CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIEN VE QUAN LÝ NHÀ NƯỚC VE BAN ĐẦU GIÁ TÀI SAN 1-1. Khái niệm nội dung, vai trò vỀ bán đấu ghá tài sà LILI. Khải niệm về bán din giátài sẵn Theo quan niệm truyền thống, đấu giá là việc mua bán hing tài sản công khai ma những người mua sẽ trả giá từ giá thấp cho ới khi trả giá cao nhất và người bản đầu giá đồng ý bán bằng cách gõ búa Dưới góc độ pháp lý, khái niệm về bin đầu giá ti sản thường được quy định rong những điều luật cụ thẻ: Điều 3 Luật bán du gi tài sin nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa năm 1996 quy định "bái ấu giá tải sản là hình thức bán và mua tải sản công khai, theo dé các ti sản và quyển tải sản được bán cho người trả giá cao nhất “Côn đạo luật của Floriada năm 2003 đưa ra khái niệm "Bán đấu giá tuyệt đối" là cuộc bán đấu giá không yêu cầu giá khởi điểm tối thiểu mà hàng hóa sẽ được bán cho người trả giá cao. nhất [12] © Việt Nam, thì thuật ngữ "Bán đấu giá tai sản" là hình thức bán công khai một tài sin, một khổ ải sn; theo đồ cổ nhiỄn người mun mua tham gia trả giá, người te giá cao nhất nhưng không thấp hon giá khởi điểm là người mua được ti sản là một quả trình mua và ng cich đưa ra món hàng cin đấu giá, ra giả và sau đổ bản môn hàng cho người ra giá cao nhấ.
Theo quy định tại Điểu 2 của Nghị định số 17/2010/NĐ-CP ngày 04 thing 03 năm 2010 của Chính phủ về bản đấu giá tải sản [3]: - Bán đầu g sản là hình thức bán tài san công khai theo phương thức trả giá lên cho đến khi có người trả giá cao nhất ~ Đầu giá viên là người được cắp Chứng chỉ hành nghề dẫu giá theo quy định ~ Người mua được tài sản bán đấu giá là người trả giá cao nhất so với giá khởi điểm. - Tai sản bán đấu giá là động sản, bất động sin, giấy tờ có giá và các quyền tải sản cđược phép giao dich theo quy định của pháp luật ~ Bước giá là mức chênh lệch của lần trả giá sau so với lần trả giá trước liền kể. ~ Người có tải sin bin đấu giá là chủ sở hữu tải sin, người được chủ sở hữu ủy quyền bán tải sản, người có trách nhiệm chuyển tao tài sản dé bán đấu giá hoặc cá nhân, tổ, chức có quyền bán tài sản của người khác theo quy định của pháp luật - Người tham gia đấu giá tài sản là cá nhân, đại điện tổ chức có đủ điều kiện tham gia đầu giá để mua tai sản ban đầu giá. Đầu giá là việc mua bán ti sản công khai mà những người mua sẽ trả giả ừ giá thấp cho tới khi trả giá cao nhất và người bán đấu giá đồngý bán.
Như vậy, xét về ban chat của bin đấu giá tải sản là quan hệ dân sự vé mua bin tải sin thông qua hình thức đấu giá nhằm bản được tài sản vớ giá cao nhất Hoạt động bắn đầu giá ải sản được điỄn ra theo ÿ chí của chủ sở hữu và người được chủ sở hữu ủy quyển yêu cầu tổ chức có chức. năng bản đấu giá thực hiện việc bản đầu giá tải sản Tai sản trong đấu giá rất da dạng nhưng chung quy lại có thé chia ra làm hai loại tải sản: Loại thứ nhất là tài sản thuộc sở hữu cá nhân (hàng hóa, đồ cổ, tác phẩm nghệ thuật, đồ dùng cá nhân, bất động sản, động sản.) được bản theo hình thức tự nguyện và loại thứ hai là tài sản thuộc sở hữu của nhà nước (tải sản để thi hành án; tài sản là tang vật phương tiện vi phạm hành chính bị ch thu sung quỹ nhà nước theo quy định của pháp luật về xử lý vi phạm hành chính; tai sản bảo đảm theo quy định của pháp. luật v8 giao dịch bảo đảm: ti sin nhà nước phải bản đẫu giá theo quy định của phấp luật về quản lý tải sản nhà nước.) được bán theo hình thức bắt buộc, về pháp luật bán đấu giá t Trong tiền trình hoàn thiện hệ thống pháp lu là một lĩnh vục mới mẻ rắt phúc tạp Theo lý luận chung hệ thống pháp luật được hiểu là tập hợp tt cả các QPPL, văn bản pháp luật tạo thành một cau trúc tông thé, được phân chia thành các bộ phận có sự thống nhất nội tại theo những tiêu chi nhất định như bản chất, nội dung, mục dich Theo đó, hệ thống pháp luật bao gdm hệ thống edu trúc bên trong và hệ thống cẫu trúc bên ngoài. Với quan niệm này pháp luật về ban đầu giá tai sản chưa phải là một ngành độc lập có phạm vi điều chỉnh và đối tượng điều chỉnh riêng biệt.
Mặc dù pháp luật về bán đầu giá ti sin cũng bao gồm tổng thé các QPPL. diều chỉnh các quan hệ xã hội về bán đầu giá tải sản được thể hiện trong, ác văn bản pháp luật do cơ quan nhà nước có thắm <quyén ban hành và có mỗi quan hệ thống nhất trong hệ thống pháp luật. Tuy nhiên, do đặc điểm của loại tai sản được đưa ra bán đấu giá theo cách phân định của pháp luật, mà pháp luật về bin đâu giá ti sin không thuộc một ngành luật chuyên biệt nào. Các uy định của pháp luật về bán đầu giá nằm rải re trong các quy định của Luật, Pháp lệnh, Nghị định như: Luật Dân sự, Luật Thương mại, Luật Đăng ky giao dịch dim bảo, Luật kinh doanh bắt động sản, Luật quan lý, sử dung tải sản nhà nước, Pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính, Pháp ‘nh thi hành án, Nghị định về dấu giá quy’ dạng đất để giao đất có thu tiền sử dụng đắt hoặc cho thuê dit Nghị định về xử lý hàng hóa do người vận chuyên lưu giữ tại cảng biển Việt Nam.
Vì vậy, cần thấy ring phấp luật về bán đấu giá tải sản vừa đang là những quan hệ bổ trợ tư pháp giúp cho hoạt động của các cơ quan hình chính nhà nước, các cơ quan tư pháp thực hiện nhiệm, vụ của minh trong xử lý các tai sản để thi hành án, tịch thu sung công quỹ nhà nước. trong các khoản bi hoàn iền phạt hoặc bán ải sản nhà nước, vữa i các quan hệ pháp luật về giao địch dân sự khi có nhân, tổ chức có yêu cầu bán đầu giá tải sản thuộc sé hữu của họ. ‘Tuy nhiên, xem xét pháp luật về bán đấu giá trong mỗi quan hệ với các ngành luật trong hệ thống pháp luật có thể đưa ra Khải niệm pháp luật vẻ bản đâu gi tài sản như sau: « Pháp luật về bán đấu giá tài sản là toàn bộ các quy phạm pháp luật điều chỉnh link vực bản đẫu giá tài sản bao gầm những quy dink vỀ nguyên tắc, thì tục bản đấu giá tài sản, người bản đâu giá và quản lý nhà nước đốt với hoạt động bản đấu giá tài sản do cơ quan nhà nước có thẩm quyển ban hành [12] Như vậy, khung pháp luật về bin diu gi ti sin ở nước ta đang tong quá tỉnh hình thành chưa th tạo thinh mt rte pháp luật đầy đ và ổn định, Chưa có một văn bản pháp luật nào có giá tị pháp lý cao như Luật đễ điều chỉnh và tổ chức hoạt động bán đấu gi tải sản nhằm đưa tổ chức và hoại động này ngày cảng có hiệu quả hơn trong trình cải cách hành chính, cải cách tư pháp cũng như hội nhập kinh tế gop phần tăng cường tính công khai, mình bạch và phất huy được các loi fh kin tế do bin đầu giá tài sản đem lại. Vai tro của bản du gid tài sin ‘Bin du giả ải sin ngày cing cổ vai trd quan trong rong sự phat trién của nén kinh 6 nước nhà, đặc biệt trong quản l đất dai.
Việc đầu giá quyền sử dụng đất là phương thức giúp Nhà nước huy động ti đa nguồn thu cho ngân sách, tạo vốn đầu tư xây dựng. sơ sở hạ ting và phát triển kinh tế, Diu giá quyền sử dụng đất tạo cơ sở cho sự phát tiễn thị trường quyền sử dụng đất thị trường bắt động sản. Góp phần tạo lập sự ổn định, sự minh bạch, công bing xã hội rong hoạt động giao đất, cho thuê đắt, đảm bảo, lợi ch của Nhà nước vả lợi Ích của người sử dụng dit, đầu giá quyên sử dụng đất góp phin hạn chế tình trạng "hai giá dit” hiện nay tạo cơ sở, căn cứ để Nhà nước điều chỉnh mức giá đất cho phù hợp với giá tri thực của đ ing nguồn thu cho ngân sách Nhà nước; điều tiết và đi đến xoá bỏ địa tô chênh lệch theo hướng đảm bảo lợi ích Nhà. nước, loi ch người có đt bị thu hồi và lợi ích của nhà đầu tư [I3] 1.
Quản lý nhà nước v8 công ác bin đầu gi ài sin 1.1, Sự cần thi quản lý nhà nước về công tác bin đầu giá tài sin Trong những năm gin đây nhiều quan điểm của Đăng về hoàn thiện hệ thống pháp, lit, củi cách hành chính và cải cách tư pháp đã có cái nhìn đột phá làm chuyển biển các hoạt động trên rất mạnh mẽ. Kết quả là hệ thống văn bản QPPL đã được đổi mới vỀ cơ bản với nhiều bộ luật, luật quan trong, kip thời thể chế hóa đường \. chủ trương của Bang đảm bao cho Nha nước không chi có đủ pháp luật dé quán lý xã hội mã côn tham gia hội nhập kinh tí quốc tế trên nhiều lĩnh vực và ngày cảng sâu rộng. Nghị quyết 4$-NQ/TW đã xác định rö[5]: Hoàn thiện pháp luật nói chung không chỉ tạo lập và hoàn thiện cơ sở pháp lý cho công cuộc cải cách hành.
chính, cải cách tư pháp; đảm bảo xây dựng một nén hành chính dân chủ, sắt ân, sắt cơ sở, xóa bỏ mọi thủ tục phiên ha, dành thuận lợi cho dân, đáp ứng mọi yêu cầu, quyển lợi, chính ding, hợp pháp của dân, của doanh nghiệp. Một nén hành chính trong sạch vững mạnh, năng động, hoạt động thông suốt theo đúng chức năng và n hành pháp, chịu sự giám sát của dân, đáp ứng yêu cầu kinh tế thị trường có quan lý của Nhà nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Bên cạnh các quan điểm chỉ đạo đó, đối với hoạt động cải cách tư pháp Nghị quyết 49-NQ/TW của Ding (6leing đề ra một số biện pháp, chỉ đạo những công việc chính trong đồ cổ 1 đựng các chế định bổ trợ tư pháp đã mạnh, từng bước xã hội hoa c hoạt động bổ trợ từ pháp.