DAI HOC QUOC GIA THANH PHO HO CHI MINH KHOA KINH TE ~~======= 3--------- NGUYEN THANH THIEN VAI TRO CUA NGANH HAI QUAN DOI VOI DAU TU NUOC NGOAI TAI TINH BINH DUONG TRONG QUA TRINH HOI NHAP LUAN VAN THAC SY KINH TE CHUYEN NGANH KINH TE HOC MA NGANH 603103 HUGNG DAN KHOA HOC PGS.NGUYEN VAN TRINH ĐAIRHCMAAMZURG TP. HỒ CHÍ MiNH THU VIEN LOI CAM DOAN Tôi xin cam đoan luận văn “Vai trò của của ngành Hải quan đối với thu hút đầu tư nước ngoài tại tỉnh Bình Dương trong quá trình hội nhập” do tôi tự nghiên cứu và hoàn thành dưới sự hướng dẫn của PGS.TS Nguyễn Văn Trình. Nếu có gì sai trái tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm MUC LUC Mỡ đầu | Chương 1: Một số vấn đề cơ bản về Hải quan và đầu tư nước ngoài. Khái niệm về quân lý của ngành Hải quan: œ 1.Khái niệm về Hải quan: œ 1. Hoạt động của Hải quan trong nên kinh tế thị trường, hội ¬1 nhập quốc tế và những đặc thù 1. Vai trò hoạt động của Hải quan trong nền kinh tế hội 11 nhập . Kinh nghiệm quản lý của Hải quan một số nước 14 1. Môi trường đầu tư và đầu tư nước ngòai 18 1. Môi trường đầu tư 18 1. Đầu tư nước ngòai 19 Chương 2: Thực trạng và vai trò quản lý của Hải quan đối với đầu 27 tư tại tỉnh Bình Dương 2. Tác động của đầu tư nước ngòai đối với quá trình phát triển Bình 27 Dương thời gian qua 2.Tăng trưởng kinh tế 27 2. Dự án đầu tư nước ngoài và kim ngạch XNK. Giá trị sản xuất công nghiệp 30 2. Thực trạng quản lý của Hải quan trên địa bàn tỉnh Bình Dương 32 2. Khái lược về Hải quan Tỉnh Bình Dương 32 2. Vai trò của ngành Hải quan trong thương mại quốc tế: 32 2. Thực trạng hoạt động Hải quan trên địa bàn tỉnh Bình 34 Dương 2. Đánh giá hoạt động của Hải quan Bình Dương 50 2 . Những hạn chế 52 2. Phân tích những nguyên nhân chính 66 : Chương 3: Phương hướng và giải pháp tiếp tục hoàn thiện hoạt 72 động của Hải quan, các kiến nghị nhằm đây mạnh thu hút đầu tư tại tỉnh Bình Dương. Phương hướng để dé xuất giải pháp hoàn thiện hoạt động của Hải 72 quan tại tỉnh Bình Dương: 3. Phương hướng chung của tỉnh Bình Dương: 72 3. Phuong hướng chung của ngành Hải quan: 72 3. Phương hướng hoàn thiện hoạt động Hải quan trên địa 73 bàn tỉnh Bình Dương: 3. Một số giải pháp nhằm nâng cao vai trò Hải quan trong thu hút đầu 75 tư nước ngoài. Công tác giám sát quản lý, chồng buôn lậu và gian lận 75 thương mại „ „ 3. Công tác xác định giá tính thuê và hòan thuê. Công tác tổ chức cán bộ, phòng chống quan liêu, những 82 nhiều. Kiểm soát họat động đầu tư 84 3. Một số giải pháp phụ trợ khác 86 3. Một số kiến nghị nhằm đây mạnh thu hút đầu tư, cải thiện môi 89 trường đầu tư tại tỉnh Bình Dương 3. Kiến nghị Cục Hải quan Bình Dương 89 3. Kiến nghị Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan. 91 Kết luận 95 DANH MUC CHU VIET TAT WTO Tổ chức Thương mại Thế giới Word Trade Organization | GATT Hiệp định Trị giá General Areement On Tariffs And Trade - AFTA Khu vực Mậu dịch Tự do ASEAN Asean free trade area TRIPS. Hiệp định về Quyền Sở hữu Trí tuệ FDI Nguồn vốn nước ngoài đầu tư trực tiếp Foriegn Direct Investment | XNK Xuất khẩu nhập khẩu _ ASEAN Hiệp hội các nước Đông Nam A Association Of South-East Asian Nation _ APEC Diễn đàn Hợp tác Kinh tế Chau A - Asia — Pacific Economic Thái Bình Dương Cooperation ASEM Diễn đàn hợp tác Á Âu Asian Europe Meeting WCO Tổ chức Hải quan Thế giới World Customs Organization Công ước HS Công ước Hài hoà Mô tả và Mã hoá HH Harmonized System UNDP Chương trình phất triển liên hiệp quốc United Nation Development Programme CEPT Chương trình Cắt giảm Thuế quan có Common Efective Preferential hiệu lực chung Tariffe IMF Quỹ tiền tệ thé quốc tế International Monetary Fund CNTT Công nghệ thông tin GTT22 Chương trình đữ liệu giá xuất nhập khẩu JICA Tổ chức Hải quan Nhật Bản KCN Khu Công Nghiệp TCHQ Tổng cục Hải quan KCX Khu Chế Xuất KTSTQ Tế chức Thương mại Thế giới DANH MUC CAC BANG BIEU Loai Nội dung Bang biéu Trang Biéu 2.1 Tăng trưởng GDP của Bình Dương năm 2000-2005 (tỷ đồng) 28 Biểu 2.2 Số dự án đầu tư nước ngòai (năm 2001->2005) 29 : iéu 2.3 Giá trị sản xuất công nghiệp (Tỷ đồng) 31 Bang 2.1 Kết quả hoạt động xuất nhập khâu của Bình Dương và Việt Nam 37 Bang 2.2 Kim ngạch xuất khẩu của khu vực FDI giai đọan 2003-2005 40 Bang 2.3 Số vụ việc vi phạm doanh nghiệp FDI (Từ năm 2003-2005) 42 Bang 2.4 Đóng góp vào ngân sách của doanh nghiệp FDI (từ năm 2002- 45 2005) MO DAU 1. TINH CAP THIET CUA DE TAI Việt Nam sắp trở thành thành viên WTO đã khiến môi trường đầu tư tại đây trở nên rất hấp dẫn, khung pháp luật, chính sách về đầu tư nước ngoài tại Việt Nam liên tục được hoàn thiện và phù bợp với thông lệ quốc tế cũng khiến các Những năm vừa qua, nền kinh tế của Việt Nam đang chuyển mình với những bước tiến vượt bậc, rất nhiều nhà đầu tư nước ngoài đã và đang quan tâm đến thị trường Việt Nam, điều này thể hiện ở sự tăng trưởng mạnh mẽ của dòng vốn đầu tư nước ngoài vào Việt Nam trong vài năm trở lại đây; Đặc biệt, lượng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký mới trong năm 2005 đã tăng cao nhà đầu tư tin tưởng hơn về môi trường đầu tư tại Việt Nam. Những gì mà Việt Nam đang nỗ lực thực hiện để cải thiện môi trường đầu tư cũng nhằm chuẩn bị đón bắt những cơ hội mới trong quá trình hội nhập. Quá trình hội nhập quốc tế đòi hỏi thủ tục Hải quan cũng phải hội nhập, phải theo chuẩn mực Hải quan hiện đại để phù hợp với khu vực và quốc tế. Ngành Hải quan phải thực hiện các cam kết quốc tế liên quan đến lĩnh vực Hải quan như Công ước Kyoto, Hiệp định trị giá GATT/WTO, công ước HS. Việt Nam đang thực hiện dan va đầy đủ những cam kết trong khuôn khé mau dich quốc tế AFTA và chuẩn bị gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới; Do đó sức ép hội nhập và phù hợp ngày càng lớn, nó đặt ra cho ngành Hải quan những nhiệm vụ trước mắt hết sức nặng nề mang tính tiên phong và đòi hỏi có đủ bản lãnh để bức phá. Tỉnh Bình Dương là vùng kinh tế trọng điểm phía nam, qua những năm đỗi mới và liên tục dẫn đầu cả nước về phát triển kinh tế xã hội và thu nhập bình quân đầu người; Trong năm 2005 đạt 15,4 triệu đồng/năm (xấp xi 1.000USD/năm), tăng 17,5% so với năm ngoái.GDP của Bình Dương tiếp tục tăng trưởng cao, vượt 15,4% so với năm 2004, cơ cấu kinh tế chuyển dich ngày càng đúng hướng: công nghiệp - dich vu - nông nghiệp, trong đó công nghiệp chiếm tỷ trọng 63,8%. Trong năm, giá trị sản xuất công nghiệp của tỉnh đạt hơn 42.536 tỷ đồng, tăng gần 33% so với năm trước; kim ngạch xuất khẩu đạt hơn 3,1 tý USD, tăng 43,8%. Binh Dương tiếp tục là điểm sáng của cả nước về thu hút vốn đầu tư trong nước và nước ngoài. Số vốn đầu tư nước ngoài vào Bình Dương đạt mức khá cao | ty USD trong năm 2005, gấp hơn 3 lần so với dự kiến, nâng tổng số vốn đầu tư nước ngoài vào địa bàn tỉnh lên 5 tỷ USD. Đầu tư trong nước cũng đạt gần 4.200 tỷ đồng trong năm nay, trong số 42 tỉnh, thành phố được tính chỉ số cạnh tranh cấp tỉnh trong năm 2005, tỉnh Bình Dương dẫn đầu cả nước về chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh về môi trường kinh doanh. Hà Nội xếp hạng 14, TP.HCM hạng 17 và Hà Tây xếp cuối bảng. (Theo VCCI) Xuất phát từ tình hình thực tế phát triển kinh tế và kết quả thu hút đầu tư nước ngoài tại tỉnh Bình Dương. Vai trò ngành Hải quan như thể nào và phải làm gì để thu hút đầu tư nước ngòai đạt hiệu quả tốt nhất?. Với xu hướng phát triển chung, việc nghiên cứu đánh giá vai trò hoạt động Hải quan đối với các doanh nghiệp đầu tư nước ngoài trên địa bàn tỉnh Bình Dương nhằm đưa ra một số giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý cũng như việc đẩy mạnh thu hút đầu tư nước ngoài là một đề tài hết sức cần thiết mang tính thực tiễn trong giai đoạn hiện nay. Để làm sáng tỏ các vấn đề trên, tác giả đã chọn đề tài: “Vai trò của ngành Hải quan đối với thu hút đầu tư nước ngoài tại tỉnh Bình Dương trong quá trình hội nhập” để làm luận văn tốt nghiệp chương trình Thạc sĩ ngành Kinh tế học. TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU CỦA DE TAI Trong thời gian qua, trên địa bàn tỉnh Bình Dương đã có để tài nghiên cứu liên quan đến lĩnh vực đầu tư nước ngoài và quản lý nhà nước về Hải quan như: "Tác động của đầu tư nước ngoài đối với sự phát triển kinh tế-xã hội tỉnh Bình Dương" luận văn thạc sĩ kinh tế của ông Trần Văn Lợi. " Hiện đại hóa ngành Hải quan Bình Dương” luận văn thạc sĩ kinh tế của ông Tô Văn Khỏe. Hiện nay chưa có đề tài nào nghiên cứu chỉ tiết và có hệ thống về vai trò của Hải quan đối với việc quản lý và thúc đẩy đầu tư nước ngoài tại tỉnh Bình Dương. Thông qua các số liệu thực tế và tình hình phát triển kinh tế tại tỉnh, các kinh nghiệm thực tiễn cùng phương pháp quản lý của Hải quan theo qui định hiện hành; đề tài này sẽ nghiên cứu, phân tích, tác động và vai trò của ngành Hải quan Bình Dương đối với đầu tư nước ngoài tại Tỉnh, qua đó sẽ đưa ra những một số đề xuất, kiến nghị nhằm giải quyết và minh bạch hoá các van dé phat sinh, góp phan day mạnh và thu hút các nhà đầu tư, đặc biệt là trải thảm đỏ các nhà đầu tư nước ngoài tại Tỉnh Bình Dương. DOI TUQNG VA PHAM VI NGHIEN CUU CUA DE TAI Đối tượng nghiên cứu: Đối tượng nghiên cứu chủ yếu của luận văn là nghiên cứu vai trò ngành Hải quan đối với việc thu hút đầu tư nước ngoài, các biện pháp nâng cao hiệu quả thu hút đầu tư, minh bạch hoá và cải cách thủ tục hành chính trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế. Phạm vi nghiên cứu: .
