính xác nguyên vật liệu là không thể thiếu được. Vị trí, vai trò của nguyên vật liệu trong quá trình sản xuất kinh doanh tại Công ty TNHH Mây tre đan xuất khẩu Hiền Lương Tại Công ty TNHH Mây tre đan sản xuất Hiền Lương cũng như tất cả các doanh nghiệp sản xuất khác thì nguyên vật liệu giữ một vị trí,vai trò hết sức quan trọng. Nguyên vật liệu là một trong ba yếu tố của quá trình sản xuất kinh doanh, nguyên vật liệu tham gia vào giai đoạn đầu của quá trình sản xuất kinh doanh và để bắt đầu của quá trình hình thành nên sản phẩm mới.
Chính vì vậy để tiến hành được các hoạt động sản xuất vật chất nói chung và sản xuất hàng mây tre đan thủ công mỹ nghệ nói riêng thì nguyên vật liệu là một yếu tố không thể thiếu và có ảnh hưởng quyết định đến các hoạt động của Công ty. Nguyên vật liệu đóng vai trò chủ yếu trong quá trình tạo ra sản phẩm, không có nguyên vật liệu đồng nghĩa với việc doanh nghiệp phải ngừng sản xuất. Mà trong các doanh nghiệp sản xuất như Công ty Hiền Lương, gián đoạn trong sản xuất là điều tối kị. Và hơn nữa, chất lượng nguyeetn vật liệu cũng ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng sản phẩm đầu ra.
Vì thế nên công tác thu mua, bảo quản và giám sát chất lượng nguyên vật liệu đầu vào luôn được chú trọng trong doanh nghiệp đảm bảo nguyên vật liệu đủ về số lượng, đúng tiêu chuẩn về chất lượng để đưa vào sản xuất. Để sản xuất ra những sản phẩm có chất lượng tốt, đảm bảo về số lượng, đúng yêu cầu thiết kế kỹ thuật ngoài các yếu tố về trình độ kỹ thuật của người lao động và sự hiện đại của máy móc thiết bị thì yếu tố về quy cách phẩm chất nguyên vật liệu cũng đóng góp một phần đáng kể trong việc tạo ra sản phẩm đạt chất lượng đáp ứng yêu cầu tiêu dùng xã hội. Mục tiêu cuối cùng của các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh đó chính là lợi nhuận. Tuy nhiên để đảm bảo bù đắp được chi phí và có lãi đòi hỏi các doanh nghiệp phải áp dụng mọi biện pháp để tăng cường kết quả thu được, giảm lượng chi Chuyên đề thực tập 5 SVTH: Trần Thị Uyên Đại Học Kinh Tế Quốc Dân GVHD: ThS.
Phí Văn Trọng phí chi ra mà trong đó chi phí nguyên vật liệu chiếm tỷ trọng cao nhất. Vì thế giảm được chi phí nguyên vật liệu đồng nghĩa với việc đem lại lợi nhuận cao hơn cho doanh nghiệp. Song để đạt được điều này không phải đơn giản mà điều kiện tiên quyết của doanh nghiệp là phải hạch toán nguyên vật liệu một cách rõ ràng hợp lý phù hợp với từng thời điểm cụ thể mà doanh nghiệp đang sản xuất. Nếu công tác kế toán nguyên vật liệu đáp ứng được các yêu cầu cần thiết trong quá trình sản xuất sẽ giúp cho các nhà quản lý doanh nghiệp đưa ra được các chiến lược kinh doanh hiệu quả hơn.
Phân loại nguyên vật liệu tại Công ty TNHH Mây tre đan xuất khẩu Hiền Lương Trong mỗi doanh nghiệp, do tính chất đặc thù trong hoạt động sản xuất kinh doanh nên phải sử dụng nhiều loại nguyên vật liệu khác nhau. Mỗi loại nguyên vật liệu có vai trò, công dụng, tính chất lý, hóa học khác nhau và biến động thường xuyên liên tục. Do đó, việc phân loại nguyên vật liệu có cơ sở khoa học là điều kiện quan trọng để có thể quản lý một cách chặt chẽ và tổ chức hạch toán chi tiết nguyên vật liệu phục vụ cho yêu cầu quản trị doanh nghiệp. Phân loại nguyên vật liệu là việc nghiên cứu, sắp xếp các loại nguyên vật liệu theo nội dung, công dụng, tính chất thương phẩm của chúng cả về mặt hiện tượng và mặt giá trị.
Trên cơ sở đó xây dựng danh điểm vật liệu nhằm thống nhất tên gọi, ký mã hiệu, quy cách, đơn vị tính và giá hạch toán của từng loại nguyên vật liệu. Căn cứ vào nội dung kinh tế và yêu cầu quản trị doanh nghiệp thì nguyên vật liệu được chia thành các loại sau: Vật liệu chính Nguyên vật liệu chính: là những nguyên liệu chỉ tham giá vào một chu kỳ sản xuất kinh doanh, trong quá trình tham gia vào hoạt động kinh doanh nguyên vật liệu bị tiêu hao toàn bộ và biến đổi hình thái vật chất ban đầu để cấu thành nên thực thể sản phẩm như: Cói, bèo, bẹ ngô, guột tế, nứa, mây, rơm, đay, khung gỗ…Khi Chuyên đề thực tập 6 SVTH: Trần Thị Uyên Đại Học Kinh Tế Quốc Dân GVHD: ThS. Phí Văn Trọng tham gia vào quá trình sản xuất, giá trị vật liệu được dịch chuyển toàn bộ vào giá trị sản phẩm làm ra. Giá trị của nguyên vật liệu chiếm tỷ lệ cao trong giá thành sản phẩm.
Vật liệu phụ Nguyên vật liệu phụ là những loại vật liệu tham gia vào quá trình sản xuất nhưng không cấu thành thực thể chính của sản phẩm mà kết hợp với vật liệu chính làm thay đổi hình dáng bề ngoài, tăng chất lượng sản phẩm, hoàn chỉnh sản phẩm hoặc phục vụ cho công việc quản ly sản xuất như: Dây hóa học, cọng dừa, khuy áo, dây lơ, vải lót, xích, bản lề, phẩm màu, các chất phụ gia, xúc tác… Nhiên liệu Nhiên liệu là những loại vật liệu khi sử dụng có tác dụng cung cấp nhiệt lượng cho quá trình sản xuất kinh doanh tạo điều kiện cho quá trình chế tạo sản phẩm diễn ra liên hoàn. Gồm có: Than, xăng, dầu, gỗ, củi… Được sử dụng để phục vụ cho công nghệ sản xuất, cho phương tiện vận tải, máy móc thiết bị hoạt động trong quá trình sản xuất kinh doanh.