Biện Pháp Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Môn Toán Tại Trường Trung Học Cơ Sở Yên Hòa, Hà Nội

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnu ued biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn toán tại trường trung học cơ sở yên hòa hà nội, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Đinh Thị Hồng Hạnh
• Người hướng dẫn: GS. Nguyễn Hữu Châu
• Trường học: Trường Đại Học Giáo Dục
• Chuyên ngành: Quản Lí Giáo Dục
• Đề tài: Biện Pháp Quản Lý Hoạt Động Dạy - Học Môn Toán Tại Trường Trung Học Cơ Sở Yên Hoà, Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2011
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 0.1. Lý do chọn đề tài
• 0.2. Mục đích nghiên cứu
• 0.3. Nhiệm vụ nghiên cứu
• 0.4. Khách thể và đối tượng nghiên cứu
• 0.5. Giả thuyết khoa học
• 0.6. Phạm vi nghiên cứu
• 0.7. Phương pháp nghiên cứu
• 0.8. Cấu trúc luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG THUẬT MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TOÁN TẠI TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ
• 1.1. Sơ lược lịch sử nghiên cứu vấn đề
• 1.2. Một số khái niệm cơ bản
• 1.2.1. Quản lý, biện pháp quản lý
• 1.2.1.1. Quản lý
• 1.2.1.2. Biện pháp quản lý
• 1.2.2. Quản lý giáo dục, quản lý nhà trường
• 1.2.2.1. Quản lý giáo dục
• 1.2.2.2. Quản lí nhà trường
• 1.2.3. Hoạt động dạy - học, quản lý hoạt động dạy - học
• 1.2.3.1. Hoạt động dạy học
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC MÔN TOÁN, QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC MÔN TOÁN TẠI TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ YÊN HOÀ, HÀ NỘI
• 2.1. Khái quát về trường THCS Yên Hoà, Cầu Giấy, Hà Nội
• 2.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển
• 2.1.2. Cơ cấu tổ chức của trường
• 2.1.3. Cơ sở vật chất của trường
• 2.1.4. Hoạt động dạy và nghiên cứu của giáo viên và hoạt động học của học sinh trong những năm gần đây
• 2.2. Thực trạng hoạt động dạy - học môn Toán tại Trường trung học cơ sở Yên Hoà, Cầu Giấy, Hà Nội
• 2.2.1. Thực trạng về hoạt động giảng dạy của giáo viên
• 2.2.2. Thực trạng hoạt động học của học sinh
• 2.3. Thực trạng quản lý hoạt động dạy – học môn Toán tại Trường THCS Yên Hòa, Cầu Giấy, Hà Nội
• 2.3.1. Thực trạng quản lý hoạt động dạy của giáo viên
• 2.3.2. Thực trạng quản lý hoạt động học tập của học sinh
• 2.3.3. Thực trạng quản lý việc sử dụng cơ sở vật chất và trang thiết bị, phương tiện dạy học
• 2.4. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TOÁN TẠI TRƯỜNG THCS YÊN HOÀ, HÀ NỘI
• 3.1. Những căn cứ để xây dựng biện pháp quản lý
• 3.1.1. Về mặt lý luận
• 3.1.2. Về mặt thực tiễn
• 3.2. Các biện pháp quản lý hoạt động dạy - học môn Toán ở trường THCS Yên Hoà, Cầu Giấy, Hà Nội
• 3.2.1. Bồi dưỡng các cán bộ quản lý về lý luận quản lý và những kỹ năng liên quan đến quản lý
• 3.2.2. Tin học hóa trong quản lý môn Toán
• 3.2.3. Quản lý thực hiện nội dung chương trình, đổi mới phương pháp dạy học Toán, đổi mới khâu thiết kế bài học và tổ chức các hoạt động dạy học Toán
• 3.2.4. Biện pháp quản lý kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh
• 3.2.5. Bồi dưỡng phương pháp học tập tích cực cho học sinh
• 3.2.6. Xây dựng và thu nhận hệ thống thông tin phản hồi
• 3.2.7. Tăng cường hiệu quả sử dụng cơ sở vật chất, trang thiết bị, phương tiện dạy học
• 3.2.8. Mối quan hệ giữa các biện pháp
• 3.2.9. Khảo nghiệm tính cần thiết, tính khả thi của các biện pháp đề xuất
• 3.2.9.1. Mục đích khảo nghiệm
• 3.2.9.2. Đối tượng khảo nghiệm
• 3.2.9.3. Nội dung và kết quả khảo nghiệm
• 3.3. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• 0.9. Khuyến nghị
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về biện pháp quản lý dạy học môn Toán tại THCS Yên Hòa

Quản lý dạy học môn Toán tại trường THCS Yên Hòa, Hà Nội, là một vấn đề quan trọng trong bối cảnh giáo dục hiện đại. Môn Toán không chỉ là một môn học cơ bản mà còn là nền tảng cho nhiều lĩnh vực khác. Việc áp dụng các biện pháp quản lý hiệu quả sẽ giúp nâng cao chất lượng dạy và học, từ đó cải thiện kết quả học tập của học sinh. Các biện pháp này cần được xây dựng dựa trên cơ sở lý luận vững chắc và thực tiễn tại trường.

1.1. Lý do cần thiết phải quản lý dạy học môn Toán

Quản lý dạy học môn Toán là cần thiết để đảm bảo chất lượng giáo dục. Môn Toán có vai trò quan trọng trong việc phát triển tư duy logic và khả năng giải quyết vấn đề của học sinh. Việc quản lý hiệu quả sẽ giúp giáo viên có thể áp dụng các phương pháp dạy học phù hợp, từ đó nâng cao hiệu quả học tập của học sinh.

1.2. Mục tiêu của biện pháp quản lý dạy học môn Toán

Mục tiêu của biện pháp quản lý dạy học môn Toán tại trường THCS Yên Hòa là nâng cao chất lượng giảng dạy, cải thiện kết quả học tập của học sinh và phát triển kỹ năng dạy học cho giáo viên. Điều này không chỉ giúp học sinh nắm vững kiến thức mà còn phát triển toàn diện nhân cách của các em.

II. Thực trạng quản lý dạy học môn Toán tại THCS Yên Hòa

Thực trạng quản lý dạy học môn Toán tại trường THCS Yên Hòa cho thấy nhiều vấn đề cần được cải thiện. Mặc dù trường đã có những thành tích nhất định, nhưng kết quả học tập môn Toán vẫn chưa đạt yêu cầu. Việc đánh giá hoạt động dạy học và quản lý còn nhiều hạn chế, ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục.

2.1. Đánh giá hoạt động dạy học môn Toán

Hoạt động dạy học môn Toán tại trường THCS Yên Hòa hiện nay gặp nhiều khó khăn. Giáo viên chưa áp dụng nhiều phương pháp dạy học hiện đại, dẫn đến sự nhàm chán trong giờ học. Học sinh cũng gặp khó khăn trong việc tiếp thu kiến thức, ảnh hưởng đến kết quả học tập.

2.2. Thực trạng quản lý hoạt động học của học sinh

Quản lý hoạt động học của học sinh tại trường THCS Yên Hòa còn nhiều bất cập. Việc theo dõi và đánh giá kết quả học tập chưa được thực hiện thường xuyên và hiệu quả. Điều này dẫn đến việc học sinh không nhận được sự hỗ trợ kịp thời, ảnh hưởng đến sự tiến bộ trong học tập.

III. Phương pháp quản lý dạy học môn Toán hiệu quả

Để nâng cao chất lượng dạy học môn Toán, cần áp dụng các phương pháp quản lý hiệu quả. Các phương pháp này không chỉ giúp giáo viên tổ chức dạy học tốt hơn mà còn tạo điều kiện cho học sinh phát triển kỹ năng tư duy và giải quyết vấn đề.

3.1. Đổi mới phương pháp dạy học môn Toán

Đổi mới phương pháp dạy học là một trong những biện pháp quan trọng. Giáo viên cần áp dụng các phương pháp dạy học tích cực, khuyến khích học sinh tham gia vào quá trình học tập. Việc sử dụng công nghệ thông tin trong dạy học cũng là một giải pháp hiệu quả.

3.2. Tăng cường đánh giá và phản hồi kết quả học tập

Đánh giá và phản hồi kết quả học tập là rất quan trọng trong quản lý dạy học. Giáo viên cần thường xuyên theo dõi và đánh giá sự tiến bộ của học sinh, từ đó đưa ra những phản hồi kịp thời để giúp học sinh cải thiện kết quả học tập.

IV. Ứng dụng công nghệ trong quản lý dạy học môn Toán

Công nghệ thông tin đang ngày càng trở thành một phần không thể thiếu trong giáo dục. Việc ứng dụng công nghệ trong quản lý dạy học môn Toán sẽ giúp nâng cao hiệu quả giảng dạy và học tập. Các phần mềm hỗ trợ dạy học có thể giúp giáo viên tổ chức bài giảng một cách sinh động và hấp dẫn hơn.

4.1. Sử dụng phần mềm hỗ trợ dạy học

Phần mềm hỗ trợ dạy học có thể giúp giáo viên tạo ra các bài giảng sinh động, giúp học sinh dễ dàng tiếp thu kiến thức. Việc sử dụng công nghệ trong dạy học cũng giúp học sinh phát triển kỹ năng công nghệ thông tin, một yếu tố quan trọng trong thời đại hiện nay.

4.2. Tạo môi trường học tập trực tuyến

Môi trường học tập trực tuyến giúp học sinh có thể học tập mọi lúc, mọi nơi. Việc này không chỉ giúp học sinh chủ động hơn trong việc học mà còn tạo điều kiện cho giáo viên theo dõi và hỗ trợ học sinh kịp thời.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai

Kết luận, việc quản lý dạy học môn Toán tại trường THCS Yên Hòa cần được cải thiện và đổi mới. Các biện pháp quản lý hiệu quả sẽ giúp nâng cao chất lượng dạy và học, từ đó cải thiện kết quả học tập của học sinh. Hướng phát triển tương lai cần tập trung vào việc áp dụng công nghệ và đổi mới phương pháp dạy học.

5.1. Đề xuất các biện pháp quản lý trong tương lai

Các biện pháp quản lý trong tương lai cần được xây dựng dựa trên thực tiễn và nhu cầu của học sinh. Việc thường xuyên đánh giá và điều chỉnh các biện pháp quản lý sẽ giúp nâng cao hiệu quả dạy học.

5.2. Tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng giáo dục

Nâng cao chất lượng giáo dục là mục tiêu hàng đầu của mọi cơ sở giáo dục. Việc quản lý dạy học môn Toán hiệu quả sẽ góp phần quan trọng vào việc đạt được mục tiêu này, từ đó giúp học sinh phát triển toàn diện.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Kể từ năm 2006, khi kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 chính thức xác định môn Toán và môn Ngữ văn là hai môn thi bắt buộc mang tính quyết định, công tác quản lý hoạt động dạy và học môn Toán tại các trường trung học cơ sở trở thành nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu. Tuy nhiên, tại nhiều cơ sở giáo dục nội thành, việc quản lý dạy học môn Toán vẫn còn bộc lộ một số hạn chế nhất định về sự đồng bộ giữa đổi mới phương pháp và kiểm tra đánh giá, dẫn đến chênh lệch về chất lượng tiếp thu giữa các nhóm học sinh.

Nghiên cứu này được thực hiện nhằm phân tích toàn diện cơ sở lý luận và thực trạng quản lý hoạt động dạy học môn Toán, từ đó đề xuất hệ thống 7 biện pháp quản lý khả thi nhằm nâng cao chất lượng đào tạo tại trường Trung học cơ sở Yên Hòa, quận Cầu Giấy, thành phố Hà Nội. Phạm vi không gian của đề tài tập trung tại trường Trung học cơ sở Yên Hòa với khuôn viên 5.450 m², quy mô 20 lớp học và đội ngũ 44 giáo viên trong mốc thời gian từ năm 2008 đến năm 2011. Ý nghĩa của nghiên cứu được thể hiện qua các chỉ số định lượng cụ thể: góp phần nâng tỷ lệ học sinh giỏi toàn trường từ 30,4% trong năm học 2008-2009 lên 36,0% trong năm học 2010-2011, đồng thời kéo giảm tỷ lệ học sinh trung bình từ 21,3% xuống còn 13,8% và giữ vững tỷ lệ lên lớp hằng năm đạt từ 98,1% đến 98,4%. Nghiên cứu cung cấp luận cứ khoa học thực tiễn giúp nhà trường hoàn thiện mô hình quản lý chuyên môn trong bối cảnh đổi mới giáo dục phổ thông.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý thuyết quản lý tổ chức cổ điển và hiện đại, tiêu biểu là Thuyết quản lý khoa học của Frederick Winslow Taylor với nguyên tắc chuyên môn hóa quy trình làm việc và Thuyết hành chính của Henri Fayol với bốn chức năng cốt lõi: kế hoạch hóa, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra. Về mặt tâm lý sư phạm, đề tài vận dụng Thuyết vùng phát triển gần nhất của Lev Vygotsky và nguyên lý dạy học phát triển trí tuệ của Leonid Zankov, khẳng định quá trình dạy học phải đi trước sự phát triển nhận thức và kích thích tư duy độc lập của người học.

Khung phân tích của luận văn làm sáng tỏ bốn khái niệm trọng tâm:

1. Quản lý giáo dục: Hoạt động điều hành có hệ thống, có chủ đích của chủ thể quản lý tác động lên toàn bộ các khâu nhằm bảo đảm mục tiêu phát triển con người toàn diện theo quan điểm của Đặng Bá Lãm và Nguyễn Thị Mỹ Lộc.
2. Quản lý nhà trường: Sự tác động sư phạm có định hướng của Ban Giám hiệu nhằm tập hợp, điều phối tối ưu các nguồn lực nhân sự, cơ sở vật chất theo nhận định của Phạm Viết Vượng.
3. Hoạt động dạy học môn Toán: Quá trình tương tác biện chứng hai chiều, trong đó giáo viên giữ vai trò chủ đạo định hướng nhận thức và học sinh là chủ thể tích cực tự chiếm lĩnh tri thức toán học.
4. Biện pháp quản lý hoạt động chuyên môn: Tổng thể các cách thức tác động linh hoạt gồm biện pháp hành chính - tổ chức, tâm lý - giáo dục và kinh tế nhằm bảo đảm chuẩn kiến thức kỹ năng theo chương trình 140 tiết mỗi năm học do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành.

Phương pháp nghiên cứu

Đề tài sử dụng cỡ mẫu khảo sát toàn diện gồm 44 cán bộ, giáo viên nhà trường (trong đó có 15 giáo viên thuộc tổ Toán - Lý) và chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên trên 702 học sinh thuộc 20 lớp từ khối 6 đến khối 9. Phương pháp chọn mẫu phân tầng được áp dụng nhằm bảo đảm tính đại diện cao cho các độ tuổi tâm sinh lý khác nhau của học sinh trung học cơ sở và ghi nhận đầy đủ trình độ nghiệp vụ sư phạm của giáo viên.

Nguồn dữ liệu của đề tài gồm dữ liệu sơ cấp thu thập thông qua phiếu hỏi điều tra xã hội học, biên bản phỏng vấn sâu cán bộ quản lý, giáo viên bộ môn và phiếu khảo sát học sinh; dữ liệu thứ cấp được trích xuất từ báo cáo tổng kết năm học, hồ sơ quản lý chuyên môn và bảng tổng hợp kết quả học tập giai đoạn 2008-2011. Phương pháp phân tích dữ liệu kết hợp thống kê toán học (tính toán tần số, tỷ lệ phần trăm, giá trị trung bình) với phương pháp tổng kết kinh nghiệm thực tiễn và phân tích định tính. Lý do lựa chọn tổ hợp phương pháp này là nhằm bảo đảm tính khách quan, đo lường chính xác thực trạng dạy học và kiểm chứng độ tin cậy của 7 biện pháp quản lý được đề xuất. Timeline nghiên cứu được triển khai liên tục trong 3 năm học, từ tháng 9 năm 2008 đến tháng 5 năm 2011.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, trình độ chuyên môn của đội ngũ giáo viên Toán trường Trung học cơ sở Yên Hòa đạt chuẩn rất cao. Trong tổng số 15 giáo viên tổ Toán - Lý, có 11 giáo viên đạt trình độ trên chuẩn (tỷ lệ 73,3%), 1 giáo viên có bằng thạc sĩ (tỷ lệ 6,7%), 1 giáo viên đạt chuẩn và 2 giáo viên đang hoàn thành chương trình đại học. Khảo sát tự đánh giá cho thấy 78% giáo viên đánh giá trình độ chuyên môn và nghiệp vụ sư phạm ở mức rất tốt, 22% ở mức tốt và không có cá nhân nào tự xếp loại trung bình hoặc yếu.

Thứ hai, kết quả học tập của học sinh có sự cải thiện rõ rệt qua từng năm học. Tỷ lệ học sinh xếp loại học lực giỏi tăng liên tục từ 30,4% (năm học 2008-2009) lên 34,7% (năm học 2009-2010) và đạt 36,0% (năm học 2010-2011). Song song đó, tỷ lệ học sinh khá tăng từ 40,0% lên 44,0%, trong khi tỷ lệ học sinh trung bình giảm mạnh từ 21,3% xuống còn 13,8%. Tỷ lệ học sinh được lên lớp giữ vững từ 98,1% đến 98,4%, và số lượng học sinh giỏi cấp Quận môn Toán duy trì trung bình 14 giải mỗi năm.

Thứ ba, công tác trang bị cơ sở vật chất phục vụ bộ môn đã hoàn thiện với 20 phòng học đạt chuẩn ánh sáng, 7 phòng bộ môn và 2 phòng tin học trang bị 63 máy tính nối mạng Internet. Tuy nhiên, mức độ giáo viên tự đánh giá thực hiện đổi mới phương pháp dạy học đạt mức rất tốt chỉ chiếm 50%, còn lại 50% ở mức khá tốt, cho thấy việc khai thác thiết bị công nghệ và phần mềm dạy Toán chuyên sâu vẫn còn dư địa nâng cao.

Thảo luận kết quả

Sự gia tăng về tỷ lệ học sinh khá giỏi bắt nguồn từ sự đổi mới quyết liệt trong công tác chỉ đạo chuyên môn của Ban Giám hiệu từ năm học 2009-2010, kết hợp với việc giáo viên tích cực tham gia phong trào viết sáng kiến kinh nghiệm với 15 đến 17 đề tài được xếp loại cấp Quận hằng năm. Kết quả này tương đồng với các nghiên cứu lý luận dạy học của tác giả Nguyễn Bá Kim năm 2007 và Bùi Văn Nghị năm 2009, khẳng định rằng hiệu quả giờ học môn Toán phụ thuộc trực tiếp vào việc chuyển đổi từ lối dạy thuyết giảng truyền thống sang phương pháp dạy học giải quyết vấn đề và tổ chức hợp tác nhóm nhỏ.

Toàn bộ hệ thống dữ liệu thực nghiệm trong luận văn có thể được trực quan hóa hiệu quả thông qua hai công cụ:

1. Biểu đồ cột chồng biểu diễn sự dịch chuyển cơ cấu học lực học sinh qua 3 năm học (2008-2011), làm nổi bật sự tăng trưởng 5,6% của tỷ lệ học sinh giỏi và mức giảm 7,5% của học sinh trung bình.
2. Bảng thống kê đối chiếu phản ánh mối tương quan giữa trình độ đào tạo của 15 giáo viên tổ Toán - Lý với số lượng 31 lượt giáo viên dạy giỏi các cấp và số lượng sáng kiến kinh nghiệm đạt giải cấp Quận, Thành phố. Ý nghĩa thực tiễn của phát hiện này cho thấy quản lý chuyên môn chặt chẽ chính là đòn bẩy nâng cao chất lượng giáo dục đại trà và mũi nhọn.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả khảo sát thực trạng, luận văn đề xuất 5 nhóm giải pháp quản lý trọng tâm:

1. Bồi dưỡng nâng cao năng lực lý luận và kỹ năng quản lý cho đội ngũ cán bộ: Ban Giám hiệu chủ trì tổ chức 100% cán bộ quản lý và tổ trưởng chuyên môn tham gia các lớp tập huấn kỹ năng lập kế hoạch, kiểm tra hồ sơ bài giảng và đánh giá giờ dạy; thực hiện định kỳ 1 lần mỗi học kỳ theo kế hoạch năm học.
2. Đẩy mạnh tin học hóa và hiện đại hóa phương tiện dạy học môn Toán: Tổ chuyên môn Toán - Lý phối hợp bộ phận thiết bị khai thác tối đa 63 máy vi tính tại 2 phòng tin học, mục tiêu đạt 100% giáo án được soạn thảo bằng phần mềm vi tính và tối thiểu 80% giáo viên sử dụng thành thạo phần mềm hỗ trợ vẽ hình, mô phỏng toán học trong thời hạn 6 tháng.
3. Đổi mới quy trình quản lý thực hiện chương trình và phương pháp giảng dạy: Ban Giám hiệu cùng tổ chuyên môn tiến hành duyệt giáo án hằng tuần, bảo đảm thực hiện đủ 140 tiết học theo Quyết định số 16/2006/QĐ-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo, yêu cầu 100% tiết dạy giảm bớt truyền thụ một chiều, chuyển sang tổ chức tình huống có vấn đề và hoạt động nhóm.
4. Chuẩn hóa công tác kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh: Phòng Giáo dục và Đào tạo quận Cầu Giấy cùng Ban Giám hiệu chỉ đạo áp dụng hình thức đề kiểm tra kết hợp giữa trắc nghiệm khách quan (chiếm 30%) và bài tập tự luận gắn liền thực tiễn đời sống (chiếm 70%), tổ chức kiểm tra chất lượng chung tối thiểu 1 lần mỗi học kỳ.
5. Xây dựng hệ thống thu thập thông tin phản hồi và bồi dưỡng phương pháp tự học: Giáo viên bộ môn phối hợp giáo viên chủ nhiệm hướng dẫn học sinh phương pháp tự học ở nhà, duy trì kênh thu thập ý kiến định kỳ từ 100% phụ huynh và trên 700 học sinh vào cuối mỗi kỳ học.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý và Ban Giám hiệu các trường trung học cơ sở: Tham khảo trực tiếp quy trình 4 chức năng quản lý, khung tiêu chí kiểm tra hồ sơ chuyên môn giáo viên và cơ chế vận hành tổ chuyên môn Toán nhằm tối ưu hóa công tác quản trị trường học.
2. Giáo viên giảng dạy bộ môn Toán cấp trung học cơ sở: Vận dụng các thiết kế bài giảng mẫu, phương pháp dạy học phát hiện - giải quyết vấn đề và kỹ thuật xây dựng câu hỏi trắc nghiệm khách quan kết hợp tự luận ứng dụng trong phân phối 140 tiết chuẩn.
3. Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Quản lý giáo dục: Sử dụng luận văn như một công trình tham khảo chuẩn mực về phương pháp luận nghiên cứu thực chứng, thiết kế mẫu phiếu hỏi khảo sát và kỹ thuật xử lý số liệu thống kê giáo dục.
4. Chuyên viên quản lý tại các Phòng và Sở Giáo dục và Đào tạo: Khai thác căn cứ thực tiễn để tham mưu chính sách phân bổ ngân sách, đầu tư trang thiết bị phòng học bộ môn và ban hành tiêu chí thi đua giáo viên dạy giỏi cấp quận và thành phố.

Câu hỏi thường gặp

Luận văn tập trung giải quyết vấn đề then chốt nào trong quản lý trường học? Luận văn tập trung hoàn thiện hệ thống biện pháp quản lý hoạt động dạy và học môn Toán của Hiệu trưởng, từ khâu lập kế hoạch, duyệt giáo án, kiểm tra đánh giá đến quản lý cơ sở vật chất tại trường Trung học cơ sở Yên Hòa nhằm đáp ứng yêu cầu thi tuyển sinh vào lớp 10 với hai môn Toán và Ngữ văn bắt buộc.

Tỷ lệ học sinh khá giỏi môn Toán tại trường Trung học cơ sở Yên Hòa thay đổi ra sao trong giai đoạn nghiên cứu? Trong giai đoạn 2008-2011, tỷ lệ học sinh giỏi của trường tăng từ 30,4% lên 36,0%, tỷ lệ học sinh khá tăng từ 40,0% lên 44,0%, trong khi tỷ lệ học sinh trung bình giảm mạnh từ 21,3% xuống 13,8%, khẳng định tác động tích cực của công tác quản lý chuyên môn đổi mới.

Phân phối chương trình môn Toán cấp trung học cơ sở hiện hành được quy định như thế nào? Theo quy định chuẩn tại Quyết định số 16/2006/QĐ-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo, chương trình Toán từ lớp 6 đến lớp 9 được phân bổ 140 tiết mỗi năm học (tương đương 4 tiết mỗi tuần trong khung thời gian từ 35 đến 37 tuần thực học), bao gồm hai phân môn Đại số và Hình học.

Những phương pháp dạy học Toán tích cực nào được đề xuất đẩy mạnh trong nhà trường? Nghiên cứu đề xuất 4 phương pháp cốt lõi gồm: phương pháp vấn đáp tìm tòi, luyện tập và thực hành phân hóa, dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề thông qua tình huống thực tiễn, cùng phương pháp dạy học hợp tác trong nhóm nhỏ nhằm phát huy tối đa tính chủ động của học sinh.

Việc tin học hóa hoạt động dạy học môn Toán được triển khai trên cơ sở vật chất nào? Biện pháp tin học hóa được thực thi dựa trên hệ thống cơ sở vật chất sẵn có gồm 2 phòng tin học trang bị 63 máy tính kết nối Internet, 7 phòng học chức năng bộ môn cùng hệ thống máy chiếu đa năng phục vụ việc trình chiếu mô hình hình học không gian và đồ thị hàm số.

Kết luận

• Hệ thống 7 biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn Toán được xây dựng trên cơ sở lý luận khoa học vững chắc và có tính khả thi cao trong môi trường giáo dục đô thị.
• Đội ngũ 15 giáo viên tổ Toán - Lý với 73,3% trình độ trên chuẩn là nhân tố cốt lõi bảo đảm việc nâng cao chất lượng giáo dục đại trà và thành tích mũi nhọn.
• Cơ sở vật chất đồng bộ với 2 phòng tin học (63 máy tính) và 7 phòng chức năng tạo tiền đề thuận lợi để đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy.
• Kế hoạch 12 tháng tiếp theo tập trung vào việc hoàn thiện ngân hàng đề kiểm tra kết hợp trắc nghiệm với tự luận và chuẩn hóa phần mềm quản lý bài giảng số.
• Các trường trung học cơ sở cần chủ động nhân rộng mô hình quản lý đồng bộ nhằm nâng cao toàn diện chất lượng đào tạo và kết quả tuyển sinh đầu cấp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: TỔNG THUẬT MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TOÁN TẠI TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ 1. Sơ lược lịch sử nghiên cứu vấn đề Thế kỷ XX và những năm đầu của thế kỷ XXI đánh dấu nhiều thành tựu của khoa học giáo dục, thành tựu đáng kể nhất đó là lý luận giáo dục được gắn với lý luận phát triển (kinh tế học phát triển) và sự ra đời của Kinh tế học giáo dục, Xã hội học giáo dục, lý luận quản lý nhà trường. Mặc dù khoa học quản lý giáo dục ở nước ta còn non trẻ nhưng đã phát triển nhanh chóng về cả cơ sở lý luận và thực tiễn. Chúng ta đã có hàng loạt những thành tựu về khoa học quản lý nói chung và khoa học QLGD nói riêng.

Các tác giả, các nhà nghiên cứu và các nhà QLGD như Phạm Minh Hạc, Nguyễn Hữu Châu, Nguyễn Cảnh Toàn, Đặng Quốc Bảo, Đặng Bá Lãm, Nguyễn Thị Mỹ Lộc, Phạm Viết Vượng. đã có nhiều công trình nghiên cứu có giá trị về QLGD, quản lý nhà trường. Trong sự nghiệp đổi mới giáo dục hiện nay, công tác nghiên cứu về QLGD, quản lý nhà trường càng phát huy vai trò đặc biệt quan trọng. Tuy nhiên các công trình nghiên cứu trước đây thường đi sâu vào lý luận QLGD nói chung, còn ở phương diện quản lý cụ thể một môn học ở trường phổ thông trong đó có môn Toán ở cấp THCS thì chưa được đề cập nhiều.

Trong những năm gần đây lý luận về quản lý các môn học trong trường phổ thông đã được quan tâm, nhất là trong các luận văn thạc sĩ về QLGD. Đối với môn Toán ở trường phổ thông, nhiều công trình nghiên cứu của nhiều chuyên gia cũng đã đề cập ít nhiều về phương diện quản lý quá trình dạy học môn Toán sao cho có hiệu quả nhất. Tiêu biểu có thể kể đến một số công trình nghiên cứu có giá trị như: Phương pháp dạy học đại cương môn Toán của tác giả Nguyễn Bá Kim (2007); Vận dụng lý luận vào thực tiễn dạy 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] học môn Toán ở trường Phổ thông của tác giả Bùi Văn Nghị (2009); Cẩm nang dạy và học Toán trung học cơ sở của tác giả Vũ Hữu Bình ( 2007). Từ việc kế thừa các kết quả nghiên cứu đi trước, chúng tôi đi sâu nghiên cứu cơ sở lý luận, khảo sát thực trạng hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học môn Toán, đề xuất biện pháp hoạt động dạy học môn Toán ở trường THCS Yên Hòa quận Cầu Giấy, Hà Nội trong bối cảnh hiện nay 1.

Một số khái niệm cơ bản 1. Quản lý, biện pháp quản lý 1. Quản lý Quản lý là một hiện tượng xã hội, là yếu tố cấu thành sự tồn tại và phát triển của loài người. Loài người đã trải qua nhiều thời kỳ phát triển với nhiều hình thái xã hội khác nhau nên cũng trải qua nhiều hình thức QL khác nhau.

Các triết gia, các nhà chính trị từ thời cổ đại đến nay đều rất coi trọng vai trò của QL trong sự ổn định và phát triển của xã hội. QL là một phạm trù khách quan và là một tất yếu lịch sử. Nhiều nhà nghiên cứu đã đưa ra khái niệm về QL dưới các góc độ khác nhau.Taylor được coi là cha đẻ của thuyết QL khoa học đã cho rằng cốt lõi trong QL là: “Mỗi loại công việc dù nhỏ nhất đều phải chuyên môn hoá và phải QL chặt chẽ ”, “QL là nghệ thuật biết rõ ràng, chính xác cái gì cần làm và làm cái đó thế nào bằng phương pháp tốt nhất và rẻ nhất”[19, tr46]. Henri Fayol thì xuất phát từ các loại hình hoạt động quản lý khi cho rằng: “QL là quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các HĐ (chức năng) kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo, và kiểm tra”[19, tr46].

Mary Parker Follett đã có những đóng góp lớn lao trong thuyết hành vi trong QL. Ông khẳng định: “QL là một quá trình động, liên tục, kế tiếp nhau chứ không tĩnh tại.” [20, tr33] Theo các tác giả Nguyễn Quốc Chí và Nguyễn Thị Mỹ Lộc: Hoạt động QL là: “Tác động có định hướng có chủ đích của chủ thể QL (người QL) đến 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] khách thể QL ( người bị QL) – trong một tổ chức- nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức” [20, tr1] Từ các quan niệm trên, ta thấy bản chất chung của khái niệm QL là một quá trình tác động có ý thức, có định hướng và có tổ chức của chủ thể QL đến khách thể QL nhằm đạt được mục tiêu đã đề ra một cách hiệu quả nhất trong điều kiện biến động của môi trường. QL tồn tại trong mọi quá trình hoạt động của xã hội và là điều kiện quan trọng để tổ chức xã hội vận hành và phát triển. Trong khái niệm quản lý, ta cần chú ý các yếu tố sau: Chủ thể QL: là một cá nhân, một nhóm người hay một tổ chức tạo ra những tác động QL.

Nó trả lời câu hỏi: Ai QL Khách thể QL: Là những đối tượng tiếp nhận các tác động QL. + Khách thể QL có thể là người, trả lời câu hỏi: QL ai? + Khách thể QL có thể là vật, trả lời câu hỏi: QL cái gì? + Khách thể QL có thể là việc, trả lời câu hỏi: QL việc gì? Mục tiêu QL: là căn cứ để chủ thể tạo ra những tác động QL lên đối tượng QL. Quá trình QL mang tính tổng hợp, không tuân theo những quy định cứng nhắc mà phải mềm dẻo linh hoạt. Biện pháp quản lý Biện pháp có nghĩa là cách làm, cách thức tiến hành, giải quyết một vấn đề, một công việc cụ thể nào đó.

Biện pháp QL là tổng thể cách thức tác động của chủ thể QL lên đối tượng QL trong quá trình tiến hành các hoạt động nhằm đạt được mục tiêu đề ra. Biện pháp QL là yếu tố động, thường được thay đổi theo đối tượng và tình huống. Căn cứ vào tác động của chủ thể QL lên đối tượng quản lý, có thể chia thành nhóm biện pháp cơ bản sau: a) Biện pháp thuyết phục 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Biện pháp thuyết phục là cách tác động và nhận thức của con người bằng lí lẽ cho con người có nhận thức đúng đắn và tự nguyện thừa nhận những yêu cầu của QL và từ đó có thái độ và hành vi phù hợp với các yêu cầu đó. b) Biện pháp tổ chức – hành chính Biện pháp tổ chức – hành chính là cách tác động trực tiếp của hệ QL đến hệ bị QL trên cơ sở quan hệ tổ chức và quyền lực hành chính bằng mệnh lệnh, chỉ thị, quyết định.

Biện pháp này thể hiện sức mạnh của tổ chức, xác lập trật tự kỷ cương của bộ máy, giúp cho các quyết định QL được thi hành nhanh chóng và chính xác, tăng hiệu quả hoạt động QL. c) Biện pháp quản kinh tế Biện pháp kinh tế là cách tác động của chủ thể QL tới đối tượng QL thông qua lợi ích kinh tế, tạo động lực thúc đẩy con người tích cực hoạt động. d) Biện pháp tâm lý – giáo dục Biện pháp tâm lý – giáo dục là cách tác động của chủ thể QL tới đối tượng QL thông qua đời sống tâm lý cá nhân, các hệ tư tưởng, tâm tư tình cảm, nguyện vọng của họ. Biện pháp này dựa trên cơ sở các quy luật tâm lý của con người dựa vào uy tín của người QL để lôi cuốn các thành viên trong tổ chức hăng hái, tích cực tham gia công việc.

Các nhà QL cần biết phối hợp các biện pháp QL một cách linh hoạt nhằm khai thác mặt mạnh, hạn chế mặt nhược điểm của từng biện pháp. Không có một biện pháp nào là hoàn toàn tối ưu hay hoàn toàn hạn chế. Vận dụng các biện pháp thành công đem lại hiệu quả QL. Điều đó phụ thuộc vào khả năng sáng tạo và sự mềm dẻo, linh hoạt của các nhà quản lý.

Quản lý giáo dục, quản lý nhà trường 1.1 Quản lý giáo dục GD là một hoạt động đặc trưng của con người, có sự tham gia của nhiều thành tố khác nhau nhằm hướng tới một mục tiêu đào tạo thế hệ trẻ cho 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] đất nước. Dưới góc độ coi giáo dục là một hoạt động chuyên biệt thì QLGD là QL tất cả các hoạt động của một cơ sở giáo dục như trường học, các đơn vị phục vụ đào tạo, là sự điều hành hệ thống giáo dục quốc dân nhằm đạt được mục tiêu đào tạo. Dưới góc độ xã hội, QLGD là QL mọi hoạt động giáo dục trong xã hội. Các khái niệm về QLGD cũng hết sức phong phú.

Có thể nêu lên một số khái niệm là: Theo P. Khudominxly: “QLGD là tác động có hệ thống, có kế hoạch, có ý thức và mục đích của các chủ thể QL ở các cấp khác nhau đến tất cả các khâu của hệ thống nhằm mục đích bảo vệ việc GD, đảm bảo sự phát triển toàn diện, hài hoà của họ” [27, tr10] Tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc cho rằng: QLGD là hoạt động có ý thức bằng cách vận dụng các quy luật khách quan của các nhà QLGD tác động đến toàn bộ hệ thống giáo dục nhằm làm cho hệ thống đạt được mục tiêu của nó. [21] Tác giả Phạm Viết Vượng đã viết trong tác phẩm Giáo dục học: “Mục đích cuối cùng của QLGD là tổ chức quá trình giáo dục có hiệu quả để đào tạo lớp thanh niên thông minh, sáng tạo, năng động, tự chủ, biết sống và biết phấn đấu vì hạnh phúc của bản thân, gia đình và của xã hội”. [32, tr206] Theo tác giả Đặng Bá Lãm, QLGD là hệ thống có mục đích, có kế hoach, hợp quy luật của chủ thể quản lý nhằm làm cho hệ vận hành theo đường lối, nguyên lý giáo dục của Đảng, thể hiện được tính chất của nhà trường XHCN Việt Nam mà tiêu điểm hội tụ là quá trình dạy học – giáo dục thế hệ trẻ, đưa hệ giáo dục tới mục tiêu dự kiến, tiến lên trạng thái mới về chất.

[18] Như vậy, chúng ta có thể hiểu một cách khái quát: QLGD là hoạt động điều hành, phối hợp các lực lượng xã hội nhằm đẩy mạnh công tác GD&ĐT thế hệ trẻ theo yêu cầu phát triển xã hội. Cụ thể hơn, QLGD là hệ thống 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.