Tổ chức công tác kế toán thuế giá trị gia tăng thuế thu nhập doanh nghiệp tại công ty cổ phần xây dựng trường xuân

Tìm hiểu về tổ chức công tác kế toán thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp tại công ty cổ phần xây dựng Trường Xuân.

• Tác giả: Hoàng Thị Thu Hà
• Người hướng dẫn: Th.S Phan Thị Hải Hà
• Trường học: Đại học Kinh tế Huế
• Chuyên ngành: Kế toán - Kiểm toán
• Đề tài: Tổ Chức Công Tác Kế Toán Thuế Giá Trị Gia Tăng, Thuế Thu Nhập Doanh Nghiệp Tại Công Ty Cổ Phần Xây Dựng Trường Xuân
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Huế

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC SƠ ĐỒ
• 1. PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
• 1.1. Lí do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6. Nội dung kết cấu đề tài
• 2. PHẦN II: NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 2. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG VÀ THUẾ TNDN TRONG DOANH NGHIỆP
• 1.1. Khái quát chung về thuế
• 1.1.1. Khái niệm thuế
• 1.1.2. Đặc điểm của thuế
• 1.1.3. Vai trò của thuế
• 1.1.4. Hệ thống thuế hiện hành tại Việt Nam
• 1.2. Nội dung công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN
• 1.2.1. Thuế GTGT và kế toán thuế GTGT tại doanh nghiệp
• 1.2.1.1. Khái niệm
• 1.2.1.2. Đặc điểm
• 1.2.1.3. Vai trò
• 1.2.2. Nội dung cơ bản về thuế GTGT
• 1.2.2.1. Phạm vi áp dụng
• 1.2.2.2. Đối tượng chịu thuế
• 1.2.2.3. Đối tượng không chịu thuế
• 1.2.3. Thuế TNDN và kế toán thuế TNDN tại doanh nghiệp
• 3. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KẾ TOÁN THUẾ GTGT VÀ TNDN TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG TRƯỜNG XUÂN
• 2.1. Giới thiệu khái quát về công ty
• 2.1.1. Chức năng, nhiệm vụ của công ty
• 2.2. Tổ chức bộ máy quản lý
• 2.3. Tình hình về nguồn lực của công ty qua 3 năm 2012 – 2014
• 2.3.1. Tình hình tài sản, nguồn vốn
• 2.3.2. Kết quả hoạt động kinh doanh
• 2.4. Tổ chức công tác kế toán tại công ty
• 2.4.1. Tổ chức bộ máy kế toán
• 2.4.2. Tổ chức chế độ kế toán
• 2.4.3. Chế độ, chính sách kế toán áp dụng tại công ty
• 2.5. Thực trạng công tác kế toán thuế tại công ty cổ phần xây dựng Trường Xuân
• 2.5.1. Thực trạng công tác kế toán thuế GTGT
• 2.5.1.1. Đặc điểm tổ chức công tác thuế GTGT
• 2.5.1.2. Kế toán thuế GTGT đầu vào
• 2.5.1.3. Kế toán thuế GTGT đầu ra. Kê khai, khấu trừ và nộp thuế
• 2.5.2. Công tác kế toán thuế TNDN tạm tính năm 2014
• 2.5.2.1. Công tác tạm tính thuế TNDN
• 2.5.2.2. Hạch toán thuế TNDN năm 2014
• 2.5.2.3. Quyết toán thuế TNDN năm 2014
• 4. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KẾ TOÁN THUẾ GTGT VÀ TNDN TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG TRƯỜNG XUÂN
• 3.1. Đánh giá chung về công tác kế toán tại công ty. Giải pháp góp phần hoàn thiện công tác kế toán tại công ty
• 5. PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Tổ Chức Kế Toán Thuế Tại Công Ty Cổ Phần Xây Dựng Trường Xuân

Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân là một trong những doanh nghiệp hàng đầu trong lĩnh vực xây dựng tại Việt Nam. Việc tổ chức công tác kế toán thuế tại công ty này đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo tuân thủ pháp luật và tối ưu hóa lợi nhuận. Kế toán thuế không chỉ giúp công ty thực hiện nghĩa vụ với nhà nước mà còn hỗ trợ trong việc quản lý tài chính hiệu quả.

1.1. Khái Niệm Về Kế Toán Thuế Tại Doanh Nghiệp

Kế toán thuế là quá trình ghi chép, phân loại và báo cáo các giao dịch liên quan đến thuế. Tại Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân, kế toán thuế bao gồm thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN).

1.2. Vai Trò Của Kế Toán Thuế Trong Doanh Nghiệp

Kế toán thuế giúp doanh nghiệp đảm bảo tuân thủ các quy định pháp luật, đồng thời tối ưu hóa chi phí thuế. Điều này không chỉ giúp công ty tiết kiệm chi phí mà còn nâng cao uy tín trong mắt đối tác và khách hàng.

II. Những Thách Thức Trong Tổ Chức Kế Toán Thuế Tại Công Ty Cổ Phần Xây Dựng Trường Xuân

Mặc dù công ty đã có những bước tiến trong việc tổ chức kế toán thuế, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua. Những thay đổi liên tục trong chính sách thuế và sự phức tạp trong quy trình kê khai thuế là những vấn đề lớn mà công ty phải đối mặt.

2.1. Thay Đổi Chính Sách Thuế

Chính sách thuế thường xuyên thay đổi, điều này tạo ra khó khăn trong việc cập nhật và áp dụng các quy định mới. Công ty cần có hệ thống thông tin và đào tạo nhân viên để theo kịp những thay đổi này.

2.2. Phức Tạp Trong Quy Trình Kê Khai

Quy trình kê khai thuế có thể phức tạp và tốn thời gian. Việc thiếu hụt thông tin hoặc sai sót trong kê khai có thể dẫn đến các vấn đề pháp lý nghiêm trọng cho công ty.

III. Phương Pháp Tổ Chức Kế Toán Thuế Hiệu Quả Tại Công Ty Cổ Phần Xây Dựng Trường Xuân

Để cải thiện công tác kế toán thuế, công ty cần áp dụng các phương pháp tổ chức hiệu quả. Việc sử dụng công nghệ thông tin và phần mềm kế toán hiện đại sẽ giúp tối ưu hóa quy trình làm việc.

3.1. Ứng Dụng Công Nghệ Thông Tin

Sử dụng phần mềm kế toán giúp tự động hóa quy trình kê khai thuế, giảm thiểu sai sót và tiết kiệm thời gian. Công ty nên đầu tư vào các giải pháp công nghệ để nâng cao hiệu quả công việc.

3.2. Đào Tạo Nhân Viên Kế Toán

Đào tạo nhân viên về các quy định thuế mới và kỹ năng sử dụng phần mềm kế toán là rất cần thiết. Điều này không chỉ giúp nâng cao năng lực làm việc mà còn đảm bảo tính chính xác trong công tác kế toán thuế.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Kế Toán Thuế Tại Công Ty Cổ Phần Xây Dựng Trường Xuân

Việc tổ chức kế toán thuế tại Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Công ty đã thực hiện tốt nghĩa vụ thuế và tối ưu hóa chi phí, từ đó nâng cao hiệu quả kinh doanh.

4.1. Kết Quả Kê Khai Thuế GTGT

Công ty đã thực hiện kê khai thuế GTGT đúng hạn và chính xác, giúp giảm thiểu rủi ro pháp lý và tăng cường uy tín với cơ quan thuế.

4.2. Kết Quả Kê Khai Thuế TNDN

Kê khai thuế TNDN cũng được thực hiện hiệu quả, giúp công ty tối ưu hóa lợi nhuận và đảm bảo tuân thủ các quy định của pháp luật.

V. Kết Luận Về Tổ Chức Kế Toán Thuế Tại Công Ty Cổ Phần Xây Dựng Trường Xuân

Tổ chức kế toán thuế tại Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân là một yếu tố quan trọng trong việc đảm bảo sự phát triển bền vững của công ty. Việc cải thiện công tác này sẽ giúp công ty nâng cao hiệu quả hoạt động và đáp ứng tốt hơn các yêu cầu của pháp luật.

5.1. Đánh Giá Tổng Quan

Công ty đã có những bước tiến đáng kể trong việc tổ chức kế toán thuế, nhưng vẫn cần tiếp tục cải thiện để đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao từ thị trường.

5.2. Định Hướng Tương Lai

Trong tương lai, công ty cần tiếp tục đầu tư vào công nghệ và đào tạo nhân viên để nâng cao hiệu quả công tác kế toán thuế, từ đó góp phần vào sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong tiến trình đổi mới kinh tế và hội nhập quốc tế với việc tham gia các tổ chức thương mại như WTO, AFTA và APEC, hệ thống chính sách tài chính của Việt Nam không ngừng được điều chỉnh để đáp ứng yêu cầu quản lý vĩ mô. Thuế là công cụ kinh tế quan trọng, đóng vai trò là nguồn thu chủ yếu của Ngân sách Nhà nước (chiếm khoảng 90% tổng thu ngân sách) và là phương tiện điều tiết các mục tiêu kinh tế - xã hội. Đối với các đơn vị sản xuất kinh doanh, chính sách thuế tác động trực tiếp đến cơ cấu chi phí, định giá sản phẩm và kết quả hoạt động kinh doanh. Trong đó, thuế Giá trị gia tăng (GTGT) là sắc thuế gián thu có phạm vi điều tiết rộng, tác động đến hầu hết hàng hóa, dịch vụ lưu thông trên thị trường; còn thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN) là thuế trực thu gắn liền với lợi ích tài chính và nghĩa vụ phân phối lợi nhuận của doanh nghiệp.

Thực tế tại Việt Nam cho thấy các văn bản quy phạm pháp luật về thuế thường xuyên được sửa đổi, bổ sung nhằm phù hợp với biến động thị trường. Do đó, các doanh nghiệp phải chủ động nắm vững chính sách thuế và tổ chức bộ máy kế toán phù hợp để thực hiện nghĩa vụ ngân sách, đồng thời bảo vệ quyền lợi hợp pháp của đơn vị. Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây lắp công trình và kinh doanh vật liệu xây dựng tại tỉnh Quảng Bình. Bên cạnh những kết quả kinh doanh đã đạt được, công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại công ty vẫn bộc lộ một số hạn chế trong quy trình luân chuyển chứng từ và hạch toán chi phí. Vì vậy, tác giả thực hiện đề tài nhằm phân tích thực trạng và tìm kiếm giải pháp hoàn thiện công tác kế toán thuế tại đơn vị.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài được xác định cụ thể gồm 3 nội dung:

1. Hệ thống hóa những vấn đề về thuế và kế toán thuế Giá trị gia tăng và Thu nhập doanh nghiệp.
2. Tìm hiểu tình hình công ty và thực trạng tổ chức công tác kế toán thuế Giá trị gia tăng và thuế Thu nhập doanh nghiệp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân.
3. Qua việc đánh giá thực trạng tại công ty, đưa ra nhận xét, kiến nghị góp phần hoàn thiện công tác kế toán thuế Giá trị gia tăng và Thu nhập doanh nghiệp tại công ty.

Đối tượng nghiên cứu của khóa luận là tổ chức công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân, tập trung vào hệ thống chứng từ, tài khoản sử dụng, phương pháp hạch toán, kê khai và quyết toán từng loại thuế. Phạm vi nghiên cứu về không gian được giới hạn tại trụ sở và các bộ phận kế toán của Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân; phạm vi về thời gian tập trung vào số liệu tài chính giai đoạn 3 năm từ 2012 đến 2014, cùng dữ liệu kế toán thuế phát sinh cụ thể trong quý IV năm 2014.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng nền tảng nghiên cứu dựa trên các khái niệm, quy định pháp luật và chuẩn mực kế toán hiện hành:

• Cơ sở khái niệm: Thuế được định nghĩa là khoản đóng góp bắt buộc của các pháp nhân, thể nhân cho Nhà nước theo mức độ và thời hạn luật định, không mang tính chất hoàn trả trực tiếp. Thuế GTGT là thuế tính trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh từ khâu sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng, mang đặc tính gián thu, trung lập và có tính lũy thoái so với thu nhập. Thuế TNDN là sắc thuế trực thu đánh vào thu nhập chịu thuế của cơ sở sản xuất kinh doanh trong kỳ tính thuế.
• Khung pháp lý và chính sách áp dụng: Luật Thuế Giá trị gia tăng số 13/2008/QH12 (sửa đổi, bổ sung theo Luật số 31/2013/QH13) quy định danh mục đối tượng không chịu thuế, căn cứ tính thuế, thuế suất (0%, 5%, 10%) và hai phương pháp tính thuế (khấu trừ và trực tiếp). Luật Thuế Thu nhập doanh nghiệp xác định thuế suất phổ thông 22% (và mức 20% đối với doanh nghiệp có tổng doanh thu năm trước liền kề không quá 20 tỷ đồng; thuế suất 32% - 50% đối với lĩnh vực dầu khí, khoáng sản), đồng thời quy định cụ thể về điều kiện xác định chi phí được trừ và không được trừ khi xác định thu nhập tính thuế.
• Chế độ kế toán áp dụng: Đơn vị thực hiện chế độ kế toán doanh nghiệp ban hành theo Quyết định số 15/2006/QĐ-BTC ngày 20/03/2006 của Bộ Tài chính, áp dụng hệ thống Chuẩn mực Kế toán Việt Nam (VAS), hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên và nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ. Về hình thức ghi sổ, công ty ứng dụng hình thức kế toán trên máy vi tính thông qua phần mềm Kế toán Việt Nam (KTVN) vận hành trên nền tảng của hình thức Chứng từ ghi sổ.

Phương pháp nghiên cứu thực tế được tác giả triển khai bao gồm:

• Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Thu thập văn bản pháp lý về thuế, giáo trình chuyên ngành và báo cáo tài chính của công ty giai đoạn 2012 – 2014; phân tích, xử lý các chỉ tiêu tài sản, nguồn vốn và kết quả kinh doanh để nhận diện xu hướng tài chính của doanh nghiệp.
• Phương pháp thực nghiệm (quan sát): Quan sát trực tiếp trình tự xử lý chứng từ gốc, thao tác nhập liệu trên phần mềm kế toán KTVN, quy trình lập bảng kê và tờ khai thuế của nhân viên kế toán tại công ty.
• Phương pháp phi thực nghiệm (phỏng vấn): Trao đổi trực tiếp với Kế toán trưởng và nhân viên phòng kế toán nhằm thu thập thông tin về cơ cấu tổ chức bộ máy, chức năng từng phần hành và các vướng mắc thực tế trong kê khai, nộp thuế.
• Phương pháp hạch toán kế toán: Thực hiện định khoản các nghiệp vụ kinh tế phát sinh liên quan đến thuế GTGT và thuế TNDN dựa trên các chứng từ kế toán thu thập được tại doanh nghiệp.

Nguồn dữ liệu nghiên cứu bao gồm số liệu thứ cấp từ Bảng cân đối kế toán, Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh giai đoạn 2012 – 2014 của Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân; dữ liệu sơ cấp từ hệ thống hóa đơn GTGT, phiếu nhập kho, bảng kê chứng từ ghi sổ, chứng từ ghi sổ, sổ chi tiết các tài khoản 133, 152, 331, 3331, 8211 và tờ khai thuế phát sinh trong tháng 12 năm 2014.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về thuế giá trị gia tăng và thuế TNDN trong doanh nghiệp

Nội dung chương 1 hệ thống hóa cơ sở lý luận về hai sắc thuế cơ bản trong hệ thống thuế Việt Nam. Tác giả làm rõ bản chất của thuế với ba đặc điểm cốt lõi: tính bắt buộc, tính pháp lý và tính không hoàn trả trực tiếp; đồng thời nhấn mạnh vai trò của thuế trong việc tạo nguồn thu ngân sách (chiếm tỷ trọng chủ yếu), điều tiết kinh tế vĩ mô và đảm bảo công bằng xã hội thông qua tái phân phối thu nhập.

Đối với thuế GTGT, chương này trình bày đối tượng chịu thuế và 26 nhóm đối tượng không chịu thuế theo Điều 5 Luật Thuế GTGT. Về phương pháp tính thuế, chương phân biệt rõ:

• Phương pháp khấu trừ: Số thuế phải nộp bằng thuế GTGT đầu ra trừ thuế GTGT đầu vào được khấu trừ, áp dụng cho cơ sở kinh doanh có doanh thu hàng năm từ 1 tỷ đồng trở lên hoặc tự nguyện đăng ký.
• Phương pháp trực tiếp trên GTGT: Số thuế phải nộp tính theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu (phân phối, cung cấp hàng hóa: 1%; dịch vụ, xây dựng không bao thầu nguyên vật liệu: 5%; sản xuất, vận tải, xây dựng có bao thầu nguyên vật liệu: 3%; hoạt động kinh doanh khác: 2%).

Về kế toán thuế GTGT, chương nêu rõ hệ thống chứng từ (Mẫu 01/GTKT, Mẫu 01-1/GTGT, Mẫu 01-2/GTGT...), hệ thống tài khoản phản ánh (TK 133 gồm TK 1331, TK 1332; TK 3331 gồm TK 33311, TK 33312) và quy trình hạch toán nghiệp vụ mua hàng, bán hàng, xử lý thuế GTGT đầu vào không được khấu trừ, khấu trừ thuế cuối kỳ.

Đối với thuế TNDN, nội dung trình bày công thức xác định nghĩa vụ thuế: $$\text{Thuế TNDN phải nộp} = \text{Thu nhập tính thuế} \times \text{Thuế suất}$$ Trong đó, thu nhập tính thuế bằng thu nhập chịu thuế trừ thu nhập miễn thuế và các khoản lỗ được kết chuyển theo quy định. Tác giả phân tích chi tiết điều kiện ghi nhận chi phí được trừ (phải liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh, có đầy đủ hóa đơn chứng từ, hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt) và các khoản chi không được trừ (tiền phạt vi phạm hành chính, trích khấu hao không đúng quy định, chi phí lãi vay vượt mức trần 150% lãi suất cơ bản, phần chi quảng cáo tiếp thị vượt mức khống chế 15% tổng số chi được trừ...). Phần kế toán thuế TNDN phân tích việc sử dụng TK 8211 (Chi phí thuế TNDN hiện hành), TK 3334 (Thuế TNDN phải nộp), cùng các tài khoản phản ánh thuế thu nhập hoãn lại như TK 8212, TK 347, TK 243.

Chương 2: Thực trạng công tác kế toán thuế GTGT và TNDN tại Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân

Chương 2 giới thiệu tổng thể về đơn vị nghiên cứu: Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân (trụ sở tại số 88 Đường Hữu Nghị, TP. Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình), mã số thuế 3100177623, đăng ký chuyển đổi sang hình thức công ty cổ phần từ ngày 02/01/2009 với vốn điều lệ 60 tỷ đồng, tổng nguồn vốn kinh doanh 150 tỷ đồng, đại diện pháp luật là ông Hoàng Minh Ngữ - Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc. Lĩnh vực hoạt động chính bao gồm: xây dựng công trình dân dụng, giao thông, thủy lợi, cấp thoát nước; tư vấn thiết kế, giám sát kỹ thuật; kinh doanh xăng dầu và vật liệu xây dựng. Bộ máy quản lý gồm Ban Giám đốc, 5 phòng chức năng, các ban điều hành công trường và 4 đội thi công cơ giới.

Tình hình nguồn lực và kết quả kinh doanh của công ty giai đoạn 2012 – 2014 được phản ánh qua các chỉ tiêu tài chính sau:

Chỉ tiêu tài sản - nguồn vốn	Năm 2012 (tr.đ)	Năm 2013 (tr.đ)	Năm 2014 (tr.đ)	So sánh 2013/2012 (%)	So sánh 2014/2013 (%)
Tổng tài sản	187.614,92	165.052,38	202.433,91	-12,03	+22,65
- Tài sản ngắn hạn	129.748,04	113.954,04	156.851,95	-12,17	+37,64
- Tiền và tương đương tiền	39.555,48	21.968,96	56.383,58	-44,46	+156,65
- Các khoản phải thu	40.817,97	59.535,27	65.943,78	+45,86	+10,76
- Hàng tồn kho	31.649,44	14.016,61	4.591,21	-55,71	-67,24
- Tài sản dài hạn (chủ yếu TSCĐ)	57.866,88	51.098,34	45.581,96	-11,70	-10,80
Tổng nguồn vốn	187.614,92	165.052,38	202.433,91	-12,03	+22,65
- Nợ phải trả	161.371,45	128.726,91	155.941,52	-20,23	+21,14
+ Nợ ngắn hạn	140.722,84	113.924,30	116.045,34	-19,04	+1,86
+ Nợ dài hạn	20.648,61	14.802,61	39.896,18	-28,31	+169,52
- Vốn chủ sở hữu	26.243,47	36.325,47	46.492,39	+38,42	+27,99

Về kết quả sản xuất kinh doanh:

Chỉ tiêu kinh doanh	Năm 2012 (tr.đ)	Năm 2013 (tr.đ)	Năm 2014 (tr.đ)	So sánh 2013/2012 (%)	So sánh 2014/2013 (%)
Doanh thu thuần	169.104,11	180.394,31	212.512,00	+6,68	+17,80
Lợi nhuận thuần từ HĐKD	20,64	700,42	3.241,96	+3.293,51	+362,86
Lợi nhuận khác	299,08	-506,40	-2.803,47	-269,32	-453,61
Lợi nhuận kế toán trước thuế	319,72	194,02	438,49	-39,32	+126,00
Chi phí thuế TNDN	95,52	112,02	132,33	+17,27	+18,13
Lợi nhuận kế toán sau thuế	224,20	82,00	306,16	-63,43	+273,37

Bộ máy kế toán của công ty tổ chức theo mô hình tập trung gồm Kế toán trưởng, Kế toán tổng hợp, Kế toán ngân hàng, Kế toán thuế, Kế toán lương, Kế toán công trình và Thủ quỹ. Quy trình ghi sổ kế toán thực hiện trên phần mềm KTVN: chứng từ gốc sau khi kiểm tra được kế toán nhập vào máy để phân bổ vào các bảng kê, phần mềm tự động kết xuất dữ liệu lên Chứng từ ghi sổ, Sổ đăng ký chứng từ ghi sổ, Sổ Cái và các sổ chi tiết.

Về công tác kế toán thuế GTGT: Công ty tính thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ với mức thuế suất phổ biến là 10%. Kế toán sử dụng TK 133 (chi tiết TK 1331, TK 1332) và TK 3331 (chi tiết TK 33311). Tác giả trích dẫn các nghiệp vụ điển hình trong tháng 12/2014:

• Nghiệp vụ mua nhựa đường, dầu mỡ ngày 31/12/2014 theo Hóa đơn GTGT số 0002462 của Công ty TNHH TM&DV Tổng hợp Trường Giang: tiền hàng chưa thuế là 454.545.307 đồng, thuế GTGT 10% là 45.454.693 đồng, tổng thanh toán chuyển khoản chưa trả là 500.000.000 đồng. Định khoản: Nợ TK 152 (454.545.307 đồng), Nợ TK 1331 (45.454.693 đồng) / Có TK 331 (500.000.000 đồng).
• Nghiệp vụ mua ống nhựa PVC ngày 31/12/2014 theo Hóa đơn GTGT số 0003326 của Công ty TNHH Hóa nhựa Đệ Nhất - Chi nhánh Hải Dương: số tiền hàng 269.800... đồng, thuế GTGT 10%, chưa thanh toán người bán. Các nghiệp vụ này được vào Bảng kê CTGS số 03 (Phiếu nhập kho), tổng hợp lên Chứng từ ghi sổ số 03, sau đó vào Sổ Cái TK 133, TK 152, TK 331 và các sổ chi tiết. Cuối kỳ, kế toán lập Bảng kê hàng hóa dịch vụ mua vào (Mẫu 01-2/GTGT), Bảng kê bán ra (Mẫu 01-1/GTGT) và lập Tờ khai thuế GTGT tháng 12/2014 (Mẫu 01/GTGT) để thực hiện khấu trừ và nộp thuế.

Về kế toán thuế TNDN năm 2014: Công ty thực hiện tạm tính thuế TNDN theo từng quý dựa trên kết quả kinh doanh ước tính, hạch toán qua TK 8211 và TK 3334. Cuối năm, kế toán tiến hành xác định doanh thu, chi phí hợp lý để lập Tờ khai quyết toán thuế TNDN năm 2014 (Mẫu 03/TNDN). Chi phí thuế TNDN năm 2014 được xác định là 132,33 triệu đồng, kế toán kết chuyển sang TK 911 để xác định lợi nhuận sau thuế đạt 306,16 triệu đồng.

Chương 3: Một số giải pháp hoàn thiện công tác kế toán thuế GTGT và TNDN tại Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân

Dựa trên thực trạng khảo sát, tác giả đưa ra các đánh giá:

• Ưu điểm: Bộ máy kế toán được phân công nhiệm vụ rõ ràng; việc ứng dụng phần mềm KTVN giúp giảm bớt khối lượng ghi chép thủ công, bảo đảm việc lưu trữ dữ liệu và kết xuất sổ sách kế toán nhanh chóng; công tác lập tờ khai và nộp thuế GTGT, TNDN nhìn chung tuân thủ các quy định hiện hành của cơ quan thuế.
• Nhược điểm và hạn chế: Do công trình thi công nằm rải rác trên nhiều địa bàn, việc luân chuyển chứng từ gốc từ các ban điều hành công trường về phòng kế toán đôi khi bị chậm trễ, ảnh hưởng đến thời hạn kê khai hóa đơn đầu vào. Việc phân loại, bóc tách chi phí hợp lý và chi phí không được trừ khi tính thuế TNDN chưa được thực hiện thường xuyên trong kỳ mà chủ yếu dồn vào thời điểm quyết toán cuối năm, gây áp lực công việc và tiềm ẩn rủi ro bị loại chi phí khi cơ quan thuế thanh tra.

Trên cơ sở đó, tác giả đề xuất một số nhóm giải pháp:

1. Hoàn thiện quy trình luân chuyển chứng từ: Quy định cụ thể thời hạn giao nhận hóa đơn giữa các đội thi công, ban điều hành công trường với phòng kế toán; tăng cường kiểm tra tính hợp pháp, hợp lệ của chứng từ mua vật tư ngay khi phát sinh.
2. Tối ưu hóa việc ứng dụng phần mềm kế toán KTVN: Khai thác triệt để các phân hệ quản lý chi phí theo từng công trình để tự động hóa việc đối chiếu, theo dõi thuế GTGT đầu vào cho từng gói thầu xây dựng.
3. Hoàn thiện công tác xác định chi phí tính thuế TNDN: Phân loại rõ ràng các khoản chi phí không có hóa đơn hợp lệ, chi phí vượt định mức để loại trừ khi lập tờ khai quyết toán thuế, tránh chênh lệch số liệu giữa kế toán và thuế.
4. Nâng cao trình độ nghiệp vụ của nhân viên kế toán: Thường xuyên cập nhật các văn bản sửa đổi về luật thuế, đặc biệt là quy định về điều kiện khấu trừ thuế GTGT và chi phí được trừ khi tính thuế TNDN.

Kết quả và đóng góp

Nghiên cứu đạt được các kết quả cụ thể thông qua hệ thống dữ liệu thực tế tại doanh nghiệp:

• Cung cấp bức tranh toàn diện về tình hình tài chính của Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân: Quy mô tổng tài sản tăng trưởng từ 187.614,92 triệu đồng (năm 2012) lên 202.433,91 triệu đồng (năm 2014); doanh thu thuần duy trì đà tăng trưởng qua các năm, từ mức 169.104,11 triệu đồng năm 2012 lên 180.394,31 triệu đồng năm 2013 và đạt 212.512,00 triệu đồng năm 2014; lợi nhuận kế toán sau thuế năm 2014 phục hồi đạt 306,16 triệu đồng sau khi sụt giảm xuống 82,00 triệu đồng vào năm 2013.
• Phản ánh trung thực quy trình kế toán thuế GTGT và TNDN tại đơn vị: Mô tả cụ thể trình tự ghi sổ từ chứng từ gốc (hóa đơn mua nhựa đường 500 triệu đồng, hóa đơn mua ống PVC...) qua Bảng kê CTGS số 03, CTGS số 03, Sổ Cái TK 133, TK 3331, TK 152, TK 331 đến Tờ khai thuế GTGT tháng 12/2014 và Tờ khai quyết toán thuế TNDN năm 2014 với chi phí thuế phát sinh là 132,33 triệu đồng.
• Đóng góp thực tiễn: Đề tài đã chỉ ra điểm nghẽn trong khâu luân chuyển chứng từ tại một doanh nghiệp xây lắp đặc thù, đồng thời đưa ra các giải pháp tổ chức chứng từ và bóc tách chi phí hợp lý có tính khả thi, phù hợp với quy mô hoạt động và nguồn lực của công ty.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận còn một số hạn chế gắn liền với phạm vi nghiên cứu:

• Dữ liệu hạch toán thực tế về thuế GTGT và thuế TNDN mới chỉ tập trung phân tích sâu vào các chứng từ phát sinh trong quý IV năm 2014 (chủ yếu là tháng 12/2014), chưa thể hiện đầy đủ tính chu kỳ và đặc thù thi công của toàn bộ các tháng trong năm.
• Nghiên cứu chưa đi sâu vào việc xử lý các khoản chênh lệch tạm thời phát sinh giữa kế toán và luật thuế để hạch toán thuế thu nhập doanh nghiệp hoãn lại (TK 8212, TK 347, TK 243) do công ty chưa phát sinh các nghiệp vụ này trên thực tế.

Hướng nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng khảo sát công tác kế toán thuế theo các văn bản chế độ kế toán mới (như Thông tư 200/2014/TT-BTC thay thế Quyết định 15/2006/QĐ-BTC) và nghiên cứu chuyên sâu về tối ưu hóa chi phí thuế trong các dự án xây dựng kéo dài qua nhiều kỳ kế toán.

Giá trị tham khảo

Báo cáo khóa luận là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Kiểm toán và Tài chính doanh nghiệp đang thực hiện đồ án, khóa luận tốt nghiệp về đề tài kế toán thuế trong doanh nghiệp xây lắp.
• Kế toán viên tại các doanh nghiệp xây dựng cơ bản cần tham khảo quy trình hạch toán, luân chuyển chứng từ vật tư, thiết bị giữa công trường và văn phòng kế toán.
• Phần đáng tham khảo nhất của tài liệu là hệ thống biểu mẫu thực tế tại Chương 2, bao gồm: mẫu Bảng kê chứng từ ghi sổ loại 03, Chứng từ ghi sổ số 03, trích sổ chi tiết và sổ cái các tài khoản 133, 152, 331 cùng quy trình kết chuyển hạch toán thuế trên phần mềm máy tính.

Câu hỏi thường gặp

Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân áp dụng chế độ và hình thức ghi sổ kế toán nào?
Công ty áp dụng Chế độ kế toán doanh nghiệp ban hành theo Quyết định số 15/2006/QĐ-BTC ngày 20/03/2006 của Bộ Tài chính, hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên. Về hình thức kế toán, công ty áp dụng hình thức kế toán trên máy vi tính sử dụng phần mềm Kế toán Việt Nam (KTVN) dựa trên hệ thống sổ của hình thức Chứng từ ghi sổ.

Mức thuế suất thuế GTGT áp dụng tại công ty là bao nhiêu và được tính theo phương pháp nào?
Công ty áp dụng phương pháp khấu trừ thuế GTGT với mức thuế suất phổ biến cho các dịch vụ xây lắp và hàng hóa bán ra là 10%. Các tài khoản theo dõi gồm TK 133 (chi tiết 1331, 1332) và TK 3331 (chi tiết 33311, 33312).

Nghiệp vụ mua nhựa đường và dầu mỡ ngày 31/12/2014 được hạch toán với số tiền cụ thể như thế nào?
Theo Hóa đơn GTGT số 0002462 của Công ty TNHH TM&DV Tổng hợp Trường Giang, giá trị hàng hóa chưa thuế là 454.545.307 đồng, tiền thuế GTGT 10% là 45.454.693 đồng, tổng giá thanh toán chưa trả người bán là 500.000.000 đồng. Kế toán định khoản: Nợ TK 152 (454.545.307 đồng), Nợ TK 1331 (45.454.693 đồng) và Ghi Có TK 331 (500.000.000 đồng).

Quy mô vốn và đại diện pháp luật của Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân là ai?
Công ty có vốn điều lệ là 60 tỷ đồng và tổng nguồn vốn kinh doanh đạt 150 tỷ đồng; người đại diện theo pháp luật là ông Hoàng Minh Ngữ - Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng Giám đốc.

Nghĩa vụ thuế TNDN và lợi nhuận sau thuế của công ty trong năm 2014 đạt kết quả ra sao?
Năm 2014, công ty ghi nhận lợi nhuận kế toán trước thuế là 438,49 triệu đồng, chi phí thuế TNDN phải nộp là 132,33 triệu đồng, và lợi nhuận kế toán sau thuế đạt 306,16 triệu đồng (tăng 273,37% so với năm 2013).

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Hoàng Thị Thu Hà đã hoàn thành mục tiêu hệ thống hóa cơ sở lý luận về thuế GTGT và thuế TNDN theo quy định của pháp luật và chế độ kế toán hiện hành. Đề tài phản ánh chi tiết thực trạng tổ chức kế toán thuế tại Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Xuân thông qua việc mô tả quy trình luân chuyển chứng từ, số liệu hạch toán trên phần mềm KTVN và lập báo cáo thuế trong quý IV năm 2014. Trên cơ sở nhận diện các tồn tại trong quản lý chứng từ công trường và rà soát chi phí tính thuế, nghiên cứu đã đề xuất các giải pháp hoàn thiện có tính khả thi đối với hoạt động của doanh nghiệp xây lắp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG VÀ THUẾ TNDN TRONG DOANH NGHIỆP 1.1 Khái quát chung về thuế 1.1 Khái niệm thuế Thuế là một khoản đóng góp bắt buộc của các pháp nhân, thể nhân cho Nhà nước theo mức độ và thời hạn được pháp luật quy định, không mang tính chất hoàn trả trực tiếp, nhằm sử dụng cho mục đích chung toàn xã hội.2 Đặc điểm của thuế - Thuế mang tính bắt buộc: thuế khác với đa số những khoản chuyển giao tiền từ người này sang người kia. Trong khi tất cả những khoản chuyển giao đó là tự nguyện thì thuế là một khoản bắt buộc. Tính bắt buộc được thể hiện dưới 2 khía cạnh đó là cơ quan thu thuế và người nộp thuế. Đối với cơ quan thu thuế thì thu thuế là một nghĩa vụ bắt buộc đối với cán bộ, cơ quan thu thuế.

Luật quản lí thuế đã quy định rõ “Trách nhiệm của cơ quan quản lí thuế là tổ chức thực hiện thu thuế theo quy định của pháp luật, lấy pháp luật làm căn cứ duy nhất để thực hiện” Còn đối với người nộp thuế thì đây là nghĩa vụ chuyển giao tài sản của họ cho nhà nước khi có đủ điều kiện do pháp luật thuế quy định mà không phải quan hệ thanh toán trong hợp đồng hay ngoài hợp đồng. Tính bắt buộc thể hiện ở chỗ người nộp thuế không có quyền trốn thuế hoặc mong muốn tự mình ấn định hay thỏa thuận mức đóng góp của mình mà chỉ có quyền chấp thuận. - Thuế mang tính pháp lí, điều đó được thể hiện thông qua các quy định cần thiết về phạm vi, hình thức, các thủ tục và quy trình pháp lí liên quan đến nghĩa vụ nộp thuế - Thuế không hoàn trả trực tiếp: Khác với khoản vay, phí và lệ phí; thuế không hoàn trả trực tiếp cho người nộp thuế (một phần thuế được hoàn trả gián tiếp qua các khoản phúc lợi xã hội, lợi ích công cộng). Sự không hoàn trả đó được thể hiện qua cả trước và sau khi nộp thuế.

Trước khi nộp thuế nhà nước không hứa hẹn cung ứng trực tiếp dịch vụ công nào cho người nộp thuế. 4 Khóa Luận Tốt Nghiệp Sau khi nộp thuế nhà nước không có sự bối hoàn trực tiếp nào cho người nộp thuế. Việc sử dụng các khoản thu chủ yếu từ thuế là các sản phẩm công. Thuế được thu nhằm đáp ứng nhu cầu chi tiêu của Nhà nước nên thuế không có đối khoán cụ thể.3 Vai trò của thuế Thuế có vai trò đặc biệt quan trọng đối với nhà nước và xã hội.

Nhà nước sử dụng thuế như là công cụ chủ yếu nhằm huy động tập trung một phần của cải vật chất trong xã hội vào NSNN.  Thuế là nguồn thu chủ yếu của ngân sách nhà nước. Hàng năm thuế đóng góp khoảng 90% vào tổng thu NSNN. Bên cạnh phí, lệ phí do các tổ chức và cá nhân nộp theo quy định của pháp luật; Các khoản thu từ hoạt động kinh tế của Nhà nước; Các khoản đóng góp của các tổ chức và cá nhân; Các khoản viện trợ thì khoản thu từ thuế mang tính chất ổn định và khi nền kinh tế càng phát triển thì khoản thu này càng tăng nên thuế được coi là khoản thu quan trọng nhất.

Hầu hết mọi cá nhân, tổ chức hoạt động và thực hiện các giao dịch trong phạm vi quy định đều phải nộp thuế vào ngân sách nhà nước. Đối tượng đánh thuế trong nền kinh tế rất rộng và gần như bao quát toàn bộ nền kinh tế. Đó là thuế đánh vào tiêu dùng, thuế đánh vào tài sản và đánh vào thu nhập. Thuế cũng là nguồn động viên GDP vào NSNN để chính phủ thực hiện các nhiệm vụ chi tiêu công nhằm thực hiện viễ phân phối laị tổng sản phẩm cho xã hội.

 Thuế là một công cụ góp phần điều chỉnh các mục tiêu kinh tế vĩ mô của Nhà nước. Thông qua pháp lệnh về thuế, nhà nước chủ động tác động đến cung, cầu của nền kinh tế góp phần phân bổ lại nguồn lực nhằm thực hiện tốt chương trình chuyển dịch cơ cấu nền kinh tế. Thuế có tác động định hướng đối với chuyến dịch cơ cấu kinh tế, thông qua tác động trực tiếp tới cung – cầu thị trường. Thông qua thuế nhập khẩu, chính sách thuế sẽ tác động đến giá cả hàng hóa trên thị trường, là công cụ hữu hiệu để hướng dẫn sản xuất, chuyển dịch cơ cấu kinh tế từ lĩnh vực đầu tư kém hiệu quả sang lĩnh vực đầu tư có hiệu quả hơn.

Thuế là công cụ điều chỉnh giá cả thị trường và kiềm chế lạm phát. Đối với các mặt hàng có sự tăng giá liên tục, Nhà nước buộc phải có chính sách thuế nhằm hỗ trợ điều chỉnh gảm giá. 5 Khóa Luận Tốt Nghiệp  Thuế cũng góp phần đảm bảo sự bình đẳng giữa các thành phần kinh tế và công bằng xã hội. Cụ thể là hệ thống pháp luật về thuế đã được áp dụng thống nhất cho các ngành nghề, các thành phần kinh tế, các tầng lớp dân cư.

Nhà nước ta cũng có chính sách động viên giống nhau giữa các đơn vị, cá nhân thuộc mọi thành phần kinh tế có cùng một điều kiện hoạt động. Thông qua việc điều tiết thu nhập thì thuế cũng đã góp phần giảm bớt khoảng cách giàu nghèo của mỗi cá nhân, tổ chức. Nguồn thu thuế chủ yếu để hình thành ngân sách nhà nước và nhà nước sẽ sử dụng ngân sách để thực hiện chi tiêu công, trong đó có các khoản chi liên quan đến phúc lợi xã hội, an sinh xã hội, chi các chương trình mục tiêu để hỗ trợ cho những người có thu nhập thấp, những người thuộc diện chính sách, đối tượng khó khăn… 1.4 Hệ thống thuế hiện hành tại Việt Nam Hệ thống thuế là tổng hợp các hình thức thuế khác nhau mà giữa chúng có mối quan hệ mật thiết để thực hiện các nhiệm vụ nhất định của nhà nước trong từng thời kì. Hiện nay ở Việt Nam có các loại thuế là: Thuế giá trị gia tăng; thuế nhập khẩu, thuế xuất khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân, thuế tài nguyên, thuế chuyển quyền sử dụng đất, các sắc thuế khác như thuế môn bài.

Trong phạm vi nghiên cứu của đề tài, chỉ nghiên cứu về hai sắc thuế đó là thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp.2 Nội dung công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN 1.1 Thuế GTGT và kế toán thuế GTGT tại doanh nghiệp 1. Khái niệm Thuế giá trị gia tăng (GTGT) là thuế tính trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng. Đặc điểm Thuế GTGT mang những đặc điểm sau: - Thuế GTGT là thuế tiêu dùng nhiều giai đoạn, thuế đánh vào tất cả các giai đoạn và chỉ đánh vào phần giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ. Vì thế tổng số thuế thu được ở các giai đoạn sẽ bằng số thuế tính theo giá cho người tiêu dùng cuối cùng.

6 Khóa Luận Tốt Nghiệp - Thuế GTGT có tính trung lập cao. Thuế GTGT không chịu ảnh hưởng bởi kết quả kinh doanh cuả người nộp thuế, không phải là yếu tố của chi phí mà chỉ đơn thuần là một khoản cộng thêm vào giá bán cho người cung cấp hàng hóa, dịch vụ. - Bản chất của thuế GTGT là thuế gián thu. Điều đó thể hiện ở chỗ người nộp thuế và người thực tế chịu thuế khác nhau.

Người nộp thuế là người sản xuất kinh doanh nhưng người thực tế chịu thuế là người tiêu dùng hàng hóa, dịch vụ. - Thuế GTGT có tính chất lũy thoái so với thu nhập: Người tiêu dùng phải trả một khoản thuế bằng nhau nếu dùng một loại hàng hóa, dịch vụ. Vai trò Thuế GTGT góp phần làm lành mạnh hóa nền kinh tế, tạo nên sự cạnh tranh bình đẳng giữa các chủ thể khi nó bắt buộc các chủ thể phải sử dụng hệ thống hóa đơn, chứng từ. Thông qua việc kiểm soát hệ thống hóa đơn, chứng từ Nhà nước ta đã kiểm soát được hoạt động sản xuất, nhập khẩu, kinh doanh hàng hóa, khắc phục được nhược điểm của thuế doanh thu là trốn thuế.

Qua đó cung cấp cho công tác nghiên cứu thống kê những số liệu quan trọng. Việc đánh thuế GTGT hàng nhập khẩu ngay từ khi nó xuất hiện trên lãnh thổ Việt Nam đã góp phần bảo hộ nền sản xuất trong nước một cách hợp lí.2 Nội dung cơ bản về thuế GTGT a. Phạm vi áp dụng Thuế GTGT có phạm vi tác động rộng, đánh vào hầu như tất cả các hàng hóa dịch vụ trên thị tường. Đối tượng chịu thuế Luật thuế GTGT quy định Hàng hóa, dịch vụ sử dụng cho sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng ở Việt Nam (bao gồm cả hàng hóa, dịch vụ mua của tổ chức, cá nhân ở nước ngoài) là đối tượng chịu thuế giá trị gia tăng, trừ các đối tượng quy định tại mục “Đối tượng không chịu thuế”.

Đối tượng không chịu thuế Những hàng hóa dịch vụ không chịu thuế GTGT mang những tính chất sau: - Mang tính chất thiết yếu. - Thuộc các hoạt động ưu đãi vì mục tiêu xã hội, nhân đạo. 7 Khóa Luận Tốt Nghiệp - Là hàng hóa, dịch vụ của 1 số ngành cần khuyến khích. - Là hàng hóa, dịch vụ nhập khẩu nhưng không tiêu dùng tại Việt Nam - Là hàng hóa, dịch vụ khó xác định giá trị tăng thêm Và được quy định rõ tại điều 5 của Luật thuế GTGT 13/2008; đã được sửa đổi, bổ sung theo Luật 31/2013 như sau: + Sản phẩm trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác + Sản phẩm là giống vật nuôi, giống cây trồng, bao gồm trứng giống, con giống, cây giống, hạt giống, tinh dịch, phôi, vật liệu di truyền; tưới, tiêu nước; cày đồng phục vụ sản xuất nông nghiệp; + Sản phẩm muối được sản xuất từ nước biển, muối mỏ tự nhiên, muối tinh, muối i-ốt mà thành phần chính là Na – tri – clo- rua (NaCl) + Nhà ở thuộc sở hữu Nhà nước do Nhà nước bán cho người đang thuê.

+ Chuyển quyền sử dụng đất + Bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm sức khoẻ, bảo hiểm người học, các dịch vụ bảo hiểm khác liên quan đến con người; bảo hiểm vật nuôi, bảo hiểm cây trồng,các dịch vụ bảo hiểm nông nghiệp khác; bảo hiểm tàu, thuyền, trang thiết bị và các dụng cụ cần thiết khác phục vụ trực tiếp đánh bắt thuỷ sản; tái bảo hiểm.