Luận văn thạc sĩ tư tưởng hồ chí minh về văn hóa và vận dụng xây dựng văn hóa công sở tại trường cao đẳng điện lực thành phố hồ chí minh

Luận văn thạc sĩ phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa và ứng dụng xây dựng văn hóa công sở tại trường Cao đẳng Điện lực TP.HCM.

• Tác giả: Kpă Hoa
• Người hướng dẫn: PGS. Đinh Ngọc Thạch
• Trường học: Học viện Khoa học Xã hội
• Chuyên ngành: Chính trị học
• Đề tài: Tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa và ứng dụng tại Trường Cao đẳng Điện lực TP.HCM
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng Quan Tư Tưởng Hồ Chí Minh Về Văn Hóa Giá Trị Cốt Lõi

Văn hóa, theo tư tưởng Hồ Chí Minh, là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội. Văn hóa kết tinh những giá trị tốt đẹp của con người, cộng đồng, dân tộc. Một nền văn hóa tiên tiến không chỉ phục vụ riêng cho một dân tộc mà còn đóng góp vào sự phát triển chung của thế giới. Hồ Chí Minh được UNESCO tôn vinh là anh hùng giải phóng dân tộc và nhà văn hóa kiệt xuất. Tư tưởng, sự nghiệp, nhân cách của Người đã trở thành hệ giá trị văn hóa của nhân loại. Đảng Cộng sản Việt Nam khẳng định chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh là nền tảng tư tưởng, trong đó tư tưởng về văn hóa chiếm vị trí quan trọng. Đảng luôn quan tâm đến văn hóa, coi đó là nhiệm vụ quan trọng để giải phóng dân tộc, xã hội, con người, phát triển đất nước. Đảng đã sớm đề ra quan niệm và đường lối về văn hóa, đó là bảo tồn và phát triển văn hóa dân tộc bắt nhịp cùng thời đại.

1.1. Khái Niệm Văn Hóa Trong Tư Tưởng Hồ Chí Minh

Theo tư tưởng Hồ Chí Minh, văn hóa không chỉ là những giá trị tinh thần mà còn là động lực thúc đẩy sự phát triển của xã hội. Văn hóa bao gồm cả văn hóa vật chất và văn hóa tinh thần, thể hiện trình độ phát triển của một dân tộc. Người nhấn mạnh vai trò của văn hóa trong việc xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa, có đạo đức, lối sống văn minh. Văn hóa phải phục vụ nhân dân, gắn liền với đời sống của nhân dân. Văn hóa Hồ Chí Minh là sự kết hợp giữa văn hóa truyền thống Việt Nam và tinh hoa văn hóa nhân loại.

1.2. Vai Trò Của Văn Hóa Trong Sự Nghiệp Cách Mạng

Văn hóa đóng vai trò quan trọng trong sự nghiệp giải phóng dân tộc và xây dựng đất nước. Văn hóa giúp nâng cao dân trí, bồi dưỡng tinh thần yêu nước, đoàn kết dân tộc. Văn hóa là vũ khí sắc bén chống lại các thế lực thù địch, bảo vệ nền độc lập, tự do của Tổ quốc. Tư tưởng Hồ Chí Minh nhấn mạnh văn hóa phải đi trước, mở đường cho sự phát triển kinh tế - xã hội. Văn hóa phải góp phần xây dựng một xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.

II. Thách Thức Xây Dựng Văn Hóa Công Sở Giải Pháp Hiệu Quả

Xây dựng văn hóa công sở là xây dựng lề lối làm việc khoa học, có trật tự kỷ cương, tuân theo những nội quy, quy định chung nhưng không mất đi tính dân chủ. Trong môi trường làm việc ngày càng năng động và chuyên nghiệp, bên cạnh việc sáng tạo để tìm ra phương pháp giúp làm việc nhanh hơn và đạt hiệu quả cao hơn thì việc xây dựng giá trị riêng của bản thân thông qua việc hình thành những thói quen, lề lối làm việc, phong cách ứng xử cùng hành vi văn minh, lịch sự chốn công sở là điều hết sức quan trọng. Văn hóa công sở không chỉ thể hiện đạo đức, phẩm chất của cán bộ, công nhân viên chức trong khi thực thi nhiệm vụ mà còn thể hiện trình độ văn hoá của mỗi người. Để bảo đảm tính trang nghiêm và hiệu quả hoạt động của các cơ quan, đơn vị, nhà trường trong giai đoạn hiện nay, việc xây dựng các chuẩn mực trong văn hóa công sở luôn rất cần thiết.

2.1. Thực Trạng Văn Hóa Công Sở Tại Các Đơn Vị

Hiện nay, văn hóa công sở tại nhiều đơn vị còn tồn tại nhiều hạn chế. Một số cán bộ, công chức còn thiếu tinh thần trách nhiệm, làm việc qua loa, đại khái. Tình trạng quan liêu, hách dịch, cửa quyền vẫn còn diễn ra. Ứng xử giao tiếp nơi công sở còn thiếu văn minh, lịch sự. Cần có những giải pháp đồng bộ để khắc phục những hạn chế này, xây dựng một nền văn hóa công sở lành mạnh, hiệu quả.

2.2. Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Văn Hóa Công Sở

Văn hóa công sở chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố, bao gồm: trình độ dân trí, hệ thống pháp luật, cơ chế quản lý, môi trường làm việc, phẩm chất đạo đức của cán bộ, công chức. Để xây dựng một nền văn hóa công sở tốt đẹp, cần phải tác động vào tất cả các yếu tố này. Cần nâng cao trình độ dân trí, hoàn thiện hệ thống pháp luật, đổi mới cơ chế quản lý, tạo môi trường làm việc thân thiện, khuyến khích cán bộ, công chức rèn luyện phẩm chất đạo đức.

III. Ứng Dụng Tư Tưởng Hồ Chí Minh Xây Dựng Văn Hóa Trường CĐ Điện Lực

Trường Cao đẳng Điện lực TP.HCM là đơn vị thuộc Tổng Công ty Điện lực miền Nam, có cam kết “Sống, lao động và học tập theo tấm gương đạo đức của Chủ tịch Hồ Chí Minh”. Do đó, trường luôn chú trọng xây dựng những giá trị cốt lõi, những chuẩn mực đạo đức và những cam kết về văn hóa để tất cả các đơn vị trong hệ thống của mình xác lập một hệ thống các giá trị được mọi người trong đơn vị chia sẻ, chấp nhận, đề cao và ứng xử theo các giá trị đó tạo nên sự khác biệt và được coi là truyền thống riêng của mỗi đơn vị. Việc ứng dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào xây dựng văn hóa trường học là vô cùng quan trọng.

3.1. Giáo Dục Đạo Đức Phong Cách Hồ Chí Minh Cho Sinh Viên

Nhà trường cần tăng cường giáo dục đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh cho sinh viên. Thông qua các môn học, hoạt động ngoại khóa, sinh viên được tìm hiểu về cuộc đời, sự nghiệp, tư tưởng, đạo đức, phong cách của Bác. Từ đó, sinh viên có ý thức tu dưỡng, rèn luyện bản thân, trở thành những công dân tốt, có ích cho xã hội. Giáo dục lý tưởng cách mạng là một phần quan trọng trong quá trình này.

3.2. Xây Dựng Môi Trường Văn Hóa Lành Mạnh Thân Thiện

Nhà trường cần xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, thân thiện, tạo điều kiện cho sinh viên phát triển toàn diện. Cần tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao, tạo sân chơi bổ ích cho sinh viên. Cần xây dựng mối quan hệ tốt đẹp giữa thầy và trò, giữa sinh viên với nhau. Xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh là yếu tố quan trọng để nâng cao chất lượng giáo dục.

3.3. Phát Huy Giá Trị Văn Hóa Truyền Thống Trong Nhà Trường

Nhà trường cần phát huy giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc. Tổ chức các hoạt động giới thiệu, quảng bá văn hóa Việt Nam đến sinh viên. Khuyến khích sinh viên tham gia các hoạt động bảo tồn, phát huy văn hóa truyền thống. Bản sắc văn hóa dân tộc cần được giữ gìn và phát huy trong bối cảnh hội nhập quốc tế.

IV. Giải Pháp Nâng Cao Văn Hóa Công Sở Trường Cao Đẳng Điện Lực

Để nâng cao hiệu quả xây dựng văn hóa công sở tại Trường Cao đẳng Điện lực TP.HCM, cần thực hiện đồng bộ các giải pháp. Nâng cao hiệu quả tổ chức quản lý và tuyên truyền. Nâng cao năng lực chuyên môn và tác phong của giảng viên phù hợp với những yêu cầu của một trường thuộc ngành Điện. Đổi mới nội dung, xây dựng kế hoạch. Xây dựng đội ngũ thực hiện và cơ chế phối hợp. Nâng cao đời sống văn hóa tinh thần cho cán bộ, giảng viên, nhân viên.

4.1. Tăng Cường Công Tác Tuyên Truyền Giáo Dục Về Văn Hóa

Cần tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục về văn hóa công sở cho toàn thể cán bộ, giảng viên, nhân viên. Tổ chức các buổi nói chuyện, hội thảo, tập huấn về văn hóa công sở. Phát hành các tài liệu tuyên truyền về văn hóa công sở. Công tác giáo dục chính trị tư tưởng cần được chú trọng để nâng cao nhận thức về vai trò của văn hóa.

4.2. Xây Dựng Quy Tắc Ứng Xử Văn Minh Lịch Sự Nơi Công Sở

Cần xây dựng quy tắc ứng xử văn minh, lịch sự nơi công sở. Quy định rõ các hành vi được khuyến khích và các hành vi bị cấm. Tổ chức các hoạt động kiểm tra, giám sát việc thực hiện quy tắc ứng xử. Khen thưởng những cá nhân, tập thể thực hiện tốt quy tắc ứng xử. Xây dựng văn hóa trong nhà trường cần có quy tắc rõ ràng và được thực hiện nghiêm túc.

V. Kết Quả Nghiên Cứu Đánh Giá Hiệu Quả Ứng Dụng Tư Tưởng HCM

Nghiên cứu đánh giá hiệu quả ứng dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa tại Trường Cao đẳng Điện lực TP.HCM cho thấy những kết quả tích cực. Cán bộ, giảng viên, nhân viên có ý thức hơn về vai trò của văn hóa trong công việc và cuộc sống. Môi trường làm việc trở nên thân thiện, cởi mở hơn. Chất lượng giáo dục được nâng cao. Tuy nhiên, vẫn còn một số hạn chế cần khắc phục để phát huy vai trò của văn hóa một cách toàn diện.

5.1. Khảo Sát Mức Độ Nhận Thức Về Tư Tưởng Hồ Chí Minh

Khảo sát cho thấy đa số cán bộ, giảng viên, nhân viên đều có nhận thức đúng đắn về tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa. Tuy nhiên, mức độ hiểu biết sâu sắc về tư tưởng này còn hạn chế. Cần có những giải pháp để nâng cao hơn nữa nhận thức của mọi người về tư tưởng Hồ Chí Minh.

5.2. Đánh Giá Sự Thay Đổi Trong Hành Vi Ứng Xử

Đánh giá cho thấy có sự thay đổi tích cực trong hành vi, ứng xử của cán bộ, giảng viên, nhân viên. Mọi người trở nên hòa nhã, lịch sự hơn trong giao tiếp. Tinh thần đoàn kết, hợp tác được nâng cao. Tuy nhiên, vẫn còn một số trường hợp vi phạm quy tắc ứng xử cần được chấn chỉnh.

VI. Tương Lai Văn Hóa Phát Triển Bền Vững Theo Tư Tưởng Hồ Chí Minh

Trong tương lai, việc phát triển văn hóa theo tư tưởng Hồ Chí Minh cần được đẩy mạnh hơn nữa. Cần xây dựng một nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của đất nước. Cần chú trọng văn hóa và phát triển kinh tế - xã hội một cách hài hòa. Văn hóa và hội nhập quốc tế cần được kết hợp để phát huy sức mạnh mềm của Việt Nam.

6.1. Định Hướng Phát Triển Văn Hóa Trong Thời Đại Mới

Trong thời đại mới, văn hóa cần phải đổi mới để đáp ứng yêu cầu của sự phát triển. Cần phát huy những giá trị văn hóa truyền thống, đồng thời tiếp thu những tinh hoa văn hóa nhân loại. Cần xây dựng một nền văn hóa số, phù hợp với xu thế phát triển của công nghệ.

6.2. Vai Trò Của Văn Hóa Trong Xây Dựng Con Người Mới

Văn hóa đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa. Cần giáo dục cho thế hệ trẻ những giá trị đạo đức, lối sống tốt đẹp. Cần tạo điều kiện cho mọi người được tiếp cận với văn hóa, nghệ thuật, nâng cao đời sống tinh thần. Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa vẫn còn nguyên giá trị trong bối cảnh hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ VĂN HÓA VÀ QUAN ĐIỂM CỦA ĐẢNG, NHÀ NƯỚC VỀ XÂY DỰNG, PHÁT TRIỂN VĂN HÓA TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY 1. Lý luận chung về văn hóa 1. Một số khái niệm cơ bản về văn hóa Văn hóa là khái niệm xuất hiện từ lâu trong lịch sử; tồn tại và phát triển cùng với sự tồn tại và phát triển của xã hội. Trong tiếng Việt, văn hóa là danh từ có nội hàm ngữ nghĩa khá phong phú và phức tạp.

Có thể hiểu văn hóa như một hoạt động sáng tạo của con người, nhưng cũng có thể hiểu văn hóa như lối sống, thái độ ứng xử, lại cũng có thể hiểu văn hóa như trình độ học vấn của con người. Ngược dòng lịch sử, ở phương Tây, từ văn hóa xuất hiện sớm trong đời sống ngôn ngữ. Nhà ngôn ngữ học người Đức W.Wundt cho rằng: Văn hóa là một từ có nguồn gốc Latinh: Colere, sau trở thành Cultura nghĩa là cày cấy, gieo trồng. Về sau nghĩa được mở rộng hơn là sự hoàn thiện, vun trồng tinh thần, trí tuệ.

Vào thế kỷ thứ nhất trước Công nguyên, nhà hùng biện thời La Mã, Cicéron từng có câu nói nổi tiếng: Triết học là văn hóa (sự vun trồng) tinh thần ( Filosofia cultura animiest). Ở Trung Quốc, từ “văn hóa” đã xuất hiện đầu tiên trong Kinh Dịch, quẻ Bí viết: “Quan hệ thiên văn dĩ sát thời biến, quan hệ nhân văn dĩ hóa thành thiên hạ”. Đặc biệt trong đời sống ngôn ngữ ở thời Tây Hán ( 206 trước Công nguyên-25 năm sau công nguyên) từ “văn hóa” đã được phổ biến. Lưu Hướng viết trong sách “Thuyết uyển” bài “Chỉ vũ”: “Thánh nhân cai trị thiên hạ, trước dùng văn đức rồi sau mới dùng vũ lực.

Phàm dùng vũ lực đều để đối phó kẻ bất phục tùng, dùng văn hóa không thay đổi được thì sau sẽ chinh phạt”. Như vậy, trong cách nghĩ của Lưu Hướng, từ văn hóa được hiểu như một cách giáo hóa đối lập với vũ lực, văn hóa gần nghĩa với giáo hóa. Mặc dù có mặt sớm trong đời sống ngôn ngữ phương Tây cũng như phương Đông như vậy, nhưng phải đến thế kỷ XVIII, từ văn hóa mới được đưa vào khoa 11 học, sử dụng như thuật ngữ khoa học. Năm 1774, từ này mới được xuất hiện trong thư tịch và ghi vào từ điển năm 1783 ở Đức.

Người đầu tiên sử dụng từ văn hóa trong khoa học là Pufendorf, người Đức, ông cho rằng văn hóa là toàn bộ những gì được tạo ra do hoạt động xã hội, nghĩa là văn hóa đối lập với trạng thái tự nhiên. Sau ông, nhà triết học Herder (1744-1803) cho rằng: văn hóa là sự hình thành lần thứ hai của con người. Theo ông, lần thứ nhất, con người xuất hiện với tư cách là một thực thể sinh vật tự nhiên; lần thứ hai con người hình thành như một thực thể xã hội, tức là một nhân cách văn hóa, theo nghĩa toàn vẹn của từ này. Sau đó, ông Adelung, người Đức, người đầu tiên đề quan niệm lịch sử phát triển của văn hóa như lịch sử phát triển xã hội, đối lập với lịch sử phát triển các triều đại.

Trong khi đó, nhà triết học Kant lại cho rằng văn hóa là sự phát triển, bộc lộ các khả năng, năng lực và sức mạnh của con người. Cùng với các nhà triết học người Đức, nhà triết học Vico người Ý cho rằng, văn hóa là một từ chỉ phức thể gồm: khoa học, nghệ thuật, kinh tế, chính trị.Tylor công bố công trình “Văn hóa nguyên thủy” ở Luân Đôn. Lúc này ngành khoa học văn hóa mới chính thức được khẳng định bởi E.Tylor và ông cũng chính là người đưa ra định nghĩa: Văn hóa là một phức thể bao gồm kiến thức, tín ngưỡng, nghệ thuật, đạo đức, luật pháp, tập quán và mọi khả năng, thói quen mà con người với tư cách là một thành viên xã hội đạt được. Từ đây, khái niệm văn hóa được nhiều người đề cập.

Năm 1952, trong công trình “Văn hóa: tổng luận phê phán các quan niệm và định nghĩa” (Culture: a critical review of concepts and difintions), hai nhà khoa học Mỹ là A.Kluckhohn đã thống kê và phân tích tới 164 định nghĩa về văn hóa, trong đó có 7 định nghĩa ra đời từ 1871 đến 1919 và 157 định nghĩa ra đời từ năm 1920 đến 1950. Năm 1967, nhà văn hóa học người Pháp, Abraham Moles lại cho biết có đến 250 định nghĩa. Vào năm 1982, tại Mexico, trong Hội nghị thế giới về văn hóa, Tổ chức văn thế giới (UNESCO) đã đưa ra khái niệm về văn hóa theo nghĩa rộng: văn hóa là toàn bộ các thuộc tính đặc biệt về tâm hồn, vật chất, trí tuệ và tình cảm đặc 12 trưng cho một xã hội, chứ không phải chỉ bao gồm có nghệ thuật. Văn hóa còn bao gồm lối sống, các quyền cơ bản của con người, các giá trị tín ngưỡng, truyền thống của các dân tộc.

Năm 1994, trong công trình “Văn hóa Việt Nam và cách tiếp cận mới”, Phan Ngọc viết: “Một nhà dân tộc học Mỹ đã dẫn ngót bốn trăm định nghĩa về văn hóa khác nhau”. Ở Việt Nam, từ thời Lý, người Việt đã tự hào nước mình có một “văn hiến chi bang”. Đến đời Lê, Nguyễn Trãi viết: Duy ngã Đại Việt chi quốc, Thực vi văn hiến chi bang. Nghĩa là: Như nước Đại Việt ta, Thực là một nước văn hiến.

Ở đây, Nguyễn Trãi đặt từ văn hiến bên cạnh những từ khác như sơn xuyên (núi sông), phong tục, lịch sử, hào kiệt. Nói khác đi, nội hàm của từ văn hiến chính là một khía cạnh trong nội hàm của từ văn hóa. Kế thừa tư tưởng của chủ tịch Hồ Chí Minh, cố thủ tướng Phạm Văn Đồng viết: “Nói tới văn hóa là nói tới một lĩnh vực vô cùng phong phú và rộng lớn, bao gồm tất cả những gì không phải là thiên nhiên mà có liên quan đến con người trong một quá trình tồn tại, phát triển, quá trình con người làm nên lịch sử. cốt lõi của sức sống dân tộc là văn hóa với nghĩa bao quát và đẹp nhất của nó, bao gồm cả hệ thống giá trị: tư tưởng và tình cảm, đạo đức với phẩm chất, trí tuệ và tài năng, sự nhạy cảm và sự tiếp thu cái mới từ bên ngoài, ý thức bảo vệ tài sản và bản lĩnh các cộng đồng dân tộc, sức đề kháng và sức chiến đấu để bảo vệ mình và không ngừng lớn mạnh” [57, tr.

Hội nghị lần thứ năm Ban Chấp hành Trung ương khóa VIII của Đảng đã đưa ra nội hàm của khái niệm văn hóa như sau: “Văn hóa theo nghĩa rộng, tức là toàn bộ đời sống tinh thần của xã hội.trong đó trọng tâm là tư tưởng, đạo đức, lối sống và dời sống văn hóa” [9, tr. 13 Như vậy, khi tiếp cận văn hóa với tư cách là một khái niệm khoa học-triết học đã thể hiện những nội dung cơ bản: Thứ nhất, văn hóa là toàn bộ hoạt động(gồm cả sản xuất, quan hệ, giao tiếp.) của con người (cá nhân, cộng đồng) trong quan hệ với tự nhiên, xã hội và bản thân; đó là hoạt động tạo ra sản phẩm, bảo vệ và trao đổi sản phẩm, mà trọng tâm là hoạt động sản xuất xã hội. Văn hóa là sự sáng tạo của con người, thuộc về con người, những gì không do con người làm thì nên không thuộc về khái niệm văn hóa. Từ đó văn hóa là đặc trưng căn bản phân biệt con người với động vật, đồng thời cũng là tiêu chí căn bản phân biệt sản phẩm nhân tạo với sản phẩm tự nhiên.

Văn hóa xuất hiện do sự thích nghi một cách chủ động và có ý thức của con người với tự nhiên, nên văn hóa cũng là kết quả của sự thích nghi ấy. Thứ hai, sự thích nghi trên là sự thích nghi có ý thức và chủ động nên không phải là sự thích nghi máy móc mà thường là sự thích nghi có sáng tạo, phù hợp với giá trị chân - thiện - mỹ. Vì văn hóa là một hệ thống giá trị, cả tinh thần và vật chất, cả vật thể và phi vật thể. Nhưng trước hết là giá trị tinh thần, cơ bản là các giá trị khoa học, giá trị đạo đức, giá trị thẩm mỹ.

Do vậy, ta hay nói văn hóa là chân - thiện - mỹ. Các giá trị đó dần dần được tích lũy lại làm nên môi trường văn hóa, cụ thể là thực hiện dân sinh, dân chủ, dân trí. Từ môi trường văn hóa này, mỗi thành viên của xã hội, kể từ khi ra đời, lớn lên.sẽ nhận được sự giáo dục, đào tạo, rèn luyện để thực sự trở thành một con người và sáng tạo những giá trị-văn hóa mới. Đây là những thành tố cơ bản của giá trị văn hóa và giá trị chân - thiện - mỹ là hạt nhân trọng tâm.

Thứ ba, văn hóa bao gồm cả những sản phẩm tinh thần và vật chất, chứ không riêng tinh thần mà thôi. Và như thế văn hóa càng không đơn giản là thượng tầng kiến trúc xã hội, nó có gốc rễ trong kinh tế, là hạ tầng của đời sống tinh thần xã hội. Văn hóa là sáng tạo và phát triển nhưng trước hết là phát triển năng lực con người. Thứ tư, văn hóa là phương thức tồn tại, phương thức sinh sống và phát triển của con người và cộng đồng.

Phương thức này là cách thức để hoạt động, cách thức 14 làm ra, bảo tồn các giá trị văn hóa trong từng giai đoạn lịch sử nhất định của loài người. Văn hóa có nhiều khía cạnh, biểu hiện nhưng đều không nằm ngoài những nội dung trên, tạo thành chỉnh thể cơ bản của văn hóa như một bản thể người sáng tạo, sinh động, vừa bất biến và dĩ biến trong quá trình phát triển của con người và xã hội loài người. Các chức năng của văn hóa Ngày nay văn hóa trở thành đối tượng của khoa học, một ngành khoa học khá lớn; đồng thời văn hóa luôn luôn gắn chặt với các khái niệm chân - thiện - mỹ nên văn hóa được nhận thức đúng đắn về các chức năng cơ bản của nó trong quá trình phát triển kinh tế-xã hội như sau: Chức năng nhận thức, được xem là điều kiện thiết yếu và yếu tố cấu thành của bất cứ hành vi văn hóa nào của con người để tồn tại, khẳng định và phát triển trong quan hệ với tự nhiên và xã hội. Nhận thức là yếu tố chất lượng, là thuộc tính hàng đầu của văn hóa.

Không có nhận thức của con người với thế giới tự nhiên, với xã hội rộng lớn và với chính con người vô cùng phong phú, đa dạng thì có thể nói không có văn hóa.