CHƯƠNG 1 : CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN TRỊ NHẬP KHẨU Để hiểu rõ về quản trị nhập khẩu thì có 3 nội dung cần nắm của cơ sở lý luận về quản trị nhập khẩu. Thứ nhất là các khái niệm liên quan về quản trị nhập khẩu. Thứ hai về nội dung quản trị nhập khẩu. Thứ ba là Các nhân tố ảnh hưởng đến quản trị nhập khẩu.
Lý luận về quản trị nhập khẩu 1. Khái niệm về quản trị nhập khẩu Theo nguyên tắc của Afred Chandler, quản trị là tiến trinh xác định các mục tiêu cơ bản dài hạn của doanh nghiệp, lựa chọn cách thức hoặc phương hướng hành động và phân bố tài nguyên thiết yếu để thực hiện các tài nguyên đó. Theo Jonh Pearce và Richard B.Robinson, quản trị là một hệ thống các quyết định và hành động để hình thành và thực hiện các kế hoạch nhằm đạt được mục tiêu của doanh nghiệp.David “ Quản trị có thể được định nghĩa như là một nghệ thuật và khoa học thiết lập, thực hiện và đánh giá các quyết định liên quan đến nhiều chức năng cho phép một tổ chức đạt được những mục tiêu đề ra “ Theo Fayol thành công của của quản lý không chỉ nhờ những phẩm chất của nhà quản lý mà còn nhờ vào nguyên tắc chỉ đạo hành động và những phương thức mà họ sử dụng. Với các nhà quản lý cấp cao phải có khả năng bao quát còn đối với cấp dưới thì khả năng chuyên môn là quan trọng nhất.
Tóm lại quản trị là tiến trình phối hợp hiệu quả các hoạt động của mọi người để hoàn thành công việc trong một tổ chức. Cấp cao tập trung chịu trách nhiệm điều hành đưa ra đường lối chiến lược , tổ chức và phát triển kinh doanh. Cấp dưới làm những công việc cụ thể dưới sự phân công chỉ đạo của cấp cao. Quản trị nhập khẩu là quản trị các hoạt động của con người thông qua đó quản trị các yếu tố liên quan đến quá trình kinh doanh nhập khẩu của doanh nghiệp.
Mục đích quản trị nhập khẩu và các giai đoạn của quản trị nhập khẩu 6 Mục đích của quản trị nhập khẩu : là đạt được các mục tiêu đề ra thông qua việc phối hợp các nguồn lực tổ chức giúp doanh nghiệp phát triển bền vững và hiệu quả trong điều kiện môi trường kinh doanh thường xuyên biến động. Từ những định nghĩa về quản trị cho thấy quản trị nhập khẩu có 5 giai đoạn : Giai đoạn một là hoạch định nhập khẩu Giai đoạn hai là tổ chức nhập khẩu Giai đoạn ba là lãnh đạo nhập khẩu Giai đoạn bốn là kiểm tra giám sát nhập khẩu Giai đoạn năm là tổng kết đánh gía nhập khẩu 1. Vai trò của quản trị Quản trị tốt giúp cải thiện và nâng cao hiệu quả kinh doanh, giảm thiểu rủi ro liên quan đến các vụ gian lận hoặc các giao dịch nhằm mục đích vụ lợi của các cán bộ quản lý. Mặt khác áp dụng những cách thức quản trị công ty có hiệu quả sẽ góp phần cải thiện và nâng cao hiệu quả ra quyết định của doanh nghiệp, một hệ thống quản trị công ty hiệu quả cũng đảm bảo việc tuân thủ pháp luật, các tiêu chuẩn, quy chế, quyền lợi và nghĩa vụ của tất cả các đối tượng liên quan.
Nâng cao khả năng tiếp cận thị trường vốn: Những công ty được quản trị tốt thường gây được thiện cảm đối với cổ đông và các nhà đầu tư, tạo dựng được niềm tin lớn hơn của công chúng vào việc công ty có khả năng sinh lời mà không xâm phạm tới quyền lợi của cổ đông. Giảm chi phí vốn và tăng giá trị tài sản: Chi phí vốn phụ thuộc vào mức độ rủi ro của công ty theo cảm nhận của các nhà đầu tư, nghĩa là rủi ro càng cao thì chi phí vốn càng cao, việc áp dụng hệ thống quản trị công ty tốt sẽ giúp công ty trả lãi suất thấp hơn và có được những khoản tín dụng có kỳ hạn dài hơn. Nâng cao uy tín của công ty: Những biện pháp quản trị công ty hiệu quả sẽ góp phần làm nên và nâng cao uy tín của công ty để thực hiện quản trị công ty tốt, các doanh nghiệp luôn phải tôn trọng quyền lợi của các cổ đông và các chủ nợ và việc đảm bảo 7 tính minh bạch về tài chính sẽ được xem như là một trong những yếu tố quan trọng trong việc giành được niềm tin cho nhà đầu, từ đó nâng cao hình ảnh, uy tín và thương hiệu của doanh nghiệp. Các vấn đề cơ bản của nhập khẩu 1.
Khái niệm nhập khẩu Nhập khẩu của doanh nghiệp là giao dịch về hàng hóa và dịch vụ qua đường biên giới quốc gia hoặc từ các khu chế xuất.Hay nhập khẩu là việc mua hàng hóa từ các tổ chức kinh tế, các công ty nước ngoài và tiến hành tiêu thụ hàng hóa nhập khẩu tại thị trường nội địa hoặc táI xuất khẩu với mục đích thu lợi nhuận và nối liền sản xuất với tiêu dùng 1. Các đặc điểm cơ bản của hoạt động nhập khẩu Thị trường nhập khẩu rất đa dạng : Hàng hoá và dịch vụ có thể được nhập khẩu từ nhiều nước khác nhau, các doanh nghiệp có nhiều cơ hội để mở rộng,thu hẹp hay thay đổi thị trường nhập khẩu của mình dựa trên lợi thế so sánh của mỗi quốc gia. Nguồn nhập khẩu và khách hàng của mỗi doanh nghiệp rất đa dạng thay đổi theo nhu cầu của người tiêu dùng. Nó có thể ổn định tập trung hoặc đa dạng phụ thuộc vào điều kiện kinh doanh của công ty, khả năng thích nghi, đáp ứng cầu thị trường và biến động của nguồn nhập khẩu.
Về phương thức thanh toán nhập khẩu : các doanh nghiệp sử dụng nhiều phương thức thanh toán nhưng sử dụng phương thức thanh toán chung nào là do hai bên tự thỏa thuận và được quy định rõ trong hợp đồng nhưng thường các doanh nghiệp dùng ngoại tệ thanh toán mạnh chủ yếu là USD. Bị chi phối bởi nhiều thủ tục và hệ thống luật pháp: do hoạt động nhập khẩu có nhiều đối tác của nhiều quốc gia khác nhau nên sẽ bị chi phối bới các thủ tục và thống luật pháp liên quan của nhiều nước khác nhau. Trao đổi thông tin: giao dịch qua thư điện tử, qua các công cụ internet hiện đại trong thời đại thông tin như hiện nay việc trao đổi thông tin được tiến hành nhanh chóng. Phương thức vận chuyển: Hàng hóa được vận chuyển qua biên giới quốc gia, hàng hóa được vận chuyển bằng đường hàng không, đường sắt và đường biển sau đó được vận 8 chuyển vào nội bộ bằng các xe có trọng tải lớn… vì thế chi phí vận chuyển lớn nếu chi phí vận chuyển quá lớn sẽ làm ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp.
Các hình thức của nhập khẩu Các hình thức của nhập khẩu dưới giác độ quan hệ tiền và hàng có thể chia thành 5 hình thức cơ bản : -Giao dịch mua bán thông thường: Dựa trên quan hệ trao đổi giữa tiền và hàng trên cơ sở quan hệ đó một bên là người dùng tiền để mua một bên là người có hàng để bán được gọi là người mua và người bán quan hệ này do quy luật cung cầu, quy luật giá trị và các quy luật kinh tế khác chi phối. Đặc điểm của mua bán thông thường: Các chủ thể tham gia giao dịch mua bán là những củ thể ở quốc gia khác nhau, có quốc tịch khác nhau. Đồng tiền thanh toán và tính toán trong quan hệ tiền và hàng phải là ngoại tệ đối với một hoặc hai bên. Đối tượng của hoạt động mua bán thường được luân chuyển qua biên giới.
-Giao dịch mua bán đối lưu: Dựa trên quan hệ trao đôi giữa hàng và hàng trên cơ sở đó người bán đồng thời là ngươi mua giá trị lượng hàng đi giao sẽ tương đương với lượng hàng nhận về trong trường hợp này xuất khẩu sẽ kết hợp chặt chẽ với nhập khẩu. Đặc điểm của mua bán đối lưu: Các bên tham gia chú trọng chủ yếu đến yêu cầu cân bằng như cần bằng về mặt hàng hàng ví dụ như hàng quý hiếm đổi lấy hàng quý hiếm, hàng tồn kho khó bán đổi lấy hàng tồn kho khó bán, cân bằng về giá cả so với giá quốc tế nếu hàng nhập khẩu giá cao sẽ xuất hàng giá cao tương ứng và ngược lại, cân bằng về tổng giá trị hàng giao cho nhau do không sử dụng tiền tệ làm chức năng thanh toán nên hai bên phải quan tâm đến tổng giá trị hàn giao cho nhau, cân bằng về điều kiện giao hàng nếu xuất theo điều kiện CIF thì nhập theo điều kiện CIF. -Giao dịch gia công quốc tế và tái xuất khẩu: là phương thức giao dịch kinh doanh mà bên nhận gia công nhập khẩu nguyên liệu hoặc bán thành phẩm của bên đặt gia công để chế biến ra thành phẩm giao lại cho bên đặt gia công và nhận thù lao. Các hình thức gia công quốc tế: 9 Xét về hình thức thanh toán phí gia công có gia công theo hinh thức khoán và gia công theo hình thức thanh thực chi.
Hình thức gia công khoán có nghĩa là bên đặt gia công khoán cho nhận gia công một khoản phí nhất định để bên nhận gia công tự quản lý và hạch toán chi trong phạm vi đó. Hình thức thực thanh thực chi là bên đặt gia công chỉ thanh toán những chi phí thực tế do bên nhận gia công chi ra. Xét về quyền chuyển giao sở hữu nguyên vật liệu và thành phẩm có hai hình thức cơ bản là hình thức giao nguyên vật liệu nhận thành phẩm và hình thức mua nguyen vật liệu bán thành phẩm. Căn cứ vào chủ thể tham gia có thể chia thành gia công hai bên hay gia công nhiều bên.
Gia công nhiều bên là hình thức gia công mà chỉ có 1 bên đặt hàng nhưng nhiều bên gia công. -Giao dịch tại hội chợ và triển lãm quốc tế: Giao dịch có đặc trưng rõ nhất là diễn ra tại hội chợ và triển lãm quốc tế trong một thời gian và địa điểm cụ thể. Giao dịch tại hộ chợ và triển lãm quốc tế đồi hỏi thông thạo nghiệp vụ giao dịch cần có sự chuẩn bị kỹ lưỡng. Các hình thức của hội chợ, triển lãm quốc tế xét về nội dungcos các uộc triển lãm, có hội chợ tổng hợp và các cuộc triển lãm, hội chợ chuyên ngành như chợ vàng bạc trang sức, may thời trang,, xét về quy mô tổ chức có hội chợ triển lãm địa phương, quốc gia hay quốc tế.