Chương 1, Luật Cán bộ, công chức năm 2008 4 mỗi đối tượng cán bộ, công chức khác nhau có nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng khác nhau, có những tiêu chuẩn và yêu cầu khác nhau về trình độ đào tạo nghề nghiệp chuyên môn. Việc phân loại cũng là một cơ sở để xác định nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng nhằm đáp ứng các nhu cầu đào tạo đó. Công chức lãnh đạo, quản lý là những người được bầu cử hoặc bổ nhiệm giữ chức vụ lãnh đạo, chỉ đạo, có thẩm quyền pháp lý và được sử dụng một cách đầy đủ thẩm quyền ấy trong quá trình quản lý, có nhiệm vụ hoạch định chủ chương công tác và điều khiển quá trình thực hiện nó ở một cấp độ nào đó nhưng ảnh hưởng lớn đến chất lượng công việc. Đối tượng này được quy hoạch, đào tạo căn bản cả về lý luận chính trị lẫn nghiệp vụ chuyên ngành, có khả năng tổng hợp và khái quát cao, ngay từ đầu họ đã hiểu rõ vai trò của công tác tổ chức và trách nhiệm của họ trong việc thực hiện công tác tổ chức.
Một số người tuy không có thẩm quyền, nhưng được giao thẩm quyền và sử dụng thẩm quyền trong quá trình quản lý theo thời điểm, thời gian, không gian nhất định, thì khi đó họ cũng thuộc loại công chức lãnh đạo. Loại công chức này được coi là những người “đại diện chính quyền”, được cơ quan hoặc thủ trưởng uỷ nhiệm tổ chức thực hiện một công việc nào đó. Công chức chuyên môn là những người đã được đào tạo, bồi dưỡng ở các trường lớp, có khả năng chuyên môn, được tuyển dụng, đảm nhận các chức vụ chuyên môn, nghiệp vụ trong cơ quan hành chính Nhà nước. Có trách nhiệm thực hiện những hoạt động nghiệp vụ chuyên ngành, họ được quy hoạch đào tạo theo tiêu chuẩn cấp kiến thức nghiệp vụ với hai phân nhánh lý thuyết hoặc thực hành, có số lượng đông và hoạt động của họ có tính chất quyết định đến việc hoàn thành nhiệm vụ của cơ quan và đơn vị.
Nhân viên giúp việc là những người làm việc cụ thể, được bồi dưỡng, đào tạo trong thực tế công tác là chính, được tuyển dụng giữ các chức vụ phục vụ cho bộ máy làm việc của cơ quan, cho đến nay gần như chưa được đào tạo cơ bản mà hầu hết đều từ các lĩnh vực chuyên môn khác chuyển sang hoạt động chuyên ngành. Yêu cầu đối với cán bộ công chức Nhà nước - Yêu cầu về phẩm chất đạo đức: Phải có ý thức chấp hành nghiêm đường lối chính sách của Đảng, Pháp luật của Nhà nước, có ý thức kỷ luật cao, cẩn thận, chính xác, lập trường tư tưởng kiên định, bản lĩnh vững vàng như vậy mới đáp ứng được yêu cầu công việc, mới giải quyết được nhiều mối quan hệ phức tạp phát sinh trong hoạt động của các cơ quan Nhà nước. - Yêu cầu về trình độ chuyên môn: Phải có trình độ về lĩnh vực đang công tác, hiểu biết sâu rộng, giỏi ngoại ngữ, tin học, tiếp thu và làm chủ được những kiến thức mới, những trang thiết bị ngày càng hiện đại. - Yêu cầu về kỹ năng: Phải có đủ kỹ năng xử lý công việc được giao, xử lý tình huống thực tế, kỹ năng lãnh đạo, quản lý và giải quyết vấn đề, kỹ năng sử dụng thành thạo tin học văn phòng căn bản trở lên, kỹ năng giao tiếp tốt bằng các ngôn ngữ thuộc lĩnh vực hoạt động, có kinh nghiệm và bản lĩnh nghề nghiệp.
- Yêu cầu về tiềm năng phát triển: Có khả năng phát triển nghề nghiệp, học hỏi, trau dồi thêm kiến thức, kinh nghiệm, nâng cao trình độ chuyên môn ngày càng sâu rộng. Không ngừng phát triển và hoàn thiện bản thân để xứng đáng và gánh vác được những trọng trách to lớn mà Đảng, Nhà nước tin tưởng giao phó. Trên đây là những yêu cầu đối với cán bộ, công chức Nhà nước, tuy nhiên các cơ quan Nhà nước cũng cần khuyến khích, động viên bằng các hình thức khác nhau để họ trung thành, tận tâm, tận lực với công việc đem lại hiệu quả hoạt động cao hơn. Tóm lại, 2 yếu tố cơ bản quan trọng nhất đối với cán bộ, công chức Nhà nước là tính chuyên môn hóa (tinh thông, thành thạo trong giải quyết công việc) và bản lĩnh nghề nghiệp (tinh thần trách nhiệm, phẩm chất đạo đức).
Đào tạo cán bộ, công chức Nhà nước 1. Khái niệm đào tạo cán bộ, công chức Nhà nước Đào tạo nguồn nhân lực: về cơ bản là sự gia tăng giá trị của con người trên các mặt đạo đức, trí tuệ, kỹ năng, tâm hồn, thể lực và phẩm chất mới, đáp ứng được những yêu cầu to lớn của sự phát triển kinh tế - xã hội. Việc đào tạo, bồi dưỡng cán bộ phải căn cứ vào tiêu chuẩn, chức vụ, chức 6 danh cán bộ, yêu cầu nhiệm vụ và phù hợp với quy hoạch cán bộ. Chế độ đào tạo, bồi dưỡng cán bộ do cơ quan có thẩm quyền của Đảng Cộng sản Việt Nam, Uỷ ban thường vụ Quốc hội, Chính phủ quy định.
Mục tiêu đào tạo cán bộ, công chức Nhà nước Mục tiêu của đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức là: - Hình thành, củng cố nhận thức chính trị, đồng thời cũng phải đáp ứng nhu cầu bức thiết về nâng cao năng lực công tác bao hàm những yếu tố cơ bản là kiến thức, kỹ năng, thái độ công vụ. Làm thế nào để có được đội ngũ cán bộ, công chức vững vàng về nhận thức, chắc chắn về trình độ chuyên môn, thành thạo về kỹ năng nghiệp vụ, tâm huyết trong thực thi nhiệm vụ và minh bạch trong hành xử là yêu cầu trọng tâm của kiện toàn bộ máy nhà nước nói chung và của cải cách nền hành chính công nói riêng. - Nhằm làm cho cán bộ, công chức đạt đủ các tiêu chuẩn quy định đối với từng ngạch công chức. Để làm được điều này thì cần thiết phải xây dựng và thực hiện một chương trình, kế hoạch đào tạo phát triển trong thời kỳ nhất định, phù hợp với tiềm năng của tổ chức, sắp xếp theo thứ tự nghề nghiệp, theo từng cấp độ từ thấp đến cao và những vị trí chủ yếu, then chốt trong từng lĩnh vực hoạt động chuyên môn nghiệp vụ chuyên sâu.
Bên cạnh đó, thường xuyên kiểm tra, xem xét về khóa học, giảng viên, cơ sở đào tạo, công tác quản lý đào tạo để đánh giá kết quả và hiệu quả của công tác đào tạo. Cần phải xác định rõ chi Ngân sách Nhà nước vào công tác đào tạo đem lại những gì và hiệu quả ra sao. Mục đích, vai trò và ý nghĩa của công tác đào tạo 1. Mục đích của công tác đào tạo Tại mỗi tổ chức, công tác đào tạo mang những tính chất đặc thù khác nhau, do đó cũng có những mục đích khác nhau.
Tuy nhiên, nhìn chung công tác đào tạo đều có 3 mục đích chính sau đây tại tất cả các tổ chức, cơ quan Nhà nước: - Đào tạo, bồi dưỡng nhằm đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ, chức danh cán bộ công chức đã được quy định. 7 - Đào tạo, bồi dưỡng nhằm giúp cá nhân và tổ chức thay đổi và đáp ứng những nhu cầu trong tương lai của tổ chức. - Đào tạo, bồi dưỡng nhằm giúp cho cá nhân và tổ chức thực hiện công việc tốt hơn, hiệu quả hơn. Vai trò của công tác đào tạo Đào tạo có vai trò quan trọng trong công tác nhân sự của một tổ chức nói chung, trong cơ quan Nhà nước nói riêng.
Đào tạo, bồi dưỡng không chỉ khắc phục những hụt hẫng về năng lực công tác của cán bộ, công chức, mà còn liên quan đến việc xác định và thỏa mãn các nhu cầu phát triển khác như phát triển đa kỹ năng, tăng cường năng lực làm việc để cán bộ đảm nhận trách nhiệm, tăng cường năng lực công tác toàn diện, và chuẩn bị cho đề bạt, bổ nhiệm vị trí cao hơn với trách nhiệm nặng nề hơn trong tương lai của cán bộ, công chức. Công tác đào tạo tại các tổ chức nhìn chung có 3 vai trò chính như sau: - Đào tạo giúp thu hút nguồn nhân lực tiềm năng: Một tổ chức biết cách tạo cơ hội học tập và phát triển cho nhân viên sẽ thu hút được nhiều người tài đầu quân. Cơ hội được học hỏi và phát triển bản than cũng như sự nghiệp là mong muốn đặc biệt của mỗi nhân sự, đặc biệt là các nhân viên trẻ, mới ra trường. Ước mơ, khát vọng, nhu cầu được khám phá, trải nghiệm và thách thức, đó là những điểm khác biệt của một nhân viên mới rời ghế nhà trường so với một nhân viên đã trưởng thành và có kinh nghiệm lao động.
Cơ hội được đào tạo và trải nghiệm chi phối cách lựa chọn công việc tương lai của các nhân sự trẻ. Vì vậy, chú trọng vào công tác đào tạo là một cách hữu hiệu để thu hút nguồn nhân lực tiềm năng. - Đào tạo giúp bù đắp sự thiết hụt về nhân lực: Chuẩn bị một lực lượng lao động có đủ trình độ để sẵn sàng đáp ứng các yêu cầu trong công việc là giải pháp để rút ngắn khoảng các giữa cung – cầu lao động, và chuẩn bị cho những đòi hỏi về nhân lực trong tương lai. Trong điều kiện hội nhập kinh tế quốc tế, yếu tố rất quan trọng là sự thiếu hụt đội ngũ cán bộ quản lý cấp cao được đào tạo theo yêu cầu của nền kinh tế hội nhập.
Chính vì thế, các tổ chức phải chủ động đào tào nguồn nhân lực, chuẩn bị cho một nguồn nhân lực cấp cao, như thế mới đảm bảo được yêu cầu công việc. 8 - Đào tạo giúp nâng cấp nguồn nhân lực hiện có: Đầu tư vào công tác đào tạo nguồn nhân lực hiện có sẽ đem lại hiệu quả trong việc nâng cấp nhân viên, khẳng định vai trò và năng lực của nhà quản lý, thiết lập mối quan hệ tốt đẹp trong nội bộ và phát triển hình ảnh tổ chức trong mắt khách hàng và đối tác. Việc trao cho nhân viên những kỹ năng hoặc kiến thức mới không chỉ giúp họ hoàn thành công việc nhanh chóng và hiệu quả hơn, mà còn nâng cao mức độ thỏa mãn của họ trong công việc, và có động lực để tự gia tăng hiệu suất là việc. Nội dung hoạt động đào tạo cán bộ, công chức Nhà nước Nội dung cơ bản gồm: 1.
Đào tạo nghiệp vụ chuyên môn Kiến thức chuyên môn là kiến thức chuyên sâu về một lĩnh vực nào đó, giúp giải quyết các vấn đề và có những ý tưởng mới trong nghề nghiệp.