Chương I CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THUC TIEN 1.Một số lí thuyết co bản được sử dụng dé phân tích các đặc điểm văn hoa Mỹ 1.Thuyết nền dan chủ Alexis de Tocqueville', tac giả của thuyết này, đã rút ra được những nguyên tắc chu đạo chỉ phối xã hội Mỹ ma đến tận bây giờ vẫn còn đúng. Đó chỉnh là một xã hội Mỹ dé cao chủ nghĩa cá nhân, chủ nghĩa tự do và tinh than độc lập, nhưng lại dé xướng một nén dan chủ theo đa số. Quan tòa độc lập với quyên lực chỉnh trị, nha báo va cá nhân đều có quyền tự do ngôn luận. Chính quyền địa phương tương đổi độc lập với chính quyền trung ương và có quyền tự tri dưới sự kiểm soát chặt chẽ của cử tri.
Như vậy, mọi quyên lực đều thuộc vẻ số đông.” Ông cũng chú ý đến tỉnh năng động, thái độ nhiệt tình trong công việc và đặc biệt là một xã hội giảu có đã biết cách phân phối một khỏi lượng tải sản không 16 với tỉ lệ cao hơn dành cho mọi cá nhân. Đông thời, ông cũng cho rằng chủ nghĩa bình quản kiểu Mỹ cũng là “mỗi đe dọa trong tương lai”. Theo ông, với xu hướng chạy theo dong tiễn, xã hội Mỹ sẽ nhanh ¡Giống xuất hiện một tang lớp giàu có bên cạnh một tang lớp nghèo, và một giai cap quý tộc sẽ lại nảy sinh’. Có thẻ nói, công trình nghiên cứu của ông đã vén lên một bức màn lớn vẻ xã hội Mỹ ma những ai muon khám phá nó thì không thé bỏ qua công trình nghiên cửu này.
Thuyết biên cương Thuyết biên cương của Frederick Jackson Turner’ nói về những con người không ngừng tiền vẻ phía Tây nước Mỹ. Đó là những người mở đường, chủ trang trị, những người thợ thủ công,. Đáng phải đề cập đến chính là khải niệm “mien ! Thuyết này được thé hiện qua tác phẩm “Democracy in America” do Alexis de Tocqueville viết, được xuất ban lẳn đâu tiên vàn năm 1835 va sau đó tải ban năm 1840 và 1955, ? Jean-Pierre Fichou, Fan mình Han Ap, bin dịch. NXEH Thể giới, 1998, trang 15-16 “Jean-Pierre Fichou, lẫn mink Hoa Ay, ban dịch.
NXB Thể giới, 1998, trang |7 * Thuyết miễn hiển cương được Frederick Jackson Turner để cặp trong tac pham “The Frontier in American History”, xuất ban năm 1982. i Tây--miễn biên cunt " bởi miễn biên cương này không cổ định. Nó cứ di chuyền, tiễn xa dan miền biển Đại Tây Dương, bang qua miền Trung Tây rồi đến Viễn Tây và cuối cùng tạo nên một nước Mỹ rộng lớn vào năm 1890, Lãnh théấy luôn chuyên động cùng với việc khai phá những vùng đất mới, khám phá những nên văn minh mới, đã làm nay sinh ra những cách cư xử mới, góp phân hình thành tính cách của dân tộc.' Theo ông, những người tiên phong đã làm mọi việc theo cách của chính minh dé có thẻ ton tại. Chính điều này đã vô tình giải phóng chính ho, cũng chính như việc cha ông họ cũng đã tùng rời bỏ châu Âu để được tự do, để thoát khỏi những rào cản xã hội.
Đây chính là gốc rễ cho xu hướng cá nhân chủ nghĩa phát triên ngày càng mạnh. Với tinh than này, người Mỹ sở hữu một niềm tin mạnh mẽ, một bản năng hành động liên tục, không sợ rủi ro. Nó còn thé hiện sự mong muon phân chia quyên lực, mà chế độ liên bang là một vi dụ điển hình về hệ quả của nó. Thuyết miễn biên cương của Tumer đã được rất nhiều nhà nghiên cứu sử dụng để giải thích đặc điểm văn hóa Mỹ vì nó đưa ra nền móng cho một cách lí giải tông thé.
Nhưng xét đến cùng thì thuyết này cũng chi lí giải được một phan nên văn hóa Mỹ vì Turner chỉ giải thích về đặc điểm văn hóa Mỹ dựa trên góc độ tinh than của những người tiên phong khai phá. Tuy nhiên, nêu được sử dụng một cách can thận, đây sẽ là một thuyết, một phương tiện hữu ich dé giải thích nguồn gộc và đặc điểm văn hóa My.Thuyết nồi hầm nhừ Đây là thuyết của Zangwill’, xem hiện tượng di dân 6 ạt góp phan to lớn tạo nên sự đa dạng vẻ chủng tộc lẫn văn hóa trong đời sống Mỹ. Các cuộc hôn nhân giữa những người thuộc các chúng tộc khác nhau góp phản rất lớn tạo nên dau ấn văn hóa của môi trường xã hội. Và tiếng Anh nhanh chóng trở thành sợ day kết nối những con người này lại với nhau, tạo nên tính bền vững cho nước Mỹ.
Chính sự pha trộn này tạo nên tinh thần khoan dung, tri 6c cởi mo, yêu thích những sự phá cách vả điều mới lạ,. Những làn sóng di dân và nhập cư liên tục diễn ra suốt một thời gian dải ' Jean-Pierre Fichou, On minh Hou Kỷ, bản dich. NXB Thẻ giới, 1998. trang 17-18 * Jean-Pierre Fichou, On mink Hoa Ký, bản dich.
NXB Thể giới, 1998, trang 17-19 ` Day là một vớ kịch do Zangwill diễn & Washington D.C năm 1908 ca ngợi xứ sở trú than của những người di lãnh nạn. đẻ cao hôn nhắn giữa các dân tộc khác nhaw * Jean-Pierre Í'ichou, ltän mink Hoa Kỷ, bản dich. NXB Thể giới, 1998, trang 33-36 trong lịch sử nước Mỹ. Những người di cư này thường tập trung thành các nhóm riêng ở các khu vực khác nhau như theo dân tộc, theo ton gido,.
Chính nó đã tạo nên một xã hội Mỹ vừa đồng nhất vừa không thuan nhất, vừa đa dạng vừa thống nhất. Theo Zangwill thi chính sự đa dang nảy đã ảnh hưởng lớn đến nẻn kinh tẻ của nước Mỹ: công nghiệp và nông nghiệp phát triển rõ nét là nhờ có nhiều lao động nước ngoài đến. Dư thừa, dé bảo va không đòi hỏi cao, họ sẵn sảng đổi nghé, đổi nơi làm việc khi cần hoặc thấy ở đâu có lợi hơn thi họ sẽ di chuyển ngay đến đỏ. Đặc điểm này trong xã hội Mỹ vẫn còn tồn tại đến ngày nay.
Rõ rang, chính nước Mỹ đã mở cửa cho dòng người nhập cư nhưng cũng chính nó tạo nên tâm lí e ngại và tìm cách chống lại dòng người nhập cư ngày càng mạnh mẽ từ bên ngoài. Vì vậy, có thể đánh giá tác động của dòng người nhập cư vào Mỹ dưới hai góc độ: chỉnh nó đã tạo nên nên văn hỏa Mỹ và cũng có thẻ văn hóa Mỹ đã san sinh ra nó. Ngoài ra còn có rất nhiều học thuyết khác nữa như thuyết Phén thịnh (Abundance) của David Potter, thuyết Thực dung (Pragmatism) của Williams James, thuyết đa dang bat định ( Pluralism Instable) của Michael Kammen,. Mỗi thuyết cỏ hoàn cánh ra đời khác nhau, phan anh xã hội Mỹ ở những góc độ khác nhau.
Vì vậy, khi nghiên cứu về xã hội và văn hóa Mỹ, chúng ta không nên giải thích theo một cách có định, mà can có cái nhìn tổng quát về nước Mỹ.Cơ sở thực tiễn 1.Khái quát về quá trình hình thành nước Mỹ 1.Budi đầu ở châu Mỹ Cách nay a chục ngàn năm, vào thời ki băng hả, vùng dat được gọi là Hoa Kỷ ngày nay vốn từng bị bao bọc bởi những lớp bảng lục địa rộng lớn. Vào thời ki này, chau Á và châu Mỹ được noi liên với nhau bởi một dai đất dài khoảng 1500 km. Và những con người châu A dau tiên đã vượt dai đất này đến khu vực được gọi là Alaska cách nay hàng nghìn năm, rồi di chuyển xuống phía Trung và Nam Mỹ” đến vùng đất sau này trở thành Hoa Kỳ. Những nhóm người định cư dau tiên là người Hohokum, Adenans, Hopewellian và Anasazi.
Họ bắt đầu xây dựng làng mạc, xã hội mang tính thị tộc ! Jean-Pierre Fichou, Van mink Hoa Ky, ban dich. NXB Thé giới, 1998, trang 36 Ì Alan Brinkley, The Unfinished Nation, McGraw-Hill Higher Education, tập 3, năm 2000, trang | và cộng đông. Nhưng rồi họ biển mat một cách bí hiểm và được thay thé bởi những nhóm người Mỹ bản xứ khác, trong đó có người Hopi và Zuni’. Đời sống của họ ngày một phát triển.
Tính đến khi người châu Âu có mặt trên vùng đất này thì đân số của họ lên đến vải triệu người. Những người châu Âu đầu tiên đến Bắc Mỹ chính la người Norse (người Nauy cô), vượt biển đi về phía Tây từ Greenland. Và mãi đến gần 500 năm sau, những người châu Âu khác mới đặt chân lên Bắc Mỹ, rồi phải mắt 100 năm nữa, những khu định cư lâu dài mới được xây dựng. Một trong những yếu tô góp phần tạo nên cánh cửa đi đến nước Mỹ chính là các nhà thám hiểm.
Nhà thám hiểm đầu tiên và nổi tiếng nhất trong số đó chính là Christoph Colombus. Những chuyến đi của ông đã được nữ hoàng Isabella của Tây Ban Nha tài trợ. Ông đã đặt chân lên những hòn đảo trên biên Carribean vào năm 1492. Năm năm sau đó, John Cabot đã thực hiện một sử mệnh của vua nước Anh, góp phần trong việc người Anh tuyên bố chủ quyền đỗi với Bắc Mỹ).
Những năm 1500 là ki nguyên thám hiểm của người Tây Ban Nha ở châu Mỹ. Họ đã đặt chân lên mảnh đất mà ngày nay là Florida năm 1513 và tiếp tục khám phá đến tận sông Mississipi, rôi bắt đầu cuộc hành trình về phía Bắc. Trong số này có Amerigo Vespucci ma sau này lục địa Mỹ được đặt theo tên của ông ấy. Khu định cư lâu dài đầu tiên của người châu Âu chính là do người Tây Ban Nha xây dựng vào giữa những năm 1500 tại St.
Tuy nhiên, câu chuyện vẻ việc hình thành một quốc gia mới không xuất phát từ khu vực này, mà câu chuyện ấy bắt đầu ở những khu định cư phía Bắc dọc bờ biển Đại Tây Duong ở Virginia, Massachusetts, New York và 10 vùng khác do lan sóng người di cư từ châu Âu đến chiếm làm thuộc địa”. Thoi kì thuộc địa Có rất nhiều người châu Âu đến vùng đất mới này. Họ đến từ các nước: Anh, Hà Lan, Thụy Điển, Đức, Pháp, Scotland,. với nhiều lí do khác nhau.
Có người đến đây nhằm tránh chiến tranh, đàn áp chính trị, khủng bố tôn giáo hoặc trốn án tù. Một số khác mang thân phận nô lệ nên muốn trồn thoát, tìm kiếm tự do. Còn người châu Phi thì bị bán đến đây để làm nô lệ. Nhưng bao trùm lên tắt cả có lẽ là mục đích kinh tế.
Tham vọng làm giàu và tích lũy của cải để đảm bảo ! Vũ The Hùng, Tim luce lịch sự nước MP. NXB Thanh niên, Hà Nội, 2008, trang 9 ? Huỳnh Kim Oanh và Phạm Viên Phương dich, được sử ước MY, Cơ quan thông tia Mỹ. NXB Tổng hợp TP. ` Vũ Thể Hùng, Tm được lich sử nước MP, NXB Thanh nién, Hà Nội, 2008, trang 11.
13 cho một cuộc sống sung sướng lâu dai đã thắm sâu trong tiềm thức, suy nghĩ và chi phối các hành động của ho’.