CHƯƠNG 1: NHỮNG VAN ĐÈ LÝ LUẬN VỀ THƯƠNG MẠI TRỰC TUYẾN VÀ GIẢI QUYÉT TRANH CHAP THƯƠNG MẠI TRỰC TUYẾN Ll. Khai quitvé thương mại trực tuyến 11. Khái niệm thương mại trực tuyén Thương mai trục tuyén là mốt phương thức mới, trong đỏ các gao dich thương mai được thục hiện thông qua không gian mang Infemet. Thương mi trục toyễn xuất hiện tên thể giới từ những năm 1960, kửi các doen nghiệp bất đầu sử dang Trao đỗ: đỡ liệu điện từ (Electronic deta intecharge- EDD) để chi sẽ tai liệu ảnh doanh với các công ty khác, Năm 1979, Viên Tiêu chuẩn Quốc ga Hoa Ky đã phit tiển ASC X12 như một tiêu chain chung cho các đoanh nghiệp đ chie sé tả liễu thông qua các mang điện từ Sau kh số lượng người ding cá nhân chữa sẽ tả liễu điện từ với nhau tổng lên trong những năm 1980, công với sự nỗi lên của Bay vã Amazon, cing như sự phát hiển bùng nỗ cia meng toàn cầu internet ‘world wide web” trong những năm 1990 đã cách mang hỏa ngành công ngiệp thương mại trực tuyến".
Thương mai trực tuyến lién quan đến nhiều giao địch hoặc sự chuyển đỗ thông tn thanh toán qua kết ntemet an toán để đỗi lấy hing hóa và dich vụ?. Trong quan hệ thương mai và pháp lý, thương mai trực tuyến thường được tiết đốn với thuật ngữ "thương mai đận tổ” (E-commeres). Trên thé gới, có rất nhiễu học gã và các tổ chúc quốc tẾ đưa ra nh ngiấa vi thương mei dién tử, Theo Luật mẫu về Thương mai dién tử của Ủy ban Liên Hợp quốc về Luật Thương mai Quốc tế (UNCITRAL) năm 1996, thương mei điện từ được hiễu la việc sử đọng "bất kỳ loại thông tin nào dưới dang thông địệp đổ liều trong béi cảnh hoạt động thương mai” (Điêu 1)°, trong đó "Thông điệp dir liệu có "giữa là thông tin được tạ ra, gũi, nhận hoặc được lư trữ bằng phương tận điện ti quang học hoặc phương tiện tuong hy bao gm, nhưng không giỏi ban, trao đãi T Mire Rouse, commerce lecmonte commerce), MHuE/Eisrdviotidoseatcmlldmbisii ceama tự cap ng 10/2010 tee ‘What li Onde Commerce?, úp JănfnxauotvskoohsbenscaBidit-tizeBfut-š-atine-gbengrc/ truy cdpngy 10472020 ‘UNCHTRAL Model Lew on Hlecronic Conmarce, lưbs/BnngsncizalœgpdfoygihlossitbocmawD5 ru cập ng 572020 89450 boa pat đỡ liêu điện tử (EDD, thư điện ti, điện tin, din bảo hoặc sao chấp từ xa (telecop)"(Điễm a Điễu 2). Theo định nghĩa này, thương mai điện từ được hiểu theo ngiữa rộng là việc các bên trong gao dịch thương mai thục hiện hoạt đồng thương mai thông qua các phương tiên điện từ như điện thoại, thư điện ti, điện tín, Theo như dinh ngĩa của Trong tim thư tin Châu Au uo Info Correspondence Centre) thi thương mai din tổ là “bắt cứ hành thức biểu hiện nào của các giao dich kinh doanh ma trong đồ các bên hương tác thông qua các phương, tiên đện từ: hơn là giao dich vật chất trực tếp”'* Như vậy, thương mei đin từ thường xuyên có liên hệ trực iếp với việc mus hoặc bản qua mang intenet hoặc tiễn hành bất cử giao dich nào bao gém cả chuyển dich về quyền sở hiếu hoặc các quyền khác thông qua mang méy tinh trung gian.
Các Ảnh nie nói trên tuy cơ bản thể hiện được khi niện thương mai rực tuyển, nhang không hoàn toàn di để nắm bit được những sơ phát tiễn gin đây trong hiện tượng lãnh doanh mới và mang tính cách mang nay. Mét định nghĩa hoàn chỉnh và bao quit hơn là: Thương mại độn tra việc sir ng các phương tiên nan thông đin từ và công nghề xứ ý thông tin 26 trong giao dich lạnh doanh niềm tạo ra chui tã và dinh nga lại mdi quan hệ đ tạo ra các giá tị giữa các 16 hức và giữa các tỔ chức và các nhân Nh vậy, hiểu theo ngấa rông thi thương mai điện từ gim tắt cả các hoạt đông mang tinh thương met được thực hiện thông qua các phương tiên thông tin Hiến lạc điện từ Còn hiễu theo ngĩa hep, thương mai điện từ là các hoạt đồng thương mai được iến hành trên meng méy tính mỡ internet Dưới gúc đô pháp luật Việt Nam, Không có dinh ngĩa cụ thể nào vé “Thương mại true tuyển”. Thay vào đó tei Khoản1 Điều 3 của Nghĩ ảnh 52/ "MK, Bxo nfo Carespondnce Can. Belgrade, Sabin), “Tất thương nai độn.
cia tng Deng ki tế”, Mp iim sie toy9steazsi2svmnwscElxewssst3mh85, tuy cập ngờ. 1IRB030 SDhemdre Pandey ed Vidul Aguwel, Fcoumerce Denwactins: Án Spica Such Bươngiond Fovonal of Acvenced Research n Compre Sconce đủ Spree Engineering, Marth 2014. Vokime 4,( lee 3,18SN2277 12839. 659 0 NBCP/ 2013 ban bành ngày 16 thing 05 năm 2013 v thương mai điện tổ, hoạt đồng thương mai điện từ & Việt Nam gi thích la “tiếc nén hônh mốt phẩn hoäc toàn bổ quy trình cũa hoạt đồng thương mai bằng phương hiện điện tr c6 két nd với ương Internet, mang viễn thông dt động hoặc các mang nở khác”.
Tuy gi thính ny côn mang tinh gián tp nhương cũng đã phin ánh được bản chit cũa thương mai (điện từ chính là hành vi thương mai được thục hiện thông qua các công ou và công nghệ dién từ Nhờ vậy, có rất nhiều định ngĩa khác nhau về thương mai rực tuyển Từ những phân tích ð trên, luận vấn dus rụ khá niệm về thương mai trực tuyển nh sux Tiương mại trực yễn là việc thục hiệu một phẫu hoặc toàn bộ các qny thành cia hoạt động thương mai bằng plrơng thức thông tn ñưới dang thông, “điệp dic liệu mà những thông đip dic Hiệu này ñược tryầu đi với kễtnỗi hươmet, ưạng viễn thông ai động hoặc các mang mở khác. Căn cử vào chỗ thé cũa giao dịch thương mei, throng mai trục tuyển được chia thánh các nhóm giao dịch cơ bên sa = Giao dich giữa các hương nhân với nhau (Business-to-busines- B2B): đ cập din việc trao đỗi điện từ các sin phẩm, dich vụ hoặc thông tin gia các doanh "nghiệp. Vi do bao gồm các thơ mục trục tuyển và các trangwweb trao đổi sẵn phim cho phép doanh nghiệp tim liếm sản phẩm, dich vụ và thông tin và bắt diu gao dich thông qua giao diện mua sim đn từ = Giao dich giữa thương nhân và nguùi tiêu ding (Busnsszlo-consvnsr- B2): là bô phận bán lẽ của thương mai điện từ trên intemet. Đó là khi doanh.
"nghiệp bin sin phim, dich vụ hoặc thông tin trục tấp cho người tiêu ding Thuật "ngữ này rất phd bién rong thời kỷ bing dot-com vào cuốt những năm 1990, khí bán hàng trục tuyển là mốt đâu mới le -_ Giao địch giữa ngôi tiêu ding với nhau (Consumer-to-consumer- C2): là mất loti hình thương mei đệ từ trong đó người tiêu dng trao đối sin phim, dich ‘avi hông tin với nhau rực tuyến. Các giao dịch này thường được thực Hiện thông qua một bên thứ ba cũng cấp một n ting trực tuyển, " = Ngã ra, còn có cấc gao dich khác như giao dịch từ người tiêu ding đến thương nhân (Conswnsrtobusnes C2B), geo đích quân ti lãnh dosh Gusinesstoadministation B24), gao dich người Hiên ding đổ quấn bỉ (Consumer-to-adiinistation- C24) 1.2, Đặc điểm của thương mại trực tuyển Phải néi ring, so với hình thúc thương mai truyền thống thương mai true toyễn có nhiều đặc điểm khác biệt nr sau (1) Ẻ hành thức giao dich 'Các bên chủ thể tiên hành hoạt đông giao dich thương mai trực tuyển không cần. tiấp mic trực tiếp với nhau Các host ding giao dich thương mei được các bên chit thể thục hiên rong không gian true tuyến, tức là các chỗ thể không cần gấp mit nhu trục tiếp, chi cần có thiết bị kết nối Internet 1a vẫn cổ thể thể tiên hành giao dich thương mai. Điều này giúp cho các bên trong giao dich có thể Hất kiệm thôi an, nhân lục, củ phí d chuyển (đặc tiệt rong trường hop các chủ thể & các quốc ga khác ny Đây là một ưu điểm rt lớn ci thương mai rực huyền so với hình thức thương mại truyền thống Trong thương mai truyền thống, các bên gặp gỡ nhau trực tiếp để tiến hãnh giao dich Các giao dich chủ yêu được thục biện theo nguyên tắc vật ly nh chuyển Hiền sắc hoa đơn, git báo cáo,.
Các phương tiên điện từ như fax, telex,. chỉ phục vụ cho quá trình trao đổi s liêu lành doanh, truyén ti thông tin trụ tấp giữa các đố tác nhưng không hoàn hiện dave mốt gao dich thương mai (2) TẺ vẫn để tị trường Các geo dich thương mi trục tuyển được thực hién không bị gói hạn bai biên giới quốc gia. Các giao dich của thương mei trục tuyén được thục hién tiên không gian meng do đó thị trường côn thương mai trục tuyén là thi trường không biên ii, thi trường thing nhất toàn cầu, Các chủ thể của giao dich có thé din tử các quốc gia khác nhe, thông qua không gian rực tuyển để tiên hinh geo dich mà không bi giới hạn bôi biên giới quốc ga. Ver thương mai rực tayén, ngày may, một doanh nghiệp đò mới thành lập công có thể tến hành hoạt động kinh doen của sink tạnhiều quốc gia tiên thể giới công mét lác ma không phải ra khôi nhà Trong khi đó, các giao dịch thương mai truyền thông được thục hiện với s tên tei của khái niệm biên giới quốc ga.
ĐỂ tim kiểm một thị trường mới, các đonnh. "nghiệp phãi din tân nơ, tham gia các héi cho, biển lim, các cuốc gập gỡ trục tiếp Như vậy thị troờng rong thương mai truyền thống bi giới hen về mất phạm vi, các doanh nghiệp không thể và không có cơ hội di im hiễ trực tp các thi trường trên ton thé giới thông qua việc gip gi và trao đổi trực tiếp (8) Ta chủ thể tham gia Trong thương mai truyền thông người mua và người bin trục tấp tham gia giao dich với nhu Hai bên rao đổ, đảm phán trục tiếp với nha để tim laém cơ hội hợp tác kinh doanh ma không cin có mốt chỗ thé nào khác tham gia cing, Thác với thương mai truyén thống, có ít nhất ba chủ thể trong giao dich thương sei trực tuyin, trong đó nhất tiệt ph có nhà cũng cấp mang, (8) Vé mang lướt hông tn Đi với thương mai truyền thống mạng lưới thông tin chỉ lá phương tiện dé trao đỗi diệu. Ngroc lạ, trong không gian thương mai trục tuyển, các thông in sổtạo xe thị trường cho các bên giao dịch Các doanh ngưệp có thể xây đụng cho minh những gian hing tiên mang ma ở 46 doanh nghiệp cổ thé cong cấp diy đồ các thông in vé sản phim, dich vụ oie mình dé các đối tá khác tin Kim và lựa chọn hop tác. Thay vì true HẾp im niu cầu về hàng hỏa dich vụ các thương nhân có thể tim liễm thông tn từ các nhà cũng cấp.