Chữa Ngoại Tử Cung: Phương Pháp và Kết Quả Nghiên Cứu

Đánh giá hiệu quả điều trị bảo tồn vòi tử cung bằng phẫu thuật nội soi tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương, thông tin chi tiết và kết quả thực tế.

• Trường học: Bệnh viện Phụ sản Trung ương
• Chuyên ngành: Y học
• Đề tài: Chữa Ngoại Tử Cung: Phương Pháp Hiệu Quả và Kết Quả Nghiên Cứu
• Loại tài liệu: nghiên cứu
• Năm xuất bản: 2004
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 1.1. Định nghĩa và lịch sử nghiên cứu điều trị bảo tồn chữa ngoài tử cung
• 1.2. Giải phẫu, mô học và sinh lý với vòi tử cung
• 1.3. Những nguyên nhân dẫn đến chữa ngoài tử cung
• 1.4. Hình ảnh mô bệnh học của chữa ngoài tử cung
• 1.5. βhCG huyết thanh trong chẩn đoán sớm chữa ngoài tử cung
• 1.6. Siêu âm trong chẩn đoán sớm chữa ngoài tử cung

Tóm tắt

I. Tổng quan về Chữa Ngoại Tử Cung Phương Pháp và Kết Quả

Chữa Ngoại Tử Cung là một thách thức lớn trong lĩnh vực y tế, đặc biệt là trong công tác chăm sóc sức khỏe sinh sản. Tình trạng này không chỉ xảy ra ở Việt Nam mà còn trên toàn thế giới, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng và khả năng sinh sản của người phụ nữ. Tỷ lệ bệnh ngày càng tăng, đòi hỏi các phương pháp điều trị hiệu quả và an toàn.

1.1. Định nghĩa và Nguyên nhân gây Chữa Ngoại Tử Cung

Chữa Ngoại Tử Cung là tình trạng thai ngoài tử cung, xảy ra khi phôi thai phát triển bên ngoài buồng tử cung. Nguyên nhân chủ yếu bao gồm cấu trúc bất thường của tử cung, viêm nhiễm và các yếu tố di truyền.

1.2. Triệu chứng và Chẩn đoán Chữa Ngoại Tử Cung

Triệu chứng của Ngoại Tử Cung thường bao gồm đau bụng, chảy máu bất thường và cảm giác mệt mỏi. Chẩn đoán thường được thực hiện qua siêu âm và xét nghiệm hCG trong huyết thanh.

II. Vấn đề và Thách thức trong Điều trị Ngoại Tử Cung

Điều trị Ngoại Tử Cung gặp nhiều thách thức, bao gồm việc xác định phương pháp điều trị phù hợp và đảm bảo an toàn cho bệnh nhân. Các phương pháp điều trị hiện tại có thể gây ra nhiều rủi ro và biến chứng, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản trong tương lai.

2.1. Các Phương pháp Điều trị Chính

Các phương pháp điều trị Ngoại Tử Cung bao gồm phẫu thuật nội soi, sử dụng thuốc Methotrexate và theo dõi chặt chẽ. Mỗi phương pháp có ưu điểm và nhược điểm riêng, cần được cân nhắc kỹ lưỡng.

2.2. Nguy cơ và Biến chứng trong Điều trị

Điều trị Ngoại Tử Cung có thể dẫn đến nhiều biến chứng như chảy máu, nhiễm trùng và ảnh hưởng đến khả năng sinh sản. Việc theo dõi và can thiệp kịp thời là rất quan trọng.

III. Phương pháp Điều trị Hiệu quả cho Ngoại Tử Cung

Nghiên cứu cho thấy, phương pháp điều trị Ngoại Tử Cung bằng nội soi có tỷ lệ thành công cao. Việc áp dụng công nghệ mới trong điều trị giúp giảm thiểu rủi ro và tăng cường khả năng bảo tồn tử cung.

3.1. Phẫu thuật Nội soi Lợi ích và Kết quả

Phẫu thuật nội soi là phương pháp chính để điều trị Ngoại Tử Cung. Tỷ lệ thành công lên đến 93,4%, giúp bảo tồn khả năng sinh sản cho bệnh nhân.

3.2. Sử dụng Methotrexate trong Điều trị

Methotrexate là một loại thuốc hiệu quả trong điều trị Ngoại Tử Cung. Nghiên cứu cho thấy tỷ lệ thành công đạt 77,8%, tuy nhiên cần theo dõi chặt chẽ để tránh biến chứng.

IV. Ứng dụng Thực tiễn và Kết quả Nghiên cứu về Ngoại Tử Cung

Nghiên cứu gần đây cho thấy, việc áp dụng các phương pháp điều trị mới đã mang lại kết quả khả quan trong việc điều trị Ngoại Tử Cung. Các nghiên cứu cho thấy tỷ lệ thành công cao và giảm thiểu biến chứng cho bệnh nhân.

4.1. Kết quả Nghiên cứu tại Việt Nam

Tại Việt Nam, nghiên cứu cho thấy tỷ lệ thành công trong điều trị Ngoại Tử Cung bằng nội soi chỉ đạt 15,6%, cho thấy cần cải thiện hơn nữa trong công tác điều trị.

4.2. So sánh Kết quả Điều trị giữa Các Phương pháp

So sánh giữa các phương pháp điều trị cho thấy, phẫu thuật nội soi có tỷ lệ thành công cao hơn so với điều trị bằng thuốc, điều này cần được xem xét trong các quyết định điều trị.

V. Kết luận và Tương lai của Chữa Ngoại Tử Cung

Chữa Ngoại Tử Cung vẫn là một thách thức lớn trong y học hiện đại. Tuy nhiên, với sự phát triển của công nghệ và nghiên cứu, hy vọng sẽ có những phương pháp điều trị hiệu quả hơn trong tương lai.

5.1. Tương lai của Nghiên cứu và Điều trị

Nghiên cứu về Ngoại Tử Cung cần tiếp tục được đẩy mạnh để tìm ra các phương pháp điều trị an toàn và hiệu quả hơn, nhằm bảo vệ sức khỏe sinh sản của phụ nữ.

5.2. Khuyến nghị cho Bệnh nhân và Chuyên gia Y tế

Bệnh nhân cần được tư vấn kỹ lưỡng về các phương pháp điều trị Ngoại Tử Cung. Các chuyên gia y tế cần cập nhật kiến thức mới để đưa ra quyết định điều trị tốt nhất.

Trích đoạn nội dung tài liệu

§ÆT VÊN §Ò Chöa ngoµi tö cung lu«n lµ mét th¸ch thøc ®èi víi c«ng t¸c ch¨m sãc søc khoÎ sinh s¶n céng ®ång, kh«ng chØ riªng ë ViÖt Nam mµ trªn toµn thÕ giíi v× ¶nh hëng trùc tiÕp ®Õn søc khoÎ, tÝnh m¹ng vµ kh¶ n¨ng sinh s¶n cña ngêi phô n÷. TÇn suÊt bÖnh ngµy cµng t¨ng ë ViÖt Nam còng nh trªn thÕ giíi [12],[14],[22]. Tríc ®©y, ®iÒu trÞ chöa ngoµi tö cung thêng lµ mæ më c¾t bá VTC, nh vËy sÏ lµm gi¶m hoÆc mÊt kh¶ n¨ng sinh s¶n cña bÖnh nh©n ®Æc biÖt ë nh÷ng bÖnh nh©n vÉn cßn cã nhu cÇu sinh ®Î. Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, nhê sù kÕt hîp gi÷a βhCG huyÕt thanh vµ siªu ©m ®Çu dß ©m ®¹o víi ®é ph©n gi¶i cao, cã thÓ ph¸t hiÖn sím chöa ngoµi tö cung.

ChÈn ®o¸n sím cïng víi soi æ bông kh«ng nh÷ng ng¨n chÆn ®îc nguy c¬ vì vßi tö cung, gi¶m nguy c¬ ®e do¹ ®Õn tÝnh m¹ng ng- êi bÖnh mµ cßn cho phÐp b¶o tån vßi tö cung víi kÕt qu¶ cao. Ngoµi ra, néi soi cßn h¹n chÕ viªm dÝnh vïng tiÓu khung sau mæ, t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho viÖc ®iÒu trÞ v« sinh trong t¬ng lai, thêi gian n»m viÖn ng¾n còng sÏ tiÕt kiÖm vÒ kinh tÕ cho bÖnh nh©n vµ x· héi. Khi ®îc chÈn ®o¸n sím, khèi thai cha to, phÉu thuËt sÏ ®¬n gi¶n h¬n, kh¶ n¨ng b¶o tån vßi tö cung cao sÏ mang nhiÒu c¬ may cho nh÷ng phô n÷ cã nhu cÇu sinh s¶n. Buster ®· thùc hiÖn mét nghiªn cøu gép (meta - analysis) gåm 32 nghiªn cøu ®îc thùc hiÖn tõ n¨m 1 1980 - 1997 víi tæng sè 1.614 bÖnh nh©n chöa ngoµi tö cung cha vì ®îc ®iÒu trÞ b¶o tån VTC b»ng néi soi, tû lÖ thµnh c«ng lµ 93,4%, tû lÖ th«ng vßi tö cung qua chôp tö cung – vßi tö cung vµ qua néi soi lµ 77,8%; tû lÖ cã thai trong tö cung lµ 56,6% vµ tû lÖ chöa ngoµi tö cung nh¾c l¹i lµ 13,4% [trÝch 11].

T¹i ViÖt Nam, ®iÒu trÞ b¶o tån chöa ngoµi tö cung b»ng néi soi míi chØ ®îc ®Ò cËp r¶i r¸c trong mét sè bµi b¸o, cßn nhiÒu bÊt cËp ®ång thêi tû lÖ b¶o tån vßi tö cung cßn qu¸ thÊp [12],[20],[16]. §oµn ThÞ BÝch Ngäc nghiªn cøu t¹i BÖnh viÖn phô s¶n H¶i Phßng (2003), chØ cã 72 trêng hîp trong tæng sè 326 trêng hîp chöa ngoµi tö cung ®îc ®iÒu trÞ b¶o tån VTC qua néi soi, chiÕm 16,25% vµ tû lÖ thµnh c«ng lµ 73,68% (53/72 trêng hîp) [21]. NguyÔn V¨n Hµ nghiªn cøu t¹i BÖnh viÖn Phô s¶n Trung ¬ng (2004), tû lÖ b¶o tån vßi tö cung chØ chiÕm 15,6% [16]. MÆc dï tû lÖ ®iÒu trÞ b¶o tån VTC cßn thÊp, nhng còng ®· ®em l¹i nhiÒu kh¶ n¨ng vÒ sinh s¶n vµ thùc tÕ ®· ®em l¹i h¹nh phóc cña ngêi bÖnh vµ gia ®×nh.

Th¸ng 12 n¨m 1995, ViÖn B¶o vÖ Bµ mÑ trÎ s¬ sinh (nay lµ BÖnh viÖn phô s¶n trung ¬ng – BVPST¦) ®· b¾t ®Çu thùc hiÖn néi soi æ bông vµ ®· cã nhiÒu tiÕn bé còng nh ®· cã nh÷ng bíc ph¸t triÓn rÊt nhanh c¶ vÒ sè lîng lÉn chÊt lîng. Néi soi æ bông ®· ®îc ¸p dông ®Ó chÈn ®o¸n vµ ®iÒu trÞ chöa ngoµi tö cung (CNTC). Cho ®Õn nay, trõ nh÷ng trêng hîp thËt cÊp cøu hoÆc ch¶y m¸u qu¸ nhiÒu, 2 phÇn lín CNTC ®· ®îc ®iÒu trÞ b»ng phÉu thuËt néi soi t¹i BVPST¦. NhiÒu trêng hîp CNTC ®îc ®iÒu trÞ b¶o tån vßi tö cung, tuy nhiªn cha cã mét nghiªn cøu nµo ®Çy ®ñ, cã tÝnh hÖ thèng ®Ó ®¸nh gi¸ kÕt qu¶ cña ®iÒu trÞ b¶o tån CNTC b»ng néi soi, còng nh rót kinh nghiÖm nh»m n©ng cao chÊt lîng ®iÒu trÞ, v× vËy chóng t«i tiÕn hµnh nghiªn cøu nµy víi hai môc tiªu: 1.

X¸c ®Þnh tû lÖ chöa ngoµi tö cung ®îc ®iÒu trÞ b¶o tån b»ng néi soi t¹i BÖnh viÖn Phô s¶n Trung - ¬ng. §¸nh gi¸ kÕt qu¶ ®iÒu trÞ b¶o tån vßi tö cung b»ng phÉu thuËt néi soi t¹i BÖnh viÖn Phô s¶n Trung ¬ng. 3 Ch¬ng 1 TæNG QUAN 1. §Þnh nghÜa vµ lÞch sö nghiªn cøu ®iÒu trÞ b¶o tån chöa ngoµi tö cung.

Chöa ngoµi tö cung lµ trêng hîp no·n ®îc thô tinh vµ lµm tæ ë ngoµi buång tö cung. No·n thêng ®îc thô tinh ë 1/3 ngoµi vßi tö cung råi di chuyÓn vÒ vµ lµm tæ ë buång tö cung. NÕu trøng kh«ng di chuyÓn hoÆc dõng l¹i sÏ g©y chöa ngoµi tö cung [6],[13],[20]. Tû lÖ khèi thai lµm tæ t¹i vßi tö cung chiÕm 98,3% trong tæng sè CNTC, trong ®ã khèi thai lµm tæ ë ®o¹n bãng VTC lµ 79,6%, ®o¹n eo chiÕm 12,3%, vµ ®o¹n loa vßi chiÕm 6,2% cßn ®o¹n kÏ chØ cã 1,9%.

C¸c vÞ trÝ kh¸c kh«ng ph¶i vßi tö cung thêng hiÕm gÆp, trong ®ã chöa trong æ bông chiÕm 1,4%, chöa buång trøng chiÕm 0,15% vµ chöa èng cæ tö cung chiÕm 0,15%. N¨m 1759, John Bard vµ Huck, nh÷ng nhµ ngo¹i khoa qu©n ®éi, ®· chÈn ®o¸n ®óng vµ xö trÝ thµnh c«ng mét trêng hîp chöa ngoµi tö cung ë NewYork City. Khi mæ, c¸c t¸c gi¶ “®· lÊy ®i c¸i thai chÕt, nhng kh«ng thÊy vÕt tÝch cña b¸nh rau”, bÖnh nh©n ®îc cøu sèng vµ vÕt th¬ng liÒn sau 10 tuÇn n»m viÖn [trÝch 11]. 4 N¨m 1884, Robert Lowson Tait lµ ngêi ®Çu tiªn ®iÒu trÞ thµnh c«ng chöa ngoµi tö cung b»ng phÉu thuËt.

T¸c gi¶ ®· c¾t vßi tö cung cho 5 bÖnh nh©n vµ tÊt c¶ ®Òu sèng. ThÕ kû 19 lµ kû nguyªn chÈn ®o¸n vµ ®iÒu trÞ chöa ngoµi tö cung. Parry vµ Lea dùa vµo nh÷ng kÕt qu¶ nghiªn cøu tõ 500 trêng hîp chöa ngoµi tö cung vµ nh÷ng kinh nghiÖm cña b¶n th©n, c¸c t¸c gi¶ nµy ®· xuÊt b¶n cuèn s¸ch “Chöa ngoµi tö cung: nguyªn nh©n, h×nh th¸i, gi¶i phÉu bÖnh häc, triÖu chøng l©m sµng, chÈn ®o¸n, tiªn lîng vµ ®iÒu trÞ”. Sù ra ®êi cña t¸c phÈm nµy ®· g©y ®îc tiÕng vang lín vµ gÇn nh ®îc coi lµ chuÈn mùc vÒ chöa ngoµi tö cung.

MÆc dï kiÕn thøc vÒ chöa ngoµi tö cung ®· ®îc hiÓu biÕt kh¸ râ rµng tõ cuèi thÕ kû 19, nhng cho ®Õn gi÷a thÕ kû 20, c¸c nhµ s¶n phô khoa vÉn cßn gÆp nhiÒu khã kh¨n trong viÖc chÈn ®o¸n chÝnh x¸c chöa ngoµi tö cung. Theo nghiªn cøu cña Breen vµ §Æng Hoµng Lan [trÝch 11], thÊy r»ng 80 - 87% chöa ngoµi tö cung chØ ph¸t hiÖn ®îc khi khèi thai ®· vì, g©y trµn m¸u æ bông. Ch¶y m¸u do vì 5 CNTC lµ mét trong nh÷ng nguyªn nh©n g©y tö vong cho ngêi phô n÷. §iÒu khã kh¨n nhÊt cña chöa ngoµi tö cung lµ vÊn ®Ò chÈn ®o¸n sím khi cha ch¶y m¸u hoÆc míi rØ mét lîng m¸u nhá kho¶ng 50ml trong æ bông, cho nªn ngay tõ ®Çu thÕ kû 20 y häc ®· cè g¾ng t×m c¸c ph¬ng ph¸p cã gi¸ trÞ ®Ó chÈn ®o¸n sím vµ chÝnh x¸c chöa ngoµi tö cung.

N¨m 1973, Shapiro vµ Adler ®· ®iÒu trÞ thµnh c«ng chöa ngoµi tö cung b»ng soi æ bông vµ ngµy nay soi æ bông ®ang trë thµnh mét ph¬ng ph¸p chñ yÕu ®Ó ®iÒu trÞ chöa ngoµi tö cung. N¨m 1982, lÇn ®Çu tiªn c¸c nhµ khoa häc NhËt B¶n ®· ®iÒu trÞ thµnh c«ng chöa ngoµi tö cung b»ng Methotrexate (MTX) [24],[43],[47]. CÊu tróc gi¶i phÉu, m« häc, sinh lý vµ chøc n¨ng cña vßi tö cung 1. Gi¶i phÉu vµ m« häc vßi tö cung [1], [8], [18], [38], [59],[60], [64].

Vßi tö cung lµ mét èng dÉn, b¾t ®Çu mçi bªn tõ sõng tö cung kÐo dµi tíi s¸t thµnh chËu h«ng, vµ më th«ng víi æ bông ë s¸t bÒ mÆt cña buång trøng, cã nhiÖm vô ®a no·n vµ trøng vÒ buång tö cung. VÒ ph«i thai häc, vßi tö cung ®îc h×nh thµnh tõ phÇn trªn cña èng cËn trung thËn (cßn gäi lµ èng Muller), cã thÓ ph¸t hiÖn tõ tuÇn thø 8 ®Õn tuÇn thø 10, khi chiÒu dµi ph«i tõ 12 - 14 mm. ë phô n÷ trëng thµnh, vßi tö cung dµi tõ 10 ®Õn 12 cm, cã hai ®Çu, ®Çu nhá ë s¸t gãc tö cung råi to dÇn vÒ phÝa tËn cïng, tr«ng gièng nh mét chiÕc kÌn trompette, th«ng víi buång tö cung bëi lç tö cung vßi vµ th«ng víi æ phóc m¹c bëi lç bông vßi tö cung. Vßi tö cung gåm 4 ®o¹n: - §o¹n tö cung n»m trong thµnh cña tö cung nªn cßn gäi lµ ®o¹n thµnh hay ®o¹n kÏ.

- §o¹n eo hay eo vßi tö cung tiÕp theo ®o¹n kÏ: ch¹y ra ngoµi kho¶ng 2- 4 cm, ®©y lµ phÇn trường hợpnhÊt cña vßi tö cung, tiÕp nèi víi ®o¹n kÏ, th¼ng nh mét sîi thõng, khÈu kÝnh kho¶ng 1mm. - §o¹n bãng hay bãng vßi tö cung tiÕp nèi gi÷a ®o¹n eo vµ ®o¹n phÔu hay loa vßi tö cung, dµi kho¶ng 5 - 7 7 cm ch¹y däc bê tríc cña buång trøng, lßng èng kh«ng ®Òu vµ hÑp l¹i do nh÷ng nÕp gÊp cao cña niªm m¹c. Bãng vßi tö cung ®îc vÝ nh mét c¸i buång ®Ó thô tinh v× trøng vµ tinh trïng gÆp nhau t¹i ®©y ®Ó t¹o nªn hiÖn tîng thô tinh. - PhÔu hay loa vßi lµ ®o¹n tËn cïng cña vßi cã 10 - 12 tua vßi viÒn xung quanh, trong ®ã cã mét tua dµi nhÊt dÝnh vµo d©y ch»ng vßi buång trøng gäi lµ tua vßi buång trøng hay lµ tua Richard.

C¸c tua nµy cã nhiÖm vô høng lÊy no·n khi ®îc phãng ra khái buång trøng. VÒ m« häc, vßi tö cung ®îc cÊu t¹o bëi 4 líp, lÇn lît tõ ngoµi vµo trong: - Ngoµi cïng lµ líp thanh m¹c nh½n bãng t¹o bëi l¸ t¹ng cña phóc m¹c. - Líp thø hai lµ m« liªn kÕt máng, trong ®ã cã m¹ch, thÇn kinh. - Líp thø ba gäi lµ ¸o c¬ gåm hai líp: thí c¬ däc ë ngoµi, thí c¬ vßng ë trong lµm cho vßi nhu ®éng theo híng vÒ phÝa tö cung hoÆc buång trøng tuú theo tõng thêi ®iÓm nh vËn chuyÓn trøng vµ ph«i hoÆc lµ tinh trïng.

- Trong cïng lµ líp niªm m¹c, cã c¸c nÕp gÊp thay ®æi theo tõng ®o¹n ph©n chia gi¶i phÉu gåm ba lo¹i tÕ bµo: + TÕ bµo cã l«ng: cã nh÷ng l«ng dµi 8-9 mm c¾m vµo thÓ ®¸y vµ chuyÓn ®éng theo mét híng nhÊt ®Þnh vÒ phÝa tö cung. 8 + TÕ bµo chÕ tiÕt tiÕt dÞch ®Ó nu«i dìng trøng vµ gãp phÇn vµo dßng ch¶y cña vßi trong chøc n¨ng vËn chuyÓn trøng vÒ buång tö cung. + TÕ bµo h×nh thoi ë líp ®Öm cã tiÒm n¨ng ph¸t triÓn gièng nh nh÷ng tÕ bµo ë líp ®Öm cña néi m¹c tö cung, nªn cã thÓ biÖt ho¸ thµnh nh÷ng tÕ bµo mµng rông trong nh÷ng trêng hîp chöa ngoµi tö cung. C¸c nÕp gÊp niªm m¹c ch¹y song song víi trôc cña vßi tö cung, nÕp nµy cã nhiÒu ë ®o¹n bãng vµ lÊn ra loa vßi tö cung h×nh thµnh c¸c tua, t¹o ®iÒu kiÖn cho tinh trïng di ®éng dÔ dµng.