Xây dựng mô hình lưu vực thích hợp cho hệ thống thoát nước đô thị việt nam áp dụng cho lưu vực tân hóa lò gốm

Xây dựng mô hình lưu vực hiệu quả cho thoát nước đô thị Việt Nam. Nghiên cứu áp dụng tại lưu vực Tân Hóa Lò Gốm. Giải pháp thoát nước tối ưu.

• Tác giả: Nguyễn Thảo Hiền
• Người hướng dẫn: PGS. Lê Song Giang
• Trường học: Trường Đại học Bách khoa - Đại học Quốc gia Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kỹ thuật Tài nguyên nước
• Đề tài: Xây dựng mô hình lưu vực thích hợp cho hệ thống thoát nước đô thị Việt Nam, áp dụng cho lưu vực Tân Hóa Lò Gốm
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Tổng quan về mô hình lưu vực cho thoát nước đô thị 50 60

Ngập úng đô thị là một vấn đề ngày càng trở nên cấp bách, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sản xuất, sinh hoạt và đời sống của người dân. Tình trạng này gây thiệt hại cho các công trình xây dựng, hạ tầng kỹ thuật, làm gián đoạn giao thông và gây ô nhiễm môi trường. Các nguyên nhân chính bao gồm điều kiện tự nhiên khắc nghiệt, năng lực tiêu thoát nước hạn chế của hệ thống thoát nước đô thị, và quy hoạch đô thị chưa hợp lý. Đặc biệt, quá trình đô thị hóa nhanh chóng và biến đổi khí hậu càng làm trầm trọng thêm tình hình. Việc xây dựng mô hình lưu vực thích hợp đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý và giảm thiểu rủi ro ngập lụt, đặc biệt trong bối cảnh đô thị hóa nhanh chóng của Việt Nam.

1.1. Tầm quan trọng của quản lý thoát nước đô thị

Quản lý thoát nước đô thị hiệu quả là yếu tố then chốt để đảm bảo sự phát triển bền vững của các thành phố. Một hệ thống thoát nước tốt giúp bảo vệ cộng đồng khỏi tác động tiêu cực của ngập lụt, đồng thời góp phần cải thiện chất lượng cuộc sống và môi trường. Theo luận văn, việc ứng dụng mô hình toán đóng vai trò quan trọng trong việc mô phỏng và đánh giá các kịch bản khác nhau, từ đó đưa ra các giải pháp tối ưu cho quản lý thoát nước.

1.2. Thách thức từ biến đổi khí hậu đến thoát nước

Biến đổi khí hậu mang đến những thách thức lớn đối với hệ thống thoát nước đô thị. Lượng mưa tăng cao và cường độ mưa lớn hơn, kết hợp với mực nước biển dâng, làm tăng nguy cơ ngập lụt ở các khu vực ven biển và đô thị. Do đó, việc xây dựng các mô hình lưu vực có khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu là vô cùng quan trọng.

1.3. Yêu cầu cấp thiết về giải pháp thoát nước đô thị

Trước những thách thức ngày càng gia tăng, việc tìm kiếm và triển khai các giải pháp thoát nước đô thị hiệu quả là vô cùng cấp thiết. Các giải pháp này cần phải dựa trên cơ sở khoa học, kết hợp giữa các biện pháp công trình và phi công trình, và phải phù hợp với đặc điểm tự nhiên và kinh tế - xã hội của từng khu vực. Đề tài nghiên cứu hướng đến việc xây dựng một mô hình phù hợp với điều kiện Việt Nam, cụ thể là lưu vực Tân Hóa Lò Gốm.

II. Phân tích tình hình ngập lụt tại lưu vực Tân Hóa 50 60

Lưu vực Tân Hóa Lò Gốm là một khu vực trọng điểm của TP.HCM thường xuyên chịu ảnh hưởng của ngập lụt. Tình trạng này gây ra nhiều khó khăn cho đời sống của người dân, làm gián đoạn giao thông và gây thiệt hại kinh tế. Nguyên nhân chính bao gồm hệ thống thoát nước chưa đáp ứng được yêu cầu, quy hoạch đô thị chưa hợp lý và ảnh hưởng của biến đổi khí hậu. Việc nghiên cứu và xây dựng mô hình phù hợp cho khu vực này có ý nghĩa quan trọng trong việc giảm thiểu rủi ro ngập lụt.

2.1. Thực trạng ngập lụt tại TP.HCM và Tân Hóa Lò Gốm

TP.HCM phải đối mặt với tình trạng ngập lụt ngày càng nghiêm trọng, đặc biệt là trong mùa mưa. Lưu vực Tân Hóa Lò Gốm là một trong những khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, với nhiều tuyến đường thường xuyên bị ngập sâu. Theo luận văn, số điểm ngập đã tăng lên đáng kể sau một thời gian giảm, cho thấy tính phức tạp của vấn đề.

2.2. Các nguyên nhân gây ra ngập lụt tại lưu vực

Có nhiều nguyên nhân gây ra ngập lụt tại lưu vực Tân Hóa Lò Gốm, bao gồm: hệ thống thoát nước chưa hoàn chỉnh, năng lực tiêu thoát nước hạn chế, quy hoạch đô thị thiếu đồng bộ, và ảnh hưởng của biến đổi khí hậu. Ngoài ra, rác thải và bùn đất tích tụ trong cống cũng làm giảm khả năng tiêu thoát nước.

2.3. Tác động của ngập lụt đến đời sống và kinh tế

Ngập lụt gây ra nhiều tác động tiêu cực đến đời sống của người dân và hoạt động kinh tế tại lưu vực Tân Hóa Lò Gốm. Nó làm gián đoạn giao thông, gây hư hỏng tài sản, ảnh hưởng đến sức khỏe và gây thiệt hại cho các hoạt động kinh doanh. Việc giảm thiểu ngập lụt sẽ góp phần cải thiện chất lượng cuộc sống và thúc đẩy sự phát triển kinh tế của khu vực.

III. Cách xây dựng mô hình thích hợp cho hệ thống thoát nước 50 60

Việc xây dựng mô hình lưu vực thích hợp cho hệ thống thoát nước đô thị Việt Nam, đặc biệt áp dụng cho lưu vực Tân Hóa Lò Gốm, đòi hỏi sự kết hợp giữa các phương pháp mô hình hóa khác nhau. Cần tích hợp mô hình cống và mô hình lưu vực đô thị, đồng thời xem xét đến các yếu tố như địa hình, thủy văn và hệ thống công trình hiện có. Mục tiêu là đánh giá tính hiệu quả của mô hình mới so với các phương pháp truyền thống, từ đó nâng cao khả năng ứng dụng cho các khu vực khác.

3.1. Tích hợp mô hình cống và mô hình lưu vực

Để xây dựng mô hình hoàn chỉnh, cần tích hợp mô hình cống (1D/1Dc) và mô hình lưu vực (kết hợp 2D dòng chảy bề mặt và 1Dc dòng chảy cống ngầm). Điều này cho phép mô phỏng dòng chảy một cách chính xác hơn, từ bề mặt xuống hệ thống cống, và ngược lại. Luận văn đề xuất tích hợp mô hình thoát nước lưu vực vào mô hình hệ thống sông Sài Gòn - Đồng Nai.

3.2. Sử dụng mô hình toán để mô phỏng dòng chảy

Mô hình toán là công cụ quan trọng để mô phỏng dòng chảy trong mô hình lưu vực. Các mô hình như SWMM (Storm Water Management Model) và HEC-RAS được sử dụng rộng rãi để mô phỏng quá trình mưa - dòng chảy và dòng chảy trong hệ thống cống. Việc hiệu chỉnh và kiểm định mô hình là rất quan trọng để đảm bảo độ tin cậy của kết quả.

3.3. Xem xét các yếu tố ảnh hưởng đến thoát nước

Khi xây dựng mô hình, cần xem xét các yếu tố ảnh hưởng đến thoát nước, bao gồm: địa hình, độ dốc lưu vực, hệ số thấm, cường độ mưa, thời gian tập trung nước, và các công trình thoát nước hiện có (kênh, cống, trạm bơm). Dữ liệu KTTV đóng vai trò quan trọng trong việc hiệu chỉnh và kiểm định mô hình.

IV. Ứng dụng mô hình mới cho lưu vực Tân Hóa Lò Gốm 50 60

Việc ứng dụng mô hình lưu vực mới cho lưu vực Tân Hóa Lò Gốm nhằm mục đích đánh giá khả năng mô phỏng và so sánh với các phương pháp truyền thống. Quá trình này bao gồm việc thiết lập mô hình chi tiết hệ thống thoát nước, hiệu chỉnh và kiểm định mô hình, và đánh giá khả năng sử dụng mô hình lưu vực đô thị thay cho mô hình chi tiết hệ thống cống. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp cơ sở khoa học cho việc quản lý và cải thiện hệ thống thoát nước tại khu vực.

4.1. Thiết lập mô hình chi tiết hệ thống thoát nước

Để đánh giá khả năng của mô hình mới, cần thiết lập mô hình chi tiết hệ thống thoát nước tại lưu vực Tân Hóa Lò Gốm theo phương pháp truyền thống. Mô hình này bao gồm mô hình cống 1D/1Dc chi tiết và mô hình lưu vực (mưa - dòng chảy) kiểu truyền thống. Việc liên kết các mô hình con là rất quan trọng.

4.2. Hiệu chỉnh và kiểm định mô hình

Sau khi thiết lập mô hình, cần thực hiện quá trình hiệu chỉnh và kiểm định để đảm bảo độ tin cậy của kết quả. Quá trình này bao gồm việc so sánh kết quả mô phỏng với dữ liệu quan trắc thực tế, và điều chỉnh các thông số của mô hình cho phù hợp. Luận văn sử dụng dữ liệu mưa ngày 6/8/2020 để hiệu chỉnh và kiểm định.

4.3. Đánh giá khả năng thay thế mô hình cống chi tiết

Mục tiêu cuối cùng là đánh giá khả năng sử dụng mô hình lưu vực đô thị thay cho mô hình chi tiết hệ thống cống. Nếu mô hình lưu vực đô thị có thể mô phỏng chính xác tình trạng ngập lụt với độ tin cậy cao, nó có thể được sử dụng để thay thế mô hình cống chi tiết, giúp giảm thiểu thời gian và chi phí tính toán.

V. Đề xuất giải pháp cải thiện thoát nước đô thị Việt Nam 50 60

Dựa trên kết quả nghiên cứu, có thể đề xuất các giải pháp cải thiện thoát nước đô thị Việt Nam, đặc biệt là cho lưu vực Tân Hóa Lò Gốm. Các giải pháp này bao gồm việc nâng cấp hệ thống cống, xây dựng hồ điều hòa, quy hoạch đô thị hợp lý, và áp dụng các biện pháp quản lý thoát nước tiên tiến. Đồng thời, cần tăng cường năng lực cho đội ngũ cán bộ quản lý và kỹ thuật, và nâng cao nhận thức của cộng đồng về vấn đề ngập lụt.

5.1. Nâng cấp và mở rộng hệ thống thoát nước

Nâng cấp và mở rộng hệ thống thoát nước là một trong những giải pháp quan trọng để giảm thiểu ngập lụt. Điều này bao gồm việc thay thế các cống cũ, xây dựng thêm cống mới, và tăng cường khả năng tiêu thoát nước của hệ thống kênh mương. Cần ưu tiên các khu vực thường xuyên bị ngập lụt.

5.2. Xây dựng hồ điều hòa và cơ sở hạ tầng xanh

Xây dựng hồ điều hòa là một giải pháp hiệu quả để giảm thiểu ngập lụt. Các hồ điều hòa có thể tích trữ nước mưa trong thời gian ngắn, giúp giảm áp lực cho hệ thống thoát nước. Ngoài ra, cần tăng cường xây dựng cơ sở hạ tầng xanh (vườn mưa, mái xanh) để tăng khả năng thấm nước và giảm dòng chảy bề mặt.

5.3. Quy hoạch đô thị và quản lý thoát nước bền vững

Quy hoạch đô thị cần được thực hiện một cách khoa học, đảm bảo hệ thống thoát nước được tích hợp vào quy hoạch tổng thể. Cần tránh xây dựng trên các khu vực trũng thấp và có nguy cơ ngập lụt cao. Đồng thời, cần áp dụng các biện pháp quản lý thoát nước bền vững (LID - Low Impact Development) để giảm thiểu tác động của đô thị hóa đến hệ thống thoát nước.

VI. Kết luận và hướng phát triển mô hình lưu vực 50 60

Nghiên cứu về xây dựng mô hình lưu vực thích hợp cho hệ thống thoát nước đô thị Việt Nam, áp dụng cho lưu vực Tân Hóa Lò Gốm, đã đạt được những kết quả nhất định. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn đề cần được nghiên cứu sâu hơn, đặc biệt là việc tích hợp các yếu tố biến đổi khí hậu và phát triển các mô hình có khả năng dự báo ngập lụt trong tương lai. Hy vọng rằng, kết quả nghiên cứu sẽ đóng góp vào việc cải thiện quản lý thoát nước đô thị và giảm thiểu rủi ro ngập lụt tại TP.HCM và các đô thị khác ở Việt Nam.

6.1. Tổng kết kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Nghiên cứu đã xây dựng và đánh giá được mô hình lưu vực thích hợp cho hệ thống thoát nước đô thị Việt Nam, áp dụng cho lưu vực Tân Hóa Lò Gốm. Kết quả cho thấy mô hình mới có khả năng mô phỏng chính xác tình trạng ngập lụt và có thể được sử dụng để hỗ trợ quản lý thoát nước. Tuy nhiên, cần tiếp tục nghiên cứu và hoàn thiện mô hình để nâng cao độ tin cậy và khả năng ứng dụng thực tiễn.

6.2. Hướng phát triển mô hình hóa lưu vực trong tương lai

Trong tương lai, cần tập trung vào việc phát triển các mô hình hóa lưu vực có khả năng tích hợp các yếu tố biến đổi khí hậu (mực nước biển dâng, lượng mưa cực đoan) và dự báo ngập lụt trong thời gian thực. Đồng thời, cần nghiên cứu các biện pháp quản lý thoát nước sáng tạo, như sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để tối ưu hóa hoạt động của hệ thống thoát nước.

6.3. Đề xuất chính sách và giải pháp thoát nước bền vững

Cần có các chính sách khuyến khích việc xây dựng cơ sở hạ tầng xanh và áp dụng các biện pháp quản lý thoát nước bền vững. Đồng thời, cần tăng cường hợp tác giữa các cơ quan quản lý, các nhà khoa học, và cộng đồng để giải quyết vấn đề ngập lụt một cách hiệu quả và bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Ngập úng đô thị là vấn đề ngày càng được nhiều người quan tâm. Ngập úng ảnh hưởng nghiêm trọng đến sản xuất, sinh hoạt và đời sống hằng ngày của người dân, làm hư hại các công trình xây dựng, phá hủy các công trình hạ tầng kỹ thuật, làm ngưng trệ giao thông, gây ô nhiễm môi trường. Ngập úng đã và đang diễn ra tại các đô thị vùng đồng bằng, duyên hải ven biển đến các đô thị vùng trung du miền núi và cao nguyên. Các nguyên nhân cơ bản gây nên tình trạng ngập úng hiện nay có thể kể đến là: - Điều kiện tự nhiên, đặc điểm khí tượng - thủy văn (KTTV): (1) do triều cường: mực nước sông dâng cao, gây khó khăn trong việc tiêu thoát nước, đặc biệt là đối với vùng trũng, đất thấp; (2) do mưa: lượng mưa ngày càng gia tăng và có cường độ lớn, thời gian mưa kéo dài, có những trường hợp vượt cường độ thiết kế của hệ thống thoát nước; (3) do lũ: lũ trực tiếp từ các sông thượng nguồn hoặc việc xả lũ từ công trình thủy điện, thủy lợi, hồ tưới tiêu trên các lưu vực sông, gây nguy hiểm hơn khi xảy ra đồng thời với mưa to và triều cường.

- Năng lực tiêu thoát nước của hệ thống thoát nước (HTTN): hệ thống chưa hoàn chỉnh, còn nhiều hạn chế, không được quy hoạch đầu tư đạt yêu cầu, hoặc hệ thống đã cũ, hư hỏng, không được duy tu, bảo dưỡng thường xuyên. Đồng thời rác thải, bùn cát, trầm tích lắng đọng ở cửa cống hoặc trong cống gây ra khó khăn trong việc tiêu thoát nước khi có mưa lớn kéo dài. - Quy hoạch, quản lý phát triển đô thị: những năm gần đây, quá trình đô thị hóa diễn ra với tốc độ khá cao, đặc biệt đối với thành phố đã và đang trong quá trình phát triển mạnh - thành phố Hồ Chí Minh (TP. Kèm theo đó là hiện tượng khí hậu thay đổi thất thường.

Trong đó có những thách thức đáng chú ý như hiện nay thành phố thường xuyên bị ngập, trường hợp mực nước biển dâng sẽ tiếp tục tác động mạnh mẽ. Mưa lớn và thiếu hồ lưu trữ nước, hệ thống thoát nước chưa đáp ứng,…cũng là các nguyên nhân dẫn đến ngập. Chính vì vậy, việc đô thị hóa thiếu Tổng quan vấn đề nghiên cứu 2 kiểm soát, phát triển đô thị và phát triển cơ sở hạ tầng (CSHT) không đồng bộ, không thực sự phù hợp với đặc điểm từng vùng là những nguyên nhân trực tiếp khiến tình trạng ngập lụt đô thị càng nghiêm trọng. Ngập lụt bắt đầu trở thành vấn nạn của TP.HCM từ cách nay khoảng 20 năm.

Ngập xảy ra ở cả khu vực nông thôn lẫn khu vực đô thị, trong đó ngập tại các khu vực đô thị diễn ra gay gắt và gây thiệt hại đáng kể. Qua mỗi năm số điểm ngập ngày càng tăng và diện tích ngập cũng tăng theo. Năm 2008, là thời kỳ đỉnh điểm khi mà số điểm ngập lên tới 126 điểm; lúc này, Thành phố bắt đầu khởi động chương trình chống ngập trên toàn địa bàn. Tới năm 2015, số điểm ngập chỉ còn 23 điểm.

Tuy nhiên sang tới năm 2016, số điểm tăng vọt trở lại và các vùng ngập đã được xóa nay tái ngập. Đặc biệt những trận mưa trên 100mm gây ngập kéo dài ở các khu vực trũng thấp. Theo Trung tâm điều hành chương trình chống ngập nước TP.HCM, trong những tháng mùa mưa năm 2018, cứ vài tuần lại xảy ra một vụ ngập nước do mưa với nhiều mức độ nghiêm trọng khác nhau. Một trong 2 trận mưa lớn nhất trong năm 2018 là trận mưa vào chiều ngày 19/5 gây ngập 32 tuyến đường.

Tuyến đường Phan Huy Ích, quận Tân Bình có điểm ngập đến ngực người lớn làm giao thông bị tê liệt. Một số tuyến đường khác, 5 tiếng sau khi hết mưa, nước vẫn chưa rút, gây khó khăn cho giao thông, sinh hoạt của người dân. Trong khi các kế hoạch chống ngập vẫn còn đang tiếp tục bàn thảo thì trận “siêu mưa” lớn nhất trong lịch sử diễn ra chiều 25/11/2018 đã phá vỡ mọi kỷ lục. Số liệu quan trắc trên địa bàn quận 1 cho thấy chỉ trong vòng 90 phút vũ lượng đã đạt 204 mm, khiến cho 59 tuyến đường bị ngập nặng, trên thực tế gần như toàn bộ thành phố bị tê liệt vì ngập.

Một số khu vực bị ngập nặng như Thảo Điền (quận 2), Hiệp Bình Chánh (quận Thủ Đức), phường 15 (quận Tân Bình), phường Đông Hưng Thuận (quận 12),…phải dùng đến bè, máng để đi lại. Hai ngày sau trận mưa, nước vẫn chưa rút hết ở những khu vực bị ngập. Chiều ngày 29/06/2023, cơn mưa như trút nước ở nhiều nơi tại TP.HCM và kéo dài hơn một tiếng đồng hồ khiến nhiều tuyến đường ngập lênh láng. Các điểm Tổng quan vấn đề nghiên cứu 3 ngập như Nguyễn Văn Khối và các tuyến đường xung quanh công viên Làng Hoa (quận Gò Vấp), đường Thảo Điền, Quốc Hương (TP.Thủ Đức), Hồ Học Lãm, Tên Lửa (quận Bình Tân), khu vực công viên Lê Thị Riêng (quận 10) lại lênh láng như sông.

Hay cơn mưa đầu tháng 10 kèm triều cường khiến hàng loạt tuyến đường tại các quận 7,8, TP.Thủ Đức và các huyện Bình Chánh, Nhà Bè xảy ra tình trạng ngập khiến các phương tiện di chuyển khó khăn trên đường. Cơn mưa xuất hiện khoảng 15 giờ, mưa bắt đầu nặng hạt và kéo dài hơn 18 giờ mới ngớt. Cũng tại thời điểm đó, mức triều tại trạm đo Nhà Bè sông Đồng Điền đạt 1,66m, trạm Phú An sông Sài Gòn đạt 1,64m, cả hai trạm này đều vượt mức báo động 3. Nhằm hướng đến mục tiêu đô thị thông minh, TP.HCM nhất thiết cần thực hiện quản lý tốt công tác quy hoạch, xây dựng phát triển đô thị.

Vấn đề đặt ra là làm thế nào để cung cấp hiệu quả nhất các dịch vụ hạ tầng kỹ thuật phục vụ đô thị, nâng cao chất lượng sống của người dân; sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên về đất đai và giảm thiểu tác động bất lợi về môi trường và một trong các trọng tâm cần giải quyết là ngập lụt đô thị. Thực hiện điều này cần thiết phải ứng dụng một bộ công cụ hỗ trợ, mô hình toán chính là công cụ trợ giúp hữu ích, giúp thực hiện mô phỏng dòng chảy với các kịch bản khác nhau để từ đó cho phép đánh giá được khả năng của hệ thống tiêu thoát trước các tình huống gây ngập. Tuy nhiên hiện nay, các nghiên cứu đã và đang thực hiện chưa thật sự phù hợp với kiểu đô thị Việt Nam. Đặc điểm của đô thị Việt Nam là sự hiện diện của một hệ thống chằng chịt các con hẻm cùng với các cống kích thước nhỏ bên dưới mà việc đưa các cống này vào mô hình vẫn chưa được nhắc đến.

Trong khi đó cũng chưa có mô hình thủy văn tính toán dòng chảy tụ nào quan tâm tới sự hiện diện của hệ thống cống và hẻm nhỏ này. Thực tế cống, đường, ngõ hẻm là các phần tử dẫn nước quan trọng trong hệ thống thoát nước đô thị. Điểm đặc biệt ở các đô thị Việt Nam là số lượng các ngõ, hẻm nhỏ rất dày đặc, điều này khiến cho bài toán tiêu thoát nước đô thị trở nên khó khăn. Tổng quan vấn đề nghiên cứu 4 Đáp ứng nhu cầu thực tiễn trên, đề tài “Xây dựng mô hình lưu vực thích hợp cho hệ thống thoát nước đô thị Việt Nam, áp dụng cho lưu vực Tân Hóa - Lò Gốm” sẽ được thực hiện với mục tiêu là phát triển một mô hình thủy văn cho phép xét tới sự hiện diện của hệ thống cống và hẻm nhỏ.

Đồng thời nghiên cứu cũng đưa ra hai hướng giải quyết trong bài toán ngập lụt đô thị cho lưu vực Tân Hóa - Lò Gốm. Phương pháp thứ nhất, ứng dụng bộ mô hình thủy văn lưu vực tính toán dòng chảy tụ có sự hiện diện của hệ thống cống và hẻm nhỏ. Phương pháp thứ hai, sử dụng địa hình 2D mô phỏng dòng chảy tràn trên bề mặt khi xảy ra ngập lụt trên các tuyến đường và khu vực dân cư thay cho mô hình thủy văn lưu vực. Từ đó so sánh hiệu quả của hai phương án này để có thể ứng dụng cho những bài toán khác nhau trong thực tế và mang ý nghĩa khoa học.

Tại lưu vực thí điểm nghiên cứu Tân Hóa - Lò Gốm, mỗi lần có mưa hay triều cường, tại các tuyến đường lớn ở quận Tân Bình như Đồng Đen, Âu Cơ, Thoại Ngọc Hầu, Lũy Bán Bích và hàng chục tuyến đường trong khu dân cư Bàu Cát, đường cũng như hẻm tràn ngập nước, nhiều nơi ngập rất sâu. Khu vực vòng xoay An Lạc (quận Bình Tân), khu dân cư Bình Phú (quận 6), vòng xoay Cây Gõ (quận 11), ngã tư 3 Tháng 2 và Lê Hồng Phong (quận 10), Phạm Thế Hiển (quận 8)… nước ngập gần nửa bánh xe máy. Nước tràn vào nhà dân, nhiều nhà phải trang bị máy bơm để bơm nước ra ngoài. Người dân sống dọc bên bờ kênh Nước Đen, kênh Tân Hóa - Lò Gốm là rác ngập trong dòng nước đen kịt và bốc mùi hôi thối, ô nhiễm trầm trọng.

Mùa mưa hay khi triều cường, nhiều khu dân cư dọc theo 2 tuyến kênh này hầm hập bốc lên mùi nồng nặc của hóa chất từ các cơ sở dệt nhuộm. Thời điểm đó, toàn bộ tuyến kênh này đầy rác, nước lưu thông rất yếu. Dòng nước đen kịt, nhà sàn cơi nới, lấn chiếm rạch mọc lô nhô, mất trật tự, người dân còn vô tư xả rác và nước thải xuống rạch. Trong khi đó, tuyến kênh này là hệ thống thoát nước chính cho toàn bộ lưu vực Bắc Tàu Hủ và Tân Hóa - Lò Gốm, bao gồm các quận 5, 6, 11, Tân Phú, Bình Tân.

Vì lý do trên, đề tài được lựa chọn và thực hiện cho nghiên cứu Luận văn Thạc sĩ. Tổng quan vấn đề nghiên cứu 5 1.2 Tình hình nghiên cứu 1.1 Các nghiên cứu trên thế giới Ngập đô thị đang là vấn đề quan tâm không chỉ riêng đối với các nhà quản lý trong quy hoạch mà còn được chú trọng trong nhiều nghiên cứu khoa học trên thế giới. Bài báo nghiên cứu tiềm năng và hạn chế của mô hình 1D về ngập lụt đô thị của Ole Mark và các cộng sự (2004). Mô phỏng sự tương tác dòng chảy trên lưu vực, trong hệ thống cống (kênh hở) và các khu vực tồn đọng nước.

Các kết quả từ mô hình hóa được trình bày dưới dạng bản đồ số từ công cụ GIS. Trong nghiên cứu chỉ ra, tình trạng ngập lụt xuất phát từ mưa lớn cục bộ, thời gian kéo dài, từ đó ước tính chi phí thiệt hại do lũ lụt [1].