BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHAM TP.HO CHÍ MINH KHOA : LỊCH SỬ LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP Pe Fai: BUGC ĐẦU TÌM HIỂU VE TỔ CHUC QUAN Đội VÌ MỘT SỐ HỌAT BONG QUAN SY TIEU BIEU DUG! TRIỀU NGUYEN NIEN KHOA 1996 - 2000 GVHD - Thấy TRINH THÁNH CONG SVTT HUYNH THỊ THANH HOA ước đấuim hiểu LỆ fo chúc quản đttà trời số Neat ing quan sự tiêu tiểu cha triệu Nguyễn [1812- 484! AC [rong lịch sử mày ngàn mi của nước tí, từ xửa đến này quần doi đồng mồi vai lô vũ cũng quan trọng trong quá tinh xây dựng và bảo vệ đất nước. Xuất nhát từ triyền thống yếu nước chang giấc ngoại xâm bio vệ non sông đất nước, nhà nước luôn quan im xây dưng và củng cố mỗi nến quốc phòng vững manh. Ngay từ lúc nhà nước sử khai đấu Hiến ra đời (Văn Lang — Au Lae) thi tổ chức quản đôi cũng được hình thành từ đấy để bảo về nhà nước, đó là môi tất yếu lịch XI. Trải qua quá tình phát Hiển của lịch sử thì tổ chức quan đội dẫn dẫn dude hoãn thiên với mite đã và guy mô ngây cảng lớn lứa Nhất là trong thái dai phong kien, vai tô của quan đội Hgầy cang quan trong hon trong việc duy th sự ion trại của nhà nước thông trị và bao vệ đãi mide hển vững.
DA có những chiến thing lẫy lừng vang đối nhữ Bach Ming, Chi Lang, Băng Ba và sau này lá chiến hing Điển Biến Pla da Von bat via quản thi. Chính bite lượng quận đối đồng vai trò quyết định lần: nên những chiến thing đó. Vi vậy, không có gì khó hiểu và quả đảng khi nói quản đối lia “xứng sống của chế đệ”, là "Áo gidp của đãi mie”, Điển đó mốt lần nữa kháng định vai Hồ quan Hong của quan đổi củng như vi oat đẳng của piHh trang chúc xây dựng và phẳng thi đất nước Trong chế độ phong kiến Việt Nam, tiểu Nguyễn là triệu dai cuối củng dive thành dp từ đâu thể ky NEN ton ti đến nữa đâu thé ký XX tủ chăm dit San một hii gián loạn hie, kéo đài, nhà Nguyễn đã thông nÌất đất nước vĩ đạt tiến King xây dựng bố tậy nha nước của tình, Trong suốt thờigian tổn tai, nhà Nguyện phải giai quyết VĂn dé quan trong, đặc biết là tình link chink ej - xã hai irom nước, Ngày từ khi mới dink lập nhà Nguyễn da cũ gắng thiết lập miệt nhà mie tai cli chuyen vle= Be tấp trang quyết lực cao nhất, nhi Nba Nguyên da say dlfng mũi hệ thông hành chính mang vẻ quận sứ mang tính trấn ấp tò rệt Bên cạnh dé nhà Nguyễn con phải đối phó với hang loạt các vẫn để xã hội nỗi lên như mau thuận giữa các Ging lap nhân din với địa chủ phang kiến. Mau ihn trong nội bộ triểu đình, đặc biệt là phải đối nhỏ với phong mio nồng din nổi lên manh mẻ, liên te khẤp oct trang suốt thời gian tắn tì của triển Nguyễn Ngoài raha Nguyên con phẩt doi pho cả với am mưu can tệp xâm lược của cúc nước te bắn phương Tây, chủ yếu là thực din Pháp.
Vậy nhà Nguyễn đã xây difug và tổ chức hộ máy quân suf nể thé nào để giữ vững được nhà nước quan sử, én định xa hội và bảo về, phòng thủ đất nước trước nguy cơ xâm lược của tÍsức đướt đầu ter tiêu te fo chúc quân fy as (0A! 54 naar đáng đu 4 nêu bếu gud miệu Nguyễn /1802=18531 in Phap De làm sảng tả plan aa vấn để en tôi qéyet định chon để tài: “Bude dau fa hiện tô chife quản đổi và mốt số hoat dong quan sử tiến hiểu dưới Hiểu Nguyên lãng de tài nghiên cứu cản ain, Mue dich của việc nghiền cửu này, tôi nitôn đi sân vie tìm liệu cách tite tổ chức hán luyện va trang bị quận đội củng Hy ae lúa dong giam sIỂ He bien chi gun đốt tien Neyer, mit ta những kes luda đế có thẻ sẽ sinh với các to chức quan đối của các tiện đại phone kien tiie đá Từ đá, thấy được sứ phat tiến của lịch sử quan đãi nước ta từ xưa đến nay, đồng thai thầy đức những bite Hiến bố củng what hia han chế còn tần Hút trang cách tả chức guận đôi của triệu Nguyen. Mat khác, là người lắm công Lắc giáo đục nên việc chọn để tài này để nghiền cin gitip cho tôi tình thank ky nàn Hinton nghiên cửa và sang tan để new tr khả đãng nhân thức lịch: sử ling đần hen, khách quan hen @oug thei,ganp tôi nấm vựng trí thức hen để phic vụ chủ cone tắc giáng day bố mòn lịch sử củi lỗi san Hãy Da thời gián không cho phep neo tone pliti ví đệ tài nay, tôi chỉ dị sản vàu nghiên cứu tố chức quan đối và hoạt đồng quan sứ Hiếu biểu tit khi tien Nguyên thành lip cho đến Khi nước ta rdi vào ach thong trị của thức din Pháp: (PSO2 IRRẨ\I trải qua các di View Gia Long (1802-1819), Minh Mang (R10 L#4(H, Thiện Trị (84:7 và Ti Phíc (PBB. |R§3I II- LICH SU VAN BE: Choa đe nây củ tát HÌH€hH tee git trong giới sử hoe quan tin tine liệt tình link aa hoi Việt Nam dưới tiếu Nguyễn từ khí thành lấp eho đến khi tức dan Pháp loan thank công cuộc was. hace nước ta, củng nh về chink sách và vai tro của Hiển Nguyên từ Gia Long chủ đến Tự Đức (1802-1884) côn có nhiều ý kiến nhận set, đánh giá Khac nhàn vẻ thiền vấn để ay alien, bến canh cac vàn đế đã được nghien cứu nhieu nhl vấn đế vẻ tô clufc liànH chin, VỀ van lúa, ve pido due thi cứ, kinh tế, xã hối, tñ clue nhà mints th vain để a chức quan đồi triển Nghyên củ thể nói là có rất it ngữ Usa ae gic cu vài đờ Hãy, HEEHH met số gu TH (đa học, mất sử vàng HH thei ki kít de vat ulti 11 sử la M quán đùi Hh ket cong Bình nphiển cứu cia Bồ quốc phòng lì “Nghề thu quận sự Viet Nam có - tìng đại tấp 0 xuất bản nấm PSs.
Tuy Hiền công Hình aay chỉ nghiện cứu trang giới Hán tú chute quan si tit kl núi thiêng mde chủ đến thẻ ky NUP còn tấp 3 thú chua this Hơn hea Sand Laie công Hnli Hee CHIẾU cia tiie sử si tee Neuen Phan Chung bhi vie th “hich sử Vier Nam tap 3 quyển 3”, “Phong tee nông dan Viết Nam tết đầu the ký SINT Thome để phái kế đến công tình nghiện cứu ie ¬ Bước đấu tim Riểu ve tổ chức quận đặt và mút sã hoat động quan sơ tiểu hiểu chad tid Niguydla (1802- I884) — — nhất về triểu Nguyễn “Viet Nam thé kỷ XIX", Tác giả cũng để câp đến vấn để quân đội triểu Nguyễn, Tiểu Nguyễn là triển đại có vit thiếu biển dong với các xu hưởng mới xuất hiển, Cũngmột lúc nhà Nguyên phải xây dựng một bộ mấy nhà nước quân chủ tập tring cao độ mang tinh trấn ấp về quân sự để tăng cường hiệu lực tập tring chuyén chế của mình và dan ấp phong trầo nông dain nổ ra quyết liệt và rộng khẩt ngay từ khí nhà Nguyễn mới thành lập và kéo đãi suốt gin một thé kỷ, phải đối phó với âm nưữu xâm! lược cửa các thé lực wt bẩn nước ngoài, Vi vậy nhà Nguyễn không những xây dựng một lực lượng quân đôi đông đảo manh mé wa còn phải tổ chức Iuuấn luyện cho quan đội trở thành lực lượng nông cốt,là nhân tổ dam bảo xã hội ổn định và bio về đãi nước. Nguẫn tư liệu dé nghien cứu để tài rày chủ yếu được khai thác trong các bộ sử triển Nguyên {đã dich) và các tài liện tham khảo khác có liễn quan: « Sit quản triển Nguyễn: - Đai Nan tite ee (chính biến} 34 tầp - NXBKHXH HN 1963-1975, - BaiNam chính biển liệt trryển 4 tập - NXB Thuan Hoa - Huế 1993 - Bai Nam nhất thong chỉ - NXBKHXH HN 1976 - Khai Định Đai Nam Hồi Điển su lệ — tập 9,10 — NXB Thuâãn Hóa- Huế - Minh Méolh chính: yếu — 3 tập - NXB Thuận Hoa — Huế 1994 e Trin Trọng Kim: Việt Nam sử lược - NXB VHTT 1999 s_ Dio Duy Anh: Đất nước Việt Nam qua các đời - NXBTH - Huế 1994 © Đào Đăng Vĩ: Nguyễn Tri Phưững- Nha văn hóa bộ vin hóa giáo duc TN 1974. s® Nguyên Phan Quang - Cuộc khởi bình Lễ Văn Khôi đ Gia Binh - NABTPHCM 199] - Lịch sử Việt Nam tip 2 - quyển 2 - NXBGD 1976 - Phong trào wong Jin Vie: Nam nữa dau thé ky XIX- NXBXII - HHI969 - Việt Nam thé kỷ XTX (1802-1884)- NXBTPHCM 1999 Nguyễn Phan Quang — Võ Xuân Đài : lich sử Việt Nam tit nguồn gếc đến 1858 DHSP TP HCM. Nguyễn Phong Nam - Những vấn để lich sử và van chương wie nguyễn NXBGD [997 x14 Bước đầu san hấu về LÍ chức quản do tả hố! số naar động tuần sự be bey duc oy Nguyễn (1802= 1884] Nguyễn Si Giác: Đại Nam Điển Lé tat yên - NXHTPHCM 1993 Trần Vãm Giàu: Sự khủng lioàng của chế đố phòng kiến triểu Nguyễn trfớđc [ESR - NXBVHH LIN 1958 Nguyễn The Anh- Kinh tế và xã hỏi Viet Nam didi các triểu Nguyễn NAH la tiep Sai Gốm 7| = Nhiễu tắc gia - Những van dẻ văn hóa aa hội thời Nguyên - NXRKNH xII 1992 - BAMII-Những người ban cổ dé Huế - NXB Thuận Hóa Huế 1998 - YOSHIHARU TSUROI Nude Pai Nam đối diễn với nước Pháp và Trung Hoa - NXB KHÍXH thành ty TP.
boo Ngoài ra còn nhiều tài Hiệu khic na, Các tác phẩm và các công tình nglién cửa củng để cập đến vấn để quan đôi triển Nguyên nhưng chỉ nite để sở hie Khải quái chứ chi có mot công trình não đi sân vào nghién cứu inet cách ive Hếp vấn để này cá: Nhân chung các tất túi đếu chú rằng do ĐH chất chuyen che qua cao cia bo may nhà nước đã làm cho bố may quốc phòng ngày ching suy nhược việc huan luyện 16 chife quan đội cing về sÑu càng bi hổ bế, trang hi lại tac hau, quan hức ngày càng sút kém. Bá cing lầ nguyên nhân thất hài mot cách nành chẳng trfđc thite din Pháp Tim liển vấn đế này, tei kong xố Ý định pla nhận những nhẫn định trên machi gep phầm Mun ro ho trom việc iG chức quan đổi các van nhà Nguyễn da có những chủ trưởng, những đựứ định #1 và thước chất đã lần die những gì, những gì chuứi thức hiển được, những khó khân ma các vad triệu Nguyễn gap phải, những tiến bỗ cũng nl những han chế về việc xây dưng và tổ chức lực lương quân sự của triều Nguyen so voidaty tiểu dai phong kiến trước đó.