CHƯƠNG 1 NHỮNG LÝ LUẬN CƠ BẢN VE XUẤT KHẨU HÀNG HOA CUA DOANH NGHIỆP SAN XUẤT 1. Xuất khẩu và vai trò của xuất khẩu hàng hóa đối với doanh nghiệp sản xuất 1. Khái niệm về xuất khẩu hàng hóa Xuất khẩu là hoạt động đưa hàng hóa, dịch vụ từ quốc gia này sang quốc gia khác trên cơ sở tiền tệ làm phương tiện thanh toán trên nguyên tắc ngang giá. Mục đích của hoạt động xuất khẩu là khai thác lợi thế so sánh của mỗi quốc gia theo nguyên tắc phân công lao động quốc tế.
Theo nghị định 57/1998/NĐ/CP (ban hành ngày 31/07/1998) hướng dẫn về thi hành luật thương mại đối với hoạt động xuất khẩu, nhập khâu thì “Hoạt động xuất khâu, nhập khẩu hàng hóa là hoạt động mua, bán hàng hóa của thương nhân Việt Nam với thương nhân nước ngoài theo các hợp đồng mua bán hàng hóa, bao gồm cả hoạt động tạm nhập tái xuất, tạm xuất tái nhập va chuyền khẩu hàng hóa. Vai trò của xuất khẩu hàng hóa Xuất khẩu sản phẩm nhựa là hoạt động tất yêu vì nó mang lại lợi ích to lớn cho quốc qua thể hiện qua vai trò của nó: - _ Xuất khâu sản phẩm nhựa làm tăng nguồn thu ngoại tệ cho ngân sách, tạo nguồn vốn ngoại tệ cho nhập khâu, phục vụ cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. - _ Xuất khâu sản phâm nhựa góp phan thúc đây công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, cải thiện đời sống người dân ở cơ sở sản xuất, tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập. - _ Xuất khẩu sản phâm nhựa góp phan vào việc mở rộng quan hệ buôn bán với các nước trên thế giới, tạo dựng mối quan hệ và xây dựng hình ảnh Việt Nam trên trường quốc tế.
- _ Xuất khâu sản phâm nhựa cũng góp phan tích cực vào chuyên dịch cơ cau kinh tế, mở rộng thị trường hàng hóa tiêu thụ trong nước, tạo điều kiện cho sản xuất phát triển. Là cơ sở dé tạo thêm vốn, đưa khoa học kỹ thuật công nghệ tiên tiến của nước ngoài vào sản xuất. Xuất khẩu sản pham nhựa nói riêng và xuất khâu hàng hóa nói chung có ý nghĩa vô cùng to lớn cho mọi mặt của quốc gia. Đây mạnh xuất khâu sản phẩm nhựa là hoạt động cần thiết vì lợi ích của các công ty sản xuất và của toàn thê quốc gia.
Đặc điểm của sản phẩm nhựa xuất khẩu Nhựa là một mặt hàng công nghiệp, do đó xuất khâu nhựa sẽ mang những đặc điểm sau: « Giá cả và chất lượng khá 6n định. + Mặt hàng nhựa có cầu co giãn theo giá thấp do nó không phải là mặt hàng thiết yêu hay xa xi. s Nhu cầu biến động mạnh với những thay đổi mạnh mẽ trong sinh hoạt xã hội như Covid 19. Các phương thức và nội dung của sản phẩm nhựa xuất khẩu 1.
Các phương thức xuất khẩu hàng hóa của doanh nghiệp sản xuất Các phương thức xuất khâu ngày nay ngày càng trở nên phong phú hơn bao giờ hết, đều có gắng khai thác tối đa lợi ích do xuất khâu mang lại. Tuy nhiên trong điều kiện nền kinh tế nước ta hiện nay các hình thức xuất khẩu của các doanh nghiệp kinh doanh xuất khâu còn nghèo nàn, chưa tận dụng được các nguồn lực trong nước dé xuất khẩu đạt hiệu quả cao. Theo nghị định 33/CP (19/4/1994) thì hoạt động xuất khâu của nước ta bao gồm các phương thức chủ yếu sau đây: a) Xuất khẩu trực tiếp Là phương thức mà nhà xuất khâu gặp trực tiếp hoặc quan hệ trực tiếp qua điện tin dé thỏa thuận về hàng hóa, giá cả, các điều kiện giao hang cũng như giao dịch thanh toán với nhà nhập khẩu. Những nội dung được thỏa thuận một cách tự nguyện, không ràng buộc với lần giao dịch trước, việc mua bán không nhất thiết phải gắn liền với nhau.
Công việc của các doanh nghiệp thương mại khi tham gia hình thức xuất khẩu trực tiếp này gồm 2 công đoạn: - Thu mua tạo nguồn hàng. - Đàm phán ký kết hợp đồng xuất khẩu với các doanh nghiệp nước ngoài, giao hàng và thanh toán tiền hàng với đơn vị đối tác. Hình thức này có một số ưu điểm là: giảm được chi phí trung gian, từ đó tăng lợi nhuận của doanh nghiệp, có điều kiện phát huy tính chủ động của doanh nghiệp, dé dàng đi đến thống nhat, tránh những hiểu lầm đáng tiếc với khách hàng. Tuy nhiên hình thức này cũng có một số nhược điểm như: đòi hỏi nhân viên xuất nhập khâu phải có trình độ kinh nghiệm, khối lượng hàng hóa giao dịch phải thật lớn mới bù đắp được chi phí giao dịch.
b) Xuất khẩu ủy thác Trong hoạt động xuất khâu ủy thác, tất cả mọi việc thiết lập quan hệ giữa người xuất khâu và người nhập khẩu đến việc quy định các điều kiện mua bán đều thông quan một người thứ ba được gọi là người nhận ủy thác. Người nhận ủy thác tiến hành xuất khẩu với danh nghĩa của mình nhưng mọi chi phí đều do bên có hàng xuất khẩu, bên ủy thác thanh toán, và nhận khoản tiền thù lao gọi là phí ủy thác. Ưu điểm của phương thức nay là giảm thiểu rủi ro, các doanh nghiệp không cần tốn chỉ phí nghiên cứu thị trường, đối với người nhận ủy thác thì không cần bỏ vốn vào kinh doanh, tạo công ăn việc làm cho nhân viên. Hạn chế của phương thức này là lợi nhuận bi chia sẻ, các doanh nghiệp xuất khẩu bi mat đi cơ hội tiếp xúc trực tiếp với khách hàng, có thé phải đáp ứng các yêu sách của người trung gian.
c) Buôn bán doi lưu Đây là phương thức xuất khẩu trong đó xuất khâu kết hợp chặt chẽ với nhập khâu, người bán đồng thời là người mua, mục đích là thu về hàng hóa có giá trị tương đương hàng xuất khâu. Các loại hình buôn bán đối lưu đã ra đời từ rất lâu, trong đó sớm nhất là hình thức hàng đổi hàng và trao đổi bù trừ. Nghiệp vụ hàng đổi hang là hai bên trao đối trực tiếp với nhau hàng hóa có giá trị tương đương, việc giao hàng diễn ra hầu như đồng thời. Nghiệp vụ bù trừ là hai bên trao đổi hàng hóa với nhau trên cơ sở giá trị hàng giao, đến cuối kỳ hạn hai bên mới đối chiều số sách, đối chiếu giá trị giao và nhận.
Ngoài ra còn có các nghiệp vụ khác như: nghiệp vụ mua đối lưu, nghiệp vụ chuyền giao nghĩa vụ, giao dịch bồi hoàn. d) Gia công quốc tế Là phương thức kinh doanh trong đó người đặt mua gia công ở nước ngoài cung cấp máy móc thiết bị theo mẫu hàng và định mức trước. Người nhận gia công làm theo yêu cầu của người đặt gia công và sẽ giao lại toàn bộ sản phẩm cho người đặt gia công đề nhận tiền thù lao gọi là phí gia công. Đây là phương thức xuất khẩu khá phô biến trên thế giới và đang phát triển mạnh mẽ vì lợi ích mà nó mang lại cho các bên.
Đối với bên đặt gia công, phương thức này giúp họ tận dụng được nguôn nguyên liệu và nhân công giá rẻ ở nước nhận gia công. Đối với bên nhận gia công, phương thức này giúp họ tạo công ăn việc làm cho người dân lao động trong nước, có điều kiện tiếp thu công nghệ thiết bị mới, cách quản lý của các nước tiên tiến. e) Tạm nhập tai xuất Đây là hình thức xuất khẩu trở lại nước ngoài những hang hóa đã nhập khẩu, chưa qua chế biến ở nước tái xuất thông qua hợp đồng tái xuất bao gồm nhập khẩu và xuất khâu với mục đích thu về số ngoại tệ lớn hơn số đã bỏ ra lúc ban đầu. Ưu điểm của phương thức xuất khẩu này là doanh nghiệp có thê thu được lợi nhuận cao mà không phải tô chức sản xuất, đầu tư vào nhà xưởng, máy móc, thiết bị, khả năng thu hồi vốn cũng nhanh hơn.
Tuy nhiên kinh doanh tái xuất chứa đựng nhiều rủi ro, đòi hỏi phải nhạy bén về giá cả, thị trường. Do vậy, doanh nghiệp kinh doanh tái xuất cần có đội ngũ cán bộ xuất nhập khẩu có trình độ và kinh nghiệm. Hiện nay, hầu hết các doanh nghiệp sản xuất xuất khẩu sản phẩm nhựa trên thị trường thường xuất khâu theo phương thức gia công quốc tế và xuất khâu trực tiếp. Nội dung hoạt động xuất khẩu hàng hóa của doanh nghiệp Đơn vị xuất khâu với tư cách là một bên ký kết phải thực hiện hợp đồng sau khi hợp đồng mua bán ngoại thương được ký kết.
Đây là công việc hết sức phức tạp, nó đòi hỏi phải tuân thủ luật pháp quốc tế, quốc gia, những tập quán thương mại quốc tế, đồng thời phải đảm bảo quyền lợi của quốc gia và uy tín của đơn vị. Về mặt kinh doanh trong quá trình thực hiện các khâu của việc thực hiện hợp đồng, đơn vị phải cố gắng tiết kiệm chi phí lưu thông, nâng cao tính doanh lợi và hiệu quả của toàn bộ giao dịch. Dé thực hiện hợp đông xuât khâu các đơn vi cân thực hiện các bước sau: Ký hợp đồng Chuẩn bị hàng Kiểm tra LC xuất khẩu hóa (nếu cần) Kiểm nghiệm Làm thử hải Mua bảo hiểm hàng hóa am t u tục lai (nếu cần) quan xuất khẩu Giao hàng Làm thủ tục Xử lý tranh Sơ đồ 1: Trình tự thực hiện hợp đồng xuất khẩu Nguồn: Phòng kinh doanh Công ty TNHH Nhựa Quốc tế Anh Tú Thị trường và dung lượng thị trường: các doanh nghiệp cần phải tìm hiểu, năm bắt được các thông tin về khối lượng sản phẩm nhựa được giao dịch trong một phạm vi thị trường nhất định trong một thời gian nhất định. Biến động giá cả mặt hang sản phẩm nhựa trên thị trường: sản phẩm nhựa là mặt hàng có biến động không mạnh, nhưng có sự cạnh tranh rất lớn giữa các nhà cung cấp với nhau.
Vì vậy cần năm được mức giá thị trường một cách chính xác, giúp doanh nghiệp đưa ra được mức giá tối ưu và chủ động trong hoạt động xuất khẩu. Số lượng chủng loại nguyên liệu nhựa và sản phâm nhựa rat đa dạng phong phú, tuy nhiên mỗi thị trường cần phải có một chiến lược phù hợp dé tiếp cận. Mặt hang sản phẩm nhựa được lựa chọn không những phải đạt tiêu chuẩn phù hợp với thị trường thé giới mà còn phải phù hợp với khả năng của doanh nghiệp, điều đó doi hỏi doanh nghiệp phải có sự phân tích đúng dan, chính xác. Khi chọn lựa mặt hàng xuất khẩu tới từng thị trường cũng cần lưu ý những van dé sau: - Thi trường ưa chuộng những mặt hàng gi, mẫu mã kích thước ra sao.
- _ Tỉnh hình tiêu thụ loại sản phâm nhựa đó ra sao?