Đánh giá công tác bồi thường giải phóng mặt bằng dự án Khu đô thị Hồ Xương Rồng, TP Thái Nguyên

Luận văn đánh giá công tác bồi thường giải phóng mặt bằng dự án xây dựng khu đô thị Hồ Xương Rồng tại phường Phan Đình Phùng, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên.

• Tác giả: Nguyễn Thị Hoài Thanh
• Người hướng dẫn: TS. Vũ Thị Quý
• Trường học: Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Địa chính môi trường
• Đề tài: Đánh giá công tác bồi thường giải phóng mặt bằng dự án xây dựng Khu đô thị Hồ Xương Rồng tại phường Phan Đình Phùng, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp đại học
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. PHẦN 1: ĐẶT VẤN ĐỀ
• 1.1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 1.2. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
• 1.3. YÊU CẦU CỦA ĐỀ TÀI
• 1.4. Ý NGHĨA CỦA ĐỀ TÀI
• 1.4.1. Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu
• 1.4.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU
• 2.1. CƠ SỞ PHÁP LÝ CỦA ĐỀ TÀI
• 2.1.1. Các văn bản của Nhà nước
• 2.1.2. Các văn bản của tỉnh Thái Nguyên
• 2.2. KHÁI QUÁT VỀ CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG GPMB
• 2.2.1. Khái niệm về công tác bồi thường GPMB
• 2.2.2. Bản chất của công tác bồi thường GPMB
• 2.2.3. Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác bồi thường GPMB
• 2.3. THỰC TRẠNG VỀ CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG GPMB TRONG NƯỚC VÀ MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI
• 2.3.1. Công tác bồi thường GPMB một số nước trên Thế giới
• 2.3.1.1. Tại Trung Quốc
• 3. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 3.1.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.1.2. Phạm vi nghiên cứu
• 3.2. ĐỊA ĐIỂM VÀ THỜI GIAN NGHIÊN CỨU
• 3.3. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
• 3.3.1. Đánh giá về điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội của phường Phan Đình Phùng
• 3.3.2. Tổng quan về dự án và những vấn đề liên quan
• 3.3.3. Đánh giá kết quả công tác bồi thường GPMB tại “Dự án xây dựng khu đô thị Hồ Xương Rồng”
• 3.3.4. Đánh giá ảnh hưởng của công tác bồi thường GPMB đến đời sống của người dân
• 3.3.5. Những tồn tại, thuận lợi và khó khăn trong công tác bồi thường GPMB của dự án
• 3.4. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.4.1. Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp
• 3.4.2. Phương pháp tham khảo, kế thừa các tài liệu liên quan đến đề tài
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA PHƯỜNG PHAN ĐÌNH PHÙNG
• 4.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 4.1.2. Vị trí địa lý
• 4.1.3. Địa hình địa mạo
• 4.1.4. Các nguồn tài nguyên
• 4.1.5. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 4.1.5.1. Thực trạng phát triển kinh tế
• 4.1.5.2. Thực trạng phát triển cơ sở hạ tầng
• 4.1.5.3. Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế- xã hội của phường Phan Đình Phùng
• 4.1.5.4. Hạn chế và thách thức
• 4.2. TỔNG QUAN VỀ DỰ ÁN VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ LIÊN QUAN
• 4.2.1. Khái quát về “Dự án xây dựng khu đô thị Hồ Xương Rồng”
• 4.2.2. Tình hình dân số và lao động trong khu vực GPMB
• 4.2.3. Hiện trạng đất đai khu vực GPMB
• 4.3. ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG GPMB TẠI “DỰ ÁN XÂY DỰNG KHU ĐÔ THỊ HỒ XƯƠNG RỒNG”
• 4.3.1. Kết quả về đối tượng và điều kiện bồi thường
• 4.3.2. Đánh giá kết quả công tác bồi thường về đất đai và các tài sản khác gắn liền với đất
• 4.3.2.1. Đánh giá công tác bồi thường đất nông nghiệp
• 4.3.2.2. Đánh giá công tác bồi thường đất tổ chức
• 4.3.2.3. Đánh giá công tác bồi thường, hỗ trợ về cây cối, hoa màu, sản lượng
• 4.3.2.4. Đánh giá công tác bồi thường, hỗ trợ về tài sản, vật kiến trúc
• 4.3.3. Chính sách hỗ trợ và bố trí tái định cư
• 4.3.4. Kinh phí bồi thường GPMB
• 4.4. ĐÁNH GIÁ ẢNH HƯỞNG CỦA CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG GPMB ĐẾN ĐỜI SỐNG CỦA NGƯỜI DÂN
• 4.5. ĐÁNH GIÁ NHỮNG TỒN TẠI, THUẬN LỢI VÀ KHÓ KHĂN TRONG CÔNG TÁC GPMB CỦA DỰ ÁN
• 4.5.1. Những tồn tại, vướng mắc
• 4.5.2. Khó khăn, hạn chế
• 4.6. BÀI HỌC KINH NGHIỆM VÀ ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ TRONG CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG GPMB
• 4.6.1. Về quản lý đất đai
• 4.6.2. Về chính sách bồi thường, hỗ trợ
• 4.6.3. Về tái định cư và ổn định đời sống sau GPMB
• 5. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. ĐẶT VẤN ĐỀ

Công tác bồi thường giải phóng mặt bằng (GPMB) là một trong những vấn đề quan trọng trong quá trình phát triển đô thị, đặc biệt là tại dự án khu đô thị Hồ Xương Rồng tại phường Phan Đình Phùng, Thái Nguyên. Việc thu hồi đất để phục vụ cho các dự án phát triển kinh tế, xã hội là cần thiết, nhưng cũng gây ra nhiều khó khăn cho người dân bị ảnh hưởng. Đánh giá công tác bồi thường GPMB không chỉ giúp nhận diện những thuận lợi và khó khăn mà còn đề xuất các giải pháp khả thi nhằm nâng cao hiệu quả công tác này. Theo đó, việc nghiên cứu và đánh giá công tác giải phóng mặt bằng tại dự án này là rất cần thiết để đảm bảo quyền lợi cho người dân và thúc đẩy sự phát triển bền vững của địa phương.

1.1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI

Trong bối cảnh Thái Nguyên đang phát triển mạnh mẽ, nhu cầu về đất đai ngày càng tăng cao. Công tác bồi thường GPMB trở thành một vấn đề nhạy cảm, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của người dân. Việc đánh giá công tác này giúp nhận diện những vấn đề tồn tại, từ đó đưa ra các giải pháp phù hợp. Đặc biệt, trong dự án khu đô thị Hồ Xương Rồng, việc bồi thường không chỉ liên quan đến giá trị đất mà còn đến các tài sản khác gắn liền với đất, ảnh hưởng đến cuộc sống của nhiều hộ gia đình. Do đó, việc nghiên cứu và đánh giá công tác này là rất cần thiết.

II. TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU

Công tác bồi thường GPMB được quy định bởi nhiều văn bản pháp lý, bao gồm Luật Đất đai và các nghị định hướng dẫn. Những quy định này nhằm đảm bảo quyền lợi cho người dân bị thu hồi đất, đồng thời tạo điều kiện cho các dự án phát triển. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, việc thực hiện các quy định này còn gặp nhiều khó khăn. Các chính sách bồi thường chưa thực sự công khai, minh bạch, dẫn đến sự không hài lòng của người dân. Đặc biệt, trong dự án khu đô thị Hồ Xương Rồng, việc xác định giá bồi thường và hỗ trợ cho người dân gặp nhiều khó khăn do thiếu thông tin và sự đồng thuận từ các bên liên quan. Do đó, việc đánh giá thực trạng và đề xuất các giải pháp cải thiện là rất cần thiết.

2.1. CƠ SỞ PHÁP LÝ CỦA ĐỀ TÀI

Các văn bản pháp lý liên quan đến công tác bồi thường GPMB bao gồm Hiến pháp, Luật Đất đai và các nghị định hướng dẫn. Những quy định này tạo ra khung pháp lý cho việc thu hồi đất và bồi thường cho người dân. Tuy nhiên, việc áp dụng các quy định này trong thực tế còn nhiều bất cập. Các chính sách bồi thường chưa được thực hiện một cách đồng bộ, dẫn đến sự không hài lòng của người dân. Đặc biệt, trong dự án khu đô thị Hồ Xương Rồng, việc thực hiện các quy định này cần được xem xét và điều chỉnh để đảm bảo quyền lợi cho người dân và thúc đẩy sự phát triển bền vững của địa phương.

III. THỰC TRẠNG VỀ CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG GPMB TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THÁI NGUYÊN

Tại Thái Nguyên, công tác bồi thường GPMB đã được thực hiện theo quy trình nhất định, tuy nhiên vẫn còn nhiều vấn đề tồn tại. Quy trình bồi thường thường gặp khó khăn trong việc xác định giá trị đất và tài sản gắn liền với đất. Nhiều hộ dân chưa được bồi thường thỏa đáng, dẫn đến khiếu nại và bất bình trong cộng đồng. Đặc biệt, trong dự án khu đô thị Hồ Xương Rồng, việc bồi thường cho các hộ dân bị thu hồi đất chưa được thực hiện một cách công bằng và minh bạch. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến đời sống của người dân mà còn tác động đến tiến độ thực hiện dự án.

3.1. ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG GPMB TẠI DỰ ÁN

Kết quả công tác bồi thường GPMB tại dự án khu đô thị Hồ Xương Rồng cho thấy nhiều bất cập. Mặc dù đã có những nỗ lực trong việc bồi thường, nhưng nhiều hộ dân vẫn chưa nhận được mức bồi thường hợp lý. Việc xác định giá trị bồi thường chưa được thực hiện một cách công khai, minh bạch, dẫn đến sự không hài lòng của người dân. Đặc biệt, các chính sách hỗ trợ cho người dân sau khi thu hồi đất chưa được thực hiện đầy đủ, ảnh hưởng đến đời sống và sinh kế của họ. Do đó, cần có những giải pháp cải thiện để đảm bảo quyền lợi cho người dân và thúc đẩy sự phát triển bền vững của dự án.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Quá trình công nghiệp hóa và đô thị hóa tại Việt Nam nói chung và tỉnh Thái Nguyên nói riêng tạo ra nhu cầu rất lớn về quỹ đất để xây dựng cơ sở hạ tầng, phát triển đô thị và các khu dân cư tập trung. Để có được mặt bằng sạch cho việc triển khai các dự án đầu tư, Nhà nước phải thực hiện thu hồi đất và chuyển mục đích sử dụng đất. Công tác bồi thường, hỗ trợ và giải phóng mặt bằng (GPMB) là khâu then chốt, tác động trực tiếp đến quyền lợi của người sử dụng đất, nhà đầu tư cũng như hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai. Tuy nhiên, trên thực tế, công tác này thường gặp nhiều trở ngại do cơ chế chính sách có sự thay đổi, đơn giá bồi thường chưa sát thực tế, và việc giải quyết các vấn đề an sinh xã hội, việc làm sau thu hồi đất còn nhiều bất cập.

Khóa luận tốt nghiệp "Đánh giá công tác bồi thường giải phóng mặt bằng dự án xây dựng Khu đô thị Hồ Xương Rồng tại phường Phan Đình Phùng - thành phố Thái Nguyên - tỉnh Thái Nguyên" do sinh viên Nguyễn Thị Hoài Thanh thực hiện (chuyên ngành Địa chính môi trường, Khoa Quản lý tài nguyên, Trường Đại học Nông Lâm - Đại học Thái Nguyên, năm 2014 dưới sự hướng dẫn của TS. Vũ Thị Quý) tập trung làm rõ thực trạng bồi thường GPMB tại một dự án phát triển đô thị trọng điểm.

Mục tiêu nghiên cứu: Đánh giá toàn diện công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi thực hiện dự án xây dựng Khu đô thị Hồ Xương Rồng, xác định các kết quả đạt được, những mặt thuận lợi, khó khăn, tồn tại; từ đó rút ra bài học kinh nghiệm và đề xuất các giải pháp khả thi nhằm nâng cao hiệu quả công tác bồi thường GPMB trên địa bàn.

Yêu cầu và nhiệm vụ nghiên cứu:

1. Đánh giá khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của phường Phan Đình Phùng, thành phố Thái Nguyên.
2. Tổng quan về dự án và các vấn đề quy hoạch, quản lý đất đai liên quan đến dự án Khu đô thị Hồ Xương Rồng.
3. Đánh giá chi tiết kết quả thực hiện công tác bồi thường GPMB (đối tượng, đất đai, tài sản, cây cối hoa màu, kinh phí, chính sách hỗ trợ và tái định cư).
4. Đánh giá ảnh hưởng của việc thu hồi đất và GPMB đến đời sống, việc làm và tâm lý của người dân trong vùng dự án.
5. Phân tích các tồn tại, vướng mắc, khó khăn trong quá trình triển khai; đề xuất các giải pháp kỹ thuật, cơ chế chính sách và quản lý nhà nước về đất đai nhằm tháo gỡ khó khăn.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng tại dự án xây dựng Khu đô thị Hồ Xương Rồng; hệ thống văn bản quy phạm pháp luật và chính sách do Nhà nước và UBND tỉnh Thái Nguyên ban hành áp dụng cho dự án.
• Phạm vi không gian: Địa bàn phường Phan Đình Phùng, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên.
• Địa điểm và thời gian thực hiện: Nghiên cứu được tiến hành tại Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố Thái Nguyên và địa bàn dự án từ ngày 20/01/2014 đến ngày 30/04/2014.

---

Cơ sở lý thuyết, căn cứ pháp lý và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở lý luận và căn cứ pháp lý

Tác giả tiếp cận vấn đề nghiên cứu dựa trên các khái niệm cơ bản về quyền sở hữu đất đai toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu, bản chất kinh tế - pháp lý của việc thu hồi đất, bồi thường thiệt hại, hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và tái định cư bắt buộc. Đồng thời, đề tài tổng thuật kinh nghiệm bồi thường GPMB của một số quốc gia như Trung Quốc (phân cấp thẩm quyền thu hồi đất, chính sách trợ cấp đời sống cho nông dân cao tuổi), Hàn Quốc (áp dụng Luật Đặc lệ về thương lượng và Luật Sung công đất về cưỡng chế, thẩm định giá độc lập) và Úc (bảo hộ quyền tài sản kết hợp quyền trưng thu đất vì mục đích công cộng).

Hệ thống văn bản pháp lý làm căn cứ đánh giá bao gồm:

• Văn bản của cơ quan Trung ương: Hiến pháp năm 1992; Luật Đất đai năm 2003; Nghị định số 181/2004/NĐ-CP hướng dẫn thi hành Luật Đất đai; Nghị định số 197/2004/NĐ-CP về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất; Thông tư số 116/2004/TT-BTC của Bộ Tài chính; Nghị định số 84/2007/NĐ-CP quy định bổ sung về cấp GCNQSDĐ, thu hồi đất, trình tự bồi thường và giải quyết khiếu nại; Nghị định số 69/2009/NĐ-CP quy định bổ sung về quy hoạch sử dụng đất, giá đất, thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư; Thông tư số 14/2009/TT-BTNMT của Bộ Tài nguyên và Môi trường.
• Văn bản của UBND tỉnh Thái Nguyên: Quyết định số 01/2010/QĐ-UBND ngày 05/01/2010 quy định về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh; Quyết định số 18/2008/QĐ-UBND và Quyết định số 28/2008/QĐ-UBND ban hành đơn giá bồi thường cây cối, hoa màu; Quyết định số 23/2008/QĐ-UBND và Quyết định số 15/2012/QĐ-UBND ban hành đơn giá bồi thường nhà và công trình kiến trúc; Quyết định số 2683/QĐ-UBND ngày 19/10/2009 về việc thu hồi Giấy chứng nhận đầu tư của Công ty TNHH INTRA Việt Nam và chuyển giao dự án cho Công ty Cổ phần Sông Đà 2 làm chủ đầu tư; các Quyết định phê duyệt quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/500 (QĐ 597/QĐ-UBND, QĐ 1425/QĐ-UBND) và phê duyệt dự án đầu tư (QĐ 1577/QĐ-UBND).

Phương pháp nghiên cứu

• Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp: Thu thập các báo cáo thống kê đất đai, hồ sơ địa chính, phương án bồi thường chi tiết, các văn bản pháp lý, tài liệu quy hoạch từ Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố Thái Nguyên, Ban Bồi thường GPMB thành phố, Phòng Tài nguyên và Môi trường, UBND phường Phan Đình Phùng.
• Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp: Thiết kế bảng hỏi và tiến hành điều tra, phỏng vấn trực tiếp các hộ gia đình, cá nhân nằm trong vùng dự án bị thu hồi đất về mức độ đồng thuận, đánh giá giá bồi thường, tình trạng việc làm và đời sống sau thu hồi đất.
• Phương pháp xử lý số liệu: Phân loại, tổng hợp và xử lý dữ liệu điều tra sơ cấp trên phần mềm bảng tính Microsoft Excel.
• Phương pháp phân tích, so sánh và thống kê: Thống kê diện tích, cơ cấu đất đai, kinh phí bồi thường; so sánh đơn giá bồi thường do Nhà nước quy định với giá giao dịch thực tế trên thị trường tại các thời điểm thu hồi; phân tích tỷ lệ hoàn thành khối lượng công việc so với kế hoạch phê duyệt.

---

Nội dung chính theo từng phần của khóa luận

Phần 1. Đặt vấn đề

Phần này trình bày tính cấp thiết của đề tài xuất phát từ vai trò của đất đai, áp lực đô thị hóa tại thành phố Thái Nguyên và tính chất phức tạp của công tác GPMB. Tác giả xác định mục đích nghiên cứu, các yêu cầu chuyên môn về quản lý địa chính, ý nghĩa học thuật trong việc củng cố kiến thức quản lý nhà nước về đất đai và ý nghĩa thực tiễn đối với việc thúc đẩy tiến độ các dự án phát triển đô thị.

Phần 2. Tổng quan tài liệu nghiên cứu

Phần 2 hệ thống hóa cơ sở lý luận, cơ sở pháp lý và tổng quan thực tiễn:

• Khái quát các khái niệm bồi thường thiệt hại, hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp, bản chất pháp lý của thu hồi đất và các yếu tố ảnh hưởng (chính sách, quy mô dự án, hồ sơ địa chính, nhận thức của người dân).
• Tổng quan thực trạng bồi thường GPMB tại một số quốc gia (Trung Quốc, Hàn Quốc, Úc) và các giai đoạn phát triển pháp luật đất đai tại Việt Nam (giai đoạn trước năm 1993, giai đoạn 1993 - 2003, giai đoạn thi hành Luật Đất đai năm 2003).
• Đánh giá tổng quan thực trạng GPMB tại tỉnh Thái Nguyên: Quy trình 8 bước theo Quyết định số 01/2010/QĐ-UBND; thống kê kết quả thực hiện của tỉnh (bồi thường cho 210 dự án, giao mặt bằng cho 137 dự án với diện tích thu hồi trên 20 triệu m² và tổng kinh phí trên 1.000 tỷ đồng); điểm qua một số dự án trọng điểm như KĐT Hồ Xương Rồng, QL3 mới Hà Nội - Thái Nguyên, Dự án Núi Pháo, Tổ hợp Samsung Phổ Yên và Nhà máy Glonics.

Phần 3. Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Xác lập đối tượng, phạm vi không gian (phường Phan Đình Phùng), thời gian thực hiện (tháng 01/2014 đến tháng 04/2014); chi tiết hóa 5 nhóm nội dung nghiên cứu và quy trình thu thập, xử lý thông tin thứ cấp, sơ cấp, phương pháp thống kê và phân tích so sánh.

Phần 4. Kết quả nghiên cứu và thảo luận

1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội phường Phan Đình Phùng

• Tự nhiên: Phường trung tâm thành phố Thái Nguyên, diện tích tự nhiên 270,51 ha, địa hình tương đối bằng phẳng (cao độ 20 - 30 m), khí hậu cận nhiệt đới ẩm (nhiệt độ trung bình 22 - 23°C, lượng mưa 1.764 mm/năm). Hệ thống thủy văn phụ thuộc suối Xuân Hòa (dài 3 km), hồ Đầm Kiến Trúc và hồ Thủy Sản. Đất đai chủ yếu là đất phù sa cổ sông Cầu.
• Kinh tế - xã hội: Dân số toàn phường là 14.305 người (5.263 hộ, mật độ 5.294 người/km²). Cơ cấu kinh tế chuyển dịch mạnh sang tiểu thủ công nghiệp và thương mại - dịch vụ; sản xuất nông nghiệp thu hẹp dần; tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 1,7%. Hạ tầng giao thông, điện, nước và hệ thống giáo dục - y tế phát triển tương đối đồng bộ.

2. Tổng quan về Dự án Khu đô thị Hồ Xương Rồng

• Chủ đầu tư: Công ty Cổ phần Sông Đà 2 (tiếp nhận từ Công ty TNHH INTRA Việt Nam theo QĐ 2683/QĐ-UBND năm 2009).
• Quy mô: Diện tích lập quy hoạch 45,0522 ha; quy mô dân số dự kiến 8.000 người; diện tích mặt nước hồ điều hòa là 9,4977 ha (94.977 m²).
• Dân số và lao động trong vùng GPMB: Có 1.468 nhân khẩu thuộc 561 hộ; nhóm tuổi 16 - 60 chiếm 58,6% (860 người), dưới 16 tuổi chiếm 23,7% (348 người), trên 60 tuổi chiếm 17,7% (260 người). Cơ cấu hộ gồm 161 hộ nông nghiệp (28,7%) và 400 hộ phi nông nghiệp (71,3%).

Loại đất	Diện tích theo kiểm kê thực tế (m²)	Tỷ lệ (%)
Đất nông nghiệp	250.719	58,34
Đất phi nông nghiệp (đất ở)	82.200	19,13
Đất tổ chức	96.730	22,53
Tổng cộng diện tích thực tế	429.649 (42,9730 ha)	100,00

Ghi chú: Có sự chênh lệch giữa diện tích quy hoạch trên hồ sơ (45,0522 ha) và diện tích thực tế đo đạc, kiểm kê (42,9730 ha).

3. Đánh giá kết quả công tác bồi thường GPMB tại dự án đến hết năm 2013

• Đối tượng và điều kiện bồi thường: Toàn bộ 561 hộ gia đình, cá nhân và 9 tổ chức đều đủ điều kiện bồi thường theo quy định pháp luật. Đến hết năm 2013, đã chi trả bồi thường cho 443 hộ gia đình (đạt 78,97% số hộ, diện tích 310.500 m², đạt 93,28% diện tích hộ cá nhân) và 7 tổ chức (đạt 92,45% diện tích đất tổ chức). Còn 118 hộ gia đình (diện tích 22.311 m²) và 2 tổ chức (Trung tâm dịch vụ thương nghiệp và xây lắp Thái Nguyên, Xí nghiệp cơ khí đúc Thái Nguyên với 7.311 m²) chưa nhận tiền bàn giao mặt bằng do chưa thống nhất phương án bồi thường.
• Kết quả bồi thường đất nông nghiệp: Đã thu hồi 247.122 m² / 250.719 m² (đạt 98,56%). Đơn giá bồi thường đất trồng lúa (LUC, LUK) là 60.000 đồng/m²; tổng kinh phí bồi thường đất trồng lúa là 14.827.320.000 đồng (tổng chi trả bồi thường và hỗ trợ đất nông nghiệp đạt 74,5 tỷ đồng).
• Kết quả bồi thường đất ở (đất phi nông nghiệp): Đã bồi thường và thu hồi 63.443 m² / 82.200 m² (đạt 77,18%), tổng kinh phí chi trả cho đất ở là 299 tỷ đồng cho 443 hộ. Khung giá bồi thường áp dụng phân hóa theo vị trí: Mặt đường Lương Ngọc Quyến (14 triệu đồng/m²), đường Phan Đình Phùng (12 triệu đồng/m²), đường Cách Mạng Tháng Tám (10 triệu đồng/m²), đường Bắc Nam (9 triệu đồng/m²), các vị trí ngõ từ 2 đến 8 triệu đồng/m², khu vực vùng lõi tổ 26, 28, 29 (20 triệu đồng/m²).
• Kết quả bồi thường đất tổ chức: Đã chi trả cho 7 tổ chức với diện tích 89.419 m², tổng kinh phí 41,505 tỷ đồng (UBND TP Thái Nguyên: 71.604 m²; Công ty CP Bê tông và Xây dựng Thái Nguyên: 12.505 m²; UBND phường Phan Đình Phùng: 3.071,4 m²; HTX đúc Bắc Nam: 950 m²; Trung tâm Dịch vụ việc làm TP: 249,1 m²; HTX chế biến lâm sản: 102 m²).
• Bồi thường cây cối, hoa màu: Chi trả 1,86 tỷ đồng cho các loại cây ăn quả, cây cảnh và hoa màu (vải thiều: 241 cây, cau cảnh: 302 cây, chuối: 3.731 cây, rau màu: 12.000 m²...).
• Bồi thường, hỗ trợ vật kiến trúc: Đạt tổng số tiền 49,48 tỷ đồng (trong đó bồi thường tài sản là 47,45 tỷ đồng, hỗ trợ tài sản là 2,03 tỷ đồng).
• Chính sách hỗ trợ và tái định cư: Đã thực hiện các khoản hỗ trợ: Ổn định đời sống và sản xuất (8.000 đồng/m²), hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và tạo việc làm (102.000 đồng/m² đối với đất nông nghiệp bị thu hồi, tổng kinh phí 25 tỷ đồng), hỗ trợ di chuyển nhà ở (280 triệu đồng), hỗ trợ thuê nhà (694 triệu đồng), hỗ trợ gia đình chính sách/hộ nghèo (79 triệu đồng), hỗ trợ di chuyển mồ mả (35 triệu đồng), tiền thưởng bàn giao mặt bằng sớm (890 triệu đồng). Về tái định cư: Quy hoạch 764 ô đất tái định cư (gồm 114 ô tái định cư tại chỗ phía Nam hồ và 560 ô tại Khu dân cư Hồ Xương Rồng).

Hạng mục kinh phí	Số tiền đã chi trả (đồng)	Tỷ trọng tương đối
Bồi thường, hỗ trợ đất phi nông nghiệp	299.000.000.000	59,27%
Bồi thường, hỗ trợ đất nông nghiệp	74.500.000.000	14,77%
Bồi thường, hỗ trợ đất tổ chức	41.505.000.000	8,23%
Bồi thường, hỗ trợ tài sản, vật kiến trúc, cây cối	51.000.000.000	10,11%
Các khoản kinh phí hỗ trợ khác	29.000.000.000	5,75%
Chi phí tổ chức thực hiện GPMB (2%)	9.565.000.000	1,87%
Tổng kinh phí bồi thường GPMB đã chi trả	504.570.000.000	100,00%

4. Đánh giá ảnh hưởng, tồn tại và giải pháp đề xuất

• Ảnh hưởng đời sống: Phần lớn hộ dân có đất nông nghiệp bị thu hồi gặp khó khăn trong chuyển đổi nghề nghiệp do trình độ lao động hạn chế; người dân lo ngại về sinh kế lâu dài dù nhận được tiền hỗ trợ.
• Tồn tại, khó khăn: Chậm tiến độ so với kế hoạch (hết 2013 chưa hoàn thành 100%); chênh lệch số liệu giữa quy hoạch ban đầu và thực địa; đơn giá bồi thường đất ở một số vị trí chưa thỏa đáng; công tác kiểm kê tài sản, xác định nguồn gốc đất còn sai sót; tình trạng khiếu nại, chây ỳ của 118 hộ dân và 2 tổ chức; cơ sở hạ tầng khu tái định cư triển khai chưa đồng bộ ngay từ giai đoạn đầu.
• Giải pháp đề xuất:
  1. Về quản lý đất đai: Tăng cường quản lý hiện trạng, hồ sơ địa chính, ngăn chặn tình trạng xây dựng đón bồi thường; rà soát chuẩn hóa số liệu quy hoạch và đo đạc thực tế.
  2. Về cơ chế, chính sách: Xây dựng khung giá bồi thường đất ở linh hoạt, sát giá thị trường; công khai minh bạch phương án áp giá; áp dụng chế tài cưỡng chế đúng quy định đối với các trường hợp cố tình cản trở.
  3. Về tái định cư và an sinh: Bố trí khu tái định cư hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội trước khi thu hồi đất; đa dạng hóa hình thức đào tạo nghề, hỗ trợ vốn vay và tạo việc làm cho lao động nông nghiệp mất đất.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính

1. Khóa luận lượng hóa toàn diện khối lượng GPMB thực hiện tại dự án Hồ Xương Rồng đến hết năm 2013: Tổng diện tích đất thu hồi đạt 400.000 m² (trên tổng số 429.649 m² thực tế kiểm kê, đạt tỷ lệ chung trên 93%).
2. Chi tiết hóa kết quả thu hồi theo từng loại đất: Thu hồi 247.122 m² đất nông nghiệp (đạt 98,56%), 63.443 m² đất ở đô thị (đạt 77,18%), 89.419 m² đất tổ chức (đạt 92,45%).
3. Thống kê chi tiết cơ cấu giải ngân kinh phí GPMB với tổng số tiền đã chi trả là 504,57 tỷ đồng, đồng thời chỉ ra tiến độ bố trí 764 ô đất tái định cư cho các hộ dân phải di dời.
4. Chỉ ra chính xác các điểm nghẽn khiến dự án không đạt mốc hoàn thành năm 2013: Còn tồn đọng 118 hộ gia đình (22.311 m²) và 2 tổ chức (7.311 m²) chưa thống nhất phương án bàn giao mặt bằng.

Giải pháp và kiến nghị

• Kiến nghị UBND thành phố Thái Nguyên và Hội đồng bồi thường rà soát lại nguồn gốc đất của các hộ chưa đồng thuận, tổ chức đối thoại trực tiếp để tháo gỡ vướng mắc về áp giá nhà xưởng và vật kiến trúc.
• Đề xuất hoàn thiện hạ tầng khu tái định cư Hồ Xương Rồng, đảm bảo nguyên tắc nơi ở mới phải có điều kiện hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ.
• Đề xuất quỹ hỗ trợ đào tạo nghề thực chất cho 161 hộ nông nghiệp bị thu hồi đất để giải quyết việc làm lâu dài.

Đóng góp về mặt khoa học và thực tiễn

• Ý nghĩa học tập: Khóa luận hệ thống hóa phương pháp luận đánh giá công tác quản lý đất đai cấp cơ sở, vận dụng thành công các công cụ điều tra xã hội học và thống kê địa chính vào phân tích một dự án phát triển đô thị phức tạp.
• Ý nghĩa thực tiễn: Cung cấp bộ số liệu thực chứng chi tiết về công tác GPMB dự án Hồ Xương Rồng giai đoạn 2009 - 2013, làm tài liệu tham khảo phục vụ công tác quản lý của Trung tâm Phát triển quỹ đất và Ban Bồi thường GPMB thành phố Thái Nguyên trong việc xử lý các tồn đọng và triển khai các dự án tương tự.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Nghiên cứu được thực hiện trong thời gian thực tập ngắn (từ tháng 01/2014 đến tháng 04/2014), nguồn số liệu dừng lại ở thời điểm hết năm 2013; việc tiếp cận hồ sơ chi tiết đối với 2 tổ chức chưa chịu bàn giao mặt bằng còn hạn chế do các bên đang trong quá trình khiếu nại, thẩm định lại.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Tiếp tục theo dõi, đánh giá công tác bồi thường GPMB của dự án trong giai đoạn hoàn thiện (2014 - 2016); đánh giá sự thay đổi mức sống, thu nhập thực tế và khả năng thích ứng nghề nghiệp của các hộ dân sau khi đã ổn định cuộc sống tại khu tái định cư mới.

---

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho:

• Sinh viên, học viên chuyên ngành Quản lý đất đai, Địa chính môi trường, Kinh tế tài nguyên tham khảo về phương pháp nghiên cứu, cách thức thu thập và xử lý số liệu điều tra bồi thường GPMB.
• Cán bộ làm công tác địa chính, giải phóng mặt bằng, trung tâm phát triển quỹ đất cấp huyện/thành phố tham khảo thực tiễn áp dụng Nghị định 69/2009/NĐ-CP và Quyết định 01/2010/QĐ-UBND của tỉnh Thái Nguyên trong việc phân loại đất, lập phương án hỗ trợ chuyển đổi nghề và bố trí tái định cư.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Chủ đầu tư của Dự án Khu đô thị Hồ Xương Rồng là đơn vị nào và diện tích quy hoạch ban đầu là bao nhiêu?

Chủ đầu tư dự án là Công ty Cổ phần Sông Đà 2 (thuộc Tổng công ty Sông Đà), được UBND tỉnh Thái Nguyên giao dự án theo Quyết định số 2683/QĐ-UBND ngày 19/10/2009 sau khi thu hồi từ Công ty TNHH INTRA Việt Nam. Diện tích lập quy hoạch theo phê duyệt là 45,0522 ha (diện tích thực tế kiểm kê ngoài thực địa là 42,9730 ha), quy mô dân số dự kiến khoảng 8.000 người.

2. Đến hết năm 2013, tiến độ bồi thường GPMB dự án đạt tỷ lệ bao nhiêu?

Đến hết năm 2013, dự án chưa hoàn thành 100% như kế hoạch đề ra. Đã giải quyết chi trả bồi thường cho 443/561 hộ gia đình (đạt 78,97% số hộ, tương đương 93,28% diện tích hộ cá nhân) và 7/9 tổ chức (đạt 92,45% diện tích đất tổ chức). Tổng diện tích đất đã thu hồi đạt trên 93% tổng diện tích cần GPMB.

3. Đơn giá bồi thường đất nông nghiệp và đất ở tại dự án được áp dụng như thế nào?

• Đất nông nghiệp trồng lúa (LUC, LUK) được bồi thường với mức giá cố định là 60.000 đồng/m², kèm theo khoản hỗ trợ ổn định đời sống (8.000 đồng/m²) và hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp, tạo việc làm (102.000 đồng/m²).
• Đất ở đô thị được áp giá bồi thường tùy theo vị trí mặt đường và ngõ hẻm: Cao nhất tại các khu vực lõi tổ 26, 28, 29 (20 triệu đồng/m²), mặt đường Lương Ngọc Quyến (14 triệu đồng/m²), đường Phan Đình Phùng (12 triệu đồng/m²), đường Cách Mạng Tháng Tám (10 triệu đồng/m²), đường Bắc Nam (9 triệu đồng/m²) và các vị trí ngõ từ 2 đến 8 triệu đồng/m².

4. Tổng kinh phí bồi thường, hỗ trợ GPMB đã chi trả đến năm 2013 là bao nhiêu và bố trí tái định cư ra sao?

Tổng kinh phí bồi thường GPMB đã chi trả đến cuối năm 2013 là 504.570.000.000 đồng (hơn 504 tỷ đồng), trong đó kinh phí đất ở chiếm 299 tỷ đồng, đất nông nghiệp 74,5 tỷ đồng, đất tổ chức 41,5 tỷ đồng, tài sản kiến trúc cây cối 51 tỷ đồng, hỗ trợ khác 29 tỷ đồng và chi phí tổ chức 9,565 tỷ đồng. Dự án đã quy hoạch 764 ô đất tái định cư (114 ô tại chỗ phía Nam hồ và 560 ô tại Khu dân cư Hồ Xương Rồng).

5. Nguyên nhân chính khiến 118 hộ dân và 2 tổ chức chưa nhận tiền bồi thường bàn giao mặt bằng là gì?

Nguyên nhân chủ yếu do chưa thống nhất

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ 1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI Trải qua nhiều quá trình biến đổi không ngừng của tự nhiên, đất đai luôn được khẳng định là một trong những nguồn tài nguyên vô cùng quý giá mà thiên nhiên đã ban tặng cho con người. Đất đai có ý nghĩa và vai trò đặc biệt quan trọng cho sự tồn tại, sự phát triển của sự sống trên trái đất và của xã hội loài người. Đất đai là tư liệu sản xuất đặc biệt, là địa bàn phân bố dân cư, là nơi xây dựng các công trình văn hóa xã hội, an ninh quốc phòng, là kho tàng dự trữ lớn nhất của nhân loại và sự sống còn của mỗi quốc gia, mỗi con người.

Những năm gần đây, nền kinh tế phát triển mạnh mẽ cùng với áp lực về sự gia tăng dân số làm cho nhu cầu về đất đai của con người ngày càng tăng, diện tích đất đai ngày càng bị thu hẹp. Đồng thời quá trình đô thị hóa diễn ra mạnh làm cho đất đai ngày càng có giá trị kinh tế cao và nhu cầu về mặt bằng lớn để phục vụ cho sản xuất, kinh doanh. Để có mặt bằng thực hiện các dự án chúng ta phải thu hồi và chuyển mục đích sử dụng đất đai. Chính vì vậy, công tác bồi thường, hỗ trợ và giải phóng mặt bằng là điều kiện tiên quyết của sự phát triển, nó tác động mạnh mẽ đến công tác quản lý nhà nước về đất đai.

Trước thực trạng như vậy, công tác bồi thường giải phóng mặt bằng (GPMB) là một trong những công việc hết sức khó khăn, phức tạp và được xã hội đặc biệt quan tâm. Bồi thường, giải phóng mặt bằng cũng là một vấn đề hết sức nhạy cảm và phức tạp liên quan tới mọi mặt đời sống kinh tế, xã hội và cộng đồng dân cư, ảnh hưởng trực tiếp tới lợi ích của Nhà nước, của chủ đầu tư, đặc biệt với các hộ gia đình, cá nhân có đất bị thu hồi trên phạm vi cả nước, của từng địa phương, không những thế nó còn ảnh hưởng rất lớn đến tình hình kinh tế, chính trị, xã hội của đại phương sau khi tái định cư cho người dân. Công tác bồi thường GPMB hiện nay còn trì trệ và gặp rất nhiều khó khăn trong quá trình thực hiện do nhiều nguyên nhân như các chính sách 2 về đền bù thiệt hại GPMB còn chưa cụ thể, chưa công khai, hay thay đổi gây nhiều khó khăn cho việc xác định mức độ đền bù, giá đền bù; tái định cư và giải quyết hậu quả sau GPMB;… Trước những khó khăn như vậy, việc đánh giá công tác bồi thường GPMB để đưa ra những phương án khả thi giải quyết những khó khăn bồi thường GPMB đang là một nhu cầu hết sức cấp thiết của xã hội. Xuất phát từ thực tế đó, được sự đồng ý của Ban Giám hiệu nhà trường, Ban chủ nhiệm khoa TN&MT trường Đại học Nông lâm Thái Nguyên.

Dưới sự hướng dẫn trực tiếp của TS. Vũ Thị Quý em đã chọn đề tài: “Đánh giá công tác bồi thường giải phóng mặt bằng dự án xây dựng khu đô thị Hồ Xương Rồng tại phường Phan Đình Phùng - thành phố Thái Nguyên - tỉnh Thái Nguyên”. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU Đánh giá công tác bồi thường GPMB khi thực hiện dự án xây dựng khu đô thị Hồ Xương Rồng thành phố Thái Nguyên nhằm xác định những thuận lợi, khó khăn của công tác bồi thường GPMB từ đó đề xuất những phương án giải quyết có tính khả thi và rút ra những bài học kinh nghiệm cho công tác GPMB. YÊU CẦU CỦA ĐỀ TÀI - Đánh giá khái quát được điều kiện tự nhiên, kinh tế- xã hội của phường Phan Đình Phùng.

- Đánh giá được tổng quan dự án và những vấn đề liên quan đến “Dự án xây dựng khu đô thị Hồ Xương Rồng”. - Đánh giá được công tác bồi thường GPMB, những thuận lợi và khó khăn trong công tác GPMB tại “Dự án xây dựng khu đô thị Hồ Xương Rồng”. - Đánh giá được ảnh hưởng của công tác bồi thường GPMB đến đời sống của người dân trong khu vực. - Đề xuất những phương án và giải pháp để giải quyết những khó khăn, nâng cao hiệu quả trong công tác bồi thường GPMB dựa trên cơ sở Nghị định, Quy định và kết quả đã nghiên cứu.

Ý NGHĨA CỦA ĐỀ TÀI 1. Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu Bổ sung kiến thức, kinh nghiệm thực tế và hiểu rõ về công tác quản lý nhà nước về đất đai, cụ thể là công tác bồi thường giải phóng mặt bằng, những thuận lợi khó khăn khi tiến hành dự án. Ý nghĩa thực tiễn Từ quá trình nghiên cứu đề tài giúp tìm ra những thuận lợi, khó khăn của công tác bồi thường GPMB để từ đó rút ra những giải pháp khắc phục, góp phần thúc đẩy tiến độ bồi thường GPMB. 4 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU 2.

CƠ SỞ PHÁP LÝ CỦA ĐỀ TÀI 2. Các văn bản của Nhà nước - Hiến pháp năm 1992; - Luật đất đai 2003; - Nghị định số 181/2004/NĐ - CP ngày 29/04/2004 của chính phủ về thi hành luật đất đai năm 2003; - Nghị định số 197/2004/NĐ - CP ngày 03/12/2004 của chính phủ về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất; - Thông tư số 116/TT-BTC ngày 07/12/2004 của Bộ Tài chính về hướng dẫn thực hiện Nghị định số 197/2004/NĐ-CP ngày 12/03/2004 của Chính phủ về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất; - Nghị định số 84/2007/NĐ-CP ngày 25/05/2007 của Chính phủ quy định bổ sung về việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, thu hồi đất, thực hiện quyền sử dụng đất, trình tự, thủ tục bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất và giải quyết khiếu nại về đất đai; - Nghị định 69/2009/NĐ-CP ngày 13/08/2009 của Chính phủ về quy định về bổ sung về quy hoạch sử dụng đất, giá đất, thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư; - Thông tư 14/2009/TT-BTNMT ngày 01/10/2009 của Bộ Tài nguyên & Môi trường quy định chi tiết về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư và trình tự thủ tục thu hồi đất, giao đất, cho thuê đất; 2. Các văn bản của tỉnh Thái Nguyên - Quyết định số 01/2010/QĐ-UBND ngày 05/01/2010 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành quy định thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; - Quyết định số 15/2012/QĐ-UBND ngày 11/07/2012 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành đơn giá bồi thường nhà, công trình kiến trúc gắn liền với đất khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; - Quyết định số 18/2008/QĐ-UBND ngày 11/04/2008 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành đơn giá bồi thường cây cối và hoa màu gắn liền với đất khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; 5 - Quyết định số 2683/QĐ-UBND của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc thu hồi giấy chứng nhận đầu tư, chấm dứt hoạt động của Công ty TNHH INTRA Việt Nam và chuyển giao dự án cho Công ty CP Sông Đà 2 làm chủ đầu tư; - Quyết định số 597/QĐ-UBND ngày 22/3/2010 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc phê duyệt quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/500 Khu đô thị Hồ Xương Rồng, thành phố Thái Nguyên; Quyết định số 1425/QĐ-UBND ngày 24/6/2010 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc phê duyệt điều chỉnh cục bộ Quy hoạch chi tiết xây dựng Khu đô thị Hồ Xương Rồng, Tp.Thái Nguyên; - Quyết định số 1577/QĐ-UBND ngày 12/7/2010 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc phê duyệt dự án đầu tư xây dựng khu đô thị Hồ Xương Rồng, thành phố Thái Nguyên. KHÁI QUÁT VỀ CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG GPMB 2.

Khái niệm về công tác bồi thường GPMB Công tác bồi thường GPMB là việc bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất để sử dụng vào mục đích quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng, mục đích phát triển kinh tế. Bồi thường thiệt hại là phạm trù kinh tế, phản ánh sự bồi hoàn, trả lại tương xứng giá trị hoặc công lao động cho một chủ thể nào đó bị thiệt hại vì một hành vi của chủ thể khác. Việc bồi thường có thể bằng tiền hoặc vật chất khác, có thể do quy định của pháp luật điều tiết hoặc do thỏa thuận của các chủ thể. Bồi thường thiệt hại thực chất là việc giải quyết mối quan hệ kinh tế giữa Nhà nước với người được giao đất, cho thuê đất và những người bị thu hồi đất.

Bồi thường thiệt hại phải được thực hiện theo quy định theo quy định của Nhà nước về giá đất, phương thức thu hồi và thanh toán. Hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất là việc Nhà nước giúp đỡ người bị thu hồi đất thông qua đào tạo nghề mới, bố trí việc làm mới, cấp kinh phí để di dời đến địa điểm mới. Hỗ trợ tài sản: Tài sản, vật kiến trúc hợp pháp không đủ điều kiện bồi thường thì xem xét hỗ trợ cho người có tài sản. 6 Hỗ trợ đất là khoản hỗ trợ đối với đất không đủ điều kiện được bồi thường thì xem xét hỗ trợ cho người đang sử dụng.

Tái định cư là việc di chuyển đến một nơi ở khác với nơi ở trước đây để sinh sống. TĐC bắt buộc đó là việc di chuyển không thể tránh khỏi khi Nhà nước thu hồi đất để sử dụng vào mục đích Quốc phòng, an ninh, lợi ích Quốc gia, lợi ích công cộng. Bản chất của công tác bồi thường GPMB Trước tiên GPMB được tiến hành theo các dự án xây dựng, là một bộ phận không thể thiếu của dự án. GPMB bắt đầu bằng quyết định thu hồi đất của các đối tượng đang sử dụng đất và giao dịch cho các chủ dự án.

Đất đai thuộc sở hữu toàn dân do nhà nước thống nhất quản lý. Nhà nước giao đất cho các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất ổn định lâu dài và cho thuê đất. Nhà nước là chủ sở hữu pháp lý duy nhất với đầy đủ ba quyền chiếm hữu, sử dụng và định đoạt với toàn bộ quỹ đất đai trên toàn bộ lãnh thổ Việt Nam một cách toàn vẹn không bị giới hạn. Các đối tượng sử dụng đất chỉ có hai quyền chiếm hữu và sử dụng một cách hạn chế về không gian, thời gian và nội dung pháp lý.

GPMB thực chất là nhà nước thu hồi hai quyền trên của các đối tượng và trao cho đối tượng sử dụng khác. GPMB không chỉ là thay đổi chủ sử dụng đất mà còn bao hàm cả sự thay đổi mục đích sử dụng đất.